Tôi xem video ghi lại cảnh xe khách giường nằm chạy trên quốc lộ 1 bốc cháy dữ dội sau khi va chạm với taluy, khiến 7 người tử vong, 5 nạn nhân bị thương, rạng sáng 21/7 mà không khỏi xót xa, ám ảnh khi lửa cháy ở phần đầu xe. Như vậy là không lối thoát.
Những lần đi xe giường nằm, tôi không tìm thấy búa để đập cửa kính thoát hiểm khi có bất trắc xảy ra ở đâu cả. Hỏi nhân viên xe thì ậm ờ cho qua. Lúc đó lỡ lên xe rồi thì phải chịu và tự nhủ: “Chắc không có chuyện gì xảy ra đâu”. Bạn tôi, thường đi công tác bằng xe giường nằm, phải lên sàn thương mại điện tử mua một cây búa bỏ vào balô cho chắc ăn.
Mà nếu có búa, những chuyến xe đêm, lúc hành khách say ngủ, lửa bùng lên ngay phía cửa trước, sức nóng, không khí ngộp… con người cũng không đủ tỉnh táo để ứng phó với tình huống.
Chiếc xe giường nằm chỉ có một cửa lên xuống, bên trong kín như một chiếc hộp. Chỉ cần cửa chính bị biến dạng hoặc lửa chặn lại, hàng chục con người phía sau gần như bị nhốt bên trong.
Điều khiến tôi lo hơn là đây không phải lần đầu xảy ra tai nạn kiểu này. Sau mỗi vụ việc, người ta lại nhắc đến cửa thoát hiểm, búa phá kính, bình chữa cháy, kỹ năng ứng phó. Nhưng rồi vài tháng sau, rất ít người còn nhớ kiểm tra những thứ đó trước khi xe lăn bánh.
Không ít nhà xe coi chiếc búa thoát hiểm là vật trang trí. Có xe thì thất lạc, có xe bị tháo mất, có xe để ở vị trí mà hành khách không thể nhìn thấy. Thậm chí nhiều người đi xe cả chục năm cũng chưa từng được hướng dẫn cửa thoát hiểm nằm ở đâu, mở như thế nào nếu xe bị lật hoặc bốc cháy.
Chúng ta vẫn có thói quen kiểm tra dây an toàn khi đi máy bay. Nhưng khi bước lên xe khách, phương tiện gắn với mình nhiều hơn rất nhiều, lại gần như phó mặc tất cả cho tài xế và nhà xe. Hiếm ai dành một phút quan sát xem cửa thoát hiểm ở đâu, búa phá kính có còn không, bình chữa cháy có hay không…
Đó không phải lỗi của hành khách. Bởi trách nhiệm bảo đảm các thiết bị an toàn luôn đầy đủ và hoạt động được thuộc về đơn vị kinh doanh vận tải. Nếu một chiếc xe được phép lăn bánh nhưng búa thoát hiểm không có, cửa thoát hiểm không sử dụng được hoặc nhân viên không biết hướng dẫn hành khách, thì rõ ràng đã có lỗ hổng trong khâu kiểm tra và giám sát.
Tôi nghĩ đã đến lúc việc kiểm tra thiết bị an toàn trên xe khách cần được coi trọng như kiểm tra phanh hay lốp xe. Thiếu búa phá kính, cửa thoát hiểm không hoạt động thì không được xuất bến. Không thể để những thiết bị quyết định sự sống còn của hàng chục con người chỉ được kiểm tra khi tai nạn đã xảy ra.
Về phía hành khách, nên thay đổi một thói quen, hãy dành vài chục giây nhìn xem búa thoát hiểm ở đâu, cửa thoát hiểm nằm chỗ nào. Hy vọng sẽ không bao giờ phải dùng đến chúng.
Tai nạn có thể không báo trước. Nhưng việc chuẩn bị một con đường sống cho hành khách thì hoàn toàn có thể làm trước và điều đó không nên phụ thuộc vào sự may mắn.
Tôi và chồng kết hôn được hai năm, chưa có con. Thu nhập hai vợ chồng gộp lại khoảng 30 triệu đồng mỗi tháng, trừ tiền thuê nhà, điện nước, sinh hoạt thì thực ra chẳng dư bao nhiêu.
Từ qua Tết đến nay, giá cả tăng dần đều. Bát bún ăn sáng cũng tăng nên tôi có cảm giác xót tiền, không nỡ ăn. Mỗi sáng đến công ty, tôi chỉ mua 10 nghìn đồng khoai lang hoặc cái trứng luộc ăn sáng. Công ty có trang bị cà phê gói nên tôi đỡ tốn khoản này.
Nhưng chồng tôi thì khác, sức đàn ông nên tôi không bắt phải nhịn ăn sáng để tiết kiệm như tôi, nhưng ngày nào anh ấy cũng tốn tiền cho hai ly cà phê, 60 nghìn đồng.
Tôi góp ý một lần, anh nói: "Nhịn một hai ly cà phê một ngày thì cũng không giàu nổi". Tôi nói chuyện tôi cắt giảm tiền ăn bữa sáng thì anh ấy bảo tại tôi giảm cân chứ không phải tiết kiệm.
Tôi khá buồn vì trong suy nghĩ của chồng chưa bao giờ có dấu hiệu tích tiểu thành đại hoặc suy nghĩ cho người khác. Anh ấy luôn nghĩ người khác làm một điều gì đó vì bản thân họ, chứ không phải vì lợi ích chung - ở đây là gia đình.
Có lẽ tôi sẽ đề xuất thu nhập của ai nấy giữ, nấy tiêu nhưng như vậy rốt cuộc chúng tôi ở chung mà không có gì là của chung cả? Mong các bạn tư vấn giúp tôi.
Những ngày gần đây, tôi thấy không ít người bàn luận về việc liệu đây có phải là thời điểm thích hợp để xuống tiền mua chung cư hay không? Sau giai đoạn tăng nóng từ giữa 2023 đến 2025, thị trường chuyển nhượng chung cư Hà Nội có dấu hiệu chững giá và đi ngang từ đầu năm nay. Cá nhân tôi vẫn chọn đứng ngoài quan sát, dù nhu cầu mua nhà ở là có thật.
Tôi cho rằng giá chung cư hiện nay vẫn đang ở mức quá cao so với khả năng chi trả của phần lớn người lao động. Tôi còn nhớ giai đoạn hai, ba năm trước, nhiều dự án liên tục thiết lập mặt bằng giá mới. Có những căn hộ chỉ trong vòng một đến hai năm đã tăng hàng tỷ đồng. Không ít người mua nhà cảm thấy sốt ruột vì sợ càng chờ càng đắt, trong khi giới đầu tư cũng đẩy mạnh sử dụng đòn bẩy tài chính với kỳ vọng giá sẽ tiếp tục đi lên.
Nhưng từ đầu năm nay, bức tranh đã khác. Giá chào bán trên thị trường thứ cấp không còn tăng mạnh như trước. Nhiều căn hộ được rao bán trong thời gian dài nhưng giao dịch không dễ dàng như giai đoạn cao điểm. Một số nhà đầu tư vay vốn lớn bắt đầu phải bán lại tài sản để thu hồi dòng tiền hoặc giảm áp lực tài chính.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa mặt bằng giá đã trở nên hấp dẫn. Hiện nay, không ít dự án tại Hà Nội vẫn được giao dịch quanh ngưỡng 90-100 triệu đồng mỗi m2, thậm chí cao hơn ở một số khu vực. Với mức giá này, một căn hộ diện tích khoảng 70 m2 đã có giá từ 6 đến 7 tỷ đồng. Tôi tự hỏi có bao nhiêu gia đình trẻ với thu nhập từ lương có thể dễ dàng tiếp cận mức giá đó?
>> Có hai căn chung cư Sài Gòn nhưng tôi vẫn quay về ở nhà hẻm cụt
Với tổng thu nhập khoảng 60 triệu đồng mỗi tháng của vợ chồng tôi, đồng nghĩa với phải dành toàn bộ thu nhập trong hơn 10 năm mới mua được căn hộ hai phòng ngủ, chưa tính ăn uống, nuôi con, y tế, giáo dục hay các chi phí sinh hoạt khác. Vì vậy, dù nhiều người cho rằng thị trường đang hạ nhiệt và là cơ hội tốt để mua nhà, tôi vẫn chọn chờ tiếp. Tôi sẽ chỉ cân nhắc xuống tiền khi giá nhà giảm 30-50% so với mặt bằng hiện tại.
Nhiều người sẽ cho rằng đó là kỳ vọng quá xa vời. Nhưng từ nay đến cuối năm, nguồn cung căn hộ tại Hà Nội dự kiến tiếp tục gia tăng khi hàng chục nghìn căn hộ đến thời điểm bàn giao. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều nhà đầu tư mua từ giai đoạn đầu sẽ phải đưa hàng ra thị trường. Khi nguồn cung tăng mạnh trong lúc sức mua chưa thực sự bùng nổ trở lại, áp lực cạnh tranh sẽ lớn hơn. Những người sử dụng đòn bẩy tài chính cao có thể buộc phải chấp nhận giảm giá để thoát hàng. Đó là quy luật bình thường của thị trường.
Tôi không biết giá chung cư thời gian tới sẽ giảm sâu đến đâu, bởi thị trường luôn có những diễn biến khó lường. Vì vậy, tôi chọn tiếp tục thuê nhà và chờ đợi. Nếu giá giảm về mức hợp lý hơn, tôi sẽ mua. Còn nếu thị trường không giảm như kỳ vọng, tôi vẫn thấy thoải mái với quyết định của mình. Mua nhà là chuyện của cả chục năm, nên chậm một chút cũng không sao. Điều quan trọng là khi đặt bút ký hợp đồng, tôi cảm thấy đó là mức giá mình có thể yên tâm sống.
Mẹ tôi năm nay 68 tuổi. Sau khi gia đình bán mảnh đất lớn nhất để anh trai có vốn mua nhà lập nghiệp ở xa, số tiền còn lại khoảng 3 tỷ đồng được thống nhất để mẹ giữ làm khoản dưỡng già. Phần tôi là căn nhà và mảnh đất đang ở cùng mẹ.
Lúc mới nhận tiền, ai cũng nghĩ như vậy là hợp lý. Người già có một khoản dự phòng để an tâm tuổi già, con cái cũng bớt áp lực nếu chẳng may xảy ra bệnh tật, tai nạn hay những biến cố ngoài ý muốn.
Nhưng vài năm trôi qua, anh em tôi không biết rõ số tiền đó còn bao nhiêu, vì mỗi lần hỏi là bà mắng.
Mẹ tôi vẫn khỏe mạnh, minh mẫn, sử dụng điện thoại thành thạo. Bà thường xuyên đi du lịch cùng bạn bè, mua sắm nhiều hơn trước. Điều đó tự nó không có gì sai. Sau cả đời vất vả, người già có quyền tận hưởng cuộc sống bằng chính đồng tiền của mình.
Vấn đề là gia đình hoàn toàn không nắm được tình hình tài chính của mẹ như thế nào. Bà không bao giờ nhắc đến số tiền còn lại bao nhiêu, gửi ngân hàng hay đầu tư ở đâu hay có còn trong két sắt trong phòng riêng của bà hay không?
Nhiều người lớn tuổi xem việc giữ tiền là giữ quyền tự chủ. Họ sợ khi tiết lộ tài sản sẽ bị con cái quản lý, can thiệp hoặc thậm chí nhòm ngó. Điều khiến tôi bất an hơn cả là thực tế hiện nay người cao tuổi đang trở thành mục tiêu của vô số chiêu trò lừa đảo.
Chỉ cần một cuộc gọi giả danh, một lời mời đầu tư lợi nhuận cao, hay một đường link được gửi qua điện thoại, người già có thể mất hàng trăm triệu đồng, thậm chí toàn bộ số tiền tích cóp cả đời. Nhiều nạn nhân trước đó cũng từng rất tự tin rằng mình đủ tỉnh táo để không bị lừa. Đáng tiếc là khi sự việc xảy ra, con cái thường là những người biết cuối cùng.
Tôi từng nghe không ít câu chuyện về những gia đình chỉ phát hiện cha mẹ mất tiền khi tài khoản gần như đã cạn sạch. Có người vì xấu hổ nên giấu con. Có người sợ bị trách mắng nên không dám nói. Đến lúc sự thật lộ ra thì đã quá muộn.
Trong nhiều gia đình Việt Nam, tiền bạc vẫn là chủ đề nhạy cảm. Nhưng điều đáng sợ là đến một ngày nào đó, mọi người mới phát hiện nó đã biến mất từ lúc nào mà không ai hay biết. Vậy chúng ta sẽ có cơ chế gì để bảo vệ tài chính của người già?