Ngày 18.6, tin từ Thanh tra tỉnh Cà Mau cho biết cơ quan này vừa có kết luận thanh tra 2 dự án do Công ty TNHH Xây dựng Quang Tiền làm chủ đầu tư, gồm dự án đầu tư xây dựng khu đô thị Cửu Long (xã Sông Đốc) và dự án nhà ở chỉnh trang khu dân cư đường Vành đai số 2, đoạn từ đường Nguyễn Trãi đến đường Lâm Thành Mậu (phường An Xuyên).
Đây là 2 dự án nằm trong danh mục các công trình khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài và được theo dõi trên Hệ thống 751 (hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia, tích hợp trên hạ tầng hệ thống đầu tư công, do Bộ Tài chính vận hành).
Dự án khu đô thị Cửu Long có quy mô 88,3 ha, tổng vốn đầu tư gần 1.995 tỉ đồng, được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư lần đầu ngày 19.3.2020, tiến độ thực hiện từ quý 2/2020 đến quý 2/2025.
Theo kết luận thanh tra, đến thời điểm kiểm tra, dự án chưa hoàn thành, chưa đưa vào hoạt động và chậm tiến độ 11 tháng so với giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến chậm tiến độ là chủ đầu tư chưa đảm bảo nguồn vốn thực hiện công tác giải phóng mặt bằng, chưa chuyển đầy đủ kinh phí theo các hợp đồng đã ký với Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Cà Mau.
Bên cạnh đó, công tác bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng gặp nhiều khó khăn do dự án có quy mô lớn, ảnh hưởng đến nhiều hộ dân. Trong tổng số 392 hộ gia đình, cá nhân và tổ chức thuộc phạm vi dự án, có 213 trường hợp chưa thống nhất chủ trương thực hiện.
Theo kết luận thanh tra, Công ty TNHH Xây dựng Quang Tiền đã tạm ứng hơn 1,6 tỉ đồng cho Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh để thực hiện các công việc liên quan đến đo đạc, bồi thường và giải phóng mặt bằng.
Dự án nhà ở chỉnh trang khu dân cư đường Vành đai số 2, đoạn từ đường Nguyễn Trãi đến đường Lâm Thành Mậu, có diện tích sử dụng 45,3 ha, tổng vốn đầu tư hơn 1.808 tỉ đồng, được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư lần đầu ngày 30.1.2018. Sau nhiều lần điều chỉnh, thời gian thực hiện dự án được kéo dài đến ngày 19.11.2027.
Theo kết luận thanh tra, dự án cũng đang gặp nhiều khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng. Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh đã phối hợp các đơn vị liên quan đo đạc được 315 trong tổng số 456 hộ, tổ chức; kiểm kê tài sản gắn liền với đất được 133 trường hợp.
Tuy nhiên, đến thời điểm thanh tra vẫn còn 141 hộ chưa được đo đạc và 323 hộ chưa kiểm kê. Trong đó có 59 hộ không hợp tác, không đồng ý chủ trương thu hồi đất; 82 hộ không có mặt tại địa phương hoặc chưa xác định được chủ sử dụng đất.
Trước đây, UBND thành phố Cà Mau (cũ) đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho 76 hộ dân, với tổng kinh phí hơn 80,89 tỉ đồng, tương ứng diện tích 8,73 ha. Dù vậy, việc chi trả chưa thể thực hiện do chủ đầu tư chưa chuyển đủ kinh phí theo phương án đã được phê duyệt, chỉ mới chuyển 2,2 tỉ đồng.
Công tác giải phóng mặt bằng kéo dài khiến chủ đầu tư chậm điều chỉnh kế hoạch và phân bổ nguồn lực tài chính; trong khi nguồn vốn huy động chưa đa dạng, còn phụ thuộc nhiều vào vốn vay và vốn chủ sở hữu.
Từ kết quả thanh tra, Thanh tra tỉnh Cà Mau kiến nghị UBND tỉnh giao Sở Tài chính chủ trì, phối hợp các đơn vị liên quan rà soát, đánh giá năng lực tài chính của Công ty TNHH Xây dựng Quang Tiền trong quý 2/2026 để xem xét khả năng tiếp tục thực hiện các dự án hoặc đề xuất phương án xử lý theo quy định.
Sở Xây dựng theo dõi, đôn đốc tiến độ thực hiện, đồng thời phối hợp đánh giá khả năng tiếp tục triển khai dự án của chủ đầu tư trước khi hết thời hạn thực hiện.
Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Cà Mau được đề nghị phối hợp với chính quyền địa phương và chủ đầu tư đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, hoàn thiện các thủ tục cần thiết để trình cấp có thẩm quyền giao đất thực hiện dự án theo quy định.
Sáng 21.4, Quốc hội tiếp tục thảo luận về kinh tế - xã hội. Đề cập đến giá nhà đang ở mức cao, đại biểu Lê Hoàng Anh (Gia Lai) bày tỏ băn khoăn khi dành toàn bộ thời gian phát biểu đề cập 2 vấn đề là tín dụng "chảy" sai chỗ kéo dài và hiệu quả đầu tư thấp.
Theo đại biểu Lê Hoàng Anh, đầu tư tư nhân ở Việt Nam phụ thuộc khoảng 80% vào tín dụng ngân hàng, trong khi đó lãi suất cho vay cao nên chỉ ngành lợi nhuận cao hoặc đầu cơ tài sản mới chịu được, đem đến nhiều hệ lụy.
"Phần lớn tín dụng chảy vào bất động sản đầu cơ. Giá nhà tại Hà Nội, TPHCM gấp 25 đến 30 lần thu nhập bình quân năm", ông nói và cho biết, theo thông lệ quốc tế, tỷ lệ lành mạnh chỉ 4 - 6 lần. Với giá nhà như vậy, "người trẻ 30 năm lao động cật lực không mua nổi một căn nhà bằng người thừa kế một mảnh đất".
Ông cũng dẫn lại câu chuyện Nhật Bản năm 1991, Mỹ năm 2008 và Trung Quốc hiện nay "đều bắt đầu từ đầu cơ bất động sản được nuôi béo bằng tín dụng ngân hàng". Từ số liệu về dư nợ tín dụng của toàn bộ 35 ngân hàng thương mại do Thư viện Quốc hội cung cấp, ông Lê Hoàng Anh "đặc biệt lo lắng", bởi bất động sản tăng 132% trong 4 năm, từ 1,955 triệu tỉ đồng năm 2021 lên 4.541 triệu tỉ đồng năm 2025, gấp 2,4 lần tốc độ tăng công nghiệp.
Tín dụng bất động sản năm 2025 lớn gấp 1,81 lần tín dụng công nghiệp và gấp 5,3 lần tín dụng nông lâm thủy sản. "Trong khi đó, bất động sản không tạo ra giá trị xuất khẩu, không tạo việc làm bền vững", ông Lê Hoàng Anh cảnh báo.
Riêng bất động sản và xây dựng chiếm 27,4% tổng tín dụng toàn hệ thống. Đại biểu cũng lo ngại khi năm 2024 - 2025, tín dụng bất động sản tăng đột biến 37,6%, trong khi tín dụng công nghiệp chỉ tăng 9,4%. Ông đề nghị Chính phủ kiểm soát tín dụng bất động sản đầu cơ bằng công cụ thị trường, tránh dùng mệnh lệnh hành chính.
Theo đại biểu đoàn Gia Lai, cần dự trữ bắt buộc phân biệt theo lĩnh vực để tín dụng chuyển sang sản xuất và công nghệ. Đồng thời, cần thực hiện ngay việc thu phí sử dụng đất theo hiệu quả kinh tế và thời gian đưa đất vào sử dụng.
Trước mắt, đại biểu Lê Hoàng Anh đề nghị Quốc hội đưa vào luật Thủ đô thông qua tại kỳ họp này và cuối năm đưa vào luật Đô thị đặc biệt thực hiện tại TP.HCM quy định: đất dự án chậm triển khai quá 24 tháng phải chịu phí tăng dần theo thời gian; nhà đất thứ hai trở lên không đưa vào sử dụng hoặc cho thuê phải áp dụng mức phí lũy tiến phù hợp.
Toàn bộ nguồn thu này đưa vào Quỹ nhà ở xã hội, tái thiết chung cư cũ và hạ tầng đô thị thiết yếu. Giải pháp này sẽ "đánh đúng vào động cơ đầu cơ, buộc đất quay về giá trị sử dụng thật, tạo không gian cho tăng trưởng thực tế".
Cũng chỉ rõ các bất cập trong vấn đề vốn, đại biểu Nguyễn Như So (Bắc Ninh), cho rằng cần tái cấu trúc cơ chế dẫn vốn của nền kinh tế để dòng vốn đi đúng địa chỉ, đúng nhu cầu và phục vụ trực tiếp các động lực tăng trưởng. Trong khi công nghệ và năng suất chưa thể bứt phá ngay trong ngắn hạn, vốn đầu tư vẫn là trụ cột chính của tăng trưởng.
"Vấn đề hiện nay không phải là thiếu vốn mà là cách dòng vốn đang được phân bổ và sử dụng. Hệ thống tài chính đang đối mặt với một nghịch lý kép khi tỷ lệ tín dụng trên GDP đã lên tới 146% nhưng nền kinh tế vẫn thiếu vốn trung và dài hạn", ông nêu.
Nguyên nhân cốt lõi theo đại biểu là sự lệch pha kỳ hạn do phụ thuộc quá lớn vào nguồn vốn ngắn hạn từ hệ thống ngân hàng để tài trợ cho các nhu cầu dài hạn. Việc "lấy ngắn nuôi dài" không chỉ tạo áp lực cho thanh khoản mà còn khiến dòng vốn không chảy vào khu vực tạo giá trị gia tăng cao, khiến hệ số ICOR của Việt Nam duy trì ở mức cao, buộc chúng ta phải bỏ ra nhiều vốn hơn để đạt được cùng một mức tăng trưởng.
Ông Nguyễn Như So cũng nêu rõ nghịch lý hơn 50% doanh thu của 500 doanh nghiệp tư nhân lớn nhất đến từ lĩnh vực tài chính và bất động sản, trong khi công nghiệp chế tạo nền tảng và năng lực cạnh tranh chỉ chiếm 10%. Đại biểu đề xuất cần minh bạch để mỗi đồng vốn ngân sách có thể kéo theo nhiều đồng vốn xã hội, đồng thời hình thành cơ chế lựa chọn và nuôi dưỡng các doanh nghiệp "đầu tàu" trong các ngành then chốt.
Ngày 28/4, Công an xã Xuân Thới Sơn phối hợp với Đội CSGT An Sương thuộc Phòng CSGT (PC08, Công an TPHCM) điều tra nguyên nhân vụ tai nạn giao thông tại giao lộ Lê Lợi - Dương Công Khi.
Khoảng 13h30 cùng ngày, tài xế điều khiển ô tô tải lưu thông trên đường Lê Quang Đạo theo hướng từ ngã tư Hóc Môn đi cầu An Hạ. Khi đến giao lộ Lê Lợi - Dương Công Khi (xã Xuân Thới Sơn), phương tiện này bất ngờ va chạm với 2 xe máy. Sau cú va chạm, ô tô tải kéo lê một xe máy rồi lao vào nhà dân ven đường.
Vụ tai nạn khiến anh N.V.T. (SN 1988) tử vong; anh N.T.T. (SN 1986) bị thương, được đưa vào bệnh viện cấp cứu.
Theo nhân chứng, thời điểm xảy ra vụ việc, một số người đi xe máy đang dừng đèn đỏ may mắn thoát nạn. Tại hiện trường, xe tải bị vỡ kính chắn gió, phần đầu biến dạng; mái hiên nhà dân bị hư hỏng. Vụ việc cũng khiến giao thông qua khu vực bị ùn ứ.
Lực lượng chức năng nhanh chóng có mặt, tổ chức phân luồng giao thông và khám nghiệm hiện trường để làm rõ nguyên nhân.
Làm việc với cơ quan chức năng, bước đầu tài xế xe tải cho biết, phương tiện gặp sự cố mất phanh dẫn đến tai nạn.
Ngày 2.6, TAND tỉnh Lâm Đồng sẽ mở phiên tòa phúc thẩm lần 3 xét xử vụ án 6 cựu chiến binh bị truy tố về tội "hủy hoại rừng", sau hơn 11 năm theo đuổi hành trình kêu oan.
Đáng chú ý, sau khi TAND cấp cao tại TP.HCM (nay là Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM) hủy toàn bộ các bản án kết tội để điều tra lại, Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM (nay là Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại TP.HCM) đã có văn bản hướng dẫn việc kiểm sát điều tra. Trong đó chỉ ra nhiều vấn đề về vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng và chứng cứ cần được làm rõ nhằm tránh làm oan người vô tội.
Vụ án từng trải qua 3 lần xét xử sơ thẩm, 2 lần phúc thẩm và 1 lần giám đốc thẩm. Trước đó, các tòa án tại Đắk Nông tuyên phạt 6 cựu chiến binh từ 6 - 7 tháng tù về tội "hủy hoại rừng". Dù đã chấp hành xong hình phạt, các bị cáo vẫn liên tục kêu oan.
Năm 2020, TAND cấp cao tại TP.HCM xét xử giám đốc thẩm, chấp nhận kháng nghị của Chánh án tòa này, tuyên hủy cả hai bản án sơ thẩm và phúc thẩm để điều tra lại do chưa đủ căn cứ buộc tội.
Sau đó, Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM có văn bản đề nghị Viện trưởng Viện KSND TP.Gia Nghĩa (cũ) chỉ đạo kiểm sát chặt chẽ quá trình điều tra lại vụ án.
Về tố tụng, văn bản cho rằng kết luận giám định tháng 4.2015 và kết luận giám định lại tháng 7.2016 đều do cùng một người thực hiện (giám định viên Huỳnh Văn Triệu) là trái với điểm b khoản 1 điều 34 luật Giám định tư pháp.
Theo Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM, vụ việc liên quan nhiều lĩnh vực chuyên môn nên cần thực hiện giám định tập thể theo khoản 3 điều 28 luật Giám định tư pháp. Đồng thời, việc xác định diện tích rừng bị thiệt hại lại căn cứ vào biên bản xác minh hiện trường không có giá trị pháp lý nên kết luận giám định tháng 7.2016 cũng không có giá trị pháp lý.
Từ đó, Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM cho rằng việc sử dụng các kết luận này làm căn cứ điều tra, truy tố và xét xử có dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, cần trưng cầu giám định lại.
Về chứng cứ, văn bản dẫn điều 3 Thông tư số 34 năm 2009 của Bộ NN-PTNT quy định nếu độ tàn che của tán cây không đạt tỷ lệ 0,1 thì không được xác định là rừng. Tuy nhiên, hồ sơ vụ án chưa có tài liệu chứng minh nội dung này.
Do đó, cơ quan điều tra cần xác định rõ số lượng, chủng loại cây bị chặt hạ để tính tỷ lệ độ tàn che, từ đó làm rõ diện tích bị tác động là đất rừng sản xuất, đất nông nghiệp hay đất trống.
Văn bản cũng dẫn khoản 1 điều 189 bộ luật Hình sự năm 1999, điểm 3.4 Thông tư liên ngành số 19 năm 2007 của Bộ NN-PTNT - Bộ Tư pháp - Bộ Công an - Viện KSND tối cao và TAND tối cao, cùng điểm b khoản 1 điều 20 Nghị định 157 năm 2013, theo đó hành vi hủy hoại rừng sản xuất chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi diện tích thiệt hại trên 5.000 m².
Tuy nhiên, hồ sơ xuất hiện nhiều tài liệu mâu thuẫn. Trong khi biên bản xác minh tháng 3.2015 của Chi cục Kiểm lâm thị xã Gia Nghĩa (cũ) xác định khu vực rừng bị thiệt hại 100%, thì biên bản kiểm tra hiện trường của cơ quan điều tra lại xác định diện tích thiệt hại chỉ khoảng 0,4 ha của 2 ngày tháng 1.2015.
Theo Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM, cần làm rõ phần diện tích còn lại do ai chặt phá, các bị cáo có thực sự chặt phá rừng trong 2 ngày của tháng 4.2025 không và diện tích thiệt hại thực tế là bao nhiêu.
Văn bản cũng cho rằng việc các cấp tòa xác định thiệt hại về lâm sản và môi trường dựa trên trữ lượng gỗ bình quân/ha là không chính xác, chưa thật sự khách quan và không định lượng được hành vi phạm tội.
Trong khi đó, các bị cáo khai khu vực này đã bị chặt phá, đốt cháy từ trước. Họ chỉ phát dọn cây nhỏ và dây leo để trồng cây gây quỹ cho Chi hội Cựu chiến binh thôn 6.
Vì vậy, cần làm rõ có hay không việc người khác đã chặt hạ cây trước đó, đồng thời xác định số lượng, kích thước, chủng loại cây do các bị cáo chặt hạ để tính toán thiệt hại thực tế.
Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM đề nghị quá trình điều tra, truy tố và xét xử lại phải bảo đảm đúng quy định pháp luật, không để làm oan người vô tội và không để lọt tội phạm.
