Sau nhiều năm liên tục mở rộng, SUV đô thị hiện là một trong những nhóm xe có danh mục xe phong phú nhất thị trường ô tô Việt Nam. Từ những mẫu xe có giá khoảng 500 triệu đồng đến các dòng xe tiệm cận mốc 800 triệu đồng, khách Việt hiện có không dưới 20 lựa chọn, đến từ thương hiệu Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ, châu Âu hay Trung Quốc.
Sự xuất hiện ngày càng nhiều mẫu mã mới giúp quy mô phân khúc tiếp tục duy trì ở mức cao. Theo số liệu bán hàng được Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) và các hãng công bố, 14 mẫu SUV đô thị trong nhóm thống kê ghi nhận lượng xe bán ra đạt 72.205 xe sau 6 tháng đầu năm 2026. Tính trung bình mỗi tháng, riêng doanh số nhóm xe này đã đạt hơn 12.000 chiếc.
Tuy vậy, đằng sau bức tranh sôi động về mẫu mã là sự chênh lệch khá lớn về doanh số bán. Phần lớn thị phần của phân khúc này đang tập trung vào một số ít mẫu xe, trong khi nhiều mẫu xe chỉ đạt vài trăm chiếc bán ra sau nửa đầu năm 2026. Đáng chú ý, hai vị trí dẫn đầu đều thuộc về xe điện VinFast.
Với 20.167 xe bán ra sau 6 tháng đầu năm, VinFast VF 5 tiếp tục dẫn đầu phân khúc, bỏ xa các đối thủ phía sau. Riêng tháng 6.2026, mẫu SUV điện cỡ nhỏ này đạt 3.364 xe, giảm 35 xe so với tháng trước nhưng vẫn là mẫu xe bán chạy nhất phân khúc SUV đô thị.
Xếp ngay phía sau là VinFast VF 6 với 14.045 xe. Đáng chú ý, sức bán của mẫu xe này tăng mạnh trong tháng 6, đạt 2.988 xe, nhiều hơn tháng trước 1.314 xe, tương đương mức tăng gần 79%. Nhờ đó, khoảng cách doanh số trong tháng giữa VF 6 và VF 5 chỉ còn 376 xe.
Cộng gộp nửa đầu năm nay, bộ đôi VF 5 và VF 6 đã đạt doanh số lên đến hơn 34.200 xe, chiếm hơn 47% tổng tổng lượng xe tiêu thụ của phân khúc (xét trên số liệu được các hiệp hội và hãng công bố). Riêng tháng 6, hai mẫu xe VinFast đóng góp 6.352 trong tổng số 12.613 xe, tương đương hơn 50%.
Những con số thống kê cho thấy, xe điện không còn giữ vai trò bổ sung trong nhóm SUV đô thị mà đã trở thành lực lượng dẫn dắt thị trường. Xét về sản lượng, tổng doanh số của VF 5 và VF 6 gần tương đương lượng xe bán ra cộng gộp của 12 mẫu xe còn lại trong bảng thống kê.
Khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu với phần còn lại cũng ngày càng rõ. Bốn mẫu bán chạy nhất gồm VF 5, VF 6, Toyota Yaris Cross và Mitsubishi Xforce đạt tổng cộng 48.657 xe, chiếm hơn 67% toàn phân khúc. Đây đồng thời là 4 mẫu duy nhất đạt doanh số bình quân trên 1.000 xe mỗi tháng trong nửa đầu năm.
Ở nhóm sử dụng động cơ đốt trong, Toyota Yaris Cross tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu với 8.146 xe sau 6 tháng. Kết quả này giúp mẫu xe Nhật Bản đứng thứ ba toàn phân khúc, nhưng vẫn thấp hơn VF 6 đến gần 6.000 xe. Đáng chú ý, doanh số Yaris Cross trong tháng 6 chỉ đạt 1.206 xe, giảm mạnh 1.034 xe, tương đương hơn 46% so với tháng trước. Chính mức giảm này khiến khoảng cách giữa Yaris Cross với hai mẫu xe điện VinFast tiếp tục bị nới rộng.
Trong khi đó, Mitsubishi Xforce cho thấy sự ổn định hơn khi đạt 6.299 xe trong nửa đầu năm. Riêng tháng 6, mẫu xe này bán được 1.095 chiếc, tăng 200 xe so với tháng 5. Diễn biến trái chiều giữa Xforce và Yaris Cross đang phần nào làm cuộc đua ở nhóm xe xăng trở nên khó đoán hơn.
Phía sau hai mẫu xe Nhật Bản là Hyundai Creta và KIA Seltos. Creta đạt 4.671 xe, trong khi Seltos bán ra 4.529 xe, chênh lệch chỉ 142 chiếc. Trong tháng 6, hai mẫu xe Hàn Quốc lần lượt bán được 787 xe và 702 xe. Với khoảng cách không quá lớn, thứ hạng giữa hai mẫu xe này hoàn toàn có thể thay đổi trong những tháng tiếp theo.
Cuộc cạnh tranh ở nhóm bám đuổi cũng đáng chú ý với màn so kè giữa KIA Sonet và Toyota Corolla Cross. Sau 6 tháng, Sonet tạm xếp trên đối thủ Nhật với 3.981 xe, nhiều hơn Corolla Cross 270 xe. Tuy nhiên, riêng tháng 6, Corolla Cross đạt 779 xe, vượt đáng kể mức 550 xe của Sonet. Nếu xu hướng này tiếp diễn, mẫu xe Toyota có thể sớm cải thiện vị trí trong nửa cuối năm.
Honda HR-V xếp tiếp theo với 2.519 xe. Mẫu xe này ghi nhận tín hiệu tích cực trong tháng 6 khi bán được 467 chiếc, tăng 122 xe. Tuy nhiên, khoảng cách với nhóm dẫn đầu vẫn khá lớn, trong bối cảnh giá bán của HR-V nằm ở nhóm cao trong phân khúc.
Ở nửa cuối bảng xếp hạng, sức mua thấp hơn rõ rệt. Toyota Raize đạt 1.552 xe, trong khi Hyundai Venue, Suzuki Fronx, Mazda CX-30 và Mazda CX-3 đều chưa vượt mốc 800 xe sau nửa năm. Đáng chú ý, Venue chỉ bán được 42 xe trong tháng 6, thấp nhất trong số các mẫu công bố doanh số.
Nhìn chung, với việc các thương hiệu vẫn liên tục bổ sung sản phẩm, SUV đô thị vẫn là phân khúc giàu tiềm năng tại Việt Nam. Tuy nhiên, cục diện nửa đầu năm 2026 cho thấy thị trường ô tô trong nước đang bước vào giai đoạn sàng lọc mạnh hơn. Theo các chuyên gia, khi lựa chọn ngày càng nhiều, sức bán không chỉ phụ thuộc vào việc một mẫu xe mới xuất hiện, mà còn nằm ở khả năng tạo khác biệt và duy trì sức cạnh tranh trước nhóm sản phẩm đang nắm phần lớn thị phần.
Ngày 16-5, đại điện Đội cảnh sát giao thông đường bộ cao tốc số 6 (Cục CSGT - Bộ Công an) cho biết vừa lập biên bản xử phạt tài xế chạy quá tốc độ trên cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết và bằng lái hết hạn.
Cụ thể ngày 15-5, tại nút giao Ma Lâm cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết (xã Hàm Thuận, tỉnh Lâm Đồng - vùng Bình Thuận cũ), Đội 6 dừng chiếc ô tô do tài xế N.A.K. cầm lái do chạy quá tốc độ (từ 10 đến dưới 20km/h).
Qua kiểm tra, Đội 6 phát hiện bằng lái của tài xế K. đã hết hạn sử dụng (dưới 1 năm).
Với 2 lỗi trên, tài xế K. bị lập biên bản, đối diện với tổng mức phạt 14 triệu đồng.
Riêng chủ xe ô tô bị phạt 29 triệu đồng do lỗi giao xe cho người không đủ điều kiện tham gia giao thông.
Tổng mức phạt cả tài xế và chủ xe trong vụ việc trên là 43 triệu đồng, tạm giữ chiếc ô tô 7 ngày.
Với người lái ô tô, khái niệm "giữ khoảng cách an toàn" là quy tắc cơ bản, bắt buộc sử dụng trong hầu hết tình huống, đặc biệt khi di chuyển trên cao tốc. Với đặc thù các tuyến cao tốc, phương tiện phải chạy tốc độ cao nên giữ cự ly an toàn là điều rất quan trọng.
Tuy nhiên, trên những tuyến đường này, tình trạng bám đuôi, "điền vào chỗ trống" vẫn diễn ra hàng ngày. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến các vụ tai nạn liên hoàn thời gian qua.
Một trong những lý do phổ biến nhất khiến tài xế không giữ khoảng cách an toàn là tâm lý hiếu thắng, không muốn bị người khác "điền vào chỗ trống". Nếu đi theo đúng quy định tại điểm a, khoản 2, điều 11, Thông tư 38/TT-BGTVT, ở tốc độ 100 - 120 km/giờ, phải duy trì khoảng cách 100 m với xe phía trước để đảm bảo an toàn. Đây là khoảng trống tương đối lớn, các phương tiện di chuyển có thể tạt đầu, chen vào liên tục.
Tình trạng bị cắt ngang đột ngột gây ức chế, khiến người lái bám sát xe trước nhằm bảo vệ làn đường đang đi, làm hạn chế không gian phản xạ trong tình huống bất ngờ.
Với một số mẫu xe đời mới, có công nghệ hỗ trợ phanh khẩn cấp phía trước hay tính năng kiểm soát hành trình thích ứng (Adaptive Cruise Control) cũng khiến tài xế chủ quan. Thực tế, các công nghệ này chỉ nằm ở góc độ hỗ trợ, hoàn toàn không thể thay thế khả năng xử lý, tập trung của người lái.
Ngoài ra, áp lực từ các phương tiện phía sau cũng phần nào ảnh hưởng đến quyết định giữ khoảng cách an toàn. Tình trạng xe sau liên tục nháy đèn, bấm còi xin vượt dễ tạo ra tâm lý bất an với người lái xe phía trước. Để tránh bị làm phiền, nhiều tài xế chọn cách tăng tốc, rút ngắn cự ly với xe phía trước để "mở đường" cho xe sau vượt. Hành động này cũng dẫn đến nhiều phương tiện chạy sát nhau, khiến nguy cơ tai nạn liên hoàn tăng cao hơn nếu có xe phía trước phanh gấp.
Ở dải tốc độ 100 km/giờ, mỗi giây phương tiện sẽ di chuyển được 28 m. Giữ khoảng cách tối thiểu 100 m tương đương với việc tài xế có khoảng 3,6 giây để phản ứng trước khi xảy ra va chạm. Đây là thời gian vừa đủ để bộ não đánh giá nguy hiểm, người lái kịp thời xử lý tình huống.
Trên các tuyến cao tốc hiện nay đã lắp đặt biển báo cự ly 50 m, 100 m, 150 m và 200 m. Đây là tham chiếu quan trọng giúp tài xế đo lường chính xác khoảng cách thay vì ước lượng bằng cảm tính. Ngoài ra, quy tắc 3 giây là phương pháp thực dụng nhất để đảm bảo an toàn. Tài xế chọn một vật cố định bên đường và bắt đầu đếm khi xe trước đi qua. Nếu sau 3 giây xe mình mới đến điểm đó thì đồng nghĩa khoảng cách đang được duy trì an toàn.
Theo quy định hiện nay, mức phạt đối với hành vi không giữ khoảng cách an toàn giữa hai xe theo quy định, dẫn đến tai nạn giao thông bị phạt tương đối nặng. Theo điểm a, khoản 10, điều 6, Nghị định 168/2024/NĐ-CP, lỗi này bị phạt 20 - 22 triệu đồng và bị trừ 10 điểm bằng lái theo điểm d, khoản 16, điều 6 cùng Nghị định.
Nghiêm trọng hơn, nếu vụ tai nạn làm chết từ 1 người trở lên, khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự.
Nếu vụ tai nạn gây thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên hoặc khiến nạn nhân bị thương tích từ 61% trở lên, người vi phạm sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 260, Bộ luật Hình sự. Theo điểm a, khoản 8, điều 6, Thông tư 72/2024/TT-BCA, khi phát hiện các dấu hiệu này, lực lượng Cảnh sát giao thông phải chuyển hồ sơ cho cơ quan điều tra để xử lý theo tố tụng hình sự. Đây là ranh giới pháp lý buộc tài xế phải tuyệt đối tuân thủ quy định về khoảng cách.
Ngày 17-4, đồng CEO Aptera - ông Steve Fambro - đăng tải một dữ liệu đáng chú ý trên mạng xã hội X, cho thấy chiếc xe điện năng lượng mặt trời của ông đang tạo ra nhiều điện hơn cả hệ thống điện mặt trời trên mái nhà.
Cụ thể vào thời điểm ngay sau 8h sáng, hệ thống điện mặt trời trên mái nhà của ông chỉ sản sinh khoảng 136W, trong khi chiếc Aptera đỗ bên ngoài đạt hơn 300W, thậm chí có lúc lên tới 363W.
Dù chỉ là một quan sát ngẫu hứng, số liệu này phần nào minh họa rõ định hướng mà Aptera theo đuổi suốt hơn một thập kỷ: phát triển xe điện có khả năng tự thu năng lượng từ ánh nắng đủ để giảm đáng kể nhu cầu sạc điện.
Theo chia sẻ của ông Fambro, thời điểm sáng sớm - khi ánh nắng mặt trời còn nhẹ - là lúc các hệ thống pin mặt trời cố định trên mái nhà hoạt động kém hiệu quả. Ngược lại, đây lại là "điểm mạnh" của chiếc xe Aptera.
Lý do nằm ở thiết kế. Hệ thống điện mặt trời gia đình thường được lắp cố định với một góc nghiêng nhất định, tối ưu cho thời điểm giữa trưa. Ngoài ra, chúng có thể bị ảnh hưởng bởi hướng mái nhà hoặc bóng râm từ cây cối, công trình xung quanh. Khi góc chiếu ánh sáng thấp vào buổi sáng, phần lớn tấm pin không nhận ánh sáng trực diện.
Trong khi đó, Aptera áp dụng triết lý hoàn toàn khác. Gói pin mặt trời công suất khoảng 700W được bố trí trải rộng trên nhiều bề mặt như nắp ca pô, bảng táp lô, mui xe và cửa sau. Nhờ vậy, ở mọi góc chiếu của ánh nắng, luôn có một phần bề mặt pin nhận ánh sáng gần vuông góc, giúp tối ưu hiệu suất.
Hãng cho biết hệ thống này có thể bổ sung tối đa khoảng 64km phạm vi di chuyển mỗi ngày trong điều kiện nắng tốt - con số đang được kiểm chứng trong thực tế.
Dù vậy, giới chuyên môn lưu ý rằng điều này không đồng nghĩa xe Aptera "tốt hơn" hệ thống điện mặt trời mái nhà về tổng thể. Trong cả ngày, sản lượng điện của hệ thống mái nhà vẫn có thể vượt trội. Tuy nhiên ở những thời điểm góc chiếu thấp như sáng sớm hoặc chiều muộn, lợi thế lại nghiêng về phía chiếc xe.
Aptera cho biết đã hoàn thành chiếc xe điện năng lượng mặt trời đầu tiên từ dây chuyền lắp ráp kiểm chứng vào đầu tháng 3-2026, và đang tiếp tục huy động thêm vốn để tiến tới sản xuất thương mại.
Giới quan sát đánh giá câu chuyện về khả năng tự tạo điện của Aptera - dù chỉ là những ví dụ nhỏ như chia sẻ của CEO - sẽ giúp hãng thu hút sự chú ý. Tuy nhiên bài toán lớn hơn vẫn là liệu công ty có thể đưa sản phẩm ra thị trường với quy mô đủ lớn, trước khi cạn nguồn lực tài chính hay không.
