Tôi có quyền thu hoạch rau, chuối hàng xóm trồng trên đất của mình?

Tôi không đi cưới một người bạn cũ và cũng không gửi tiền mừng. Tôi đã không đi và lần này, tôi cũng không gửi tiền mừng. Quyết định đó không đến ngay, tôi để tấm thiệp cưới trên bàn làm việc mấy ngày liền, thi thoảng cầm lên rồi lại đặt xuống.

Tôi cũng không cân nhắc chuyện nên gửi bao nhiêu cho phải, mà vì lần đầu tiên tôi thấy mình không muốn làm theo cái cách vẫn quen làm, hễ được mời thì đi, không đi thì gửi.

Thiệp cưới đến vào một buổi chiều giữa tuần. Tôi nhớ lúc mở ra, mình đã phải nhìn lại cái tên thêm một lần nữa. Quen, nhưng không còn cảm giác gần, chúng tôi từng học chung đại học, từng có những buổi ngồi cà phê đến tối muộn chỉ để nói những chuyện chẳng đầu chẳng cuối.

Có lần hai đứa ngồi dưới mưa trước cổng ký túc xá chỉ vì không ai mang áo mưa, vậy mà vẫn thấy vui. Nhưng những chuyện như thế, đã cách đây rất lâu. Ra trường, mỗi người một hướng, ban đầu còn nhắn tin hỏi han, rồi dần dần chỉ còn chúc Tết, rồi đến cả chúc Tết cũng mất.

Nếu bây giờ vô tình gặp ngoài đường, có lẽ chúng tôi sẽ chỉ gật đầu, cười một cái cho phải phép. Vậy mà giờ đây, tôi lại có mặt trong danh sách khách mời của một ngày rất quan trọng.

Cầm tấm thiệp trên tay, tôi không thấy vui theo kiểu khi nhận tin cưới của một người thân quen. Tôi tự hỏi rằng nếu mình đến, mình sẽ ngồi ở đâu, nói chuyện với ai, và quan trọng hơn mình có thực sự thuộc về không khí đó không?

Mấy ngày sau đó, tôi hỏi ý kiến vài người. Gần như ai cũng có một câu trả lời rằng: "Dù sao cũng từng quen, nên đi cho phải phép" hoặc "Không đi thì gửi phong bì, coi như giữ mối".

Nghe xong, tôi lại càng thấy khó xử. Vì tất cả đều hợp lý nhưng không có cái nào giống cảm giác thật của mình. Tôi từng đi nhiều đám cưới như vậy rồi. Ngồi cùng một bàn toàn người lạ, hỏi nhau vài câu xã giao, cười cho xong chuyện.

Đến lúc ra về, thậm chí không nhớ rõ mình đã chúc cô dâu chú rể câu gì. Có lần tôi đứng trước họ, nói vài lời mà chính mình cũng thấy nó rỗng. Và điều lạ là, lúc đó tôi vẫn nghĩ mình đang làm đúng.

Còn chuyện tiền mừng, nó không hẳn là sự tự nguyện, mà giống một cách để mình không bị áy náy, hoặc tệ hơn, không bị người khác đánh giá. Đi thì phải có phong bì, không đi thì càng nên gửi.

Nhưng lần này thì tôi tự hỏi nếu một mối quan hệ đã xa đến mức tôi không thực sự muốn có mặt trong ngày cưới của họ, thì việc gửi tiền có còn ý nghĩa gì không? Nó là một lời chúc, hay chỉ là một cách để tôi thấy mình "cũng không đến mức tệ?". Câu hỏi đó khiến tôi khó chịu vì tôi không có câu trả lời ngay.

Cuối cùng, tôi quyết định không đi và cũng không gửi tiền mừng. Tôi chỉ nhắn vài câu chúc đơn giản, đủ để người nhận hiểu rằng tôi vẫn nhớ mối quan hệ, nhưng không còn ở trong vòng tròn gần gũi nữa. Gửi xong, tôi cũng không thấy nhẹ nhõm ngay. Vẫn có một chút lấn cấn, một chút sợ bị nghĩ là vô tâm.

Nhưng đồng thời, tôi nhận ra mình đang thành thật hơn với chính mình. Không phải lời mời nào cũng cần một sự có mặt và cũng không phải mối quan hệ nào cũng cần được giữ lại bằng những khoản tiền. Có những người từng rất quan trọng, nhưng chỉ trong một giai đoạn nào đó.

Sau này, mỗi người đi tiếp cuộc sống của mình, không ai sai, chỉ là không còn chung đường nữa. Có thể, ở góc nhìn của người khác, lựa chọn của tôi là thiếu tinh tế. Tôi cũng không chắc mình đúng. Nhưng ít nhất, lần này, tôi không còn cảm giác mình đang tham dự một điều gì đó chỉ vì nghĩa vụ. Với những người thật sự quan trọng, mình sẽ tự biết cách có mặt, không cần phải đắn đo nhiều đến thế.

Tin Gốc: Vnexpress

Cụm từ "cắt lỗ" trong thị trường bất động sản, đặc biệt là phân khúc chung cư cao cấp hiện nay, dường như đã trở thành một thứ nghệ thuật ngôn từ của môi giới ("cò" đất) hơn là một thực tế kinh tế. Khi nghe tin một căn hộ "cắt lỗ" đến 80 triệu một m2 mà người mua vẫn "chết đứng", chúng ta cần tỉnh táo để bóc tách lớp vỏ bọc đầy tính kịch này.

Lỗ thật hay "lỗ trên ngọn lãi"?

Đầu tiên, phải khẳng định, cái gọi là "lỗ" của giới đầu cơ thường là sự sụt giảm so với kỳ vọng lợi nhuận ảo, chứ không phải lỗ trên giá trị thực. Một căn hộ được mua ở giai đoạn F0 với giá gốc, sau đó qua tay 3-4 tầng "cò" với các khoản chi phí "không tên" như phí giữ chỗ, tiền chênh suất ngoại giao, phí này kia để lấy căn góc, căn đẹp... đã đẩy mức giá lên cao chót vót.

Khi thị trường chững lại, môi giới hô hào "cắt lỗ 80 triệu một m2" thực chất chỉ là việc giảm bớt phần lãi dự kiến hoặc phần giá "ngáo" đã được thổi lên trước đó. Đây là kiểu "lỗ khẩu thiệt vô bằng". Nếu một căn hộ mua 10 đồng, thổi giá lên 20 đồng rồi rao bán 15 đồng và gọi đó là "cắt lỗ 5 đồng", thì đó là sự đánh tráo khái niệm. Người mua thực nếu tin vào lời "đổ thóc giống ra mà ăn" này sẽ nghiễm nhiên trở thành kẻ thế chân, ôm lấy cái giá vẫn còn cao gấp rưỡi giá trị thực.

>> Bài toán mua hai mảnh đất dưỡng già nhưng bị đánh thuế như dân đầu cơ

Giải pháp nào cho người mua thực, ở thực?

Để chống lại tình trạng "giá trên trời" và bảo vệ người có nhu cầu ở thực, cần những cú đánh trực diện vào cơ chế vận hành của thị trường:

Thứ nhất, công khai và minh bạch hóa cơ sở dữ liệu quốc gia về giá bất động sản: Mỗi căn hộ khi giao dịch phải được ghi nhận giá thực tế trên một hệ thống công khai. Điều này giúp người mua tra cứu được lịch sử giá, chặn đứng việc môi giới tự ý "thổi" giá qua các tầng nấc trung gian.

Thứ hai, đánh thuế cao đối với hành vi đầu cơ: Áp dụng thuế tài sản hoặc thuế lũy tiến đối với người sở hữu từ bất động sản thứ hai trở lên, hoặc những người mua đi bán lại trong thời gian ngắn (lướt sóng). Khi chi phí đầu cơ cao hơn lợi nhuận kỳ vọng, bong bóng giá sẽ tự vỡ.

Thứ ba, siết chặt hoạt động môi giới: Cần quy định trách nhiệm pháp lý nghiêm ngặt đối với môi giới bất động sản. Hành vi cung cấp thông tin sai lệch về giá ("cắt lỗ" giả) phải bị xử phạt hành chính nặng hoặc tước giấy phép hành nghề vĩnh viễn.

Thứ tư, tăng nguồn cung nhà ở xã hội và nhà ở thương mại giá rẻ: Giải pháp bền vững nhất là cân bằng cung - cầu. Khi người dân có nhiều lựa chọn ở phân khúc giá thực, các chiêu trò "cắt lỗ" ảo ở phân khúc cao cấp sẽ không còn đất diễn.
Tóm lại, người mua đừng để những mỹ từ của "cò" làm mờ mắt. "Cắt lỗ" đôi khi chỉ là cái bẫy được giăng ra bằng sự tiếc nuối giả tạo. Người mua thực cần một cái đầu lạnh để nhận ra rằng: giá chỉ thực sự hợp lý khi nó phản ánh đúng giá trị sử dụng và khả năng chi trả của xã hội, chứ không phải nằm trên đầu lưỡi của môi giới, nằm trên miệng lưỡi "cò".

Tin Gốc: Vnexpress

Năm nay tôi 30 tuổi, thu nhập khoảng 40 triệu đồng mỗi tháng (tức gấp 5 lần thu nhập trung bình người Việt). Nếu nhìn con số đó, nhiều người sẽ nghĩ tôi thuộc nhóm "có điều kiện" so với mặt bằng chung. Thực tế, suốt từ lúc đi làm, tôi không tiêu xài hoang phí, không ăn chơi sang chảnh, không du lịch xa xỉ. Tôi luôn cố gắng tiết kiệm tối đa với mục tiêu rất mua một căn nhà cho riêng mình. Nhưng càng đi làm lâu, tôi càng nhận ra giấc mơ đó xa hơn tưởng tượng rất nhiều.

Điều khiến tôi thấy bất công không phải vì bản thân lười biếng hay thiếu cố gắng. Ngược lại, tôi luôn cảm thấy thế hệ mình đang phải chạy nhanh hơn rất nhiều mà vẫn khó chạm tới những điều từng được xem là cơ bản ở thế hệ trước.

Bố mẹ tôi ngày trước chỉ là công nhân viên chức bình thường, đồng lương không cao, còn phải nuôi mấy anh em tôi ăn học tới đại học. Vậy mà sau nhiều năm tích góp, họ vẫn mua được nhà, rồi tích lũy thêm được chút đất đai. Cuộc sống không dư dả nhưng ít nhất có cảm giác càng chăm chỉ thì tương lai càng ổn định.

Còn bây giờ, tôi nhìn quanh bạn bè đồng trang lứa mà thấy chạnh lòng. Rất nhiều người như tôi, thu nhập 30-40 triệu mỗi tháng, vẫn không dám nghĩ tới chuyện mua nhà ở thành phố. Có người đi làm gần 15 năm vẫn ở thuê. Có người lấy vợ sinh con rồi vẫn sống chung với bố mẹ vì không kham nổi giá nhà. Có người vay ngân hàng mua căn hộ nhỏ nhưng phải sống trong áp lực trả nợ suốt vài chục năm.

Với thế hệ bố mẹ tôi, có một mái nhà từng là điều cơ bản mà người chăm chỉ có thể đạt được sau nhiều năm tích lũy. Nhưng với rất nhiều người trẻ hôm nay, nó đang dần trở thành một mục tiêu quá xa vời, dù họ đã cố gắng không hề ít.

>> Băn khoăn khi bán chung cư để mua nhà mặt đất 18 tỷ dưỡng già

Nhiều người thường nói: "Người trẻ phải cố gắng hơn, giỏi hơn thì mới mua được nhà". Tôi không phủ nhận điều đó. Nhưng nói vậy thì dễ quá, ai chẳng nói được. Vấn đề là nếu chỉ những người thật sự xuất sắc, thu nhập cực cao mới mua nổi nhà, thì rốt cuộc sẽ có bao nhiêu phần trăm người trẻ làm được? Nhà ở đâu thể trở thành thứ chỉ dành cho một nhóm nhỏ?

Theo tôi, giá bất động sản ít nhất phải có sự cân bằng nào đó với thu nhập của người lao động. Một người đi làm ổn định, biết tiết kiệm, mất khoảng 15-20 năm để mua được nhà thì còn có thể chấp nhận. Nhưng nếu giá nhà tương đương 40-50 năm thu nhập, thì vấn đề rõ ràng không còn nằm ở chuyện người trẻ có chăm chỉ hay không nữa.

Tôi thấy người trẻ bây giờ kiếm tiền không hề kém. Nhiều người rất giỏi, làm việc cường độ cao, học thêm kỹ năng liên tục, làm ngày làm đêm. Nhưng giá nhà còn tăng chóng mặt hơn nhiều lần tốc độ tăng thu nhập của họ. Cuối cùng, rất nhiều người trẻ đang phải dành gần như toàn bộ sức lực cuộc đời chỉ để đổi lấy một chỗ ở tạm ổn. Họ trì hoãn chuyện sinh con, từ bỏ sở thích cá nhân, không dám nghỉ việc, không dám sống chậm vì áp lực tiền nhà luôn treo lơ lửng.

Tôi có vài người bạn ở nước ngoài. Họ cũng áp lực công việc, cũng phải trả tiền nhà, nhưng nhà ở không nuốt gần hết tương lai của họ như cách nhiều người trẻ Việt Nam đang trải qua. Họ vẫn còn thời gian cho bản thân, cho gia đình, cho những thú vui riêng. Họ có điều kiện chăm sóc sức khỏe tinh thần, nghỉ ngơi và tận hưởng cuộc sống nhiều hơn.

Còn ở đây, không ít người đang sống trong tâm thế phải hy sinh tuổi trẻ chỉ để đổi lấy một căn hộ nhỏ. Mọi giấc mơ khác đều phải xếp lại phía sau. Tôi tự hỏi, nếu một người phải đánh đổi gần như toàn bộ tuổi trẻ, sức khỏe và sự tự do để sở hữu một căn nhà, thì liệu ngôi nhà đó có còn mang đúng ý nghĩa của một nơi để sống hạnh phúc nữa không?

Tin Gốc: Vnexpress