Khám phá rừng mưa nhiệt đới lâu đời ở Malaysia

Sáu món ăn cần tránh vì có liên quan đến nguy cơ mắc ung thư đường mật: Gỏi cá nước ngọt băm sống; gỏi cá băm sống vị cay; cá muối chua sống (cá lên men); mắm cá sống; nước xốt/gia vị từ cá muối chua; xúc xích cá muối chua. Cá nướng cũng có thể chứa ấu trùng ký sinh trùng nếu phần thịt ở giữa vẫn còn sống hoặc chưa chín kỹ, theo báo Thái Lan The Nation. Một số trong các món ăn trên khá phổ biến đối với du khách.

Bài báo trên The Nation dẫn nhiều dữ liệu nghiên cứu khác nhau dựa trên kết quả sàng lọc của người dân. Dữ liệu từ năm 2008 đến 2022 cho thấy Thái Lan vẫn ghi nhận tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư đường mật ở mức rất cao.

Hiện tại, Thái Lan có ít nhất 6 triệu người nhiễm sán lá gan, và nhóm người này có nguy cơ phát triển thành ung thư biểu mô đường mật trong vòng 20 - 30 năm tới. Các báo cáo chỉ ra rằng, người dân Thái Lan có tỷ lệ mắc ung thư biểu mô đường mật cao nhất thế giới (tính trên mỗi 100.000 dân). Thái Lan cũng được mệnh danh là "Thủ phủ của bệnh ung thư đường mật" do có tỷ lệ mắc bệnh cao nhất thế giới tính trên mỗi 100.000 dân.

Số liệu mới nhất từ Viện Ung thư Quốc gia cho thấy mỗi năm có 19.491 ca mắc ung thư gan và ung thư đường mật (trung bình 53 ca/ngày), với 14.971 ca tử vong (trung bình 41 ca/ngày).

Cục Kiểm soát Dịch bệnh Thái Lan cũng cảnh báo các món cá nước ngọt sống hoặc chưa chín kỹ có thể khiến thực khách nhiễm sán lá gan và làm tăng nguy cơ ung thư đường mật. Đồng thời khuyến cáo người dân nên tránh các món cá nước ngọt sống hoặc chưa chín kỹ, do nguy cơ nhiễm sán lá gan - một vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng có liên quan đến ung thư đường mật.

Theo The Nation, cảnh báo không có nghĩa là bạn phải hoàn toàn tránh các món ăn này. Tuy nhiên, tờ báo cũng đưa ra danh sách 10 món ăn cụ thể có liên quan, trong đó có những món nổi tiếng được du khách ưa chuộng:

Koi pla (món gỏi cá băm sống); Larb cá sống; gỏi cá sống (kiểu Pla) hoặc gỏi cá cay kiểu Pla; Pla jom (món cá lên men); Mam pla; Mok pla (cá gói lá chuối); Pla som sống; Pla ra sống; Som tam (gỏi đu đủ) với pla ra sống.

Tin Gốc: Thanh Niên

Những ngày đầu mùa hè, vùng biển xã Đông Sơn (Quảng Ngãi) trở nên nhộn nhịp khi người dân địa phương bước vào mùa khai thác rong mơ tạo nguồn thu nhập đáng kể, đồng thời mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên.

Từ sáng sớm, nhiều ngư dân đã có mặt tại các khu vực ven biển để thu gom những mảng rong mơ dạt vào các bãi đá sau những đợt sóng lớn. Không khí lao động khẩn trương kéo dài dọc theo những vùng biển có rong phân bố tự nhiên. Đông Sơn từ lâu được biết đến là địa phương sở hữu nguồn tài nguyên biển phong phú cùng hệ sinh thái ven bờ đa dạng. Bên cạnh nghề khai thác hải sản truyền thống, rong mơ đang trở thành "lộc biển", mang lại giá trị kinh tế đáng kể cho nhiều hộ dân.

Không chỉ có giá trị về mặt kinh tế, những thảm rong mơ còn đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái biển. Đây là nơi cư trú, sinh sản và phát triển của nhiều loài thủy sinh có giá trị cao như bào ngư, cá mú, tôm hùm cùng nhiều sinh vật biển khác.

Theo thống kê của địa phương, tổng diện tích rong mơ tại xã Đông Sơn hiện khoảng 189 ha, phân bố chủ yếu tại các khu vực Châu Thuận Biển - Phú Quý - An Hải.

Ngày 22.5, ông Võ Thanh Tuấn, Phó chủ tịch UBND xã Đông Sơn, cho biết địa phương đã thành lập Tổ cộng đồng bảo vệ nguồn lợi thủy sản, rong mơ và phát triển du lịch cộng đồng nhằm bảo tồn tài nguyên biển, duy trì nguồn lợi thủy sản tự nhiên, đồng thời tạo sinh kế ổn định cho người dân.

"Việc bảo vệ vùng rong mơ ven biển không chỉ nhằm duy trì nơi sinh sản, trú ẩn của các loài thủy sản mà còn góp phần tái tạo nguồn lợi tự nhiên, giữ cân bằng hệ sinh thái, tạo nền tảng phát triển kinh tế biển và du lịch cộng đồng", ông Tuấn chia sẻ.

Theo kinh nghiệm của người dân địa phương, rong mơ xuất hiện từ tháng 3 đến tháng 7 hằng năm. Tuy nhiên, để bảo đảm nguồn lợi thủy sản phát triển tự nhiên, việc khai thác thường bắt đầu từ tháng 6.

Không chỉ dừng lại ở việc khai thác tài nguyên, Đông Sơn đang hướng tới mô hình phát triển kinh tế biển theo hướng bền vững, gắn bảo tồn tài nguyên với phát triển du lịch cộng đồng. Ông Trần Châu Dũng, Trưởng ban xây dựng Tổ cộng đồng bảo vệ nguồn lợi thủy sản, rong mơ và du lịch cộng đồng xã Đông Sơn, cho biết việc khai thác rong phải tuân thủ theo chu kỳ sinh trưởng tự nhiên.

"Thu hoạch quá sớm thì rong chưa đạt sản lượng, đồng thời ảnh hưởng đến môi trường sinh sản của các loài thủy sinh. Hiện người dân chủ yếu tận dụng lượng rong bị sóng đánh dạt vào bờ", ông Dũng nói.

Theo ông Dũng, một trong những lợi thế nổi bật của Đông Sơn là hệ thống bãi đá ngầm ven biển độc đáo, được hình thành từ dấu tích phun trào núi lửa cách đây hàng chục triệu năm. Địa hình tự nhiên đặc biệt đã tạo nên cảnh quan khác biệt, trở thành tiềm năng lớn để phát triển du lịch trải nghiệm.

Đến Đông Sơn, du khách có thể khám phá nhiều điểm đến mang dấu ấn địa chất và thiên nhiên như hang núi lửa cổ Ba Làng An, gành Đá Đỏ, hang Yến, gành Lá Ngái, An Hải sa bàn hay trải nghiệm cảm giác thư giãn trên những thềm đá biển bị bào mòn tự nhiên tại khu vực bãi Trà Giang.

Theo lãnh đạo UBND xã Đông Sơn, địa phương đang từng bước định hướng phát triển khu vực rong mơ kết hợp với hệ thống bãi đá núi lửa ven biển thành sản phẩm du lịch cộng đồng đặc trưng, tạo điểm nhấn thu hút du khách.

Tin Gốc: Thanh Niên

Một hành khách người Mỹ đã gặp tình huống khó chịu trên chuyến bay của United Airlines (Mỹ). Theo đó, người này cho biết đã phải ngồi cạnh một hành khách thừa cân, lấn sang không gian của cô (tay vịn giữa hai ghế không thể hạ xuống).

"Tôi đã trả tiền cho ghế của mình và chuyến bay thì kín chỗ nên tôi không thể đổi ghế khác. Tôi không muốn gây rắc rối nhưng tôi nghĩ các hãng hàng không nên thực thi chính sách yêu cầu hành khách quá khổ mua thêm ghế", người này nói sau khi chuyến bay kết thúc.

Đây là một tình huống nhạy cảm và phức tạp. Mỗi hãng hàng không có những quy định riêng đối với hành khách quá khổ, nhưng điều quan trọng phải xử lý sao để tôn trọng người khác và không khiến ai cảm thấy quá khó chịu.

Theo đó, hành khách bay cùng người quá khổ phải chấp nhận và chịu đựng, hoặc cần thông báo cho tiếp viên hàng không. "Lý tưởng nhất là vấn đề được xử lý trước khi hành khách lên máy bay, nhưng nếu đã xảy ra, bạn nên trao đổi kín đáo với tiếp viên và yêu cầu họ thực thi chính sách của hãng. Đây là một yêu cầu hợp lý và hành khách không nên cảm thấy áy náy về điều đó", một độc giả khuyên.

Trên thực tế, United Airlines có quy định rõ ràng với các trường hợp tay vịn ghế không thể hạ xuống hoặc khi hành khách lấn sang không gian người bên cạnh. Nếu không còn ghế trống, hành khách phải đổi sang chuyến khác. Nếu hành khách không ở thành phố, hoặc chuyến bay mới yêu cầu ở lại qua đêm, hãng hàng không có thể cung cấp phiếu ăn uống và khách sạn.

Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) hay Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO) không có quy định cụ thể về cân nặng tối đa của hành khách. Máy bay được thiết kế dựa trên tổng tải trọng, không phải từng cá nhân. Các hãng hàng không cũng không quy định số cân nặng cụ thể của hành khách. Điều này nhằm đảm bảo quyền tự do cá nhân và chống phân biệt đối xử.

Dù không có quy định chung cho hành khách quá cân (thường gọi là plus-size passenger), mỗi hãng hàng không và đôi khi từng quốc gia sẽ có chính sách riêng. Tuy nhiên, có một số nguyên tắc và xu hướng khá phổ biến liên quan đến an toàn hàng không.

Theo đó, hành khách phải ngồi vừa trong một ghế, không chiếm không gian ghế bên cạnh, tay vịn phải hạ xuống được hoàn toàn, dây an toàn (tính cả phần dây nối) phải được đảm bảo thắt đủ. Vì quy định an toàn bay, hành khách quá trọng lượng còn phải đảm bảo khả năng sơ tán khẩn cấp, không cản trở lối đi của người khác.

Tại Mỹ, hai hãng hàng không lớn là United Airlines và American Airlines cùng hãng giá rẻ Southwest Airlines hay Alaska Airlines đều đã buộc hành khách phải mua thêm ghế nếu không thể thắt được dây an toàn (đã dùng loại nối dài) hoặc tay vịn ghế không thể hạ xuống hoàn toàn. Nếu chuyến bay hết chỗ và khách không mua trước ghế, họ sẽ bị từ chối vận chuyển, đợi chuyến thay thế.

Nhưng nhiều hãng hàng không chỉ khuyến khích. Delta Air Lines cho hay nếu hành khách không ngồi vừa một ghế, ảnh hưởng người bên cạnh sẽ được yêu cầu chuyển sang chuyến có ghế trống hoặc mua thêm chỗ. Tương tự, Jetstar và Qantas (Australia) không bắt buộc mua thêm vé công khai, nhưng có quyền từ chối vận chuyển nếu hành khách không an toàn (không thắt được dây an toàn) hoặc ảnh hưởng đến sự thoải mái của khách khác.

Air Canada phải cung cấp thêm một ghế miễn phí cho hành khách có thân hình quá khổ, nhưng chỉ khi có giấy xác nhận y tế hợp lệ. Nếu không có, hành khách phải mua thêm một ghế với mức giá do hãng quyết định.

Các hãng như Air France và KLM đều cung cấp lựa chọn mua ghế thứ hai với mức giảm 25%, nhưng sẽ trả lại tiền nếu chuyến bay còn chỗ trống để hành khách quá khổ ngồi thoải mái hơn.

Tại Việt Nam, các quy định vận chuyển được công bố công khai của hai hãng hàng không lớn là Vietnam Airlines và Vietjet Air đều không có các điều khoản cụ thể liên quan đến hành khách quá cân. Tuy nhiên, các hãng đều có dịch vụ "Mua thêm ghế cho người quá khổ" để có chỗ ngồi thoải mái hơn. Phí mua thêm bằng 100% mức giá vé người lớn, có phụ thu tương ứng ở thời điểm đặt dịch vụ.

Tin Gốc: Vnexpress