Danh hiệu Cầu thủ trẻ xuất sắc World Cup 2018, cầu thủ 19 tuổi đầu tiên ghi bàn trong một trận chung kết kể từ thời Pele (60 năm trước), Vua phá lưới (với 8 bàn) và chủ nhân của cú hat-trick trong trận chung kết năm 2022, dẫn đầu cuộc đua Vua phá lưới hiện tại (8 bàn, ngang bằng Lionel Messi) cùng những thống kê ngày càng điên rồ tại sân chơi danh giá nhất hành tinh (20 bàn sau 20 trận).
Đó là những gì Mbappe đang được nhớ tới trong lịch sử ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh. Các kỳ giải cứ thế trôi qua, và tiền đạo sinh năm 1998 vẫn tiếp tục viết nên những chương của riêng anh.
Vượt lên trên những con số, hành trình này còn khắc họa một vai trò ngày càng được hoàn thiện qua từng giải đấu. Phiên bản năm 2026 của Mbappe đã bớt một màu hơn rất nhiều so với những gì anh từng trình diễn trên đất Nga năm 2018.
Ở tuổi 27, tiền đạo thuộc biên chế Real Madrid không còn là một tài năng trẻ vô tư đang trong giai đoạn làm quen với sân chơi lớn. Vị thế của anh giờ đây là một tuyển thủ với 104 lần khoác áo (đứng thứ 9 trong lịch sử Pháp), kỷ lục 64 bàn thắng, mang trên tay chiếc băng đội trưởng và bề dày kinh nghiệm ở cấp độ đỉnh cao. Bóng đá đã thay đổi, và Mbappe cũng vậy.
Tuy nhiên, hãy bắt đầu bằng một yếu tố chưa từng thay đổi. Về mặt cơ học, thủ quân “Les Bleus” vẫn là một cỗ máy sinh ra để chạy với tốc độ xé gió. Anh làm được điều đó phần lớn nhờ sải chân dài hơn hẳn các đối thủ. Nhưng trên hết, Mbappe vẫn tiếp tục chứng minh khả năng kích hoạt những pha tăng tốc vào đúng thời điểm quyết định, một phẩm chất mà anh là hệ quy chiếu tuyệt đối so với tất cả các ngôi sao tấn công khác cùng thế hệ.
Ở World Cup lần này, Mbappe một lần nữa được ghi nhận đạt tốc độ tối đa lên tới gần 38 km/h. Con số này tiệm cận với cột mốc đo được trong trận Pháp – Argentina năm 2018. Lúc đó, Mbappe đảm nhận một vai trò khác là tiền đạo cánh phải, anh chạm bóng ít hơn hiện tại (42,6 chạm/trận thời bấy giờ so với 52,3 vào năm 2022 và 47,8 vào năm 2026). Và quan trọng nhất, anh hoạt động ở những không gian hoàn toàn khác biệt so với các kỳ World Cup sau này.
Theo dữ liệu từ Opta, năm 2018, Mbappe chạm bóng tới 30% ở sát đường biên dọc cánh phải và gần 15% ở khu vực hành lang trong phải. Đến World Cup tại Qatar, anh đã chuyển dịch sang hành lang đối diện, đá cặp cùng Theo Hernandez – người đến nay vẫn đang là đối tác phối hợp với Mbappe nhiều nhất trong một kỳ World Cup (115 đường chuyền vào năm 2022).
Giải đấu trên đất Qatar mang đến câu chuyện về một Mbappe tham gia sâu hơn vào giai đoạn kiểm soát bóng của Pháp, nhưng các hoạt động của anh lại tập trung hẳn vào hành lang cánh của mình. Có tới 78% số lần chạm bóng của anh nằm trong khoảng không gian giữa đường biên dọc bên trái và hành lang trong cùng cánh. Chính từ vùng không gian này, Mbappe lập cú đúp trong trận thắng Ba Lan 3-1 ở vòng 1/8 ngày 4/12/2022.
Một dữ liệu nổi bật khác là việc World Cup 2022 trở thành giải đấu mà cựu sao PSG chạm bóng trong vùng cấm nhiều nhất (9,7 lần/trận so với 7,3 năm 2026 và 5 lần năm 2018). Tuy nhiên, World Cup 2026 mới là vòng chung kết mà một Mbappe khi đá bó vào trung lộ dứt điểm nhiều nhất (5 lần/trận) và dứt điểm trúng đích nhiều nhất (hơn 3 lần/trận).
Giải đấu năm nay cũng ghi nhận số lần chạm bóng của anh ở khu vực ngay trước vùng cấm tăng vọt (từ 17% năm 2018, 18% năm 2022 lên đến 34% năm 2026).
Sự bùng nổ này đặc biệt rõ rệt ở phạm vi “Zone 14” (Vùng 14) – khu vực chính diện ngay trước vùng cấm. Trong các phân tích bóng đá, đây là không gian được thèm khát nhất bởi các tiền vệ và tiền đạo, bởi là nơi khởi nguồn cho những pha hãm thành mang tính quyết định nhất. Mbappe giờ chạm bóng ở đây nhiều hơn (5,9 lần/trận năm 2026 so với 2,6 năm 2022 và 3,5 năm 2018), đồng thời tô đậm sợi dây kết nối với người giữ vai trò số 10 Michael Olise.
Đà tiến hóa của Mbappe là hệ quả từ sự thay đổi của các vệ tinh xung quanh anh. Olivier Giroud và Antoine Griezmann đã rời ĐTQG, để giờ đây là một lứa thế hệ mới với nhiều tài năng trẻ. Olise, Desire Doue, Bradley Barcola và Ousmane Dembele hiện diện hoặc được nâng tầm vị thế. Song điểm thú vị là Mbappe chưa bao giờ có ít bóng để chơi dọc đường biên như lúc này, và anh gần như không còn tham gia chạm bóng bên phần sân nhà (dưới 3%).
Nếu như một năm trước, Mbappe đôi khi có xu hướng lùi sâu quá mức để nhận bóng rồi tiến công, thì ở World Cup này, anh đã chơi chừng mực và khôn ngoan hơn. Thủ quân đội tuyển Pháp tập trung vào việc tìm kiếm những khoảng trống mở ra cơ hội rõ rệt nhất, chọn đúng thời điểm, tích cực tham gia các pha phối hợp ngắn ở một phần ba cuối sân để tung ra đòn trừng phạt có chọn lọc. Điều này giúp tối ưu hóa sức mạnh của một tập thể “Les Bleus” vốn hiếm khi kiểm soát bóng vượt trội so với đối thủ, nhưng thường đối mặt với nhiều khối đội hình lùi sâu ở giải này.
Cho đến hiện tại, sự thay da đổi thịt của Mbappe đang mang lại thành công mỹ mãn.
Chiến thắng 3-0 của Tây Ban Nha trước Áo không chỉ đưa "La Roja" vào vòng 16 đội mà còn giúp Mikel Oyarzabal tiếp tục tạo dấu ấn. Tiền đạo của Real Sociedad ghi 2 bàn thắng, nâng tổng thành tích tại World Cup 2026 lên 4 pha lập công.
Thành tích này giúp anh vượt qua Vinicius Junior, đồng thời áp sát Erling Haaland và Harry Kane, những người đang có 5 bàn. Trên bảng xếp hạng Vua phá lưới, Lionel Messi và Kylian Mbappe đang dẫn đầu với 6 bàn.
Nếu nhìn vào danh sách này, Oyarzabal rõ ràng là cái tên ít hào quang nhất. Anh không phải chủ nhân Quả bóng vàng, không phải ngôi sao có giá trị chuyển nhượng hàng trăm triệu euro, cũng không sở hữu lượng người hâm mộ khổng lồ như Messi, Mbappe, Haaland hay Kane.
Tuy nhiên, World Cup vốn chứa đựng bất ngờ. Trong hành trình của Tây Ban Nha, Oyarzabal đang chứng minh rằng anh không chỉ là một mắt xích trong hệ thống, mà còn là người biết cách xuất hiện đúng thời điểm.
Điều đáng chú ý là các bàn thắng của Oyarzabal không đến từ những khoảnh khắc ngẫu hứng cá nhân, mà là kết quả của sự ăn ý với các đồng đội xung quanh. Trước Áo, cả 2 pha lập công của anh đều xuất phát từ những đường kiến tạo của Marc Cucurella, diễn ra gần như theo cùng kịch bản. Đó không phải sự trùng hợp. Kể từ đầu giải Oyarzabal liên tục được đặt vào những vị trí thuận lợi để dứt điểm. Và khi cơ hội xuất hiện, anh thường không bỏ lỡ.
Việc Oyarzabal góp mặt trong nhóm dẫn đầu cuộc đua Vua phá lưới có thể khiến nhiều người bất ngờ, nhưng nếu nhìn vào cách Tây Ban Nha vận hành, điều đó hoàn toàn có cơ sở.
Đội bóng của HLV Luis de la Fuente đang là một trong những tập thể kiểm soát bóng tốt nhất World Cup 2026. Họ thường xuyên áp đặt thế trận, giữ bóng vượt trội và tạo ra số lượng cơ hội đáng kể mỗi trận.
Trong những thế trận đó, một tiền đạo có khả năng di chuyển thông minh như Oyarzabal đương nhiên được hưởng lợi. Bởi lẽ, không chỉ có Cucurella, Tây Ban Nha còn sở hữu hàng loạt cầu thủ có khả năng kiến thiết xuất sắc.
Lamine Yamal là ví dụ tiêu biểu. Tài năng trẻ của Barcelona đã kiến tạo cho Oyarzabal ghi bàn ở trận gặp Ả Rập Xê Út tại vòng bảng. Pedri, Dani Olmo hay Alex Baena cũng đều là những cầu thủ có khả năng tạo đột biến bằng các đường chuyền quyết định. Điều đó đồng nghĩa Oyarzabal luôn được tiếp "đạn" để sẵn sàng "nổ súng".
Khác với Haaland của Na Uy hay Kane của Anh, những người đôi khi phải tự tìm cách tạo khoảng trống cho mình, Oyarzabal được vận hành trong một hệ thống kiểm soát bóng cực kỳ bài bản. Tây Ban Nha càng tiến sâu, số cơ hội mà anh nhận được càng nhiều.
Dĩ nhiên, để giành danh hiệu Vua phá lưới, tiền đạo 28 tuổi vẫn phải cạnh tranh với những đối thủ rất nặng ký. Mbappe đang sở hữu 6 bàn thắng và là trung tâm trong lối chơi của tuyển Pháp. Messi cũng đã có 6 pha lập công dù mới thi đấu 223 phút. Haaland và Kane đều còn nguyên cơ hội bứt tốc ở các vòng knock-out. Nhưng sau những gì đã thể hiện, Oyarzabal xứng đáng được xem là một ứng viên sáng giá.
Nếu tiếp tục duy trì phong độ hiện tại và giữ được sự kết nối với các đồng đội, đặc biệt là Cucurella và Yamal, tiền đạo của Tây Ban Nha hoàn toàn có thể tiếp tục leo cao trên bảng xếp hạng ghi bàn. Và biết đâu, giữa cuộc đua quy tụ những siêu sao lớn nhất thế giới, người cán đích cuối cùng lại là chân sút ít được nhắc đến nhất.
"Lại Lý Huynh đã không thể vô địch thế giới nếu chúng ta có những kỳ thủ mạnh nhất", đó là tiêu đề trong bài viết của cây bút Tiểu Phạm Lễ, cũng là luồng dư luận phổ biến sau khi Lại Lý Huynh chiến thắng Giải vô địch cờ tướng thế giới vào tháng 9-2025.
Ngay cả Hứa Ngân Xuyên, vị kỳ vương nổi tiếng với tính cách khiêm tốn sau đó cũng bình luận rằng "Lại Lý Huynh không giỏi bằng những kỳ thủ mạnh nhất của Trung Quốc".
Theo Hứa Ngân Xuyên, Lại Lý Huynh vô địch thế giới "như một lẽ tất yếu, sau khi Trung Quốc mất hết các kỳ thủ mạnh nhất vì đại án mua bán độ".
Góc nhìn của Hứa Ngân Xuyên được tán đồng bởi hầu hết làng cờ tướng Trung Quốc, thậm chí cả ở Việt Nam.
Tại Giải vô địch thế giới 2025, Trung Quốc chỉ cử đi hai kỳ thủ gen Z là Doãn Thăng và Mạnh Phồn Duệ. Nếu dàn đặc cấp đại sư như Vương Thiên Nhất, Trịnh Duy Đồng, Triệu Hâm Hâm... không bị cấm thi đấu, hai kỳ thủ kể trên vẫn chưa thể gia nhập top 10 Trung Quốc.
Dễ hiểu vì sao kỳ đàn đại lục thể hiện thái độ không phục với "Nam phương công tử". Trong làng cờ tướng đỉnh cao, Giải vô địch thế giới nhìn chung chỉ được xem như một sân chơi cộng đồng vì quy tắc trói buộc mỗi nước chỉ cử tối đa hai kỳ thủ.
Đến Ngũ Dương Bôi, người hâm mộ Trung Quốc từng phản đối quyết liệt việc ban tổ chức trao suất đặc cách dự thẳng vòng chung kết cho Lại Lý Huynh. Cần biết rằng ở siêu giải đấu này, rất nhiều cao thủ Trung Quốc như Tào Nham Lỗi, Mạnh Thần thậm chí bại trận từ vòng loại.
Nhưng rồi chiến tích lọt vào tận chung kết Ngũ Dương Bôi của Lại Lý Huynh sau đó đã khiến làng cờ tướng Trung Quốc thay đổi hoàn toàn thái độ.
Lữ Khâm, huyền thoại cờ tướng Trung Quốc, bình luận: "Sự tiến bộ của Lại Lý Huynh là kết quả từ những lần sang Trung Quốc học hỏi, và hơn thế nữa là phần thưởng cho sự nỗ lực không ngừng của chính anh ấy.
Phong cách chơi cờ của Lại Lý Huynh rất ổn định, với kỹ năng cờ tàn cực sâu, và anh ấy từ lâu đã ở đẳng cấp hàng đầu thế giới".
Vương Bân, một đặc cấp đại sư khác, cũng nói: "Nếu Trung Quốc và Việt Nam mỗi bên cử ra một kỳ thủ mạnh nhất, có lẽ hai bên ngang ngửa, còn cử nhiều thì Trung Quốc thắng", ý nói Lại Lý Huynh ngang ngửa với những kỳ thủ mạnh nhất của Trung Quốc.
Đến thời gian gần đây, dư luận Trung Quốc chuyển từ phản đối sang... ủng hộ mời Lại Lý Huynh dự các giải đấu lớn.
Trên Baijiahao, cây bút Nhược Quân bình luận: "Lại Lý Huynh đã trở lại. Sẽ là những cuộc so tài thú vị giữa các kỳ thủ mạnh nhất của chúng ta với nhà vô địch thế giới. Đây là bài test lớn cho các kỳ thủ thế hệ mới của nước nhà".
Trong tháng 5 này, Lại Lý Huynh sẽ tham dự hai giải đấu lớn tại Trung Quốc là Kỳ Thành Bôi (21 đến 24-5) và Xuân Khâu Đại Diệp Bôi (29 đến 31-5).
Đông đảo người hâm mộ cờ tướng Trung Quốc khi bình luận trên các nền tảng Baijiahao, Zhuanlan Zhihu, Sina đều tỏ ra hào hứng trước sự góp mặt của "Nam phương công tử", cho thấy sự thay đổi lớn về thái độ với Lại Lý Huynh.
Thủ môn người Cape Verde, Josimar Jose Evora Dias, thường được biết đến với biệt danh Vozinha, được thông tin gửi đã lời đề nghị đến CLB Ceara thuộc giải Serie B của Brazil sau những màn trình diễn xuất sắc tại World Cup 2026.
Thủ môn kỳ cựu 40 tuổi này đã thu hút sự chú ý toàn cầu sau khi thực hiện 7 pha cứu thua trong trận hòa 0-0 lịch sử với Tây Ban Nha, trong đó có đến 6 cú sút trong vòng cấm địa ở ngày Cabo Verde ra mắt World Cup.
Dù đang là hiện tượng truyền thông đặc biệt ở mùa Hè này, có một thực tế sau World Cup 2026, người gác đền sinh năm 1986 sẽ chính thức đáo hạn hợp đồng với CLB Deportivo Chaves (Bồ Đào Nha).
Theo một thông tin từ Jangadeiro, sau đó được Globo xác nhận, Vozinha rất muốn chuyển đến một đội bóng mới. CLB Ceara vừa bổ nhiệm HLV trưởng mới Daniel Paulista và ban lãnh đạo được cho muốn bắt tay hoàn tất các thương vụ.
Tiếc rằng cuối cùng CLB Ceara đã quyết định không theo đuổi thương vụ này. Ban lãnh đạo không thể hiện mong muốn mở các cuộc đàm phán chính thức với thủ môn bước sang tuổi 40, vì tin rằng vị trí thủ môn của họ đã khá ổn định.
Trước khi nổi tiếng tại World Cup, Vozinha có 19 lần ra sân cho CLB GD Chaves ở mùa trước giải hạng 2 Bồ Đào Nha. Tên khai sinh của anh là sự tri ân trực tiếp đến hậu vệ phải nổi tiếng người Brazil Josimar đã tỏa sáng trong màu áo đội tuyển Brazil tại World Cup 1986.
Vozinha lỡ cơ hội sang Brazil, nhưng anh đang tập trung cùng Cape Verde cho mục tiêu đánh bại Ả Rập Xê Út để có chiến thắng đầu tiên tại World Cup và đoạt vé 1dự vòng 32 đội, để trở thành tân binh đầu tiên đi tiếp vào vòng knock-out tại World Cup 2026.
