Võ Thiên Kha (18 tuổi) vừa tốt nghiệp chương trình Tú tài Quốc tế tại Hệ thống Trường Tây Úc (WASS). Kha nỗ lực dành học bổng 70% học phí, đồng thời sáng lập câu lạc bộ học thuật để giúp nhiều học sinh tự tin thể hiện tiếng nói của mình.
Ngày con trai khoác lễ phục tốt nghiệp chương trình Tú tài Quốc tế, bước lên bục phát biểu thay mặt Hội đồng học sinh, chị Nguyễn Tường Vân (54 tuổi, ở TP.HCM) ngồi phía dưới lặng lẽ dõi theo. Giữa tiếng vỗ tay của thầy cô, bạn bè, người mẹ chợt rưng rưng.
Để có ngày hôm nay, từ tận đáy lòng, Thiên Kha luôn biết ơn người cha đã mất – nhà báo Võ Hồng Quỳnh: “Con cảm ơn ba vì đã luôn yêu thương, nuôi dạy con. Con sẽ tiếp tục cố gắng trên chặng đường phía trước”.
Nhắc đến khoảnh khắc ấy, giọng chị Vân chợt nghẹn lại. Chị nói, để đứng trên bục vinh danh ngày tốt nghiệp, Võ Thiên Kha (18 tuổi) đã đi qua một hành trình không dễ dàng. Đó là hành trình của một cậu bé sớm chịu mất mát, đứng trước nguy cơ dừng việc học nhưng đã nỗ lực vượt qua.
Chị Vân kể, năm 11 tuổi, Thiên Kha tự tìm hiểu và đăng ký tham gia hội nghị Model United Nations (MUN). MUN là mô hình giả lập các hội nghị Liên Hiệp Quốc, nơi học sinh đóng vai đại biểu các quốc gia để nghiên cứu, tranh luận và đề xuất giải pháp cho những vấn đề toàn cầu.
Nhắc lại hội nghị đầu tiên, Kha tâm sự bản thân “hơi run” vì em là thành viên nhỏ tuổi nhất. Dù vậy, em dần tìm được một sân chơi học thuật phù hợp với mình. Trong khoảng 6 năm, Kha tham gia nhiều sự kiện MUN, đi từ vai trò đại biểu đến các vị trí điều phối, dẫn dắt, cố vấn và tổ chức hội nghị.
Tuy nhiên, khi kể về hành trình ấy, Kha không nói nhiều về những giải thưởng của mình. Điều em nhớ hơn là cơ hội được kết bạn, học hỏi và sau này dìu dắt những bạn mới. Có những lúc, dù đang ở vai trò chủ tọa, em vẫn chọn “đi xuống” làm đại biểu để hướng dẫn các bạn cách tham gia.
“Với em, vai trò cao hơn không phải để đứng xa hơn, mà để có thể hỗ trợ những bạn mới bắt đầu nhiều hơn”, Kha nói.
Cuối năm lớp 10, em chuyển sang môi trường học mới tại Hệ thống Trường Tây Úc (WASS), Kha giành học bổng giảm 70% học phí mỗi năm đến khi tốt nghiệp. Để có học bổng này, em đã vượt qua 3 vòng thi căng thẳng. Trong lúc gia đình còn nhiều chật vật, học bổng ấy giúp em tiếp tục con đường học vấn với chương trình Tú tài Quốc tế.
Dấu mốc đặc biệt là khi Thiên Kha sáng lập câu lạc bộ WAMUN tại WASS. Từ ý tưởng ban đầu, em từng bước xây dựng, hướng dẫn hơn 50 thành viên và rồi tổ chức hai hội nghị. Trong đó, WAMUN I thu hút hơn 100 học sinh, còn WAMUN II có hơn 200 học sinh tham gia.
“Em mong muốn tạo ra một sân chơi để những bạn khác cũng có cơ hội học cách nghiên cứu, tranh luận và tự tin với tiếng nói của mình”, Kha chia sẻ.
Nhìn lại hành trình con đã đi qua, chị Vân trải lòng rằng điều khiến chị hạnh phúc nhất không phải là những giải thưởng con đạt được. Với người mẹ ấy, điều quý giá hơn cả là sau biến cố mất cha, con trai đã không gục ngã, biết tự đứng vững trên đôi chân mình và dùng những điều học được để dẫn dắt, nâng đỡ bạn bè.
Một biến cố lớn ập đến với gia đình chị vào năm 2014 khi cha của Thiên Kha, nhà báo Võ Hồng Quỳnh mắc bệnh ung thư ruột non. Năm 2018, cha của Kha qua đời khi em mới học lớp 5.
Chị Vân kể: “Trong ngày đưa tiễn, mọi người nói tuổi cha với con kỵ nhau nên con không được nhìn quan tài. Lúc đó, con đã ôm tôi và hỏi: Mẹ ơi, quan tài là ai vậy mẹ”. Chị Vân chết lặng. Con trai của chị vẫn chưa hiểu rằng, sau buổi chiều ấy, cha sẽ mãi mãi không về.
“Nghe con hỏi vậy, tôi đau thắt tim, chân không vững, chẳng thốt nên lời”, chị Vân nghẹn ngào nhớ lại.
Thiên Kha mất cha khi mới 10 tuổi, còn chị gái của em cũng chỉ 16 tuổi. Nỗi đau quá lớn với một gia đình có hai đứa trẻ còn chưa kịp trưởng thành. Sau đó, 3 mẹ con dọn về căn phòng thuê 16 m², gói ghém chung trang thờ, nơi sinh hoạt và học hành.
Có lúc, con đường học vấn của Kha tưởng chừng phải dừng lại. Nhiều người khuyên chị Vân cho con nghỉ học. Nhưng đối với một người mẹ, việc để con nghỉ học là lựa chọn không có gì đau đớn bằng.
Giữa lúc khó khăn nhất, Kha giành được học bổng 70% cho năm học lớp 11 và 12. “Đó không chỉ là một suất học bổng, mà là kết quả của những tháng ngày con cố gắng để tiếp tục con đường học tập của mình”, chị Vân xúc động nói.
Với Kha, em hiểu phía sau hành trình học tập của mình là những tháng ngày mẹ và chị phải khó khăn xoay xở. Kha nói, mỗi hoạt động em làm tốt hơn, mỗi điểm số em cố gắng hơn đều mong có được học bổng để đỡ đần mẹ và chị gái phần nào.
Nhắc đến chị gái, Kha cảm kích nói: “Sau ngày ba mất, khi mẹ phải gánh trên vai quá nhiều nỗi lo, chị gái cũng sớm trở thành một điểm tựa của gia đình. Chị lặng lẽ phụ mẹ chắt chiu từng khoản để em được tiếp tục đến trường”.
Cuối tháng 9 năm nay là tròn 8 năm ngày cha của Thiên Kha qua đời. Kha chia sẻ: “Ba luôn là nguồn động lực để con bước tiếp, nhắc nhở con phải giữ vững mục tiêu và ý chí trên con đường mình đã chọn”.
Sau những biến cố, chị Vân trải lòng, điều khiến chị thương nhất là các con hiểu hoàn cảnh của gia đình. Trong lúc khó khăn, hai chị em đã không buông xuôi: “Tôi tự hào vì các con đã cùng mẹ vượt qua những khó khăn tưởng chừng không thể vượt qua”.
Với chị Vân, ngày Thiên Kha tốt nghiệp chương trình Tú tài Quốc tế là một dấu mốc đặc biệt. Trong khoảnh khắc nhìn con, chị thấy cậu bé từng đi qua mất mát năm nào nay đã lớn, đủ vững vàng để bước tiếp và mang theo những yêu thương mà cha mẹ và chị gái đã gửi gắm suốt nhiều năm qua.
Trong ngày con “ra khơi”, người mẹ chỉ nhắn nhủ một điều: “Mẹ mong con thành nhân trước khi thành tài – một người tử tế”.
Sáng 4.7, ghi nhận của PV Thanh Niên tại khu neo đậu tránh trú bão Cái Xà Coong (P.Hà Tu, Quảng Ninh), hàng chục tàu cá đã neo san sát nhau. Ngư dân tất bật chằng néo phương tiện, buộc thêm dây, gia cố mạn tàu để hạn chế thiệt hại khi bão số 1 Maysak đổ bộ.
Theo Ban quản lý khu neo đậu tránh trú bão Cái Xà Coong , khoảng 80 tàu cá đã vào tránh trú từ ngày 3.7. Các lực lượng chức năng liên tục hướng dẫn chủ phương tiện thực hiện các biện pháp phòng, chống bão, bảo đảm an toàn cho người và tài sản.
Đến hết ngày 3.7, toàn tỉnh Quảng Ninh đã thông tin đầy đủ về hướng đi của bão Maysak đến 6.945 tàu thuyền, với 13.890 thuyền viên cùng 1.919 ô lồng bè và 3.838 lao động trên biển. Hầu hết phương tiện đang hoạt động đã nhanh chóng di chuyển vào các khu vực neo đậu an toàn.
Tại đặc khu Cô Tô, địa phương duy trì trực ban 24/24 giờ để theo dõi sát diễn biến của bão Maysak và sẵn sàng xử lý các tình huống phát sinh. Toàn bộ 452 tàu thuyền và 33 nhà bè đã hoàn tất việc vào nơi tránh trú; các hộ dân có nhà tạm, nhà yếu cũng đã chủ động chằng chống, gia cố từ trước.
Đáng chú ý, chính quyền địa phương đang tập trung bảo đảm an toàn cho hơn 2.000 du khách còn lưu trú trên đảo và khuyến cáo du khách hạn chế ra ngoài khi bão ảnh hưởng. Các phương án sơ tán, cứu hộ, cứu nạn và bảo đảm nhu yếu phẩm cũng đã được chuẩn bị sẵn sàng.
Theo dự báo của cơ quan khí tượng, trưa và chiều 4.7, bão Maysak sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến vùng biển Quảng Ninh, gây mưa lớn kéo dài, gió mạnh cấp 8 - 9, giật cấp 11, đặc biệt tại khu vực đặc khu Cô Tô.
Ngành du lịch Quảng Ninh khuyến cáo du khách đang có kế hoạch đến các tuyến đảo hoặc lưu trú tại Cô Tô, Vân Đồn và các khu vực ven biển cần thường xuyên cập nhật diễn biến của bão số 1, chủ động điều chỉnh lịch trình và tuyệt đối tuân thủ hướng dẫn của lực lượng chức năng nhằm bảo đảm an toàn.
Cuộc đời Mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang (ở phường Hội An Tây, thành phố Đà Nẵng) gắn liền với những cuộc chia ly không thể nào quên. Chồng mẹ, liệt sĩ Huỳnh Kinh Nhi, \ hy sinh trong kháng chiến chống Pháp vào năm 1950. Nhiều năm sau, người con trai thứ Huỳnh Quang Thợ lại tiếp bước cha lên đường chiến đấu trong cuộc kháng chiến chống Mỹ và cũng mãi mãi không trở về.
Giữa những năm tháng chiến tranh ác liệt, người phụ nữ nhỏ bé ấy vẫn kiên cường nuôi giấu cán bộ, tham gia hoạt động cách mạng, góp phần vào cuộc kháng chiến của dân tộc bằng tất cả lòng trung kiên.
Đất nước đã hòa bình nhưng với mẹ Lang, một cuộc chờ đợi vẫn chưa bao giờ kết thúc. Hơn 60 năm trôi qua, nỗi đau mất con vẫn day dứt, chưa một ngày nguôi ngoai. Nhắc đến người con trai đã hy sinh, ký ức trong mẹ như được đánh thức. "Hắn còn nhỏ xíu… Hai anh em đều đi lính mà em hắn trở về còn hắn thì tới giờ vẫn chưa biết nằm chỗ nào. Đến giờ vẫn chưa tìm được, thương lắm...", mẹ Lang nghẹn ngào nói.
Mẹ Lang có 3 người con, gồm 1 gái và 2 trai. Liệt sĩ Huỳnh Quang Thợ là người con trai thứ. Năm 1965, khi mới ở độ tuổi đôi mươi, anh âm thầm viết đơn tình nguyện nhập ngũ. Biết mẹ từng mất chồng vì chiến tranh, anh lặng lẽ ra đi mà không kịp nói lời từ biệt. Chỉ khi đơn vị thông báo, mẹ Lang mới biết con trai đã lên đường theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc.
"Để con đi thì mất con, mà giữ con lại thì mất nước…! Nó đã quyết đi, thì làm sao mà cản được", mẹ Lang nghẹn lòng nhớ lại.
Từ ngày con khoác ba lô ra trận, mẹ gần như không còn tin tức. Những năm tháng bom đạn, mỗi lần nghe tin có người từ chiến trường trở về, mẹ lại tìm đến hỏi thăm, hy vọng mong manh về ngày đoàn tụ.
Nhưng điều mẹ chờ đợi đã không xảy ra. Cũng trong năm 1965, liệt sĩ Huỳnh Quang Thợ hy sinh tại chiến trường Núi Thành (Quảng Nam cũ), khi tuổi đời còn rất trẻ.
Hai mất mát lớn là chồng và con trai đã khắc sâu thành vết thương không thể lành trong cuộc đời người mẹ.
Cuộc đời Mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang là chuỗi năm tháng gắn bó với cách mạng, với những hy sinh thầm lặng và mất mát không gì bù đắp. Khi chiến tranh lan rộng, gia đình mẹ di tản vào xã Bình Dương (huyện Thăng Bình, Quảng Nam) sinh sống và hoạt động cách mạng.
Ngôi nhà nhỏ của mẹ từng là nơi nuôi giấu cán bộ, dưới gian bếp đơn sơ là hầm bí mật, nơi nhiều chiến sĩ từng trú ẩn và họp bàn.
Sau khi chồng hy sinh, một mình mẹ nuôi 3 con nhỏ nhưng vẫn tiếp tục tham gia hoạt động cách mạng, vừa buôn bán vừa tranh thủ vận chuyển lương thực, thuốc men tiếp tế cho bộ đội qua lại giữa Thăng Bình và Hội An.
Hoạt động trong vùng địch kiểm soát đầy nguy hiểm, mẹ nhiều lần bị bắt, bị tra khảo. Nhưng chưa từng khuất phục. "Họ đánh đau lắm nhưng mẹ nhất quyết không khai. Có chết cũng không khai", mẹ Lang nhớ lại.
Thế nhưng, phía sau sự kiên cường ấy là nỗi đau không bao giờ nguôi khi nghĩ về người con trai đã nằm lại nơi chiến trường.
Là thương binh hạng 3/4, ông Huỳnh Quang Thuyền (78 tuổi, con út của mẹ Lang) cho biết, gia đình nhiều năm qua vẫn nỗ lực tìm kiếm phần mộ liệt sĩ Huỳnh Quang Thợ.
Theo một số nguồn thông tin, liệt sĩ có thể được an táng tại khu vực Nghĩa trang liệt sĩ xã Tam Nghĩa (huyện Núi Thành cũ, nay thuộc xã Núi Thành, thành phố Đà Nẵng). Tuy nhiên, đây mới chỉ là giả thuyết, bởi tại nghĩa trang vẫn còn nhiều phần mộ chưa xác định được danh tính.
"Hơn 60 năm rồi gia đình vẫn đi tìm. Mẹ tôi lúc nào cũng đau đáu chuyện anh Thợ. Chỉ mong xác định được nơi anh nằm lại để đưa anh về, đó là tâm nguyện lớn nhất của mẹ tôi", ông Thuyền bồi hồi nói.
Không biết chính xác nơi con yên nghỉ, mẹ Lang đành lập một ngôi mộ gió tại quê nhà để hương khói. Trên bàn thờ đơn sơ ấy chỉ có tấm bằng Tổ quốc ghi công lặng lẽ giữa khói hương, không di ảnh, không kỷ vật, chỉ còn nỗi nhớ không lời đáp.
Dù đã ở tuổi 105, mẹ Lang vẫn minh mẫn. Mỗi khi nhắc đến chiến tranh hay người con trai đã khuất, ký ức trong mẹ vẫn rõ ràng như mới hôm qua. Mẹ vẫn nói rằng mình phải cố sống, cố nhớ để chờ ngày đón con về.
Năm 2024, mẹ Lang được mời ra Hà Nội tham dự hội nghị tri ân người có công với cách mạng và chương trình ra mắt "Ngân hàng gen liệt sĩ chưa xác định được thông tin và thân nhân liệt sĩ".
"Mẹ tôi đã được lấy mẫu, giám định ADN để chờ xác định, khớp nối thông tin thân nhân. Đây cũng là động lực để gia đình tiếp tục tìm kiếm, chờ ngày đưa anh Thợ về quê hương", ông Thuyền chia sẻ.
Từ ngày được lấy mẫu để giám định ADN, Mẹ Việt Nam anh hùng Ngô Thị Lang lại nhen lên một niềm hy vọng mới đó là một ngày nào đó, người con trai đã hiến dâng tuổi xuân cho Tổ quốc sẽ được trở về với gia đình, để cuộc chia ly kéo dài hơn nửa thế kỷ có thể khép lại bằng một cuộc đoàn tụ dù muộn màng.
Hình ảnh về một đám hỏi độc đáo tại Lâm Đồng khiến dân mạng thích thú khi nhà trai mang những tráp lễ với cách trang trí rồng, phượng, voi, gà, ngựa… sang nhà gái. Rồng, voi, gà... được kết từ trái cây, bánh kẹo, các sính lễ truyền thống với màu sắc bắt mắt, thể hiện sự khéo léo và tâm huyết của nhà trai. Nhiều người cho rằng, đây là cách vừa lưu giữ nét đẹp văn hóa truyền thống vừa thể hiện cách trang trí sáng tạo, mới mẻ.
Chia sẻ với PV Thanh Niên, cô dâu Đỗ Nguyệt Trinh (23 tuổi, quê ở Lâm Đồng) cho biết, chú rể là Phạm Khắc Tiến (26 tuổi, quê ở Đồng Nai) muốn đám hỏi có kỷ niệm độc lạ và đáng nhớ.
Anh Tiến quyết định tự thiết kế dàn tráp cưới độc đáo dựa trên lễ vật trong truyền thuyết Sơn Tinh - Thủy Tinh. Vì gia đình hai bên cách nhau 200 km nên trước đám hỏi, anh đã cùng vợ xuống Lâm Đồng chuẩn bị, tránh tráp lễ hư hỏng.
"Hai bên gia đình đều yêu thương và ủng hộ mọi ý tưởng của con cái nên đồng ý để thực hiện tráp lễ độc đáo. Lễ vật gồm có 2 tráp rồng phượng, 3 tráp ngựa, gà, voi…", chị Trinh chia sẻ.
Vợ chồng chị Trinh cùng nhau tạo hình các linh vật từ xốp, tỉa, gọt, tạo màu và gắn lên sính lễ. "Bộ sính lễ được tụi mình chuẩn bị với tất cả sự trân trọng và tâm huyết. Từng chi tiết được chăm chút tỉ mỉ, không chỉ thể hiện nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn gửi gắm lời chúc cuộc sống hôn nhân viên mãn, sung túc và bền lâu", cô dâu bày tỏ.
Đám hỏi diễn ra cách đây ít ngày với không khí rộn ràng, họ hàng hai bên, khách mời dành cho đôi trẻ những lời chúc phúc tốt đẹp, nghi thức trao nhận sính lễ diễn ra trong không khí vui tươi. Nhiều người còn hỏi vợ chồng chị Trinh cách làm tráp lễ để tham khảo, áp dụng vào ngày trọng đại của mình.
Chị Trinh và anh Tiến quen nhau khi cả hai học tập ở TP.HCM, cặp đôi có 4 năm yêu nhau trước khi nên duyên vợ chồng. Cả hai có thời gian tìm hiểu lâu dài, khi thấy sự đồng điệu về mọi mặt, họ quyết định bước vào cuộc sống hôn nhân.
"May mắn tụi mình quen nhau 4 năm nhưng chưa bao giờ xảy ra tranh cãi hay giận dỗi quá lâu. Anh là người lành tính, luôn nhường nhịn và chăm sóc mình chu đáo", chị Trinh chia sẻ.
Chú rể Khắc Tiến bày tỏ niềm hạnh phúc khi ngày vui diễn ra thành công, có nhiều kỷ niệm đáng nhớ. "Mình muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến gia đình hai bên, họ hàng, bạn bè và tất cả những người đã dành thời gian đến chung vui với mình. Dù khá vất vả nhưng khi nhìn thấy không khí vui vẻ và nhận được sự yêu mến của mọi người, mình cảm thấy mọi công sức bỏ ra đều xứng đáng", anh Tiến nói.
