Đây là một điểm nghẽn cần được tháo gỡ mà Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh, khi báo cáo làm rõ ý kiến của các đại biểu Quốc hội trong phiên thảo luận về tình hình kinh tế – xã hội, sáng 21/4.
Vấn đề này, theo ông Tuấn, cũng là một trong những thách thức trong việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Dù vậy, ông khẳng định mục tiêu tăng trưởng hai con số vô cùng thách thức, nhưng là con đường tất yếu để đến năm 2045 Việt Nam trở thành nước phát triển có thu nhập cao.
Dẫn báo cáo, Tư lệnh ngành Tài chính cho biết từ năm 1946 đến nay, chỉ có 13 quốc gia trên thế giới thực hiện thành công việc tăng trưởng liên tục hai con số trong vòng trên 10 năm, để bứt phá từ quốc gia nghèo thành nước phát triển.
Với Việt Nam, theo Bộ trưởng, trong suốt thời kỳ đổi mới chỉ có 2 năm tăng trưởng trên 9% và chưa bao giờ đạt mức hai con số.
Tuy nhiên, với quyết tâm thực hiện hiệu quả mục tiêu này, Bộ trưởng Tài chính cho biết trong quý I/2026, kinh tế đã có những phát triển khởi sắc với mức tăng trưởng đạt trên 7%, xuất khẩu tăng 19% và giải ngân đầu tư công tăng 1,2%.
Tuy nhiên, thách thức đặt ra từ quý II trở đi rất lớn do biến động giá dầu và xung đột quốc tế. Ông Tuấn cho biết theo đánh giá của chuyên gia, cứ 10% giá dầu tăng sẽ khiến tăng trưởng giảm 0,4% và gây áp lực lên lạm phát.
“Để đạt được mục tiêu tăng trưởng trên 10% cho cả năm nay, các quý còn lại phải đạt mức tăng từ 10% đến 11%. Bộ Tài chính sẽ tham mưu Chính phủ rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng cho từng địa phương, bộ ngành và doanh nghiệp phù hợp với điều kiện mới”, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn thông tin.
Ông cũng cho biết Bộ Tài chính sẽ phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ để đảm bảo vừa cung cấp đủ vốn cho nền kinh tế, vừa ổn định vĩ mô.
Trong đó, Bộ trưởng nhấn mạnh chính sách tài khóa sẽ tập trung hoàn thiện hệ thống thuế để thu đúng, thu đủ, kịp thời, đồng thời tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp phát triển, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ – đang chiếm 96% số lượng và đóng góp trên 50% GDP.
Về giải ngân đầu tư công, Tư lệnh ngành Tài chính đề cập giải pháp quan trọng là tập trung giải quyết các dự án tồn đọng về đất đai, cũng như các nguồn lực khác.
Ông Tuấn dẫn một thống kê chưa đầy đủ cho thấy cả nước đang tồn đọng khoảng 200.000ha đất – tương đương 3,3 triệu tỷ đồng, trong khi đó, kế hoạch đầu tư công của năm 2026 là 1,1 triệu tỷ đồng. “3,3 triệu tỷ đồng là con số thôi, nhưng nếu so sánh với tổng vốn đầu tư công của 2026 thì nguồn lực tồn đọng lớn gấp ba lần đầu tư công”, ông Tuấn so sánh và mong Quốc hội giám sát để tháo gỡ điểm nghẽn này.
Về nhu cầu vốn giai đoạn 2026-2030, Bộ trưởng cho hay giai đoạn tới vừa phải huy động vốn đáp ứng nhu cầu phát triển, nâng tổng vốn đầu tư xã hội từ 33,2% GDP giai đoạn 2020-2025 lên hơn 38,5 triệu tỷ đồng giai đoạn 2026-2030. Nếu so với giai đoạn trước, tổng nhu cầu vốn phải tăng 2,2 lần, riêng ngân sách Trung ương tăng 3,4 lần và thu hút FDI phải tăng 1,7 lần.
Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận vấn đề nhiều đại biểu nêu là “hiệu quả đầu tư là rất quan trọng”. Nếu không cải thiện được chỉ số ICOR (hiện ở mức 6,4), để đạt tăng trưởng hai con số thì tổng đầu tư xã hội phải lên tới 70% GDP.
Đề cập đến thị trường vốn, ông Tuấn nhận định chúng ta đang phụ thuộc quá lớn vào thị trường tiền tệ nên tới đây phải phát triển thị trường vốn dài hạn thông qua kênh trái phiếu và cổ phiếu.
“Khi thị trường chứng khoán được nâng hạng từ cận biên lên mới nổi, chúng ta sẽ có cơ hội thu hút nguồn lực rất lớn. Để thị trường vốn phát triển bền vững, cần cải cách từ thể chế, hạ tầng đến việc hình thành các định chế đầu tư chuyên nghiệp, giúp nhà đầu tư nhỏ lẻ an tâm gửi vốn”, Bộ trưởng Tài chính nêu và cho hay thị trường trái phiếu Chính phủ đang có nhiều khởi sắc.
19 giờ, điện thoại hỗ trợ trực tuyến của Công an P.Xuân Hương - Đà Lạt vẫn liên tục nhận cuộc gọi, tin nhắn từ người dân cần hướng dẫn thủ tục. Thượng tá Hồ Đại Dương, Trưởng công an P.Xuân Hương - Đà Lạt cho biết mô hình "Giờ vàng hỗ trợ online" được đơn vị triển khai từ ngày 6.4, trong khung giờ từ 19 - 21 giờ vào thứ hai đến thứ năm hằng tuần. "Ban ngày nhiều người phải đi làm, buôn bán, hoặc đi học nên rất khó sắp xếp thời gian đến cơ quan công an làm thủ tục. Vì vậy, công an phường bố trí cán bộ hỗ trợ vào ban đêm để người dân thuận tiện hơn", thượng tá Dương chia sẻ.
Không chỉ hỗ trợ qua điện thoại, cán bộ công an còn hướng dẫn người dân thông qua Zalo, Facebook, video call... để người dân có thể hoàn thiện các bước ngay tại nhà.
Ngoài thời gian hỗ trợ trực tuyến buổi tối, mỗi ngày đơn vị vẫn tiếp nhận khoảng 60 hồ sơ trực tiếp. Dù khối lượng công việc lớn, cán bộ vẫn duy trì lịch hỗ trợ ngoài giờ. "Đây vừa là nhiệm vụ chuyên môn, vừa là trách nhiệm phục vụ nhân dân", một cán bộ đơn vị cho biết.
Bà Nguyễn Thị Thu Phúc (P.Xuân Hương - Đà Lạt) cho biết trước đây mỗi lần làm thủ tục hành chính (TTHC) thường mất nhiều thời gian vì phải sắp xếp công việc cá nhân, nay cần làm thủ tục đăng ký xe, bà liên hệ Công an phường và được hướng dẫn chi tiết. "Điều tôi thấy quý là buổi tối vẫn có cán bộ trực hỗ trợ người dân", bà Phúc nói.
Tương tự, bà Trần Thị Hải Lý biết đến mô hình thông qua trang Facebook của Công an P.Xuân Hương - Đà Lạt khi cần đăng ký tạm trú. "Tôi khá bất ngờ vì buổi tối vẫn được hỗ trợ rất nhanh. Cán bộ hướng dẫn đầy đủ giấy tờ cần chuẩn bị. Khi đến trụ sở công an hoàn tất thủ tục, hồ sơ đã đầy đủ nên được giải quyết nhanh hơn", bà Lý kể.
Theo Công an P. Xuân Hương - Đà Lạt, sau hơn 1 tháng triển khai, mô hình bước đầu nhận được sự đồng tình, hưởng ứng tích cực của người dân trên địa bàn. Đây được xem là một trong những giải pháp thiết thực góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và cải cách hành chính ở cơ sở.
Ở TP.HCM nhộn nhịp, vẫn còn tồn tại quần thể mộ cổ khoảng 100 năm gắn với dòng họ của ông Lý Tường Quang (sinh năm 1842, gốc người Quảng Đông) - người được xếp vào hàng đại gia giàu có bậc nhất Sài Gòn xưa với câu truyền miệng nổi tiếng: "Nhất Sỹ, nhì Phương, tam Xường, tứ Định".
Chiều cuối tháng 5.2026, trong hành trình lần theo dấu tích dòng họ ông bá hộ Xường tại TP.HCM, phóng viên Báo Thanh Niên men theo hẻm 79 Phú Thọ Hòa (quận Tân Phú cũ). Từ khu mộ của ông Lý Tường Quang và vợ là bà Nguyễn Thị Lâu, theo chỉ dẫn của người dân địa phương, chúng tôi đi thêm khoảng 100 m thì phát hiện quần thể 11 ngôi mộ cổ của dòng họ Lý.
Theo ghi nhận, khu mộ nằm sát khu dân cư, có diện tích rộng và được xây dựng thành khu riêng với tường rào bao quanh cùng cổng bảo vệ. Ngoài 11 ngôi mộ chính bên trong có tường rào bảo vệ, phía ngoài còn có khoảng 4 ngôi mộ nằm gần đường và sát nhà dân.
Chia sẻ với chúng tôi, ông Hải, người được địa phương giao phụ trách trông coi khu mộ cho biết, những ngôi mộ nằm trong khuôn viên là của con cháu ruột thịt, bà con gần. Trong khi đó, các ngôi mộ xây riêng bên ngoài là của cháu chắt xa thuộc dòng họ Lý.
Ông Hải cho hay, khu mộ cổ bên trong rộng khoảng 1.000 m2, phủ đầy rêu phong; xung quanh trồng nhiều cây xanh tạo không gian thoáng mát. Ngoài ra, một phần khuôn viên mộ cổ hiện được người dân tận dụng làm nơi để xe hoặc chăn nuôi gia cầm.
Theo Danh mục kiểm kê di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh trên địa bàn TP.HCM (giai đoạn 2016 - 2020) của UBND TP.HCM, khu nghĩa trang gia tộc họ Lý hiện còn lưu giữ nhiều ngôi mộ được xây dựng cách nay trên dưới 100 năm với kiến trúc gần như nguyên vẹn.
Trong 11 ngôi mộ, niên đại sớm nhất là mộ ông Lý Thanh Vân và bà Trương Thị Hậu xây năm 1899, muộn nhất là mộ ông Lý Văn Mạnh và vợ xây năm 1938.
Khu mộ được đánh giá có kiến trúc đẹp, quy mô lớn với vật liệu xây dựng bằng gạch, đá và hợp chất kết dính cổ. Các bia mộ đều khắc chữ Hán và toàn bộ khuôn viên đã có tường rào bao bọc.
Đáng chú ý, ngày 16.3.2012, ông Lý Thanh Liêm, đại diện gia tộc họ Lý đang quản lý khu mộ đã gửi Đơn đề nghị xếp hạng di tích đến Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch TP.HCM (nay là Sở Văn hóa - Thể thao TP.HCM). Kèm theo đó là biên bản họp gia tộc về việc đăng ký di tích kiến trúc nghệ thuật với cơ quan chức năng.
Hiện nay, các phần mộ cổ trong khuôn viên mang đậm dấu ấn kiến trúc xưa với kiểu xây lộ thiên truyền thống gồm bia trước, nấm mộ, bia sau, sân gạch và tường bao quanh.
Dáng mộ vuông vức, bề thế, được dựng bằng gạch, đá. Những tấm bia màu xám sẫm khắc chữ Hán theo lối thư pháp xưa đến nay vẫn còn khá rõ nét, phần nào cho thấy trình độ kiến trúc và điêu khắc của tầng lớp giàu có thời bấy giờ.
Bà Nghe (60 tuổi), sống tại khu vực này từ nhỏ, kể: "Năm nào con cháu của họ cũng về đây dọn dẹp, thắp hương đầy đủ. Hàng xóm quanh đây đã quen với sự hiện diện khu mộ, thỉnh thoảng cũng thắp nhang và dọn dẹp khu mộ".
Một người đàn ông ngoài 60 tuổi thấy chúng tôi tò mò liền nói: "Nhìn mộ là biết ngay người ta quý tộc, bá hộ chứ ai có tiền mà làm như vậy".
Hơn 1 thế kỷ trôi qua, giữa những con hẻm đông đúc của TP.HCM, quần thể mộ cổ của gia tộc từng nổi danh "tam Xường" vẫn lặng lẽ tồn tại như dấu tích hiếm hoi của tầng lớp đại phú hộ Sài Gòn - Chợ Lớn xưa.
Ngày 23-5, Sở Xây dựng Đắk Lắk cho hay đã có báo cáo về tình hình thực hiện dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn qua địa bàn tỉnh.
Đoạn đường sắt tốc độ cao qua địa bàn tỉnh Đắk Lắk dài 98,68km, đi qua 13 xã, phường, điểm đầu tại xã Xuân Lộc và điểm cuối tại xã Hòa Xuân. Tuyến có 1 ga hành khách tại Hòa Thành (phường Phú Yên), 2 trạm bảo dưỡng tại xã Xuân Thọ và ga Tuy Hòa.
Theo thống kê sơ bộ, tổng nhu cầu sử dụng đất cho dự án đoạn qua Đắk Lắk khoảng 807,5ha. Dự kiến khoảng 5.589 nhà, thửa đất và 6 tổ chức bị ảnh hưởng trực tiếp bởi dự án, khoảng 3.025 hộ dân cần bố trí tái định cư.
Để phục vụ giải phóng mặt bằng, UBND tỉnh đã lựa chọn 18 khu đất xây dựng tái định cư với tổng diện tích khoảng 131,72ha cùng 5 khu cải táng rộng khoảng 9ha.
3 đơn vị được giao làm chủ đầu tư công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư gồm Ban Quản lý các dự án đầu tư xây dựng khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Tuy An và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Tuy Hòa.
Theo Sở Xây dựng Đắk Lắk, để chuẩn bị nguồn vật liệu xây dựng cho dự án, tỉnh đã rà soát và đề xuất 5 mỏ đất san lấp diện tích khoảng 367,7ha; 2 mỏ cát xây dựng diện tích khoảng 74,65ha; 20 vị trí bãi đổ thải vật liệu diện tích khoảng 78,4ha.
Theo Sở Xây dựng, phương án tuyến hiện nay vẫn còn nhiều điểm vướng mắc khi đi qua hoặc ảnh hưởng trực tiếp đến các khu dân cư và nhiều công trình đặc thù như chùa Từ Quang, chùa Kim Quang, cô nhi viện Mằng Lăng (thuộc nhà thờ Mằng Lăng), đình Phú Đa và Trại tạm giam số 2 thuộc Công an tỉnh.
Địa phương đã nhiều lần kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét điều chỉnh hướng tuyến nhằm hạn chế tối đa ảnh hưởng đến các công trình văn hóa, lịch sử và khu dân cư hiện hữu.
Một khó khăn khác là đến nay Ban Quản lý dự án Thăng Long vẫn chưa bàn giao cọc mốc giải phóng mặt bằng ngoài thực địa. Điều này khiến địa phương chưa thể thực hiện đo đạc, kiểm kê và lập phương án bồi thường chính thức.
Theo kế hoạch của Ban Quản lý dự án Thăng Long, việc bàn giao mốc giải phóng mặt bằng có thể bắt đầu từ quý 3-2027 sau khi hoàn thành báo cáo nghiên cứu khả thi và báo cáo giữa kỳ.
Liên quan tới nhu cầu bố trí nguồn vốn ngân sách trung ương cho giải phóng mặt bằng dự án, UBND tỉnh Đắk Lắk đã có các công văn đăng ký kinh phí bồi thường giải phóng mặt bằng gửi Bộ Xây dựng vào cuối năm 2025.
Theo đó, tổng kinh phí dự kiến khoảng 12.245 tỉ đồng. Bộ Xây dựng đã có công văn vào tháng 3-2026 đề nghị Bộ Tài chính, Kho bạc Nhà nước phân bổ kế hoạch vốn năm 2026 là 4.000 tỉ đồng. Trên cơ sở đó, tỉnh đã phân bổ vốn cho các chủ đầu tư triển khai theo quy định.
Sở Xây dựng Đắk Lắk kiến nghị các sở, ngành và địa phương khẩn trương hoàn thiện quy hoạch, thủ tục đất đai, môi trường, xây dựng và chuẩn bị đầy đủ điều kiện để có thể triển khai ngay công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi có mốc giới chính thức ngoài thực địa.
Trước đó tại cuộc họp của Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng dự án ngày 19-5, ông Lương Nguyễn Minh Triết - Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk, Trưởng Ban Chỉ đạo - đã yêu cầu phải hoàn thành quy hoạch các khu tái định cư và cải táng phục vụ dự án ngay trong tháng 6-2026 và khẩn trương hoàn thiện các thủ tục về đầu tư, môi trường, đất đai để sớm triển khai xây dựng.
Đồng thời lưu ý các cơ quan chức năng, chủ đầu tư tập trung nguồn lực vào những phần việc đã rõ ràng và có tính khả thi cao, tránh làm dàn trải.
