Từ học tập, giải trí đến giao tiếp xã hội, không gian mạng đã mở ra nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, phát triển kỹ năng cho trẻ em.
Dẫu vậy, song hành với các cơ hội là hàng loạt rủi ro mà phụ huynh không thể lường trước.
Môi trường số vốn rộng mở, khó kiểm soát, tiềm ẩn nhiều rủi ro. Trong khi đó, ThS. Lê Đại Minh, chuyên gia tâm lý, nhận định khả năng đánh giá rủi ro và kiểm soát hành vi của trẻ em vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.
Chính vì vậy, trẻ em là đối tượng dễ chịu tổn thương và bắt chước theo các nội dung độc hại, không phù hợp với lứa tuổi, dễ rơi vào lừa đảo trực tuyến hay trở thành nạn nhân của bạo lực mạng.
Mới đây, phóng viên Dân trí đã phản ánh về những phiên livestream trả kèo, phản cảm xuất hiện trên TikTok.
Hàng loạt thử thách nguy hiểm như dùng dao, gạch thả vào người, nhỏ nến nóng lên lưỡi, thậm chí là tự gây tổn thương cho vùng nhạy cảm xuất hiện và vô tình tiếp cận tới trẻ.
Bên cạnh nội dung độc hại là những “cạm bẫy” luôn rình rập trẻ. Cuối tháng 3/2026, 4 bé gái từ 14 đến 17 tuổi ở xã Đam Rông 4 (Lâm Đồng) bị một người lạ trên mạng xã hội dụ dỗ với lời mời “việc nhẹ, lương cao”.
Tin tưởng lời mời gọi, các em đã tự ý rời nhà, bắt xe khách vào TP.HCM để tìm việc. Ngay khi vừa đến bến xe, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, tiếp cận và đưa các em trở về gia đình an toàn.
Một thủ đoạn khác cũng thường xuyên xuất hiện là “bắt cóc online” nhắm thẳng vào trẻ em, học sinh, sinh viên.
Với thủ đoạn này, các đối tượng thường mạo danh công an, gọi điện thông báo nạn nhân có liên quan đến các vụ án nghiêm trọng, sau đó hướng dẫn các em tự dàn cảnh bị bắt cóc để ép gia đình chuyển tiền chuộc.
Trong nhiều trường hợp, một số nạn nhân bị ép tự cô lập bản thân trong khách sạn, cắt đứt liên lạc với gia đình để tạo kịch bản “bị bắt cóc” chân thực hơn.
Chính trạng thái hoang mang khiến các em dễ bị dẫn dắt, thao túng tâm lý và làm theo hướng dẫn của kẻ lừa đảo.
Một thực trạng đáng buồn khác là bạo lực mạng. Còn nhớ vào năm 2021, một bé gái 13 tuổi đã uống thuốc trừ sâu tự tử.
May mắn thay, người nhà phát hiện kịp thời và đưa em đi cấp cứu nên bé được cứu sống sau 1 tuần thở máy, súc ruột. Cha của bé chia sẻ, em có hành động dại dột là do bị bạn bè tẩy chay, bắt nạt hội đồng trên Facebook.
Bên cạnh đó là những mâu thuẫn nảy sinh từ mạng xã hội. Đơn cử là vụ việc em H.A.V., học sinh lớp 6 bị một nhóm thiếu niên đánh hội đồng, ép thực hiện nhiều hành vi như quỳ dưới đất, bò, lau chân cho người khác rồi quay lại clip, đăng tải lên mạng xã hội.
Nguyên nhân xuất phát từ việc một người nữ tên L.Đ. cho rằng em H.A.V. “cướp người yêu”. Tuy nhiên, em khẳng định giữa hai bên chỉ nhắn tin tương tác qua lại trên mạng xã hội, không có quan hệ tình cảm.
Ngoài việc là nạn nhân, một số sự việc còn cho thấy trẻ em là chủ thể thực hiện các hành vi tiêu cực.
Nguyên nhân thường do các em thiếu kỹ năng kiểm soát và nhận thức đúng đắn nên dễ dẫn đến các hành vi lệch chuẩn.
Điển hình là vụ việc đầu tháng 5/2026, em Đ.D. (học sinh lớp 8) sử dụng AI để tạo hình ảnh nhạy cảm giả mạo dựa trên ảnh của bạn cùng lớp là T.L.Đ. và chia sẻ cho bạn bè.
Sau đó, em T.K.C. (cùng lớp) tiếp tục dùng Facebook, Messenger lan truyền các hình ảnh này qua mạng xã hội, khiến thông tin sai lệch nhanh chóng lan rộng trong trường, ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và tâm lý của em T.L.Đ.
Thực chất, việc bảo vệ trẻ em trên Internet nhiều năm qua thường tập trung vào giáo dục kỹ năng như nhận biết tin giả, bảo vệ dữ liệu cá nhân hay ứng xử văn minh trên mạng. Những nội dung này vẫn cần thiết, nhưng trong bối cảnh mạng xã hội và AI phát triển nhanh, rõ ràng là chưa đủ.
Theo khoản 2 Điều 16 của Luật An ninh mạng 2025, trẻ em (dưới 16 tuổi) sử dụng dịch vụ giá trị gia tăng trên không gian mạng thì cha, mẹ hoặc người giám hộ phải đăng ký tài khoản bằng thông tin của cha, mẹ hoặc người giám hộ và có trách nhiệm giám sát, quản lý nội dung trẻ em truy cập, đăng tải và chia sẻ thông tin trên các nền tảng dịch vụ đó.
Như vậy, so với điểm a, khoản 3, Điều 27 của Nghị định 147/2024/NĐ-CP chỉ quy định trẻ em khi đăng ký mạng xã hội phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đăng ký bằng thông tin của mình thì luật mới đã mở rộng sang dịch vụ giá trị gia tăng trên không gian mạng.
Vì thế, khi trẻ muốn sử dụng các dịch vụ như mạng xã hội, ứng dụng nhắn tin, nền tảng video, âm nhạc, trò chơi trực tuyến hay sàn thương mại điện tử đều cần phải do phụ huynh đăng ký bằng thông tin của mình.
Đồng thời, phụ huynh phải có trách nhiệm giám sát, quản lý việc con em sử dụng các nền tảng đó.
Bên cạnh quy định trên, khoản 1, Điều 16 của Luật nhấn mạnh trẻ em có quyền được tiếp cận thông tin, tham gia hoạt động xã hội, vui chơi, giải trí, bảo vệ bí mật cá nhân, đời sống riêng tư và các quyền khác trên không gian mạng theo quy định pháp luật.
Ngoài ra, Điều 16 cũng quy định rõ ràng hàng loạt trách nhiệm đối với nhiều chủ thể trong công tác bảo vệ trẻ em trên không gian mạng.
Nổi bật là quy định doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên mạng viễn thông, mạng Internet, các dịch vụ giá trị gia tăng phải có trách nhiệm kiểm soát, ngăn chặn và gỡ bỏ nội dung gây hại cho trẻ em, đồng thời xây dựng hệ thống kỹ thuật để phát hiện, xử lý các hành vi xâm hại và phối hợp với cơ quan chức năng khi cần thiết.
Luật cũng yêu cầu các cơ quan, tổ chức, cha mẹ, người giám hộ, giáo viên, người chăm sóc trẻ em và cá nhân khác liên quan có trách nhiệm bảo đảm quyền của trẻ em, bảo vệ trẻ em khi tham gia không gian mạng theo quy định của pháp luật về trẻ em và quy định của Luật An ninh mạng.
Từ trước đến nay, việc chia sẻ ảnh hay video giữa các máy Android thường bị coi là rườm rà hơn so với AirDrop của Apple. Tuy nhiên, sự xuất hiện của One UI 9 (dựa trên Android 17) hứa hẹn sẽ thay đổi hoàn toàn định kiến này với sự góp mặt của tính năng Tap to Share.
Theo báo cáo mới nhất từ các chuyên gia soi mã nguồn, Samsung đang tích hợp sâu tính năng Tap to Share vào hệ điều hành mới. Điểm đắt giá của tính năng này là sự đơn giản khi người dùng chỉ cần chạm nhẹ chiếc điện thoại Galaxy của mình vào một thiết bị khác để gửi ảnh, video hoặc tệp tin ngay lập tức.
Không còn phải quét tìm thiết bị hay chờ đợi kết nối Bluetooth chậm chạp, Tap to Share mang đến trải nghiệm 'chạm là xong' tương tự như NameDrop và AirDrop trên iOS. Đáng chú ý, Samsung đã quyết định nhập cuộc ngay từ đầu thay vì để tính năng này độc quyền trên các dòng Pixel của Google, cho thấy nỗ lực chiều lòng người dùng của gã khổng lồ Hàn Quốc.
Bản dựng bị rò rỉ còn hé lộ nhiều cải tiến thực dụng khác nhằm nâng cao trải nghiệm người dùng, gồm có:
Theo lộ trình thường niên, One UI 9 dự kiến sẽ được trình làng cùng thời điểm với sự xuất hiện của các siêu phẩm màn hình gập thế hệ mới là Galaxy Z Fold8 và Z Flip8 vào khoảng tháng 7 tới.
Sau một bản cập nhật One UI 8.5 đầy ắp tính năng, One UI 9 được kỳ vọng sẽ là một bản nâng cấp tập trung vào sự tinh tế và mượt mà. Nếu Tap to Share hoạt động ổn định trên mọi phân khúc máy, đây chắc chắn sẽ là lý do khiến nhiều người dùng Galaxy không còn thèm muốn các tính năng của iPhone nữa.
Anh Trần Bình (Cầu Giấy, Hà Nội) đi mua SIM mới với mong muốn đổi sang số đẹp hơn để dùng lâu dài. Thủ tục diễn ra nhanh gọn: xuất trình CCCD, chụp ảnh khuôn mặt xác thực, đăng ký thông tin thuê bao. Nhưng rắc rối xuất hiện ngay sau đó.
Khi tạo tài khoản Zalo bằng số điện thoại mới, ứng dụng gửi thông báo số máy đã có người dùng. Đến lúc ra ngân hàng cập nhật số cho tài khoản cá nhân, anh tiếp tục được báo số điện thoại "đã đăng ký với một tài khoản khác". "Tôi không hiểu chuyện gì xảy ra. SIM mới mua, đăng ký chính chủ đầy đủ nhưng lại không dùng được", anh Bình bức xúc.
Quay lại đại lý bán SIM, anh được người bán giải thích kho số viễn thông là hữu hạn, nhiều số sau khi bị thu hồi sẽ được cấp lại cho khách mới, nên xảy ra tình trạng này. Không tìm được cách xử lý, anh quyết định trả SIM và nhận lại tiền.
Câu chuyện của anh Bình không phải cá biệt. Đại diện một nhà mạng cho biết ghi nhận "không ít trường hợp" người dùng mua SIM mới nhưng phát hiện số điện thoại của mình từng được đăng ký cho các tài khoản số khác như Zalo, dịch vụ ngân hàng. Mặc dù vậy, đơn vị này không có số lượng thống kê cụ thể.
Nguyên nhân chủ yếu là do khách bỏ SIM. Sau một thời gian dài không sử dụng, số điện thoại sẽ bị thu hồi rồi cấp lại cho người khác. "Chúng tôi thường gọi đây là những SIM quay đầu", vị này cho biết.
Chia sẻ thêm, đại diện nhà mạng cho hay, một số "SIM quay đầu" từng được chủ cũ dùng để định danh tài khoản mạng xã hội. Với các dịch vụ tài chính số, ngân hàng, tình huống này ít gặp hơn nhưng vẫn có.
Vị này cũng thừa nhận việc xử lý không đơn giản. Một số mạng xã hội cho phép người dùng chủ động xóa tài khoản đã tồn tại để tạo tài khoản mới. Với ngân hàng, mọi thứ phức tạp hơn, số điện thoại là trường dữ liệu đặc biệt nên họ không thể vì số máy đã bị thu hồi mà tự động thay đổi thông tin tài khoản của khách hàng.
"Trong một số trường hợp, nhà mạng có thể hỗ trợ người dùng bằng cách cấp công văn xác nhận chủ thuê bao, nhưng chỉ mang tính cá biệt", ông nói.
Theo ông Nguyễn Anh Cương, Phó cục trưởng Viễn thông, tình trạng một số điện thoại bị thu hồi rồi cấp lại, nhưng vẫn gắn với tài khoản dịch vụ số của người dùng trước như Zalo, Viber hay Whatsapp,... là có xảy ra.
Số điện thoại là một loại tài nguyên quốc gia, đồng thời cũng là công cụ dùng để định danh số nên mới có câu chuyện SIM chính chủ. Tài khoản số thì khác, bởi về bản chất, đó cũng chỉ là tài khoản người dùng trên các ứng dụng. Không có quy định nào bắt buộc người sở hữu số điện thoại phải có tài khoản Zalo, Viber hay Whatsapp tương ứng.
"Đây là trách nhiệm của các nền tảng, nếu không cho người dùng mới cài đặt, đăng ký, họ sẽ bị mất thuê bao", lãnh đạo Cục Viễn thông nhận định.
Trên thực tế, một nhà mạng viễn thông đã phối hợp với Zalo để xử lý câu chuyện này. Khi số điện thoại bị thu hồi, tài khoản liên quan trên ứng dụng cũng sẽ bị gỡ khỏi số máy. Mô hình phối hợp này đang được thí điểm trước khi mở rộng.
Cục Viễn thông cho biết, với các ứng dụng số, ví dụ như Zalo, người dùng vẫn có thể tạo tài khoản mới đè lên tài khoản đã tồn tại. Với ngân hàng, cách xử lý lại khác. Khi phát sinh tranh chấp, người sở hữu số mới phải trực tiếp làm việc với ngân hàng để chứng minh quyền sở hữu. "Người dùng cần chứng minh số điện thoại là của mình, chính chủ. Khi đó, ngân hàng mới có cơ sở để xử lý".
Đây là một trong những lý do người dùng sau khi xác thực thuê bao phải gắn số điện thoại của mình với ứng dụng định danh điện tử, thông qua việc xác nhận SIM chính chủ trên VNeID. Trước đây, khi chưa có cơ chế này, người dùng khó chứng minh được quyền sở hữu số điện thoại trong các tình huống tranh chấp.
Số điện thoại ngày càng đóng vai trò như một "định danh số", gắn với nhiều dịch vụ, từ tài khoản mạng xã hội đến ngân hàng, ví điện tử. Điều này mang lại tiện ích, nhưng cũng kéo theo nhiều rắc rối, khi vòng đời của SIM không trùng với vòng đời của các tài khoản số. Theo Cục Viễn thông, người dùng di động vì thế cần chủ động xác nhận SIM chính chủ qua VNeID để bảo vệ "danh tính số" của mình.
Tại buổi họp báo thường kỳ tháng 4 của Bộ Khoa học và Công nghệ, Đại diện Cục Viễn thông cho biết có khoảng gần 900.000 thuê bao được người dùng chủ động xác nhận "không chính chủ" thông qua VNeID, sau hai tuần triển khai Thông tư 08 về xác thực thông tin thuê bao di động.
Trước đó, năm 2023, khi triển khai "làm sạch dữ liệu", cơ quan quản lý đã đối soát thông tin giấy tờ của cả trăm triệu thuê bao di động, qua đó phát hiện khoảng 17 triệu trường hợp có thông tin chưa chính xác. Trong số này, 11 triệu thuê bao đã được cập nhật lại thông tin, còn 6 triệu bị dừng cung cấp dịch vụ.
Ngày 26-6, Hãng tin Reuters khẳng định tập đoàn Samsung đang chuẩn bị công bố kế hoạch đầu tư 1 triệu tỉ won (khoảng 648 tỉ USD) trong vòng 10 năm vào công nghệ cao như AI, với tham vọng đưa công nghệ này thành động lực thúc đẩy chu kỳ tăng trưởng mới của Hàn Quốc.
Kế hoạch này dự kiến được lãnh đạo Samsung trình bày tại cuộc gặp với Tổng thống Lee Jae Myung ở phủ tổng thống vào ngày 29-6. Dòng vốn sẽ trải rộng trên các lĩnh vực chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI, pin và màn hình, trong đó có thể dành tới 300.000 tỉ won (khoảng 194 tỉ USD) để xây các nhà máy chip ở vùng tây nam đất nước.
Bên cạnh Samsung Electronics, "ông lớn" chip nhớ SK Hynix cũng sẽ tham dự cuộc họp. Phủ tổng thống Hàn Quốc cho biết sẽ công bố "ba siêu dự án" trong ngày 29-6 nhằm tạo bước nhảy vọt cho nền kinh tế, bao trùm bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI và robot.
Động lực phía sau "canh bạc" này là nhu cầu chip nhớ phục vụ AI đang tăng nhanh vượt mọi dự báo. Cố vấn chính sách Kim Yong Beom nhận định Samsung và SK Hynix có thể phải đẩy sớm các dự án vốn định triển khai vào thập niên 2040 lên giữa thập niên 2030.
Sáng kiến của Samsung cũng nhằm giải quyết tình trạng "nghẽn cổ chai" về hạ tầng và nhân lực ở các địa phương bên ngoài Seoul, qua đó thúc đẩy ngành sản xuất tiên tiến tại đây. Điều này xuất phát từ thực tế quỹ đất, điện và nước dần cạn kiệt tại Seoul, buộc dòng vốn phải tìm hướng đến những địa điểm khác.
Trong bối cảnh đó, vùng tây nam Hàn Quốc nổi lên như một ngôi sao sáng, được các tập đoàn Hàn Quốc cân nhắc phát triển thành cứ điểm bán dẫn tương lai.
Tuy nhiên, không ít chuyên gia hoài nghi liệu một trung tâm chip ở đây có thể thật sự vượt qua tình trạng thiếu hụt nhân tài và hạ tầng, vốn là yếu tố sống còn với sản xuất công nghệ cao, hay không.
Giáo sư Kim Tae Yun (Đại học Hanyang) cho rằng việc tìm đủ lao động tay nghề cao ở vùng tây nam là cực kỳ khó khăn và chính điều đó sẽ quyết định thành bại của dự án.
"Nếu không xây được một nhà máy thực sự tối tân, tác động đến kinh tế địa phương sẽ rất hạn chế. Thậm chí nó có nguy cơ chỉ dừng ở mức một dự án xây dựng và một cú hích cho bất động sản", ông Kim cảnh báo.
