Sau khi ghi nhận đà hồi phục mạnh trong tháng 3, phân khúc SUV, crossover cỡ trung tại Việt Nam bất ngờ quay đầu giảm mạnh trong tháng đầu quý 2/2026.
Theo đó, số liệu tổng hợp từ báo cáo bán hàng của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), Liên doanh Hyundai Thành Công Việt Nam (HTV) và VinFast cho thấy, khép lại tháng 4.2026, toàn phân khúc chỉ bán ra 5.849 xe, giảm 2.483 xe, tương đương gần 30% so với tháng trước đó. Đáng chú ý, hầu hết mẫu xe góp mặt trong phân khúc này đều ghi nhận doanh số giảm.
Trong đó, Mitsubishi Destinator là cái tên tạo bất ngờ lớn nhất. Sau tháng 3 “bùng nổ” mẫu xe được xem là “ngựa ô” của phân khúc bất ngờ chứng kiến doanh số lao dốc mạnh trong tháng 4 vừa qua, khi chỉ bàn giao đến tay người dùng tổng cộng 568 xe, giảm tới 1.095 xe so với tháng liền trước.
Mức sụt giảm mạnh khiến mẫu SUV, crossover của Mitsubishi rơi từ vị trí thứ hai xuống vị trí thứ sáu trên bảng xếp hạng doanh số ở phân khúc. Đây được xem là cú “sẩy chân” bất ngờ, nhất là trong bối cảnh Destinator trước đó từng nổi lên như một hiện tượng mới nhờ thiết kế bắt mắt, giá bán dễ tiếp cận cùng chuỗi ưu đãi mạnh tay từ đại lý.
Đáng chú ý, trái ngược với sự “hụt hơi” của Mitsubishi Destinator, Mazda CX-5 tháng 4.2026 lại tận dụng cơ hội để trở lại vị trí dẫn đầu phân khúc khi đạt doanh số 1.177 xe. Dù vẫn giảm nhẹ 354 xe so với tháng trước, nhưng kết quả này vẫn đủ để mẫu xe Nhật vượt mặt các đối thủ cạnh tranh.
Xếp ngay sau Mazda CX-5 là VinFast VF 7 với khoảng cách chỉ vỏn vẹn 29 xe. Theo đó, mẫu crossover thuần điện của VinFast tháng 4 vừa qua bán ra 1.148 xe, giảm 584 xe, tương đương gần 34% so với tháng trước.
Ford Territory tiếp tục giữ phong độ ổn định với 934 xe bán ra, giảm 202 xe so với tháng 3. So với các đối thủ trực tiếp, mức sụt giảm của Territory không quá lớn, qua đó giúp mẫu xe Ford tiếp tục duy trì vị trí trong nhóm ba mẫu SUV, crossover cỡ trung bán chạy nhất thị trường.
Ở nhóm bám đuổi, Honda CR-V trở thành điểm sáng hiếm hoi khi là một trong số ít mẫu xe ghi nhận doanh số tăng trưởng trong bối cảnh toàn thị trường giảm sâu. Cụ thể, mẫu xe Nhật Bản khép lại tháng 4.2026 với doanh số đạt 706 xe, tăng 25 xe so với tháng cuối quý 1/2026.
Hyundai Tucson xếp ngay sau với 626 xe bán ra, giảm 118 xe. Trong khi đó, Mazda CX-8 đạt 276 xe, Hyundai Santa Fe đạt 122 xe và KIA Sportage bán ra 120 xe trong tháng qua. KIA Sorento cũng là cái tên ít nhiều gây bất ngờ khi ghi nhận lượng xe bán ra tăng trưởng (đạt 100 xe, tăng 40 xe so với tháng trước đó).
Ở nhóm cuối bảng, bộ đôi Peugeot 3008 và Peugeot 5008 tiếp tục cho thấy dấu hiệu hụt hơi rõ rệt. Tổng doanh số hai mẫu xe này tháng qua chỉ đạt 72 chiếc, giảm 31 xe so với tháng trước đó. Đáng chú ý, con số này thậm chí đã bao gồm doanh số của mẫu SUV đô thị Peugeot 2008 được hãng gộp chung trong báo cáo bán hàng. Thực tế, sự sa sút của bộ đôi SUV, crossover xuất xứ châu Âu này đã kéo dài trong khoảng 2 năm gần đây. Bên cạnh sức ép cạnh tranh, nguyên nhân khác đến từ việc hãng từ lâu chưa có nhiều thay đổi, nâng cấp cho 3008 và 5008 để tăng sức hút với người dùng.
Nhìn chung, diễn biến doanh số tháng 4 cho thấy phân khúc xe SUV, crossover cỡ trung tại Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Trong bối cảnh sức mua chung suy giảm, khoảng cách doanh số giữa các mẫu xe liên tục biến động khiến cục diện bảng xếp hạng thay đổi nhanh chóng chỉ sau mỗi tháng. Tuy vậy, nếu tính lũy kế 4 tháng đầu năm 2026, đây vẫn là một trong những phân khúc ô tô hút khách nhất thị trường Việt Nam với tổng cộng hơn 27.200 xe được bàn giao đến tay khách hàng.
Mazda CX-5 hiện tạm dẫn đầu với doanh số cộng dồn đạt 5.820 xe. Xếp ngay sau là VinFast VF 7 với 4.662 xe, trong khi Ford Territory đứng thứ ba với 4.345 xe bán ra kể từ đầu năm. Điều này cho thấy cuộc đua ở phân khúc crossover cỡ trung nhiều khả năng sẽ còn tiếp tục biến động mạnh trong các tháng tới, đặc biệt khi các hãng xe đang đẩy mạnh ưu đãi nhằm kích cầu trong quý 2 năm nay.
Sự phát triển của ô tô điện trong những năm gần đây không chỉ tạo ra nhiều thay đổi trên thị trường cũng như thói quen người dùng ô tô mà còn dẫn đến nhiều so sánh dòng xe này với xe động cơ đốt trong chạy bằng xăng dầu về các khía cạnh như hiệu quả kinh tế, kỹ thuật và chi phí sử dụng bảo dưỡng. Các cuộc tranh luận về những ưu điểm của ô tô điện so với xe động cơ đốt trong truyền thống không chỉ liên quan đến lượng khí thải, chi phí nạp năng lượng mà còn ở việc bảo dưỡng - một yếu tố quan trọng trong suốt quá trình sử dụng ô tô.
Liên quan đến việc bảo dưỡng, theo các chuyên gia trong ngành đây cũng là một lợi thế của ô tô điện so với ô tô động cơ xăng, dầu truyền thống, bởi về cơ bản cấu tạo, số lượng chi tiết bộ phận trên ô tô điện đơn giản và ít hơn đáng kể so với xe động cơ đốt trong.
Theo ông Hendra Noor Saleh, chuyên gia ô tô tại Indonesia, về mặt kỹ thuật ô tô điện có cấu trúc đơn giản hơn, có khả năng giảm nguy cơ hư hỏng. Một trong những điểm khác biệt cơ bản giữa ô tô điện và ô tô thông thường chạy bằng xăng, dầu nằm ở số lượng linh kiện được sử dụng trong tổng thể kết cấu của xe.
"Trên một chiếc ô tô động cơ xăng có thể có từ 3.000 - 5.000 chi tiết, bộ phận khác nhau. Trong khi ô tô điện lại ít hơn đáng kể, có lẽ chỉ bằng một phần năm của ô tô chạy bằng xăng. Mỗi bộ phận đều có khả năng bị hao mòn hoặc hư hỏng trong quá trình sử dụng, do đó ô tô càng có nhiều chi tiết, bộ phận càng có tần suất bảo dưỡng dày hơn, chi phí bảo dưỡng nhiều hơn". Ông Hendra Noor Saleh chia sẻ thêm.
Thực tế, số lượng lớn các bộ phận trên một chiếc ô tô máy xăng xuất phát từ sự phức tạp của hệ thống động cơ, từ quá trình đốt cháy, làm mát, đến hệ thống truyền động liên kết. Trong khi đó, ô tô điện không có nhiều bộ phận cơ khí chuyển động trong khoang động cơ. Hệ thống này được coi là đơn giản hơn vì nó dựa vào động cơ điện, pin và hệ thống điều khiển điện tử.
Từ góc độ xác suất, ông Hendra tin rằng số lượng linh kiện ảnh hưởng rất lớn đến khả năng xảy ra hư hỏng. Theo ông Hendra Noor Saleh: "Khi có càng nhiều bộ phận, nguy cơ xảy ra sự cố càng cao, cả trong ngắn hạn và dài hạn. Nếu có khoảng 3.000 linh kiện, bộ phận điều đó có nghĩa sẽ có hàng nghìn điểm tiềm ẩn gây hỏng hóc. Trong khi nếu chỉ có vài trăm bộ phận, chi tiết rủi ro sẽ tự động thấp hơn".
Đồng quan điểm với ông Hendra Noor Saleh, nhiều chuyên gia kỹ thuật trong ngành cũng cho rằng trên thực tế, sự đơn giản trong thiết kế thường giúp hệ thống dễ bảo trì hơn. Người dùng ô tô điện không cần phải thường xuyên thay dầu động cơ, bu-gi hoặc các bộ phận khác thường thấy ở các loại xe thông thường. Thực tế, nếu tính theo số kilomet (km) vận hành, với ô tô động cơ đốt trong chu kỳ bảo dưỡng thường sau 5.000 - 10.000 km, trong khi với ô tô điện có thể lên đến từ 10.000 - 20.000 km mới phải bảo dưỡng.
Tuy nhiên, ô tô điện vẫn có những bộ phận cần được chú ý, chẳng hạn như pin có tuổi thọ nhất định. Xe điện tuy ít cần bảo dưỡng nhưng chi phí thay pin rất lớn nếu xuống cấp. Bộ pin trên ô tô điện cần kiểm tra định kỳ và có tuổi thọ trung bình từ 8 - 15 năm sử dụng.
Vài năm trở lại đây, người Việt chuyển hướng sang dùng xe SUV đô thị tầm giá khoảng 750 triệu đồng trở lại. Phân khúc này được xem như "sân chơi" của các mẫu xe đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc Toyota Yaris Cross, Mitsubishi Xforce, Hyundai Creta... Do đó, với thương hiệu còn khác mới mẻ như Skoda Kushaq vừa gia nhập thị trường sẽ gặp khá nhiều khó khăn trong cuộc đua tranh giành thị phần.
Tuy nhiên, nhìn ở góc độ thực dụng, Kushaq lại là mẫu xe có khá nhiều điểm thú vị, từ thiết kế, trang bị cho đến khả năng vận hành. Bởi, ẩn chứa trong mẫu SUV này là nền tảng khung gầm MQB-A0 của Volkswagen Group - yếu tố giúp chiếc SUV này mang đến cảm giác cầm lái đầm chắc đúng chất xe châu Âu.
Tất nhiên, mọi thông số hay cảm nhận ban đầu chỉ mang tính tương đối nếu chưa đặt mình vào ghế lái vận hành trên điều kiện đường sá thực tế. Và hành trình gần 500 km cầm lái Kushaq bản Style hướng từ TP.HCM về miền Tây Nam Bộ, khám phá cực Nam tổ quốc… phần nào giúp người lái cảm nhận rõ ưu, nhược điểm của mẫu SUV này.
Ngoại hình Skoda Kushaq thiết kế cân đối, hài hòa, khác biệt so với phong cách cắt xẻ hay tạo hình cầu kỳ trên nhiều mẫu xe Hàn Quốc. Kiểu thiết kế này có thể không tạo cảm giác nổi bật khi lăn bánh nhưng đổi lại mang nét trung tính, bền dáng và ít lỗi thời theo thời gian.
Tương tự nhiều mẫu xe khác của Skoda, Kushaq gây chú ý với lưới tản nhiệt đặc trưng, kết hợp nhiều chi tiết tạo hình vuông vức ở phần đầu xe nhằm nhấn mạnh vẻ cứng cáp. Cụm đèn pha LED tích hợp dải định vị ban ngày cho chất lượng chiếu sáng ở mức khá trong điều kiện vận hành thực tế. Phía sau, đèn hậu LED tạo hình boomerang giúp dễ nhận diện từ xa.
Tuy nhiên, đèn xi-nhan trước và sau vẫn sử dụng bóng halogen thay vì đồng bộ đèn LED như trên nhiều mẫu xe đối thủ cùng tầm giá. Xe trang bị mâm 17 inch đi kèm lốp 205/55. Kích thước vành chưa được đánh giá cao nhưng lái trải nghiệm thực tế cho thấy, thành lốp dày giúp xe vận hành êm mượt hơn trên đoạn đường xấu. Độ ồn từ lốp vọng vào khoang lái cũng được triệt tiêu ở mức khá dễ chịu.
Bước vào bên trong xe,không gian nội thất không quá cầu kỳ với bố cục gọn gàng, thực dụng và thiên hướng nhiều về công năng sử dụng. Trong đó, màn hình trung tâm kích thước 10 inch có viền khá dày, phối màu đen sâu hòa vào giao diện hiển thị, tạo cảm giác màn hình lớn hơn thực tế. Bảng đồng hồ điện tử sau vô-lăng hiển thị nhiều thông tin, giao diện thân thiện với người dùng.
Mặc dù chỉ trang bị dàn điều hòa tự động một vùng nhưng bù lại, Skoda Kushaq bản Style có tính năng làm mát và chỉnh điện 6 hướng cho hàng ghế trước, phù hợp với điều kiện lái xe thực tế tại Việt Nam. Ngoài ra, phiên bản này vẫn có đầy đủ ghế bọc da, đèn viền nội thất, cửa gió điều hòa ở hàng ghế sau, cửa sổ trời... Tuy nhiên, thay vì sử dụng phanh tay điện tử, mẫu SUV đến từ châu Âu lại dùng phanh tay cơ.
Không gian ở hàng ghế sau trên Kushaq khá thoải mái, khu vực để chân rộng thoáng, phù hợp với 5 hành khách di chuyển quãng đường dài. Dù vậy, tựa lưng của xe có độ nghiêng không quá nhiều. Bù lại, khoang hành lý rộng rãi, có thể chứa 7 - 8 vali nhỏ.
Ở thời điểm gia nhập thị trường Việt Nam, khối động cơ tăng áp 1.0 lít trên Kushaq từng khiến không ít người hoài nghi, nhưng cầm lái xe di chuyển qua nhiều cũng đường khác nhau cho thấy, mẫu xe này vận hành thuyết phục hơn những gì thông số thể hiện.
"Trái tim" của Kushaq sản sinh công suất 113 mã lực và mô-men xoắn 178 Nm, kết hợp với hộp số tự động 6 cấp. So với các mẫu SUV đô thị dùng động cơ 1.5 lít hút khí tự nhiên, Kushaq ngang ngửa về công suất nhưng lại có lợi thế ở lực kéo.
Điểm đáng chú ý nằm ở cách Skoda tinh chỉnh vòng tua máy quanh ngưỡng 1.000 vòng/phút khi xe đứng yên. Thiết lập này giúp xe phản hồi nhanh nhạy hơn khi đạp chân ga, tăng độ linh hoạt khi di chuyển trong đô thị. Ngoài ra, điều này cũng phần nào giảm độ trễ turbo khi đạp thốc ga. Di chuyển trên cao tốc, xe tăng tốc khá tốt ở dải tốc độ 70 - 80 km/giờ nếu người lái chủ động phối hợp với lẫy chuyển số hoặc chuyển sang số S (Sport).
Ngoài động cơ, hệ thống treo cũng là chi tiết đáng khen trên Kushaq với khả năng dập tắt dao động tương đối tốt khi chạy qua mố cầu, gờ giảm tốc hoặc các đoạn đường gợn sóng. Điều này giúp hạn chế sự bồng bềnh thường thấy trên xe SUV đô thị gầm cao.
Giữa rất nhiều lựa chọn trong phân khúc SUV đô thị trên thị trường Việt Nam hiện nay, Skoda Kushaq được ví như "làn gió mới" dành cho nhóm khách hàng ưu tiên cảm giác lái và sự ổn định thân xe. Dù vẫn còn đó một vài hạn chế nhưng điều này không làm lu mờ giá trị cốt lõi của một mẫu xe đến từ châu Âu, phù hợp trong tầm giá 700 triệu đồng.
Số liệu mới nhất từ hãng nghiên cứu thị trường Edmunds cho thấy làn sóng chuyển đổi từ xe xăng sang xe điện đang tăng tốc tại các đại lý. Vào tháng 1, tỷ lệ người mua xe điện mới chọn phương thức đổi xe xăng cũ đạt 67,1%. Chỉ ba tháng sau, con số này đã nhảy vọt lên 72,1%.
Không dừng lại ở những người mua xe lần đầu, xu hướng gắn bó với xe điện cũng ghi nhận mức tăng đáng kể. Dữ liệu mua lại cho thấy trong tháng 1, khoảng 26,2% khách hàng đã đổi xe điện cũ để lấy một chiếc xe điện mới. Đến tháng 4, tỷ lệ này đã tăng lên 35,4%.
Làn sóng này diễn ra ngay cả khi chính phủ Mỹ đã bãi bỏ khoản hỗ trợ thuế liên bang trị giá 7.500 USD dành cho xe điện, đồng thời nhiều bang cũng cắt giảm các chính sách ưu đãi tài chính tương tự.
Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định còn quá sớm để khẳng định đây là một xu hướng bền vững hay chỉ là phản ứng nhất thời trước những biến động địa chính trị.
Chia sẻ với CNBC, Ivan Drury, Giám đốc bộ phận phân tích của Edmunds, nhận định đợt bùng nổ này có mối liên hệ mật thiết với cuộc xung đột tại Trung Đông khiến giá nhiên liệu leo thang chóng mặt.
Giá xe điện tăng nhanh hơn xe xăng
Thị trường ôtô nói chung đang ghi nhận mức tăng giá đồng loạt, bất kể là xe mới hay xe đã qua sử dụng. Người tiêu dùng hiện phải chi trả nhiều hơn đáng kể so với 6 tháng trước và cao hơn rất nhiều so với năm 2020.
Theo Cox Automotive, chỉ số giá xe đã qua sử dụng Manheim hiện cao hơn khoảng 4% so với cùng kỳ 2025. Trong đó, xe điện là nhóm dẫn đầu đà tăng giá, vượt xa các dòng xe chạy xăng truyền thống.
"Giá xe điện đang tăng nhanh và giữ giá tốt hơn xe xăng. Trong 6 tuần liên tiếp, giá xe điện 3 năm tuổi tăng vượt trội so với xe xăng và hiện cao hơn 11% so với đầu năm", Jeremy Robb, Chuyên gia kinh tế trưởng tại Cox Automotive cho biết. Theo ông, giá xăng càng cao, người dân càng có xu hướng tìm đến các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu, và xu hướng giá xe điện trong mùa hè này sẽ là biến số cốt lõi, đặc biệt nếu căng thẳng Trung Đông vẫn bế tắc.
Thực tế này cho thấy người mua sẵn sàng chấp nhận chi phí đầu tư ban đầu cao hơn để đổi lấy chi phí vận hành rẻ hơn - một lợi thế vốn có của xe điện.
SUV chạy xăng mất giá nhất
Báo cáo của Cox Automotive cũng chỉ ra bức tranh tương phản giữa các phân khúc. Các dòng SUV và CUV chạy xăng đã qua sử dụng chỉ tăng giá vỏn vẹn 0,3% so với 2025 - mức thấp nhất thị trường. Đây là hệ quả khi mức tiêu hao nhiên liệu lớn của dòng xe này đang "bào mòn" túi tiền của người sử dụng trong bối cảnh bão giá.
Ngược lại, phân khúc xe cỡ nhỏ - đại diện cho nhóm xe xăng tiết kiệm nhiên liệu - lại ghi nhận mức tăng giá cao thứ hai toàn thị trường, đạt 7,6%.
Các chuyên gia đồng tình rằng các số liệu hiện tại đang mở ra một kịch bản dịch chuyển thị trường đầy thú vị. Dù vậy, thế giới cần thêm thời gian để trả lời câu hỏi: Đây là một sự thay đổi mang tính cấu trúc của ngành ôtô, hay chỉ là phản ứng phòng thủ tạm thời của người tiêu dùng trước cuộc khủng hoảng giá xăng.