Ngày 4/7, tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ, Đại tá Lê Văn Sơn, Phó Cục trưởng Cục Chính sách xã hội, Tổng cục Chính trị QĐND Việt Nam (Bộ Quốc phòng) đã trả lời câu hỏi của phóng viên báo Dân trí về những kết qủa cụ thể của Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ”.
Theo Đại tá Lê Văn Sơn, “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ” là chiến dịch có tính chất toàn diện nhằm tạo ra sự đột phá trong công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ.
Quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sỹ, giám định ADN 18.000 mẫu
Chiến dịch đề ra 5 mục tiêu cụ thể. Một là tìm kiếm quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sỹ. Hai là hoàn thành việc lấy mẫu đối với khoảng 230.000 mộ liệt sỹ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sỹ.
Mục tiêu thứ ba là phấn đấu giám định ADN khoảng 18.000 mẫu hài cốt liệt sỹ. Bốn là xây dựng, hoàn thiện và đưa vào vận hành cơ sở dữ liệu Gen thân nhân liệt sỹ chưa xác định được thông tin. Năm là hoàn thành công tác rà phá bom mìn, vật liệu nổ, tập trung tại các địa bàn trọng điểm, vùng lõi như Vị Xuyên (tỉnh Tuyên Quang), Lào Cai, Lạng Sơn.
Chiến dịch phát động vào ngày 2/4 nhưng thời gian được tính từ ngày 15/3 đến ngày 27/7/2027. Tính đến ngày 4/7, Chiến dịch 500 ngày đêm đã bước sang ngày thứ 111, đạt được một số kết quả đáng chú ý, theo lời Đại tá Sơn.
Cụ thể, trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ, để hoàn thành mục tiêu tìm kiếm, quy tập được khoảng 7.000 hài cốt liệt sỹ, trên cơ sở kết quả khảo sát, xác minh thông tin, kết luận địa bàn, Bộ Quốc phòng đã giao chỉ tiêu tìm kiếm, quy tập cụ thể cho các đơn vị.
“Đồng thời, các đội quy tập cũng được kiện toàn và hiện nay duy trì 32 đội tìm kiếm, quy tập trên cả nước với khoảng 1.500 người”, Đại tá Sơn thông tin.
Ông cũng nhấn mạnh một giải pháp mới được Phó Thủ tướng, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia quyết liệt chỉ đạo thực hiện thời gian qua, đã đem lại hiệu quả rất thiết thực, đó là việc tổng hợp, rà soát các thông tin, nhất là hồ sơ do các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước cung cấp để tổ chức hội thảo xác minh, kết luận thông tin về mộ liệt sỹ tập thể.
Theo Đại tá Sơn, đã có 2 cuộc hội thảo được tổ chức tại Quảng Ngãi và TPHCM. Đến nay, tại Quảng Ngãi đã tìm thấy 1 hài cốt liệt sỹ và tại khu vực Công viên Lê Thị Riêng ở TPHCM dự kiến tổ chức lễ khai quật vào ngày 6/7.
“Một điểm mới trong phương pháp dò tìm là kết hợp giữa đối chiếu tọa độ trên bản đồ với thực địa, kết hợp lời kể nhân chứng với sử dụng thiết bị hiện đại (ra đa quét ngầm) để tăng độ chính xác, rút ngắn thời gian, giảm khối lượng phải đào đắp, phá dỡ trong quá trình tìm kiếm hài cốt liệt sỹ”, Đại tá Sơn cho hay.
Xây dựng phần mềm quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sỹ
Về công tác tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sỹ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sỹ, đại diện Bộ Quốc phòng nhấn mạnh phải tổ chức bài bản, có quy trình chặt chẽ, khoa học.
Để hạn chế tối đa các nhầm lẫn, sai sót có thể xảy ra trong quá trình lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sỹ, Bộ Quốc phòng đã giao Tập đoàn Viettel xây dựng phần mềm quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sỹ. Phần mềm có chức năng số hóa, lưu trữ toàn bộ các thông tin trong quá trình lấy mẫu để bảo đảm các mẫu không bị lẫn lộn.
Theo ông Sơn, đến nay các quân khu của các tỉnh, thành phố đã thành lập trên 300 đội lấy mẫu hài cốt liệt sỹ với 3.500 người.
Về công tác xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, Bộ Nội vụ đã tham mưu ban hành Nghị quyết số 26 về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong tổ chức lấy mẫu, giám định và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ còn thiếu thông tin bằng phương pháp giám định ADN; ban hành quyết định về Quy trình phối hợp và phân công địa bàn tiếp nhận, giám định ADN xác định danh tính hài cốt liệt sỹ còn thiếu thông tin.
Đại tá Lê Văn Sơn khẳng định đây là cơ sở để các địa phương dự toán bảo đảm kinh phí tổ chức lấy mẫu và phối hợp với các đơn vị giám định ADN tổ chức bàn giao nhận, lưu trữ, bảo quản, giám định ADN mẫu hài cốt liệt sỹ.
Về kết quả cụ thể, đại diện Bộ Quốc phòng cho biết đến nay đã tìm kiếm, quy tập được hơn 1.300 hài cốt liệt sỹ và 3 mộ tập thể; tổ chức lấy mẫu hơn 27.000 mộ liệt sỹ, trong đó có hơn 20.000 mộ đủ điều kiện lấy mẫu và bàn giao cho các trung tâm giám định.
Bộ Công an đã tổ chức thu gần 95.000 mẫu sinh phẩm thân nhân liệt sỹ, phân tích và đồng bộ vào cơ sở dữ liệu hơn 50.000 mẫu.
Ngoài ra, lực lượng chức năng cũng tiến hành rà phá bom mìn trên diện tích hơn 7.000ha, riêng vùng lõi Vị Xuyên/Tuyên Quang hơn 3.000ha, đạt hơn70% tiến độ.
6 tháng cuối năm, Đại tá Sơn khẳng định Bộ Quốc phòng sẽ tham mưu Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai đồng bộ các giải pháp để đạt mục tiêu, chỉ tiêu đề ra trong chiến dịch này.
Ngày 6-5, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Ninh Bình cho biết đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và ra lệnh bắt tạm giam đối với ông Nguyễn Văn Lợi (42 tuổi, xã Hải Anh, tỉnh Ninh Bình) về hành vi "lừa đảo chiếm đoạt tài sản", vì chiếm đoạt tiền từ thiện hỗ trợ người dân bị lốc xoáy.
Trước đó, ngày 28-9-2025, địa bàn thôn 1 Hải Đường (xã Hải Anh) và một số xã khác của tỉnh Ninh Bình xảy ra lốc xoáy gây thiệt hại lớn về người, tài sản.
Ngay sau khi thiên tai xảy ra đã có nhiều tổ chức, cá nhân tham gia ủng hộ, từ thiện, hỗ trợ người dân.
Mặc dù không được phân công nhiệm vụ và không thuộc chức trách được giao nhưng ông Lợi - thời điểm đó đang là Phó trưởng Ban Văn hóa - Xã hội HĐND xã Hải Anh - đã tự tham gia cung cấp thông tin hoàn cảnh gia đình của các hộ dân bị thiệt hại cho một quỹ từ thiện.
Sau khi biết được thông tin, mức hỗ trợ cụ thể đối với những gia đình bị thiệt hại do lốc xoáy, ông Lợi đã nảy sinh ý định chiếm đoạt một phần số tiền hỗ trợ.
Bằng các thủ đoạn gian dối, cung cấp thông tin không đúng sự thật, ông Lợi đã chiếm đoạt tiền từ thiện của nhiều hộ dân trên địa bàn với tổng số tiền 60 triệu đồng.
Thông tin trên được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định trong buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM chiều 27.4.
Trong buổi làm việc này, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được đã kiến nghị Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ quan tâm, sớm ban hành nghị quyết mới về phát triển TP.HCM trong kỷ nguyên mới, sớm ban hành luật Đô thị đặc biệt để thành phố chủ động, huy động nguồn lực phát triển, tăng năng lực cạnh tranh quốc tế.
"Hiện TP.HCM đã xây dựng dự thảo nghị quyết mới, đề cương luật Đô thị đặc biệt, sắp tới sẽ xin ý kiến các bộ ngành, chuyên gia để hoàn thiện trình Bộ Chính trị xem xét", ông Được nói thêm.
Đối với các kiến nghị của TP.HCM, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đồng tình và cho biết trong tháng 5.2025 sẽ xem xét ban hành nghị quyết mới về phát triển TP.HCM.
Trao đổi tại buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước biểu dương năng lực tổ chức thực thi và khả năng thích ứng nhanh của thành phố trong giai đoạn chuyển đổi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp gần 1 năm qua.
Dù vậy, TP.HCM cũng cần phải đánh giá kỹ mức độ linh hoạt, hiệu quả, gần dân của chính quyền cơ sở và sự phù hợp với yêu cầu quản trị của một đô thị đặc biệt, đa trung tâm, quy mô lớn. Trong báo cáo, TP.HCM đã chỉ ra một số hạn chế như áp lực công việc cơ sở cao, năng lực thực thi chưa đồng đều, hạ tầng kỹ thuật và chuyển đổi số chưa đồng bộ, phối hợp liên ngành còn bất cập.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh cần sớm sơ kết mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phát huy những mặt phù hợp, đồng thời mạnh dạn kiến nghị điều chỉnh những nội dung chưa đáp ứng yêu cầu, đặc biệt là việc thể chế hóa mô hình quản trị đô thị phù hợp trong luật Đô thị đặc biệt.
Với quy mô lớn và độ mở kinh tế cao, TP.HCM cần chủ động hơn, bản lĩnh hơn, tầm nhìn phải xa hơn để xây dựng nền kinh tế tự lực, tự cường, thích ứng linh hoạt.
Cũng tại buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lưu ý TP.HCM phải nhận thức rõ mục tiêu tăng trưởng 2 con số không chỉ là đạt số tăng trưởng mà bỏ qua chất lượng, nền tảng tăng trưởng lâu dài. Địa phương cần chủ động, không để vốn, đất đai bị ách tắc, kể cả đầu công công, tư nhân, nước ngoài. Các dự án được cấp phép đầu tư phải triển khai ngay, nếu không thì phải xử lý, không để nằm im lìm.
Song song đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu TP.HCM cụ thể hóa sâu hơn các nghị quyết chiến lược của Trung ương, phù hợp thực tiễn để kiến tạo mô hình phát triển.
"TP.HCM phải tiên phong đi đầu, biến nghị quyết thành thực tiễn sống động", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi gắm.
Liên quan đến công tác quy hoạch, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh TP.HCM cần đẩy nhanh công tác quy hoạch với tư duy mới, tầm nhìn xa, tích hợp đồng bộ và kết nối, có dư địa không gian cho tương lai.
"Phải tránh tình trạng quy hoạch vừa phê duyệt xong thì đã lạc hậu", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, đồng thời yêu cầu quy hoạch là phải lấy con người làm trung tâm, hướng tới nâng cao chất lượng cuộc sống, xây dựng thành phố đáng sống, thông minh, sinh thái, giàu bản sắc.
Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương, đề nghị TP.HCM tập trung vào các động lực tăng trưởng mới như trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do, cảng biển, công nghiệp công nghệ cao, đô thị thông minh, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn… để chuyển đổi mô hình tăng trưởng.
Song song đó, TP.HCM cần khẩn trương hoàn thiện, phê duyệt quy hoạch tổng thể đảm bảo tiến độ, chất lượng làm cơ sở quản lý, kêu gọi đầu tư xây dựng các dự án trọng điểm.
Đánh giá TP.HCM sau sáp nhập có nhiều lợi thế nhưng cũng nhiều thách thức, ông Nghị nhận định nếu không làm tốt quy hoạch thì sẽ cản trở quá trình phát triển thành phố trong tương lai.
"Trong không gian phát triển mới, TP.HCM cần cấu trúc lại từ đô thị lõi truyền thống sang siêu đô thị đa cực, đa trung tâm", ông Nghị gợi ý.
Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh công tác quy hoạch cần định hình lại cấu trúc không gian phát triển, có mức độ ưu tiên khu vực chủ đạo, các trục phát triển, khung sinh thái, không gian tái thiết đô thị. Đồng thời, thành phố cũng cần quan tâm nguồn lực cho các cực động lực để phát triển đột phá, chú trọng liên kết vùng trong quy hoạch để tránh tình trạng "đa cực trên hình thức nhưng đơn cực trong vận hành".
Bộ Tài chính đang dự thảo nghị quyết của Chính phủ về cơ chế, chính sách đặc thù để đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư do sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, sắp xếp đơn vị hành chính.
Tại dự thảo đề xuất nhiều quy định linh hoạt cho các trường hợp đặc biệt để tháo gỡ vướng mắc, rút ngắn thời gian thực hiện.
Đáng chú ý, dự thảo nghị quyết đã dành một mục quy định về xử lý nhà, đất dôi dư do sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính các cấp.
Với xử lý nhà, đất dôi dư trong một số trường hợp đặc biệt, dự thảo nêu với các cơ sở nhà, đất dôi dư do sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính, trên cơ sở đề xuất của cơ quan, tổ chức, đơn vị đang quản lý, cơ quan, người có thẩm quyền sẽ xem xét, quyết định chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý theo quy định của pháp luật về tài sản công.
Việc chuyển giao được thực hiện theo nguyên trạng, bao gồm cả các trường hợp không có hoặc bị mất hồ sơ pháp lý về nhà, đất hay nhà, đất đã bố trí làm nhà ở hoặc bị lấn chiếm. Đồng thời không phải thực hiện thủ tục lấy ý kiến chủ tịch UBND cấp tỉnh.
Cơ quan, tổ chức, đơn vị có tài sản chịu trách nhiệm về tình trạng hồ sơ, hiện trạng nhà, đất khi chuyển giao và tiếp tục phối hợp với cơ quan chức năng địa phương để xử lý các vấn đề phát sinh sau khi bàn giao.
Với nhà, đất dôi dư được chuyển đổi công năng sang mục đích công cộng như vườn hoa, sân chơi hoặc các công trình phục vụ cộng đồng nhưng công trình hiện hữu không còn phù hợp, dự thảo cho phép cơ quan có thẩm quyền quyết định phá dỡ, hủy bỏ nhà, công trình gắn liền với đất để thực hiện phương án sử dụng mới.
Việc phá dỡ được thực hiện kể cả trong trường hợp tài sản vẫn còn khả năng sử dụng hoặc chưa hết thời gian khấu hao, hao mòn theo quy định.
Cơ quan soạn thảo đánh giá, nhằm tạo điều kiện đẩy nhanh việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất, tránh kéo dài do vướng mắc về giá trị tài sản còn lại.
Dự thảo đưa ra cơ chế linh hoạt với điều chỉnh quy hoạch. Trong đó với các cơ sở nhà, đất dôi dư được điều chuyển, chuyển giao hoặc chuyển đổi công năng để làm trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp, công trình công cộng, quốc phòng, an ninh.
Với nội dung này, việc cập nhật, điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng và các quy hoạch chuyên ngành liên quan sẽ được thực hiện sau khi đã có quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Với các cơ sở nhà, đất dôi dư đã chuyển giao về địa phương, được xử lý theo hình thức giao đất, cho thuê đất, dự thảo quy định người được giao đất, cho thuê đất phải hoàn trả cho Nhà nước giá trị còn lại của nhà, tài sản gắn liền với đất tại thời điểm giao đất, cho thuê đất.
Quy định này áp dụng cả trong trường hợp tài sản đã bị phá dỡ trước khi giao đất, cho thuê đất hoặc trường hợp tài sản được bán cho chính người được giao, thuê đất.
Trường hợp tài sản chưa được theo dõi trên sổ kế toán, việc xác định giá trị còn lại sẽ thực hiện theo hướng dẫn của Bộ Tài chính về quản lý và khấu hao tài sản cố định.
Dự thảo nêu trường hợp nhà, tài sản gắn liền với đất được đầu tư xây dựng trên đất của tổ chức, cá nhân khác nhưng đơn vị đang quản lý không còn nhu cầu sử dụng.
Trong trường hợp chủ sử dụng đất có nhu cầu tiếp nhận lại tài sản, cơ quan quản lý sẽ ban hành quyết định bàn giao và tổ chức thực hiện bàn giao.
Tổ chức, cá nhân nhận tài sản có trách nhiệm hoàn trả giá trị còn lại theo sổ kế toán, trừ trường hợp là cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, lực lượng vũ trang, cơ quan Đảng, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội không phải hoàn trả.
Trường hợp tổ chức, cá nhân có đất không có nhu cầu tiếp nhận tài sản, cơ quan quản lý được thực hiện thanh lý tài sản theo hình thức phá dỡ, hủy bỏ và bàn giao lại mặt bằng.
Việc thanh lý, xử lý vật tư, vật liệu thu hồi được thực hiện theo quy định tại Nghị định 186/2025 và Nghị định 52/2026 của Chính phủ.