Trong số 5 chuyên gia được Bộ GD-ĐT mời đánh giá phổ điểm các môn thi năm nay, có 3 chuyên gia nói đến phổ điểm môn tiếng Anh. Cả 3 đều nhận thấy thực tế phổ điểm môn tiếng Anh năm nay thấp nhất trong số tất cả môn thi: 50% thí sinh (TS) dưới điểm trung bình.
Nhưng đánh giá về thực tế này có 2 quan điểm. GS Nguyễn Đình Đức (ĐH Quốc gia Hà Nội) và PGS Nguyễn Đức Sơn (Hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm Hà Nội) đều cho rằng vấn đề nằm ở chất lượng dạy môn tiếng Anh trong nhà trường phổ thông. GS Nguyễn Đình Đức nói: “Tiếng Anh vẫn cần phải đầu tư, đổi mới phương pháp mạnh mẽ hơn nữa để các em có một hành trang hội nhập quốc tế”. PGS Nguyễn Đức Sơn cũng nêu ý kiến: “Chúng ta sẽ phải tập trung hơn nữa vào việc đổi mới cách thức dạy và học môn tiếng Anh”.
Còn GS Lê Anh Vinh, Viện trưởng Viện Khoa học giáo dục VN, lại cho rằng phổ điểm môn tiếng Anh không hẳn phản ánh chất lượng dạy học môn này ở nhà trường phổ thông. Năm ngoái và năm nay, đây là môn thi tự chọn, do đó những TS có năng lực tiếng Anh không tốt sẽ chọn môn khác. Tuy nhiên, nhiều TS có khả năng tiếng Anh tốt sẽ được miễn thi hoặc có một cách quy đổi khác. Năm ngoái cũng thế, nhưng xu hướng này sẽ ngày càng nhiều.
Vì vậy, mặc dù đánh giá khách quan đề tiếng Anh năm nay “dễ chịu” hơn năm trước nhưng điểm thi lại có xu hướng thấp hơn. “Làm rõ điều này để thấy rằng điểm trung bình cho dù có thấp hơn so với năm trước thì cũng không phải là vấn đề về chất lượng dạy học trong các nhà trường”, GS Lê Anh Vinh nói.
GS Lê Anh Vinh không nói rõ vấn đề nằm ở đâu, nhưng theo phân tích của Báo Thanh Niên, phổ điểm thấp môn tiếng Anh liên quan tới chất lượng đề thi. Phổ điểm này không mâu thuẫn với nhận định “dễ chịu hơn” của nhiều TS và giáo viên sau khi kết thúc buổi thi các môn tự chọn. Yếu tố “dễ chịu hơn” đã được minh chứng bằng 2 chỉ số: số lượng và tỷ lệ TS đạt từ 7 điểm trở lên, số TS đạt điểm 10.
Cụ thể, năm nay tỷ lệ TS đạt từ 7 trở lên là 15,9%; 311 TS đạt điểm 10. Còn năm ngoái, tỷ lệ TS đạt từ 7 trở lên là 15,14; 141 TS đạt điểm 10. Cần biết, tổng số TS dự thi môn tiếng Anh năm ngoái nhiều hơn năm nay (2025: 351.848; 2026: 334.547). Như vậy, nhóm TS dẫn đầu năm nay làm bài tốt hơn hẳn năm ngoái.
Nhóm TS đạt điểm cao môn tiếng Anh, theo các nhà chuyên môn (cũng như theo phản ánh của TS) là do các em học thêm ở các trung tâm luyện thi IELTS hoặc do đọc thêm nhiều tài liệu ngoài sách giáo khoa. Tương tự nhận xét ở trên của PGS Nguyễn Đức Sơn, đây là môn học được “đầu tư nhiều”.
Đặc biệt, nhóm nhận xét đề tiếng Anh “dễ chịu hơn” cũng cho rằng yêu cầu của đề thi tiếng Anh vượt ngoài chương trình giáo dục phổ thông.
Có thể thấy phổ điểm môn tiếng Anh “chạm đáy” không đơn thuần xuất phát từ chất lượng dạy và học, mà là hệ quả kép của bức tranh thực tế hiện nay. Một mặt, xu hướng dùng chứng chỉ quốc tế để xét miễn thi ngày càng tăng đã rút bớt một lượng lớn TS giỏi ngoại ngữ ra khỏi hệ thống đo lường chung, kéo mặt bằng điểm số xuống thấp. Mặt khác, yêu cầu của đề thi đang có phần vượt quá khung chương trình.
Như vậy, sự phân hóa trong đề thi môn tiếng Anh chưa hẳn là sự phân hóa có tính chuyên môn mà có thể là khoảng cách giữa chương trình giảng dạy đại trà và yêu cầu của những người ra đề đặt ra với TS.
Như đã nói ở trên, dữ liệu của Bộ GD-ĐT cho thấy môn tiếng Anh đang là “vùng trũng” lớn nhất trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm nay. Môn thi này có điểm trung bình chỉ 5,07, mức điểm nhiều TS đạt nhất là 4,25 và có tới 50,25% TS dưới trung bình. Thực tế này tạo ra tác động trực tiếp lên hình dáng phổ điểm của các tổ hợp A01, D01.
Với tổ hợp A01 (toán, lý, tiếng Anh), điểm môn tiếng Anh thấp đã làm giảm mạnh mặt bằng điểm chung. Tổ hợp này có điểm trung bình chỉ đạt 18,41, thấp hơn đúng 1 điểm so với tổ hợp A00 (toán, lý, hóa) là 19,41 điểm. Như vậy, việc 2 tổ hợp chỉ khác nhau môn hóa, một môn có điểm trung bình khá cao (6,28 điểm) đã kéo tụt đáng kể phổ điểm của A01.
Với tổ hợp D01 (toán, văn, tiếng Anh), phổ điểm môn tiếng Anh đã kìm hãm phổ điểm của tổ hợp (chỉ đạt điểm trung bình là 19,01). Mặc dù môn văn có phổ điểm rất tốt với điểm trung bình 6,5 và tập trung đông đảo TS ở mức 7 điểm (44% TS từ 7 điểm trở lên), nhưng sự xuất hiện của môn tiếng Anh đã khiến D01 không thể bứt phá mặt bằng chung.
Tuy điểm trung bình thấp, môn tiếng Anh vẫn có 311 điểm 10 và 15,9% TS đạt từ 7 điểm trở lên. Điều này biến tiếng Anh thành môn thi mang tính quyết định nếu chỉ so sánh trong nội vi tổ hợp D01 và A01. Trong 2 tổ hợp này, những TS thuộc nhóm 15,8% giỏi tiếng Anh sẽ tự động tạo ra một khoảng cách cực lớn so với phần đông TS còn lại, nắm giữ lợi thế tuyệt đối trong việc lọt vào top điểm cao.
So với phổ điểm năm ngoái, phổ điểm tổ hợp D01 nhích lên nhờ môn toán. Trong bối cảnh môn tiếng Anh tiếp tục “chạm đáy”, sự khởi sắc của môn toán đóng vai trò gánh vác mang tính quyết định về phổ điểm D01 năm nay.
Cụ thể, điểm trung bình môn toán đã tăng vọt lên 5,65 (so với mức 4,78 của năm 2025), với mức điểm nhiều TS đạt được nhất là 5. Lực đẩy từ môn toán, kết hợp cùng phong độ ổn định của môn văn (điểm trung bình 6,5), đã kéo mặt bằng chung của D01 lên mức an toàn, bù đắp đáng kể cho sự tụt hậu của môn ngoại ngữ.
Ở nhóm điểm từ 7 trở lên, việc bứt phá môn tiếng Anh khó khăn hơn hẳn. Do đó, những TS có năng lực toán học tốt (đạt từ 7 – 8 điểm) sẽ ngay lập tức tạo ra khoảng cách an toàn so với đám đông, biến môn toán thành lợi thế cạnh tranh cốt lõi thay vì môn tiếng Anh như kỳ vọng thông thường ở khối D.
"Có lần dông lốc, cây cầu đứt đôi, học sinh phải nghỉ học, không đi qua được", thầy Trần Văn Phi - Hiệu trưởng Trường phổ thông bán trú THCS Sơn Hải, xã Sơn Hải (Bắc Ninh) - kể khi đứng trên cây cầu phao bằng gỗ tạm, tròng trành trên hồ Cấm Sơn.
Với thầy Phi, cây cầu phao dập dềnh trên sóng nước này vừa là đường đi lại hằng ngày của gần 60 học sinh trong số gần 1.300 nhân khẩu, đa số là người đồng bào dân tộc, của hai thôn Đấp và Đồng Mậm thuộc xã Sơn Hải, vừa là nỗi thấp thỏm mỗi khi trời nổi gió, có mưa. Bởi nếu muốn đến lớp an toàn, các em phải đi đường bộ vòng qua đỉnh đèo hàng chục cây số.
"Tôi mong các cấp chính quyền đầu tư xây dựng một cây cầu kiên cố cho bà con nhân dân và học sinh đi qua an toàn", thầy Phi bộc bạch.
Ngày ngày đi bộ tới trường qua cầu phao, Vi Thị Nhật Lệ - học sinh lớp 8B Trường phổ thông bán trú THCS Sơn Hải - chia sẻ cây cầu phao hẹp chỉ vừa hai xe máy tránh nhau, không có lan can kiên cố này là đường đi ngắn nhất đến trường. Nếu gặp xe đi ngược chiều, Lệ phải đứng nép mình một bên, phía dưới là hồ nước sâu thăm thẳm.
"Hôm trước có một trận mưa rất to, cây cầu bị đứt, cháu phải nghỉ học. Cháu chỉ mong ước có cây cầu mới, kiên cố hơn để đến trường an toàn", Lệ bày tỏ.
Không chỉ có học sinh, hơn 1.000 nhân khẩu thuộc hai thôn miền núi của xã Sơn Hải cũng phụ thuộc vào cây cầu phao tạm để đi lại, giao thương. Ông Nông Văn Hạnh - Trưởng thôn Đấp - cho biết nhiều năm về trước, có 5 hộ dân đã hùn tiền để xây dựng nên chiếc cầu tạm để mọi người thuận tiện qua lại. Song theo thời gian, cầu xuống cấp nghiêm trọng. Việc đi lại càng ngày càng khó khăn, nhất là khi vụ vải thiều sắp tới.
"Không chỉ học sinh, hàng hóa và nông sản đều phải đi qua đây. Những xe vải thiều lớn không thể đi được vì cầu không đảm bảo an toàn. Bà con trong thôn rất mong muốn Nhà nước quan tâm, đầu tư xây dựng một cây cầu kiên cố để người dân bớt đi sự vất vả", ông Hạnh bày tỏ.
Đó cũng là mong muốn của anh Hoàng Văn Việt - Phó bí thư Đoàn xã Sơn Hải (Bắc Ninh). Là một thầy giáo, anh Việt thấu hiểu nỗi lo của phụ huynh khi vào những ngày mưa, cây cầu phao "mong manh như sợi tơ" trước sóng nước Cấm Sơn. Sợ nhất là những khi mưa to, cầu trơn trượt, các em đi học về có thể bị té xuống nước. "Vào mùa nước cao, chỗ sâu nhất khoảng chừng 10m", anh Việt trăn trở.
Trước mùa mưa, anh cùng lực lượng chức năng, đoàn thể tăng cường tuyên truyền đến bà con nhân dân và học sinh về việc đảm bảo an toàn đi lại qua cầu phao, nhưng chỉ là giải pháp tạm thời. "Đối với các em, vào mùa mưa bão thì phải có người lớn đi cùng, mặc theo áo phao để đảm bảo an toàn, nhưng chỉ là giải pháp tình thế", Phó bí thư Đoàn xã Sơn Hải quan ngại.
Theo ông Hoàng Minh Phương - Chủ tịch UBND xã Sơn Hải (Bắc Ninh), cây cầu tạm do người dân tự làm, giúp người dân đi lại từ thôn Đấp và thôn Đồng Mậm sang UBND xã Sơn Hải gần hơn.
Song cây cầu bằng gỗ tạm, thùng phuy nhiều năm xuống cấp, tiềm ẩn nguy hiểm. Do vậy chính quyền đã kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, đầu tư đường và cầu kết nối từ trung tâm xã đến các thôn Đấp và Đồng Mậm.
Đây là 11 trong số 15 thí sinh cần hỗ trợ trong kỳ thi vào lớp 10, theo Sở Giáo dục và Đào tạo, chiều 31/5.
Lãnh đạo Sở cho biết các em sẽ thi một mình một phòng. Giáo viên THPT không có chuyên môn Toán, Văn, Ngoại ngữ được phân công chép bài giúp thí sinh. Quá trình này có sự giám sát của camera và hai giám thị khác trong phòng.
Bốn thí sinh khác bị thương ở chân hoặc đang điều trị sẽ được hỗ trợ di chuyển, sắp xếp phòng thi phù hợp.
Năm nay, hơn 151.300 học sinh đăng ký thi lớp 10 công lập ở TP HCM, khoảng 78% đỗ. Sở Giáo dục và Đào tạo bố trí 242 điểm thi với hơn 6.400 phòng, huy động gần 18.000 giáo viên tham gia.
Kỳ thi được tổ chức vào ngày 1-2/6. Học sinh làm ba bài thi Toán, Văn, Tiếng Anh, thi thêm môn chuyên nếu có nguyện vọng.
Theo đó, lãnh đạo hội đồng thi tuyển sinh lớp 10 thông báo đến lãnh đạo các phòng, đơn vị có cán bộ, giáo viên được phân công làm công tác ráp phách, so dò về việc tiếp tục thực hiện nhiệm vụ tại hội đồng thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027.
Dự kiến đến hết ngày 17-6 sẽ kết thúc công đoạn ráp phách, so dò.
Chậm nhất trước 17h ngày 19-6, hội đồng chấm thi lớp 10 phải bàn giao dữ liệu đã rà soát về cho chủ tịch hội đồng và công bố điểm.
Như vậy, có thể TP.HCM sẽ công bố điểm thi lớp 10 vào tối 19-6 hoặc sớm hơn.
Thông báo cũng lưu ý các đơn vị: "Do số lượng thí sinh dự thi năm học 2026-2027 tăng cao, nhằm đảm bảo công tác ráp phách, soát phách được thực hiện đầy đủ 100% theo đúng chỉ đạo của Chủ tịch Hội đồng chấm thi, đề nghị lãnh đạo các phòng, đơn vị có cán bộ, giáo viên tham gia công tác ráp phách, soát phách tạo điều kiện, nhắc nhở cán bộ tham gia đầy đủ, đúng giờ theo lịch đã công bố, đảm bảo tiến độ và chất lượng công việc; tuyệt đối không thay đổi nhân sự khi chưa có sự đồng ý của Sở Giáo dục và Đào tạo (Phòng Quản lý chất lượng).
Đồng thời đề nghị các trường THCS có học sinh tham dự kỳ thi tuyển sinh lớp 10 thông báo đầy đủ, kịp thời lịch hoạt động của Hội đồng chấm thi đến cha mẹ học sinh và học sinh được biết, nhằm giúp phụ huynh yên tâm".
Trước đó Sở GD-ĐT TP.HCM dự kiến công bố điểm thi lớp 10 sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, vào khoảng 15, 16-6. Tuy nhiên với thông báo mới nhất, thí sinh sẽ chờ thêm vài ngày nữa.
Được biết, mùa thi năm nay là năm đầu tiên TP.HCM thực hiện sau khi sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu. Vì vậy số lượng thí sinh dự thi lớp 10 rất cao (hơn 151.000 em), lại trải đều ở ba khu vực. Số lượng thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT cũng thuộc diện đông nhất cả nước với 142.899 em.
Năm nay kỳ thi tốt nghiệp THPT được Bộ Giáo dục và Đào tạo ấn định ngày thi sớm hơn khoảng 2 tuần so với năm trước. Lúc đầu Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM dự kiến ngày thi tuyển sinh lớp 10 sẽ diễn ra vào cuối tháng 6. Tuy nhiên, phụ huynh học sinh và giáo viên lớp 9 cho rằng kỳ thi lớp 10 tổ chức quá trễ như vậy sẽ tạo ra tình trạng học thêm, luyện thi tràn lan (vì năm học kết thúc vào cuối tháng 5).
Tiếp thu ý kiến người dân, Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM đã đề xuất với UBND TP cho phép tổ chức kỳ thi tuyển sinh lớp 10 sớm hơn mọi năm 1 tuần (tức ngày 1 và 2-6 vừa qua).