Ngày 19/5, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (C04, Bộ Công an) thông tin về chuyên án triệt phá đường dây buôn lậu caffeine quy mô đặc biệt lớn, hoạt động có tổ chức, xuyên quốc gia. Chuyên án được Cục C04 phối hợp với Công an tỉnh Điện Biên phát hiện, điều tra, bóc gỡ.
Theo cơ quan chức năng, caffeine được các đối tượng vận chuyển từ nước ngoài vào Việt Nam, sau đó đưa qua Lào sang Myanmar để phục vụ việc sản xuất các loại ma túy tổng hợp. Đường dây này lợi dụng sự khác biệt trong quy định pháp luật giữa các nước, cùng sự thông thoáng trong phân luồng hải quan điện tử và hoạt động xuất nhập khẩu để thực hiện hành vi buôn lậu.
Tại Trung Quốc, caffeine được quy định là chất hướng thần. Tại Lào, caffeine là tiền chất ma túy; hành vi mua bán, vận chuyển caffeine từ 10kg trở lên có mức hình phạt cao nhất là tử hình. Trong khi đó, tại Việt Nam, caffeine được cấp phép cho tổ chức, cá nhân kinh doanh với mục đích y dược, thực phẩm hoặc sử dụng trong công nghiệp, chưa được coi là tiền chất ma túy.
Từ những kẽ hở này, Trần Phi Hùng, Tiến sĩ dược, Trưởng khoa Dược, Bệnh viện Y học cổ truyền Trung ương, được xác định đã từng bước hình thành đường dây mua bán, vận chuyển caffeine số lượng lớn.
Lập công ty “bình phong”, hợp thức hóa dòng tiền
Theo tài liệu điều tra, ban đầu thông qua Công ty Khôi Nguyên và Công ty Hóa Dược - Dược phẩm 1 được cấp giấy phép nhập khẩu caffeine sử dụng trong mục đích y tế, Hùng tìm cách lập các hợp đồng mua bán caffeine.
Sau đó, Hùng móc nối với Cao Thị Liên, Trịnh Thị Hòa để tìm đầu mua, tiêu thụ caffeine tại nước thứ ba như Lào, Myanmar.
Để hợp thức hóa hoạt động buôn lậu, Hùng chỉ đạo con trai là Trần Sĩ Hoàng và cháu là Nguyễn Thành Đạt thành lập Công ty Vinh Hoàng, Công ty Vạn Phúc. Các công ty này ký hợp đồng mua bán caffeine giả, sau đó xuất hóa đơn khống cho khách hàng ảo bằng hình thức không ghi thông tin, nhằm tránh việc lực lượng chức năng truy vết đường đi của caffeine.
Trên thực tế, số caffeine được vận chuyển đến kho hàng của Công ty TNHH T&T VINA do Nguyễn Thị Thu quản lý tại Nghệ An. Tại đây, các đối tượng thay đổi vỏ bao bì, đóng gói, ngụy trang caffeine thành các bao xi măng, thức ăn chăn nuôi.
Lợi dụng sơ hở trong khâu kiểm hóa, nhóm này cất giấu caffeine lẫn trong hàng hóa thông thường có khai báo hải quan để đưa qua cửa khẩu. Tiền mua bán caffeine được các đối tượng thuê người Việt Nam tại Lào chuyển vào các tài khoản của người quen Trần Phi Hùng.
Sau đó, dòng tiền được “bơm ngược” vào tài khoản của các công ty “bình phong” trong hệ sinh thái để hợp thức hóa với các hợp đồng mua bán giả ban đầu. Từ đây, các đối tượng ăn chia lợi nhuận.
Trước tính chất đặc biệt nghiêm trọng của vụ việc, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy đã báo cáo lãnh đạo Bộ Công an đồng ý xác lập chuyên án 135VL. Ban chuyên án tập trung lực lượng, áp dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, truy vết dòng tiền, kiểm soát tuyến biên giới, đồng thời phối hợp liên ngành, liên địa phương và hợp tác quốc tế để đấu tranh triệt phá.
Sau gần 3 tháng đấu tranh, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy chủ trì phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ, công an các địa phương, Cơ quan đại diện Bộ Công an Việt Nam tại Lào, Vụ 4 VKSND Tối cao, Cục Phòng chống ma túy và tội phạm thuộc Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Chi cục Điều tra chống buôn lậu thuộc Cục Hải quan để phá án.
Quan điểm của Ban chuyên án là “đánh cả đường dây, không đánh khúc giữa”. Các mũi trinh sát trong nước được triển khai đồng bộ, đồng thời phối hợp với Bộ Công an Lào để hình thành thế trận tác chiến xuyên biên giới.
Trong quá trình điều tra, lực lượng chức năng dựng sơ đồ quan hệ của các đối tượng, nghiên cứu quy luật giao dịch của dòng tiền giữa các tài khoản, từ đó làm rõ đường đi của caffeine cũng như phương thức, thủ đoạn của nhóm đối tượng tại Lào.
Thu giữ 50,7 tấn caffeine, khởi tố 10 bị can
Khi đủ căn cứ phá án, ngày 27/2, Ban chuyên án huy động gần 300 cán bộ, chiến sĩ, triển khai đồng loạt 18 mũi công tác tại 6 tỉnh, thành gồm Hà Nội, Hải Phòng, Điện Biên, Sơn La, Nghệ An và Hà Tĩnh.
Quá trình phá án, lực lượng chức năng phát hiện, thu giữ 19 tấn caffeine sau thông quan không khai báo hải quan. Số hàng này được trà trộn trong hàng hóa thông thường của Công ty T&T VINA, đang chuẩn bị vận chuyển qua Lào đi Myanmar.
Ban chuyên án sau đó tiếp tục chỉ đạo các tổ công tác khám xét, xác minh, truy bắt các đối tượng liên quan đến toàn bộ hoạt động của đường dây, đồng thời truy vết, thu hồi caffeine và tài sản do các đối tượng cất giấu tại Việt Nam và Lào.
Đến nay, lực lượng chức năng đã thu giữ tổng cộng 50,7 tấn caffeine, 6 ô tô, 12 máy tính các loại, 25 điện thoại di động. Cơ quan điều tra cũng phong tỏa, tạm dừng giao dịch đối với 60 tài khoản ngân hàng, xác minh 7 bất động sản liên quan đến các đối tượng trong chuyên án.
Với tinh thần đánh trúng, đánh đúng, triệt xóa cả đường dây, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy đã khởi tố 10 bị can. Trong số này, 6 bị can bị khởi tố về tội Buôn lậu, 3 bị can về tội Phát hành trái phép hóa đơn và một bị can về tội Môi giới hối lộ.
Tại Lào, Bộ Công an Lào đã bắt giữ, khởi tố 6 đối tượng về tội mua bán, vận chuyển tiền chất ma túy theo pháp luật của nước này.
Theo cơ quan chức năng, việc đấu tranh thành công chuyên án 135VL mang lại kết quả tích cực trong công tác quản lý tiền chất, hóa chất là nguyên liệu chính sản xuất ma túy tại Lào.
Cơ quan chức năng đánh giá, thành công của chuyên án có ý nghĩa quan trọng trong hợp tác quốc tế, góp phần ngăn chặn đường dây mua bán, vận chuyển tiền chất, hóa chất trong khu vực. Chuyên án cũng thể hiện quyết tâm không để Việt Nam trở thành địa bàn trung chuyển tiền chất, hóa chất ma túy.
Đây là chuyên án đầu tiên Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy không xử lý trực diện các đối tượng theo tội danh về ma túy trong Bộ luật Hình sự. Tuy nhiên, qua điều tra, lực lượng chức năng đã nhận diện đúng xu hướng tội phạm trong lĩnh vực tiền chất, hóa chất; làm rõ thủ đoạn lợi dụng sơ hở trong quản lý hóa chất, hoạt động xuất nhập khẩu và kế toán để buôn lậu.
Ghi nhận thành tích phá án, Bộ Công an đã thưởng nóng cho 26 tập thể với tổng số tiền hơn 300 triệu đồng.
Cục C04 đang tiếp tục điều tra, làm rõ các cá nhân, doanh nghiệp liên quan để xử lý triệt để theo quy định pháp luật.
Tin Gốc: Dân Trí
