TS Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an), cho biết khi thời tiết nắng nóng gay gắt, mọi người có nhu cầu nấu các loại nước “mát gan, thải độc” như nước rau má, nước đậu đen, râu ngô… Tuy nhiên, nhiều người lạm dụng, uống thay nước lọc cả ngày vì nghĩ “nước từ rau củ tự nhiên tốt cho sức khỏe”.
Thực tế, các loại nước thảo mộc như râu ngô hay mã đề có tác dụng lợi tiểu nhẹ. Nếu dùng kéo dài với lượng lớn mà không bù nước hợp lý, một số người nhạy cảm có thể tăng nguy cơ mất nước mà không nhận ra. Nhiều người thấy mình đi tiểu nhiều và nghĩ cơ thể đang “thanh lọc tốt”, nhưng đi tiểu nhiều không đồng nghĩa với cơ thể khỏe hơn.
Nhiều người uống hai lít nước rau má mỗi ngày để “mát gan” hay nồi nước đậu đen đặc uống thay hoàn toàn nước lọc suốt mùa hè. Có người đi nắng về uống liền vài cốc nước đá lạnh rồi cả ngày gần như không uống nước lọc nữa. Sai lầm khác là uống nước quá lạnh hoặc uống dồn dập khi bụng đói, gây khó chịu bụng và không giúp bù nước hiệu quả hơn ở những người nhạy cảm.
Tuy nhiên, nhiều loại “nước giải nhiệt” bán sẵn như nước rau má sữa, trà thạch hay nước sâm đóng gói thực chất chứa khá nhiều đường. Uống nhiều vừa dễ tăng cân, vừa khiến cơ thể nhanh khát hơn.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nước lọc vẫn là nguồn bù nước tối ưu trong điều kiện thời tiết nóng. Do đó, thay vì đợi khát mới uống, nên chia nhỏ lượng nước và uống đều trong ngày. Người trưởng thành bình thường cần khoảng 1,5–2,5 lít nước mỗi ngày, tùy mức độ vận động và thời tiết.
Với người làm việc ngoài trời hoặc trong môi trường nóng bức như công nhân, shipper, nông dân, thợ xây, nhu cầu có thể cao hơn đáng kể do mất nhiều mồ hôi. Nhóm này nên uống từng ngụm nhỏ liên tục và có thể bổ sung oresol hoặc nước điện giải đúng hướng dẫn khi cần. Với các loại nước thảo mộc, đậu hay trái cây, một ly nhỏ để thưởng thức khác hoàn toàn với việc uống liên tục cả ngày.
“Nên xem đây là thức uống bổ sung, không thay thế nước lọc”, tiến sĩ nói. Mức tham khảo hợp lý là không quá 300–500 ml/ngày với các loại nước thảo mộc thông thường. Nên dừng nếu cơ thể có biểu hiện khó chịu.
Đặc biệt, người cao tuổi, trẻ nhỏ, người mắc bệnh thận, đái tháo đường, tim mạch hoặc có hệ tiêu hóa nhạy cảm không nên tự ý sử dụng kéo dài các loại nước thảo mộc theo trào lưu mạng xã hội mà không có tư vấn từ chuyên gia y tế. Hạn chế nước đá quá lạnh, nước ngọt có gas, nước có đường vì chúng là tác nhân khiến cơ thể mất nước nhiều hơn.
Ngày 19/5, đại diện Bệnh viện Đa khoa Gia Đình (Đà Nẵng) cho biết đã ứng dụng thành công kỹ thuật nội soi tái tạo bao khớp trên (SCR) bằng cân căng mạc đùi cho cụ ông. Phương pháp này hiệu quả trong điều trị tổn thương khớp vai nghiêm trọng, bảo tồn khớp tự nhiên cho bệnh nhân lớn tuổi.
Cụ ông đau vai phải nhiều tháng, teo cơ và mất chức năng vận động. Bốn tháng trước, ông ngã chấn thương, được chẩn đoán tổn thương phần mềm. Cơn đau sau đó tăng dần khiến ông không thể mặc áo, chải đầu và mất ngủ. Lần này, kết quả chụp cộng hưởng từ cho thấy bệnh nhân bị rách lớn gân cơ chóp xoay, khối gân đã co rút và thoái hóa mỡ không còn khả năng khâu phục hồi trực tiếp vào xương như thông thường.
Bác sĩ quyết định phẫu thuật nội soi tái tạo bao khớp trên bằng cân căng mạc đùi theo kỹ thuật Mihata. Đây là phương pháp lấy một đoạn cân cơ ở đùi của chính bệnh nhân để làm mảnh ghép sinh học thay thế phần gân đã hỏng.
"Kỹ thuật này sử dụng mảnh ghép làm dây chằng sinh học nhằm giữ vững chỏm xương cánh tay, ngăn tình trạng di lệch lên trên và phục hồi biên độ vận động cho khớp vai", bác sĩ CKII Nguyễn Thế Ty, Trưởng đơn vị Chấn thương chỉnh hình - Y học Thể thao, Bệnh viện Gia Đình, giải thích.
Thách thức lớn nhất của kíp mổ là phải đưa mảnh ghép vào không gian khớp vai rất hẹp qua hệ thống nội soi. Bác sĩ phải cố định mảnh ghép với độ chính xác gần như tuyệt đối, vì một sai lệch nhỏ về kích thước hoặc độ căng sẽ làm mất hiệu quả phục hồi.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân giảm đau rõ rệt, được hướng dẫn tập vận động thụ động sớm để tránh cứng khớp. Bệnh nhân cần duy trì tập phục hồi chức năng từ 3 đến 6 tháng để khớp vai hồi phục hoàn toàn.
Rách chóp xoay khối lớn là nguyên nhân hàng đầu gây đau và mất chức năng khớp vai ở người cao tuổi. Nếu không được chẩn đoán đúng và can thiệp kịp thời, tổn thương sẽ diễn tiến thành thoái hóa khớp vai nặng, buộc phải thay khớp nhân tạo.
Sau một đêm dài nghỉ ngơi, cơ thể cần được bổ sung năng lượng để khởi động lại các hoạt động chuyển hóa. Một bữa sáng cân bằng với thực phẩm quen thuộc như bún có thể giúp duy trì sự tỉnh táo và hạn chế mệt mỏi trong ngày.
Theo Tổ chức Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh, bữa sáng nên kết hợp đầy đủ tinh bột, protein và rau củ để cung cấp năng lượng bền vững và hỗ trợ sức khỏe tổng thể.
Đây là lựa chọn phổ biến, dễ tìm và phù hợp với nhịp sống bận rộn:
Sự kết hợp giữa tinh bột và protein giúp ổn định đường huyết, hạn chế tình trạng mệt mỏi sau ăn. Khi ăn kèm rau, quá trình tiêu hóa cũng diễn ra tốt hơn.
Bác sĩ Rupali Datta, chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng tại hệ thống bệnh viện Fortis Healthcare (Ấn Độ), cho biết bữa sáng cân bằng giúp duy trì năng lượng ổn định và cải thiện khả năng tập trung trong buổi sáng.
Não bộ cần nguồn năng lượng liên tục để hoạt động hiệu quả. Khi ăn sáng đầy đủ, khả năng tập trung và xử lý thông tin được cải thiện rõ rệt.
Bà Sarah Schenker, chuyên gia dinh dưỡng ở Anh, cho biết bữa sáng đầy đủ giúp tăng hiệu suất nhận thức và giảm cảm giác mệt mỏi.
Để tối ưu lợi ích, ăn bún buổi sáng không chỉ dừng lại ở việc “ăn no” mà cần điều chỉnh cách chọn nguyên liệu và chế biến.
Trước hết, nên ưu tiên thịt nạc hoặc cá thay vì các loại nhiều mỡ. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), việc giảm chất béo bão hòa trong khẩu phần giúp hạn chế nguy cơ bệnh tim mạch và rối loạn chuyển hóa.
Bữa ăn nên cân bằng giữa tinh bột, protein và chất xơ giúp cơ thể hấp thu năng lượng ổn định hơn, tránh tình trạng mệt mỏi sau ăn. Vì vậy, khi ăn bún, nên kết hợp thêm nhiều rau sống như giá, xà lách, rau thơm để tăng lượng chất xơ và hỗ trợ tiêu hóa.
Bên cạnh đó, cần lưu ý lượng muối trong nước dùng. Nhiều món bún có nước lèo đậm vị, dễ dẫn đến dư natri nếu ăn thường xuyên. Theo khuyến nghị dinh dưỡng, ăn quá mặn có thể ảnh hưởng đến huyết áp và sức khỏe tim mạch.
Một tô bún lành mạnh nên có ít mỡ - ít muối - nhiều rau - đủ đạm, giúp cơ thể vừa có năng lượng nhanh vừa duy trì sự sảng khoái trong suốt buổi sáng.
Tuy nhiên, không nên ăn quá nhiều hoặc bỏ rau, vì có thể khiến bữa ăn mất cân bằng dinh dưỡng. Ngoài ra, cần thay đổi thực đơn thường xuyên để đảm bảo cơ thể nhận đủ dưỡng chất.
Dẫn tin từ BBC ngày 29/4, các nhà khoa học tại Viện Nghiên cứu Ung thư (ICR) và Đại học Hoàng gia London (Anh) đã phân tích xu hướng sức khỏe cộng đồng trong nhiều thập kỷ. Kết quả chỉ ra tỷ lệ hút thuốc, sử dụng rượu bia, lười vận động hay ăn ít chất xơ đều giảm hoặc duy trì ổn định. Trong khi đó, tình trạng thừa cân liên tục tăng từ thập niên 1990, tỷ lệ thuận với đà bùng phát số ca ung thư khởi phát sớm. Mô mỡ dư thừa làm thay đổi nồng độ các hormone như insulin, từ đó thúc đẩy tế bào ác tính phát triển.
Nghiên cứu ghi nhận 11 loại ung thư có xu hướng tăng mạnh ở người trẻ, gồm: đại trực tràng, tuyến giáp, đa u tủy xương, gan, thận, túi mật, tuyến tụy, nội mạc tử cung, khoang miệng, vú và buồng trứng. Trong đó, ung thư vú và đại trực tràng chiếm số lượng lớn nhất với khoảng 11.500 ca mỗi năm; ung thư tuyến tụy và túi mật chiếm tỷ lệ thấp hơn. Hiện nay, cứ 1.000 người từ 20 đến 40 tuổi lại có một người mắc ung thư mỗi năm, thấp hơn mức một ca trên 100 người ở nhóm 50-70 tuổi.
Sự trẻ hóa của bệnh ung thư khiến giới y khoa lúng túng và thường bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo sớm. Bà Caroline Mousdale kể con trai bà, Bradley Coombes (23 tuổi, sống tại Portsmouth), từng có thể trạng rất tốt và chuẩn bị đá bóng bán chuyên. Khi Bradley sụt cân nhanh, đau bụng, tiêu chảy và đại tiện ra máu, bác sĩ không nghĩ đến ung thư vì bệnh nhân còn quá trẻ. Mất 18 tháng kể từ lúc khởi phát triệu chứng, bác sĩ mới chẩn đoán đúng bệnh. Khối u đại tràng lúc đó đã lớn đến mức làm kẹt camera nội soi. Bradley tử vong sau đó dù bác sĩ đã can thiệp phẫu thuật và hóa trị.
Tuy nhiên, giới khoa học nhận định béo phì chưa giải thích trọn vẹn nguyên nhân gây bệnh. Đơn cử, trong 100 ca ung thư đại trực tràng mới, béo phì chỉ đóng vai trò nguyên nhân của khoảng 20 ca. Giáo sư Marc Gunter từ Đại học Hoàng gia London cho biết các nhà nghiên cứu đang tiếp tục tìm kiếm những tác nhân khác. Họ đặt nghi vấn vào thực phẩm siêu chế biến, hóa chất vĩnh cửu (PFAS), lạm dụng kháng sinh, nước ngọt, hóa chất diệt cỏ, ô nhiễm môi trường và sự thay đổi hệ vi sinh đường ruột. Việc hệ thống y tế nâng cao năng lực tầm soát cũng góp phần phát hiện sớm nhiều ca bệnh hơn so với trước đây.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân chủ động thay đổi thói quen sống để phòng bệnh thay vì hoang mang trước dữ liệu mới. Giáo sư Montserrat García Closas từ ICR nhấn mạnh mọi người hoàn toàn kiểm soát được rủi ro thông qua việc duy trì cân nặng hợp lý và tích cực tập thể dục. Chỉ tính riêng hành động bỏ hút thuốc lá, cộng đồng đã đẩy lùi gần 40% gánh nặng ung thư toàn cầu.
