Những ngày cuối tháng 5 và đầu tháng 6.2026, tại các thôn Mỹ Tân và Vĩnh Trà, xã Bình Sơn (Quảng Ngãi) câu chuyện thiếu nước sạch tiếp tục trở thành nỗi ám ảnh thường trực của người dân.
Tại xóm Sát, thôn Mỹ Tân, bà Lê Thị Tin (57 tuổi) đã quá quen với việc nhiều đêm phải thức giấc liên tục để kiểm tra nguồn nước. Theo bà Tin, từ năm 2025 đến nay, hệ thống cấp nước thường xuyên xảy ra tình trạng áp lực yếu hoặc mất nước kéo dài.
“Mỗi đêm tôi phải đặt đồng hồ báo thức. Cứ khoảng một tiếng lại dậy kiểm tra một lần. Hễ thấy nước chảy là lập tức bật máy bơm để đưa nước lên bồn chứa. Nếu ngủ quên thì hôm sau cả nhà không có nước dùng”, bà Tin kể.
Thiếu nước khiến sinh hoạt gia đình bà bị đảo lộn hoàn toàn. Quần áo phải gom nhiều ngày mới giặt một lần. Khi nguồn nước dự trữ cạn kiệt, bà phải mang đồ sang nhà người thân ở khu vực khác để giặt giũ.
Theo bà Tin, ban ngày gần như không có nước. Hy vọng duy nhất là những giờ khuya khi lượng nước trong đường ống tăng lên đôi chút.
“Muốn có nước nấu ăn hay tắm giặt thì phải đi xin từng can nước từ các hộ dân gần đầu nguồn. Nhiều lúc thấy nước chảy yếu cũng mừng vì còn có cái để bơm dự trữ”, bà Tin nói.
Không riêng gia đình bà Tin, hàng trăm hộ dân trong khu vực đang phải chật vật đối phó với tình trạng tương tự.
Ở tuổi 75, bà Nguyễn Thị Hường vẫn đều đặn gánh nước từ nơi có nguồn cấp ổn định về nhà sử dụng. Quãng đường từ điểm lấy nước đến nhà dài hơn 200 m nhưng ngày nào bà cũng phải đi nhiều chuyến.
“Hai vợ chồng già sống dựa vào từng canh nước xin được. Nước sinh hoạt thì tận dụng nước sông gần nhà, còn nước ăn uống phải đi xin từng chút một”, bà Hường chia sẻ.
Dưới cái nắng gay gắt của mùa hè miền Trung, việc vận chuyển nước trở thành gánh nặng lớn đối với người cao tuổi. Bà Hường cho biết sức khỏe giảm sút đáng kể vì thường xuyên phải đi lấy nước.
“Có lần gánh nước về giữa trưa, tôi mệt quá nên ngã ngay giữa đường. Người dân gần đó thấy vậy chạy ra giúp đỡ. Sau đó phải truyền nước mới hồi phục được”, bà kể.
Tại xóm Mỹ An, thôn Mỹ Tân, bà Lê Thị Ngọc (76 tuổi) cho biết gia đình đã hơn một tuần không có nước máy sử dụng. Do bị đau chân, đi lại khó khăn nên bà phải nhờ con cháu chở nước từ nơi khác về.
“Sống một mình nên rất cực. Đêm nào tôi cũng thức đến khuya rồi vài tiếng sau lại dậy kiểm tra xem nước có về không để hứng. Có hôm chờ cả đêm mà không được bao nhiêu”, bà Ngọc nói.
Theo thống kê của UBND xã Bình Sơn, hiện có khoảng 1.400 hộ dân tại hai thôn Mỹ Tân và Vĩnh Trà đang chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi tình trạng thiếu nước sạch.
Ông Nguyễn Hữu Quân, Bí thư Chi bộ thôn Mỹ Tân cho biết, tình trạng thiếu nước đã kéo dài nhiều tháng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của khoảng 700 hộ dân trong thôn.
Do nguồn nước ngầm tại địa phương bị nhiễm phèn nên phần lớn người dân không thể sử dụng nước giếng khoan. Hầu hết các hộ dân đều phụ thuộc vào nguồn nước máy do Công ty CP Vinaconex Dung Quất cung cấp.
“Không có nước máy thì người dân gần như không còn nguồn nước sạch nào khác để sử dụng. Nhiều gia đình phải đi xin nước hoặc mua nước từ nơi khác về dùng”, ông Quân cho biết.
Còn ông Nguyễn Phi Khanh, Trưởng thôn Vĩnh Trà, cũng cho rằng tình trạng thiếu nước kéo dài đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của người dân địa phương.
Trước phản ánh kéo dài của người dân, ngày 22.5, UBND xã Bình Sơn đã phối hợp Công ty CP Vinaconex Dung Quất tổ chức cuộc họp với đại diện các thôn bị ảnh hưởng để tìm giải pháp khắc phục.
Qua rà soát, nguyên nhân chính được xác định là áp lực nước trên hệ thống quá yếu, khiến nguồn nước không thể cung cấp ổn định đến các khu vực cuối tuyến.
Theo khảo sát của doanh nghiệp, việc xây dựng các trạm bơm trung chuyển tại một số vị trí trên địa bàn sẽ góp phần giải quyết tình trạng áp lực nước yếu kéo dài nhiều năm qua.
Ngày 4.6, trao đổi với PV Thanh Niên, ông Võ Quốc Nam, Phó chủ tịch UBND xã Bình Sơn, cho biết địa phương đã làm việc với Công ty CP Vinaconex Dung Quất để khảo sát các vị trí lắp đặt trạm tăng áp.
Đồng thời, chính quyền cũng có văn bản đề nghị xã Vạn Tường hỗ trợ đấu nối hệ thống cấp nước tại xóm Hòa Tây, thôn Phước Hòa nhằm cấp nước cho các khu vực đang thiếu nghiêm trọng.
“Sau khi hoàn thành bàn giao mặt bằng, doanh nghiệp sẽ triển khai lắp đặt trạm tăng áp trong khoảng một tháng. Mục tiêu là sớm bảo đảm nguồn nước sinh hoạt ổn định cho người dân”, ông Nam nói.
Theo ông Bắc, đơn vị đang xây dựng phương án đầu tư hai trạm tăng áp mới. Trong đó, một trạm tăng áp nhỏ có công suất khoảng 70 m³/giờ phục vụ trực tiếp cho khu vực Mỹ Tân và Vĩnh Trà. Trạm còn lại có công suất khoảng 300 m³/giờ nhằm đáp ứng nhu cầu cấp nước cho toàn bộ khu vực phía tây Khu kinh tế Dung Quất.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng đã làm việc với Công ty Điện lực tỉnh Quảng Ngãi để nâng công suất trạm biến áp, phục vụ vận hành hệ thống bơm với lưu lượng lớn hơn.
“Ngay khi hoàn tất các thủ tục pháp lý và được bố trí mặt bằng, chúng tôi sẽ triển khai lắp đặt trạm tăng áp. Dự kiến trạm nhỏ sẽ hoàn thành trong khoảng một tháng, còn trạm lớn cần từ 3 – 6 tháng để đưa vào vận hành”, ông Bắc nói.
Trong lúc chờ các giải pháp kỹ thuật được triển khai, hàng nghìn người dân tại Bình Sơn vẫn tiếp tục sống trong cảnh thấp thỏm chờ nước.
Với họ, mong muốn lớn nhất lúc này là sớm chấm dứt những đêm thức trắng canh nước và có được nguồn nước sạch ổn định cho cuộc sống hằng ngày.
Ngày 16/5, Cục CSGT (Bộ Công an) cho biết, đơn vị này đang phối hợp với Cục Đường bộ Việt Nam và các đơn vị liên quan nghiên cứu, sử dụng các biện pháp kỹ thuật trong tổ chức hạ tầng giao thông để đáp ứng thực tiễn về tình hình trật tự an toàn giao thông hiện nay.
Theo đó, nhà chức trách đang nghiên cứu, bố trí tổ chức giao thông linh hoạt phân làn đường theo giờ cao điểm.
Cụ thể, vào giờ cao điểm buổi sáng, lực lượng chức năng sẽ mở nhiều làn đường cho xe từ ngoại ô vào trung tâm và ngược lại vào giờ tan tầm buổi chiều.
Cơ quan chức năng đang nghiên cứu cách tổ chức giao thông tại tuyến đường Nguyễn Chí Thanh và Lê Văn Lương (ở TP Hà Nội), để tổ chức giao thông bằng cách xén dải phân cách giữa đường nhằm tối ưu hóa việc phân làn đường ưu tiên, chuyển đổi dòng xe phụ thuộc vào lưu lượng phương tiện tham gia giao thông theo thời gian thực (tương tự như tuyến đường Cộng Hòa ở TPHCM đã tổ chức giao thông từ ngày 15/5).
Ngoài ra, lực lượng chức năng cũng nghiên cứu lại việc trồng cây xanh tại dải phân cách giữa đường và ven đường, để đảm bảo an toàn giao thông. Việc này để tránh tình trạng cây trồng tại dải phân cách giữa đường che khuất tầm nhìn, gây nguy hiểm cho người lái xe hoặc cây trồng ven đường gãy, đổ gây cản trở giao thông.
Nhà chức trách cũng nghiên cứu chuẩn hóa tổ chức giao thông tại các nút giao gồm: điều khiển chu kỳ đèn tín hiệu giao thông đáp ứng lưu lượng phương tiện lưu thông theo thời gian thực; bố trí khu vực làn chờ đèn tín hiệu giao thông cho xe mô tô, xe gắn máy; biển báo hiệu, vạch kẻ đường…
Ngày 10.4, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM cho biết ngay sau khi tiếp nhận thông tin về các trường hợp nghi ngộ độc thực phẩm xảy ra tại Trường tiểu học Bình Quới Tây, Sở đã khẩn trương thành lập đoàn công tác (theo Quyết định số 265/QĐ-SATTP ngày 9.4.2026), phối hợp UBND phường Bình Quới để điều tra, xử lý vụ việc.
Bước đầu, cơ sở cung cấp suất ăn bán trú cho học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây đã thực hiện theo chỉ đạo về việc tạm ngưng hoạt động để phục vụ công tác điều tra của cơ quan chức năng.
Kết quả điều tra ban đầu ghi nhận: Trường tiểu học Bình Quới Tây có thực hiện ký kết cung cấp suất ăn sẵn cho học sinh bán trú với chi nhánh Công ty TNHH thương mại dịch vụ sản xuất vận chuyển H.P theo hợp đồng số 08/HĐKT/2025.
Ngày 7.4, thức ăn được vận chuyển từ nơi chế biến của chi nhánh Công ty TNHH thương mại dịch vụ sản xuất vận chuyển H.P (đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, phường Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM) đến Trường tiểu học Bình Quới Tây để chia suất ăn.
Bữa trưa ngày 7.4, học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây ăn những món, gồm: cơm, gà kho gừng, canh bắp cải nấu thịt, dưa leo xào và mận; bữa xế là bánh flan. Tổng cộng có 740 học sinh ăn trưa vào các khung giờ 10 giờ 30 phút và 11 giờ, sau đó ăn xế lúc 14 giờ 30 phút.
Trong 2 ngày (8.4 và 9.4), Phòng y tế nhà trường và Trạm Y tế phường Bình Quới tiếp nhận nhiều học sinh có triệu chứng sốt, đau bụng.
Đến 15 giờ ngày 9.4, theo báo cáo của Trạm Y tế phường Bình Quới, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM ghi nhận có tổng số 107 học sinh có triệu chứng bất thường đến khám và điều trị tại các bệnh viện (27 trường hợp tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định, 74 trường hợp tại Bệnh viện đa khoa Bình Thạnh, 3 trường hợp tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, 13 trường hợp tại Trạm Y tế phường Bình Quới).
Trước đó, ngày 8.4, các mẫu lưu thực phẩm tại trường đã được UBND phường Bình Quới gửi đến Viện Y tế công cộng TP.HCM để kiểm nghiệm. Đồng thời, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM đã đề nghị Bệnh viện Nhân dân Gia Định thực hiện xét nghiệm mẫu bệnh phẩm để thu thập dữ liệu phục vụ công tác điều tra.
Hiện Sở An toàn thực phẩm TP.HCM phối hợp chặt chẽ Sở Y tế TP.HCM, UBND phường Bình Quới và các cơ quan chuyên môn để tiếp tục cập nhật tình hình sức khỏe bệnh nhân, thống kê số ca mắc và điều trị.
Đồng thời, cơ quan chức năng đang chờ kết quả kiểm nghiệm mẫu nguyên liệu thực phẩm và bệnh phẩm để xác định chính xác nguyên nhân vụ việc, thực hiện các bước tiếp theo của quy trình điều tra ngộ độc thực phẩm theo Quyết định số 39/2006/QĐ-BYT ngày 13.12.2006 về việc ban hành “Quy chế điều tra ngộ độc thực phẩm” của Bộ Y tế để đảm bảo tính khoa học và đúng quy định của pháp luật.
Số liệu mới nhất do Sở Y tế TP.HCM cập nhật đến sáng ngày 10.4, đã có 148 trường hợp nghi ngộ độc thực phẩm liên quan Trường tiểu học Bình Quới Tây. Trong đó, 102 trường hợp được theo dõi, điều trị ngoại trú và 46 trường hợp điều trị nội trú. Hiện tình trạng chung của các bệnh nhân ổn định, chưa ghi nhận ca diễn tiến nặng.
Sau khi UBND TP.HCM có kế hoạch xây dựng đề án chuyển xã thành phường, các xã ở TP.HCM đã tập trung rà soát, đánh giá hiện trạng cơ sở hạ tầng, kinh tế - xã hội.
Ông Nguyễn Thành Nhân, Chủ tịch UBND xã Tân Vĩnh Lộc, cho biết UBND xã đã hoàn thành đánh giá hiện trạng theo tiêu chuẩn, tiêu chí của phường, trình Ban Thường vụ Đảng ủy xã xem xét. Sau khi Ban Thường vụ Đảng ủy xã thống nhất, UBND xã sẽ báo cáo Sở Nội vụ.
Xã Tân Vĩnh Lộc được hình thành trên cơ sở hợp nhất toàn bộ diện tích và dân số xã Vĩnh Lộc B, phần lớn xã Phạm Văn Hai (huyện Bình Chánh cũ) và một phần phường Tân Tạo (quận Bình Tân). Sau sáp nhập, xã Tân Vĩnh Lộc rộng hơn 34 km2, dân số hơn 196.000 người, và là một trong các xã đông dân nhất TP.HCM.
Ở vị trí gần trung tâm TP.HCM, xã Bình Hưng mới rộng 32,4 km2 và dân số hơn 184.000 người. Tại Đại hội Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2025 - 2030, xã Bình Hưng đặt mục tiêu chuyển thành phường.
Trao đổi với phóng viên Thanh Niên sáng 23.4, ông Biện Ngọc Toàn, Chủ tịch UBND xã Bình Hưng, cho biết trong kết quả phân loại đơn vị hành chính mới đây, xã Bình Hưng đạt tiêu chuẩn xã loại 1.
Sau khi rà soát hiện trạng và đối chiếu với các tiêu chí, xã Bình Hưng đủ điều kiện chuyển thành phường. Theo ông Toàn, các xã mang tính nông thôn, còn phường là đơn vị hành chính đô thị. Việc thay đổi mô hình sẽ thay đổi cả chính sách về đất đai, quy hoạch. "Khi chuyển thành phường, địa phương sẽ thuận lợi hơn trong công tác quy hoạch, quản lý đất đai, nhà cửa, người dân sẽ được hưởng lợi hơn", ông Toàn nhận định.
Về tổ chức bộ máy, Chủ tịch xã Bình Hưng cho biết với quy mô dân số hiện tại, khi chuyển thành phường, địa phương có thể được tối đa 70 biên chế, thay vì 50 biên chế như hiện nay. "Là xã nhưng khối lượng công việc nhiều không khác gì phường. Có thêm 20 nhân sự, bộ máy sẽ hoạt động trơn tru hơn, đủ bao quát địa bàn rộng lớn", ông Toàn nói thêm.
Việc chuyển xã thành phường ở TP.HCM từng được nghiên cứu trong quá trình xây dựng đề án chuyển một số huyện thành quận (hoặc thành phố thuộc TP.HCM) giai đoạn 2021 - 2030. Dù một số huyện đặt quyết tâm lên quận vào năm 2025 nhưng chưa thực hiện được.
Đến tháng 7.2025, cấp huyện kết thúc sứ mệnh, các xã sáp nhập lại thành xã mới, vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Sau khi mở rộng địa giới hành chính, TP.HCM còn 54 xã.
Hiện nay, tốc độ đô thị hóa ở nhiều xã diễn ra ở mức cao, hạ tầng ngày càng được cải thiện, hình thành một số khu đô thị hiện đại nhưng vẫn phải bó buộc trong mô hình quản lý đơn vị hành chính nông thôn.
So với phường, UBND xã có số lượng biên chế công chức ít hơn. Theo định hướng khung biên chế, UBND cấp xã có khoảng 32 người, địa bàn đông dân cứ tăng 2.000 dân được thêm 1 công chức. Tuy nhiên, xã tối đa không quá 50 người, trong khi phường được tối đa 70 người.
Theo tính toán của UBND TP.HCM, trung bình mỗi công chức phụ trách từ 4 - 9 nhóm nhiệm vụ, trong mỗi nhóm có nhiều nội dung công việc chi tiết, phức tạp và khối lượng lớn. Với những xã đông dân, địa bàn rộng, số lượng công chức bị khống chế sẽ ảnh hưởng đến công tác quản lý hành chính, phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Nghị quyết 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính quy định phường phải đạt tiêu chuẩn dân số từ 21.000 người trở lên, diện tích tự nhiên từ 5,5 km2 trở lên, tỷ lệ dân số đô thị từ 50% trở lên.
Về cơ cấu và trình độ phát triển kinh tế - xã hội, phường phải tự cân đối ngân sách, thu nhiều hơn chi; tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ từ 70% trở lên; lao động phi nông nghiệp từ 70% trở lên…
