Chiều 24/7, phát biểu bế mạc hội nghị Trung ương ba khóa 14, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết Trung ương đã thống nhất các quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và những luật liên quan.
Trung ương khẳng định đất đai thuộc sở hữu toàn dân, do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý; là tài nguyên đặc biệt, không gian sinh tồn và phát triển của quốc gia. Nhà nước không xem xét lại quyền sử dụng đất hợp pháp theo chính sách, pháp luật đất đai qua các thời kỳ.
Việc sửa luật phải đồng bộ, đúng, trúng, kịp thời; khơi thông nguồn lực nhưng không tư nhân hóa đất đai; hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp. Nhà nước điều tiết, kiểm soát, quyết định giá đất; bảo đảm cải thiện chỗ ở, điều kiện sống và sinh kế của người có đất thu hồi.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, trong 6 tháng đầu năm 2026, việc cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng 14 và các nghị quyết chiến lược của Đảng được triển khai khẩn trương, quyết liệt. Bộ máy của hệ thống chính trị sau sắp xếp hoạt động ổn định, bước đầu phát huy hiệu quả, song điểm nghẽn lớn nhất vẫn là khâu thực thi.
Nguyên nhân sâu xa là thẩm quyền có nơi chưa đi liền trách nhiệm; phân cấp chưa gắn đầy đủ với nguồn lực, dữ liệu, công cụ, năng lực cán bộ và kiểm soát; nguồn lực còn chia cắt; tăng trưởng chưa dựa vào năng suất, nội lực.
Sau một năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương hai cấp, Trung ương đánh giá bộ máy mới thể hiện tính ưu việt, phù hợp, thông suốt, phát huy hiệu quả, nhưng chất lượng vận hành chưa đồng đều, nhất là ở cấp cơ sở.
Trung ương quyết định ban hành Quy định sửa đổi, bổ sung Quy định số 20 về thi hành Điều lệ Đảng và Quy định mới về những điều đảng viên không được làm. Quy định mới phải bảo đảm kỷ luật nghiêm minh nhưng không làm triệt tiêu tinh thần đổi mới, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Trung ương cũng thông qua chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh và thành phố Bắc Ninh; quyết tâm phấn đấu tăng trưởng từ 10% trở lên; ban hành Nghị quyết về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam và Nghị quyết mới về xây dựng, phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.
Các đại biểu thống nhất thông qua Đề án xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển; nhất trí với những quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ chủ yếu của Chiến lược an ninh quốc gia; ban hành Kết luận về bảo vệ môi trường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới.
Trung ương thống nhất cơ chế bảo đảm các quyết sách được tổ chức thực hiện đồng bộ, có thể kiểm soát, đo lường và quy trách nhiệm. Mỗi nhiệm vụ phải xác định rõ cơ quan chủ trì, đầu mối chịu trách nhiệm, thẩm quyền, điều kiện thực hiện, thời hạn và sản phẩm.
“Giá trị và sức sống của các quyết sách phải được đo bằng kết quả thực tế: điểm nghẽn được tháo gỡ, năng lực mới được tạo lập, bộ máy vận hành thông suốt, nguồn lực được khơi thông, năng suất và sức cạnh tranh được nâng cao, đất nước an toàn hơn, nhân dân được thụ hưởng thiết thực hơn”, lãnh đạo Đảng, Nhà nước nói.
Phân định rõ trách nhiệm giữa Trung ương, tỉnh và xã
Ngay sau hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị tập trung thực hiện 5 nhóm việc. Đầu tiên là các cấp phải xác định đúng trọng tâm, thứ tự ưu tiên và những khâu đột phá. Việc đã rõ, điều kiện đã chín muồi phải làm ngay, đến nơi đến chốn; việc mới, khó, chưa có tiền lệ phải được nghiên cứu kỹ và khi cần thiết có thể thí điểm trong phạm vi kiểm soát, đúng thẩm quyền.
Việc tổ chức thực hiện phải đặt dưới sự lãnh đạo thống nhất, xuyên suốt của Đảng, đồng thời phát huy đầy đủ chức năng, thẩm quyền và trách nhiệm của từng cơ quan. Mỗi cán bộ, đảng viên phải nói đi đôi với làm, nhận nhiệm vụ phải làm đến cùng và chịu trách nhiệm về kết quả công việc.
Cùng với đó, Trung ương, cấp tỉnh và cấp xã phải được phân định rõ trách nhiệm, bảo đảm ba cấp vận hành thông suốt. Trung ương tập trung định hướng chiến lược, hoàn thiện thể chế và phân bổ nguồn lực lớn. Cấp tỉnh cụ thể hóa chủ trương, điều phối nguồn lực và bảo đảm điều kiện cho cấp xã. Cấp xã là tuyến đầu của quản trị công, trực tiếp phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Trung ương không làm thay địa phương; cấp tỉnh không ôm giữ việc cấp xã có thể làm tốt. Khi cấp xã chưa được bảo đảm thẩm quyền, nhân lực, tài chính, dữ liệu, công cụ và hướng dẫn, cấp tỉnh phải tháo gỡ, giải quyết, không để công việc tồn đọng.
Ngoài ra, từng quyết sách phải được cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch hành động, xác định rõ nguồn lực, lộ trình, sản phẩm và trách nhiệm thực hiện. “Yêu cầu hiện nay là biến tốc độ ban hành thành tốc độ thực hiện, biến quyết tâm chính trị thành chuyển biến thực chất, kết quả cụ thể”, ông nói.
Cuối cùng, các cấp phải tăng cường kiểm tra, giám sát, đánh giá bằng dữ liệu, sản phẩm và kết quả thực tế. Kết quả thực hiện là căn cứ quan trọng nhất để đánh giá cán bộ, nhất là người đứng đầu; đồng thời biểu dương nơi làm tốt, bảo vệ người dám đổi mới và xử lý nghiêm tình trạng né tránh, đùn đẩy, làm chậm, làm hình thức.
“Phải kiểm đếm điểm nghẽn đã được tháo gỡ, nguồn lực đã được khơi thông, đời sống nhân dân đã chuyển biến thế nào”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói và lưu ý kết quả thực hiện phải là căn cứ quan trọng nhất để đánh giá cán bộ, nhất là người đứng đầu.
>>> Nội dung bài phát biểu bế mạc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm
Một ngày của sáu năm trước, khi dừng chân tại một khu bán đồ lưu niệm, Lưu Vũ (Lưu Ngọc Vũ) xót xa khi thấy nhiều sản phẩm thổ cẩm công nghiệp được giới thiệu như những món đồ thủ công đại diện cho văn hóa bản địa. Nỗi lo về sự thất truyền của thổ cẩm nguyên bản Ê Đê khởi lên từ khoảnh khắc ấy.
"Mình phải làm một điều gì đó", chàng trai sinh năm 1991 nhớ lại. Anh kêu gọi những người trẻ cùng mối quan tâm tham gia các chuyến điền dã, lần theo toàn bộ quy trình làm nên một tấm thổ cẩm nguyên bản.
Ede Yarns do Lưu Vũ sáng lập được hình thành, khởi đi từ tình yêu với vải thủ công và với vùng đất mình lớn lên. Nhóm đi khắp các buôn làng, tìm gặp những nghệ nhân đã ở tuổi gần đất xa trời, ghi chép và lưu giữ từng công đoạn có nguy cơ mai một trong kỹ thuật dệt, kỹ thuật nhuộm màu tự nhiên từ cây rừng.
Ede Yarns tự định vị như một tổ chức nghiên cứu, lưu trữ và tiếp biến tri thức bản địa. Chữ "tri thức bản địa" nghe có vẻ lớn lao, nhưng với Ede Yarns, nó có thể được cất giữ trong hạt mầm của một giống cây cần gìn giữ, trong màu đen huyền của tấm vải nhuộm từ lớp bùn nơi thửa ruộng, hay trong âm thanh của chiếc máy tách hạt đã ngủ yên 40 năm nay "cất tiếng" nhờ công khôi phục của nhóm...
"Mình sống ở Đắk Lắk nhưng nhiều khi thấy nơi này lạ lẫm tới dễ thương", Đinh Lăng, thành viên của Ede Yarns, cảm thán. Nhớ những đêm ngồi xem các bà kéo sợi với chiếc bụng rỗng, những trưa nắng nấu mì ăn bên ruộng và thay phiên nhau ngâm - phơi vải cùng nghệ nhân; các thành viên vẫn còn giữ những cảm xúc tươi nguyên của những ngày đầu.
Đó là niềm trân quý những ký ức được kể bên khung dệt; sự ngạc nhiên trước những khám phá về cách hệ thực vật, khoáng vật của vùng đất hiện diện trong sợi vải, hoa văn.
"Người Ê Đê cũng có công thức nhuộm chàm riêng!", các thành viên Ede Yarns đã muốn hét lên như thế khi lần đầu nhìn thấy thùng chàm ở Đắk Lắk. Với Lưu Vũ, những ngày đi tìm cây krum để phục dựng quy trình nhuộm chàm ấy là khoảng thời gian đáng nhớ nhất trong đời anh.
Lang thang tìm cây, cứu cây, hạnh phúc với từng vạt cây còn lại mình nhìn thấy; Vũ và đồng đội tìm mọi cách gieo hạt để mong gìn giữ được nguồn nguyên liệu. Hành trình ấy không chỉ đơn thuần khôi phục một quy trình chế tác mà đã gieo vào anh và các bạn một cảm quan sâu sắc về sự gắn kết kỳ diệu giữa con người và hệ sinh thái quê hương.
Sau gần một năm rong ruổi những chuyến xe máy đường dài, ở thời điểm 40 năm quy trình chế tác 100% thủ công được cho là đã thất truyền, Ede Yarns cho ra đời hai tấm vải thổ cẩm nguyên bản đầu tiên.
"Cột mốc" ấy giúp Vũ tin ai cũng có thể bắt tay nghiên cứu và sự chung tay của mọi người sẽ góp phần tạo nên một thư viện tri thức bản địa cho địa phương. Anh cũng thêm tin con đường mình chọn còn nhiều khả năng đi xa, như cách Ede Yarns đang khởi động dự án Sợi buôn để đưa những kết quả nghiên cứu vào đời sống, tìm cơ hội làm nghề cho các nghệ nhân.
Tới lui các buôn làng, các thành viên Ede Yarns nhận ra văn hóa không ở đâu xa xôi, nó thấm đẫm trong từng món ăn truyền thống, từng chiếc cây hay bến nước thân thuộc. Ký ức ấy cần có một giọng kể. Và Thứ năm nhìn lại - một dự án khác của Ede Yarns ra đời, mang theo tiếng lòng của người Ê Đê qua những trang viết song ngữ Ê Đê - Việt.
Gần bốn năm qua, mỗi tối thứ Năm, dưới sự phụ trách của H'Jien Ayun, fanpage Ede Yarns đều đặn đăng tải một bài viết cùng nhiều hình ảnh tư liệu quý. Một trong những bài viết đầu tiên đạt 300 lượt tương tác đã khiến cả nhóm nhắn nhau "ăn mừng".
H'Jien kể lúc đầu chủ yếu là người Kinh đọc, về sau rất nhiều người Ê Đê vào chat với chị để hỏi thêm về những điều họ chưa từng nghe ông bà kể lại. H'Jien vui khi Thứ năm nhìn lại không chỉ lưu giữ tư liệu, mà còn tạo một không gian cởi mở để khơi lại những cuộc trò chuyện đứt quãng trong mỗi gia đình.
Lưu Vũ tâm sự một chất keo đặc biệt gắn kết anh với quê nhà chính là tình cảm anh nhận được từ những chuyến "sống cùng anh em" nài voi ở Lắk. Một lần ngồi chơi với anh em, chứng kiến một thanh niên hớt hải chạy về báo tin "voi nhà bị chặt đuôi rồi!", Vũ sốc.
Từ ấy, anh thao thức mình "cần làm gì đó" giúp đỡ anh em, hỗ trợ cho giống loài anh thương mến. Anh loay hoay đi "đếm voi", tìm kiếm thông tin về hiện trạng voi nhà nhưng không thấy thỏa mãn.
Suốt hai năm, Vũ nghĩ về một kênh truyền thông trung thực kể về những giá trị đang âm thầm tồn tại ở Tây Nguyên, kể về những nghệ nhân, những người nài voi anh yêu quý và khâm phục...
Đó cũng là lý do một dự án mới của Ede Yarns vừa được ra mắt: Mê chuyện Buôn - kênh truyền thông phi lợi nhuận kể chuyện về Đất và Người Đắk Lắk.
Mê chuyện Buôn (tiền thân là Humans of Đắk Lắk) không chỉ kể chuyện trên không gian mạng mà còn mở ra những không gian đối thoại trực tiếp cho người địa phương.
Gần đây nhất, buổi trò chuyện "Buôn Ma Thuột: Rừng ở trong phố hay Phố ở trong rừng?" đã khiến nhiều người tham dự chủ động kết nối nhau. "Đích đến của một kênh truyền thông là xây dựng một cộng đồng có chung mối quan tâm, cùng chọn làm những điều tử tế", Vũ xác quyết.
Cộng đồng ấy được bồi đắp từ những cuộc gặp gỡ. Bao năm rộng cửa đón bạn bè nghệ sĩ đến chơi nhà, chứng kiến những ý tưởng, hành động nảy nở tốt lành từ việc học hỏi lẫn nhau giữa nghệ sĩ/nghệ nhân và cộng đồng; anh quyết định mở ra chương trình Nghệ sĩ lưu trú; chia sẻ chính không gian mình sống cho các nghệ sĩ, nhà nghiên cứu hoặc hỗ trợ họ các chuyến thực địa...
Cùng với Nghệ sĩ lưu trú, dự án mang tên Buôn chuyện cũng đã được duy trì hơn một năm với những buổi chiếu phim, thảo luận, tạo điều kiện cho nghệ sĩ, nghệ nhân gắn kết cùng cộng đồng.
Ghé Đắk Lắk chơi và tham gia chuỗi sự kiện H(o)ành trình Fitzcarraldo của Buôn chuyện và Mê chuyện Buôn; Hương - một bạn trẻ Tây Ninh - bộc bạch: Ede Yarns đã gieo vào bạn cảm hứng xây dựng một kênh truyền thông cho quê mình.
Từ những hạt giống đầu tiên được gieo, Ede Yarns đã đi xa hơn nhiều so với hình dung ban đầu. Một trong những điều ngọt ngào nhất hành trình ấy mang lại chính là khơi lên trong nhiều người trẻ những thôi thúc về cách họ yêu và đóng góp cho một vùng đất.
Sáng 30-4, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông TP Huế cho biết cầu vượt biển Thuận An đã chính thức thông xe.
Theo đó cây cầu đã cơ bản hoàn thành các hạng mục chính như thảm bê tông nhựa mặt cầu, hệ thống điện chiếu sáng, lan can, biển báo và sơn kẻ phân làn giao thông để đưa vào khai thác bước đầu.
Một số hạng mục phụ trợ như vỉa hè và hệ thống thoát nước đoạn cuối tuyến sẽ tiếp tục được hoàn thiện trong thời gian tới. Dự kiến toàn tuyến sẽ hoàn thành đồng bộ vào ngày 30-6.
Dự án tuyến đường bộ ven biển qua TP Huế và cầu vượt cửa biển Thuận An được khởi công từ ngày 24-3-2022, theo kế hoạch ban đầu sẽ hoàn thành vào tháng 3-2025.
Tuy nhiên do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng, tiến độ dự án đã bị kéo dài đến nay.
Giai đoạn 1 của dự án có tổng mức đầu tư khoảng 2.400 tỉ đồng, trong đó chi phí xây lắp cầu hơn 2.088 tỉ đồng. Đến thời điểm này cầu Thuận An là cây cầu nối cửa biển dài nhất miền Trung với chiều dài 2,36km, rộng 20m, có bốn làn xe, nhịp cầu chính rộng 23,5m.
Cầu Thuận An là cầu được xây dựng vĩnh cửu bằng bê tông cốt thép và bê tông cốt thép dự ứng lực, sử dụng kết cấu dầm, cáp hỗn hợp cho các nhịp chính với nhịp dài nhất hơn 200m. Để thi công cầu, nhà thầu đã khoan nhiều cọc nhồi rồi thi công trụ cầu giữa cửa biển. Theo thiết kế, cầu có thể thông thuyền có trọng tải hơn 5.000 tấn.
Khi hoàn thành, tuyến đường và cầu vượt được kỳ vọng sẽ góp phần kết nối hạ tầng ven biển, thúc đẩy phát triển kinh tế - du lịch khu vực cửa biển Thuận An và các vùng lân cận.
Công trường sân bay Long Thành rộn ràng thi công xuyên ngày đêm và có kế hoạch đưa vào khai thác thương mại vào ngày 1-12.
Trong những năm đầu, hành khách từ TP.HCM vẫn chủ yếu đến sân bay bằng hệ thống đường bộ, cao tốc đã được đầu tư, mở rộng.
Về lâu dài, điều mà người dân kỳ vọng là một ngày có thể từ TP.HCM, bước lên tàu metro và chỉ khoảng 30 phút sau đã có mặt tại nhà ga sân bay Long Thành.
Bên cạnh mở thông kết nối đường bộ, chỉ trong một năm trở lại đây, TP.HCM và TP Đồng Nai đã hợp lực, vận dụng cơ chế đặc thù, thu hút nguồn vốn để triển khai nghiên cứu, đầu tư đồng loạt 5 dự án metro kết nối giữa hai sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành.
Theo thống kê của Báo điện tử Tuổi Trẻ, tổng số vốn sơ bộ của 5 dự án khoảng 368.800 tỉ đồng, tương đương 14,2 tỉ USD.
Trên hành lang sân bay Tân Sơn Nhất - Bến Thành - Thủ Thiêm - sân bay Long Thành, TP.HCM đã khởi công metro số 2 đoạn Bến Thành - Tham Lương và metro số 2 đoạn Bến Thành - Thủ Thiêm.
Nối tiếp là metro Thủ Thiêm - Long Thành hiện đang được Công ty cổ phần Đầu tư địa ốc Đại Quang Minh nghiên cứu, dự kiến khởi công vào tháng 9-2026.
Bên cạnh hành lang Tân Sơn Nhất - Bến Thành - Thủ Thiêm - Long Thành, TP.HCM còn triển khai một trục kết nối thứ hai qua khu vực Phú Hữu.
Hành lang hình thành từ sự kết hợp giữa metro số 6 giai đoạn 1 sân bay Tân Sơn Nhất - Phú Hữu dài 22,9km và metro Thủ Thiêm - Long Thành.
Theo kế hoạch, metro số 6 giai đoạn 1 sẽ được khởi công vào tháng 12-2026.
Ở hành lang kết nối với metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên), HĐND TP Đồng Nai cũng đã thông qua chủ trương đầu tư tuyến kéo dài từ ga Bến xe Suối Tiên chạy về Trung tâm hành chính TP Đồng Nai và sân bay Long Thành.
Dự án này cũng đã được TP Đồng Nai đề xuất Chính phủ thực hiện xây dựng theo lệnh khẩn cấp.
UBND TP Đồng Nai cũng đã chỉ đạo các sở ngành, đơn vị địa phương đẩy nhanh các thủ tục bồi thường, giải phóng mặt bằng để phục vụ dự án.
Hiện địa phương cũng đang thực hiện các thủ tục cần thiết trước khi tổ chức lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt.
Với tình hình triển khai đầu tư hiện nay, sân bay Long Thành sẽ trở thành sân bay hội tụ nhiều đường sắt, metro nhất cả nước.
Hiện đã xác định rõ có ba tuyến sẽ đi vào sân bay, gồm đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, metro Thủ Thiêm - Long Thành và metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) nối dài.
Trong đó, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam chủ yếu phục vụ liên tỉnh, có tần suất khai thác thấp, chi phí cao nên dự kiến sẽ thu hút được một phần lượng khách có nhu cầu từ sân bay Long Thành đi Thủ Thiêm và ngược lại.
Còn metro Thủ Thiêm - Long Thành và metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) nối dài có giá vé rẻ, tần suất chuyến dày hơn, sẽ đảm nhận phần lớn phân khúc phục vụ hành khách đi và đến sân bay Long Thành.
Dựa trên phương án lộ trình và kế hoạch dừng đỗ tại các ga, dự án metro Thủ Thiêm - Long Thành cũng đã xác định thời gian đi tàu từ ga Thủ Thiêm đến sân bay trong giai đoạn đầu là 31 phút.
Ngoài các tuyến trên, TP.HCM cũng đang nghiên cứu metro số 3 nối Vũng Tàu - Bà Rịa - Phú Mỹ đến sân bay Long Thành.
Đây cũng sẽ là trục metro đầu tiên kết nối sân bay quốc tế Long Thành với biển.
Theo tính toán, thời gian từ Vũng Tàu đến sân bay Long Thành với loại tàu di chuyển nhanh là 30 phút (dừng ít ga), tàu thường khoảng 50 phút.
Nhìn tổng thể cho thấy sân bay Long Thành đang sở hữu một hệ thống vận tải đa phương thức, với nhiều tuyến cao tốc, metro và đường sắt tốc độ cao cùng hội tụ.
Với lợi thế này, Long Thành sẽ không chỉ là sân bay lớn nhất cả nước mà còn trở thành hub trung chuyển đa phương thức (Multimodal Transport Hub) quy mô lớn nhất Việt Nam.
