Không gian trưng bày 20 bức vẽ của vua Hàm Nghi ở Nhà Thái Học, Văn Miếu Quốc Tử Giám. Ánh sáng triển lãm được tối giản, chỉ tập trung ở các tác phẩm. Video: Phương Linh
Bức tranh Bình minh trên hồ do vua Hàm Nghi sáng tác khoảng năm 1910, thể hiện sự tương phản sáng – tối giữa bầu trời, mặt nước. Kỹ thuật này được vua ưa chuộng trong việc miêu tả những chủ thể và phản chiếu của chúng.
Triển lãm Trời, non, nước diễn ra ngày 24/4-10/5, gồm các bức vẽ thuộc 10 bộ sưu tập tư nhân, được thẩm định, bảo quản, phục chế bởi các chuyên gia đầu ngành. Nhà nghiên cứu mỹ thuật Ace Lê và Tiến sĩ Amandine Dabat – hậu duệ đời thứ 5 của vua Hàm Nghi – là đồng giám tuyển.
Nhà tổ chức cho biết chương trình mang tính phi thương mại (không giao dịch tranh). Trước đó, triển lãm diễn ra ở điện Kiến Trung (Đại nội Huế), cuối tháng 3/2025.
Bức tranh Bình minh trên hồ do vua Hàm Nghi sáng tác khoảng năm 1910, thể hiện sự tương phản sáng – tối giữa bầu trời, mặt nước. Kỹ thuật này được vua ưa chuộng trong việc miêu tả những chủ thể và phản chiếu của chúng.
Triển lãm Trời, non, nước diễn ra ngày 24/4-10/5, gồm các bức vẽ thuộc 10 bộ sưu tập tư nhân, được thẩm định, bảo quản, phục chế bởi các chuyên gia đầu ngành. Nhà nghiên cứu mỹ thuật Ace Lê và Tiến sĩ Amandine Dabat – hậu duệ đời thứ 5 của vua Hàm Nghi – là đồng giám tuyển.
Nhà tổ chức cho biết chương trình mang tính phi thương mại (không giao dịch tranh). Trước đó, triển lãm diễn ra ở điện Kiến Trung (Đại nội Huế), cuối tháng 3/2025.
Hoàng đế thực hiện bức Phác họa một buổi hoàng hôn khoảng năm 1910. Lối vẽ của vua mang phong cách của trường phái Ấn tượng. Vua tập trung vào hiệu ứng ánh sáng, những khoảnh khắc thoáng qua của cảnh sắc thiên nhiên để truyền tải cảm xúc của mình.
Hoàng đế thực hiện bức Phác họa một buổi hoàng hôn khoảng năm 1910. Lối vẽ của vua mang phong cách của trường phái Ấn tượng. Vua tập trung vào hiệu ứng ánh sáng, những khoảnh khắc thoáng qua của cảnh sắc thiên nhiên để truyền tải cảm xúc của mình.
Tác phẩm Cây sồi cổ thụ (1908) với chủ thể chính là một cây sồi lớn, mang dáng vẻ đơn độc, được cho là tượng trưng sự cô đơn, khắc khoải của vua khi bị lưu đày.
Theo nhà tổ chức, hai mô típ thường thấy ở các sáng tác của vua Hàm Nghi là những con đường và cây đại thụ. Trong tranh phong cảnh, ông gần như không vẽ con người.
Tác phẩm Cây sồi cổ thụ (1908) với chủ thể chính là một cây sồi lớn, mang dáng vẻ đơn độc, được cho là tượng trưng sự cô đơn, khắc khoải của vua khi bị lưu đày.
Theo nhà tổ chức, hai mô típ thường thấy ở các sáng tác của vua Hàm Nghi là những con đường và cây đại thụ. Trong tranh phong cảnh, ông gần như không vẽ con người.
Ở bức họa Vườn táo nở hoa (khoảng năm 1910), vua Hàm Nghi khắc họa một vườn cây ăn quả đang độ ra hoa. Sắc trắng của hoa táo hòa cùng gam màu của những áng mây và nền trời trong xanh.
Ở bức họa Vườn táo nở hoa (khoảng năm 1910), vua Hàm Nghi khắc họa một vườn cây ăn quả đang độ ra hoa. Sắc trắng của hoa táo hòa cùng gam màu của những áng mây và nền trời trong xanh.
Tác phẩm Con đường mùa xuân (khoảng năm 1910) miêu tả một cung đường mòn ở vùng quê. Trong tranh, vua ”chơi đùa” cùng sự tương phản giữa sắc xanh lục của đồng cỏ và màu nắng phản chiếu xuống con đường.
Tác phẩm Con đường mùa xuân (khoảng năm 1910) miêu tả một cung đường mòn ở vùng quê. Trong tranh, vua ”chơi đùa” cùng sự tương phản giữa sắc xanh lục của đồng cỏ và màu nắng phản chiếu xuống con đường.
Bức vẽ Cánh đồng lúa mỳ do vua Hàm Nghi thực hiện năm 1913. Trên cánh đồng, màu nâu hồng của những bông lúa được trải rộng như một tấm thảm. Ở hậu cảnh, hàng cây cao với tông màu tối hơn tạo sự phân tách rõ rệt với bầu trời không có một gợn mây.
Bức vẽ Cánh đồng lúa mỳ do vua Hàm Nghi thực hiện năm 1913. Trên cánh đồng, màu nâu hồng của những bông lúa được trải rộng như một tấm thảm. Ở hậu cảnh, hàng cây cao với tông màu tối hơn tạo sự phân tách rõ rệt với bầu trời không có một gợn mây.
Tranh Phong cảnh với cây bách ra đời năm 1906, đã xuất hiện trong cuốn sách Hàm Nghi – Hoàng đế lưu vong, nghệ sĩ ở Alger (2024) của Tiến sĩ Amandine Dabat.
Cuối tháng 8/1906, hoàng đế Hàm Nghi cùng gia đình đi nghỉ ở Menthon-Saint-Bernard, bên bờ hồ Annecy, Pháp. Trong thư, vua viết rằng yêu thích không khí dịu mát, bình yên của cảnh ven hồ.
Tranh Phong cảnh với cây bách ra đời năm 1906, đã xuất hiện trong cuốn sách Hàm Nghi – Hoàng đế lưu vong, nghệ sĩ ở Alger (2024) của Tiến sĩ Amandine Dabat.
Cuối tháng 8/1906, hoàng đế Hàm Nghi cùng gia đình đi nghỉ ở Menthon-Saint-Bernard, bên bờ hồ Annecy, Pháp. Trong thư, vua viết rằng yêu thích không khí dịu mát, bình yên của cảnh ven hồ.
Tranh Phong cảnh Algeria (1902) là một trong số tác phẩm theo trường phái Ấn tượng của vua Hàm Nghi. Ông vận dụng độ trong của không khí cùng cái nắng của mùa đông ở Algeria. Nét cọ dọc, đan xen vào nhau, tạo hiệu ứng chuyển động, hướng ánh nhìn của người xem về phía đường chân trời.
Tranh Phong cảnh Algeria (1902) là một trong số tác phẩm theo trường phái Ấn tượng của vua Hàm Nghi. Ông vận dụng độ trong của không khí cùng cái nắng của mùa đông ở Algeria. Nét cọ dọc, đan xen vào nhau, tạo hiệu ứng chuyển động, hướng ánh nhìn của người xem về phía đường chân trời.
Bức Bờ hồ rợp bóng cây (Hồ Geneva) ra đời khoảng năm 1920, là một trong những sáng tác cuối cùng của vua Hàm Nghi.
Vua Hàm Nghi (1871-1944) có tên húy là Nguyễn Phúc Minh, tự hiệu Ưng Lịch, lên ngôi năm 1884, khi mới 13 tuổi. Ông là hoàng đế thứ tám của nhà Nguyễn. Năm 1885, sau khi kinh đô Huế thất thủ, vua cùng Tôn Thất Thuyết rời khỏi kinh thành và phát chiếu Cần Vương chống thực dân Pháp. Năm 1888, ông bị bắt và bị Pháp đưa đi lưu đày ở Alger (thủ đô Algérie).
Trong thời gian này, tài năng hội họa của ông được khai phá. Vua coi nghệ thuật như thú vui riêng, giúp quên đi thực tại bị phế truất. Theo Asian Art, ông không tìm kiếm sự công nhận từ công chúng, ít quan tâm đến việc ký tên, ghi ngày tháng cho tác phẩm, chưa bao giờ bán bức vẽ nào của mình. Ông qua đời năm 1944 vì bệnh ung thư dạ dày.
Bức Bờ hồ rợp bóng cây (Hồ Geneva) ra đời khoảng năm 1920, là một trong những sáng tác cuối cùng của vua Hàm Nghi.
Vua Hàm Nghi (1871-1944) có tên húy là Nguyễn Phúc Minh, tự hiệu Ưng Lịch, lên ngôi năm 1884, khi mới 13 tuổi. Ông là hoàng đế thứ tám của nhà Nguyễn. Năm 1885, sau khi kinh đô Huế thất thủ, vua cùng Tôn Thất Thuyết rời khỏi kinh thành và phát chiếu Cần Vương chống thực dân Pháp. Năm 1888, ông bị bắt và bị Pháp đưa đi lưu đày ở Alger (thủ đô Algérie).
Trong thời gian này, tài năng hội họa của ông được khai phá. Vua coi nghệ thuật như thú vui riêng, giúp quên đi thực tại bị phế truất. Theo Asian Art, ông không tìm kiếm sự công nhận từ công chúng, ít quan tâm đến việc ký tên, ghi ngày tháng cho tác phẩm, chưa bao giờ bán bức vẽ nào của mình. Ông qua đời năm 1944 vì bệnh ung thư dạ dày.
Tiến sĩ Amandine Dabat (trái) và nhà nghiên cứu mỹ thuật Ace Lê ở buổi khai mạc triển lãm. Ảnh: Ban tổ chức cung cấp
Bà Amandine Dabat cho biết dù vua Hàm Nghi bị lưu đày, không có cơ hội về quê hương, ông đã để lại một di sản nghệ thuật quý giá. ”Thông qua những tác phẩm này, một phần tâm hồn của ông đã được trở về nhà”, tiến sĩ nói.
Tiến sĩ Amandine Dabat (trái) và nhà nghiên cứu mỹ thuật Ace Lê ở buổi khai mạc triển lãm. Ảnh: Ban tổ chức cung cấp
Bà Amandine Dabat cho biết dù vua Hàm Nghi bị lưu đày, không có cơ hội về quê hương, ông đã để lại một di sản nghệ thuật quý giá. ”Thông qua những tác phẩm này, một phần tâm hồn của ông đã được trở về nhà”, tiến sĩ nói.
Hoa hậu Ngọc Hân bên tác phẩm điêu khắc sắp đặt Ngai – Nước. Ảnh: Nhân vật cung cấp
Cô diện trang phục lấy cảm hứng từ tranh của vua, đảm nhận vai trò dẫn chương trình. Hoa hậu nói xúc động khi được đồng hành cuộc ”hồi hương” của vua Hàm Nghi thông qua các bức họa.
Hoa hậu Ngọc Hân bên tác phẩm điêu khắc sắp đặt Ngai – Nước. Ảnh: Nhân vật cung cấp
Cô diện trang phục lấy cảm hứng từ tranh của vua, đảm nhận vai trò dẫn chương trình. Hoa hậu nói xúc động khi được đồng hành cuộc ”hồi hương” của vua Hàm Nghi thông qua các bức họa.
Ngày 20/5, nghệ sĩ đăng trên trang cá nhân một số video, ảnh trong Võ Tắc Thiên truyền kỳ, hiện phát trên nền tảng phim ngắn. Bà thể hiện nhân vật chính - Võ Mị Nương - từ lúc là thiếu nữ mới nhập cung nhà Đường tới khi thành phi tần, hoàng hậu, hoàng đế. Khi đóng thiếu nữ, Lưu Hiểu Khánh để kiểu tóc mái, cột dây đỏ hai bên.
Ngày 20/5, nghệ sĩ đăng trên trang cá nhân một số video, ảnh trong Võ Tắc Thiên truyền kỳ, hiện phát trên nền tảng phim ngắn. Bà thể hiện nhân vật chính - Võ Mị Nương - từ lúc là thiếu nữ mới nhập cung nhà Đường tới khi thành phi tần, hoàng hậu, hoàng đế. Khi đóng thiếu nữ, Lưu Hiểu Khánh để kiểu tóc mái, cột dây đỏ hai bên.
Cộng sự làm tóc, hóa trang cho Lưu Hiểu Khánh. Video: Red Note
Series cải biên tác phẩm truyền hình Võ Tắc Thiên từng do Lưu Hiểu Khánh đóng chính, ra mắt năm 1995. Nghệ sĩ viết trên Weibo: "Võ Tắc Thiên đi qua 53 năm, từ nô tì thành nữ hoàng. Cuộc đời tôi, từ đỉnh cao xuống vực sâu, rồi lại lên đỉnh cao, cũng đi rất nhiều năm. Bà ấy chưa từng chịu khuất phục, tôi cũng vậy".
Series cải biên tác phẩm truyền hình Võ Tắc Thiên từng do Lưu Hiểu Khánh đóng chính, ra mắt năm 1995. Nghệ sĩ viết trên Weibo: "Võ Tắc Thiên đi qua 53 năm, từ nô tì thành nữ hoàng. Cuộc đời tôi, từ đỉnh cao xuống vực sâu, rồi lại lên đỉnh cao, cũng đi rất nhiều năm. Bà ấy chưa từng chịu khuất phục, tôi cũng vậy".
Phim ngắn cải biên theo hướng hiện đại, ngôn ngữ và hình thức thể hiện gần khán giả trẻ.
Phim ngắn cải biên theo hướng hiện đại, ngôn ngữ và hình thức thể hiện gần khán giả trẻ.
Phụ trách tạo hình cho Lưu Hiểu Khánh vẫn là Mao Qua Bình, người hóa trang, làm tóc cho bà ở tác phẩm truyền hình thập niên 1990.
Phụ trách tạo hình cho Lưu Hiểu Khánh vẫn là Mao Qua Bình, người hóa trang, làm tóc cho bà ở tác phẩm truyền hình thập niên 1990.
Mao Qua Bình được mệnh danh là "bàn tay ma thuật" ở làng nghệ thuật Trung Quốc. Thập niên 1990, công nghệ chỉnh sửa hình ảnh chưa phát triển, vai trò của chuyên gia trang điểm mang tính quyết định. Bấy giờ, lần đầu trong lịch sử truyền hình Trung Quốc, một minh tinh hóa thân nhân vật từ lúc thiếu nữ đến độ 80 tuổi.
Mao Qua Bình được mệnh danh là "bàn tay ma thuật" ở làng nghệ thuật Trung Quốc. Thập niên 1990, công nghệ chỉnh sửa hình ảnh chưa phát triển, vai trò của chuyên gia trang điểm mang tính quyết định. Bấy giờ, lần đầu trong lịch sử truyền hình Trung Quốc, một minh tinh hóa thân nhân vật từ lúc thiếu nữ đến độ 80 tuổi.
Phim ngắn được đầu tư mạnh về bối cảnh, trang phục.
Phim ngắn được đầu tư mạnh về bối cảnh, trang phục.
Lưu Hiểu Khánh chọn đóng series vì muốn lan tỏa câu chuyện về sự độc lập, sức mạnh của phụ nữ.
Lưu Hiểu Khánh chọn đóng series vì muốn lan tỏa câu chuyện về sự độc lập, sức mạnh của phụ nữ.
Diễn viên hợp tác dàn diễn viên trẻ. Bà đóng một số cảnh yêu đương với bạn diễn tuổi tứ tuần.
Diễn viên hợp tác dàn diễn viên trẻ. Bà đóng một số cảnh yêu đương với bạn diễn tuổi tứ tuần.
Tạo hình Võ Tắc Thiên khi làm hoàng đế.
Tạo hình Võ Tắc Thiên khi làm hoàng đế.
Những năm gần đây, diễn viên hoạt động sôi nổi ở làng giải trí. Năm ngoái, bà đóng phim ngắn Hôn nhân ngọt ngào tuổi 50, đóng cặp bạn diễn kém bà 30 tuổi. Trong video trên trang cá nhân năm ngoái, nghệ sĩ nói độ tuổi 70 là giai đoạn dấn thân, bà không ngại thử sức lĩnh vực mới.
Lưu Hiểu Khánh cho rằng bà vẫn đóng được mọi dạng nhân vật, trừ vai nam: "Bất kể nhỏ tuổi, gái trẻ hay nhiều tuổi, béo hay gầy, chỉ cần không lặp lại vai từng đóng, tôi đều thể hiện được".
Những năm gần đây, diễn viên hoạt động sôi nổi ở làng giải trí. Năm ngoái, bà đóng phim ngắn Hôn nhân ngọt ngào tuổi 50, đóng cặp bạn diễn kém bà 30 tuổi. Trong video trên trang cá nhân năm ngoái, nghệ sĩ nói độ tuổi 70 là giai đoạn dấn thân, bà không ngại thử sức lĩnh vực mới.
Lưu Hiểu Khánh cho rằng bà vẫn đóng được mọi dạng nhân vật, trừ vai nam: "Bất kể nhỏ tuổi, gái trẻ hay nhiều tuổi, béo hay gầy, chỉ cần không lặp lại vai từng đóng, tôi đều thể hiện được".
Video nhạc mới của Sơn Tùng M-TP ra mắt tối 28/5, đứng thứ hai danh sách video được xem nhiều nhất YouTube toàn cầu trong 24 giờ. Tác phẩm gây chú ý với khán giả nhờ quy mô đầu tư, lồng ghép nhiều yếu tố văn hóa dân gian.
Tuy nhiên, cảnh Sơn Tùng M-TP cưỡi chim Lạc ở đầu MV nhận nhiều ý kiến trái chiều. Một bộ phận khán giả, giới chuyên môn bình luận việc ca sĩ đứng lên một biểu tượng gắn liền văn hóa Đông Sơn là hành động phản cảm, thiếu tôn trọng giá trị truyền thống. Số khác nói không nên quy kết đó là xúc phạm truyền thống, bởi từng có nhiều sân khấu, thiết kế thời trang lấy cảm hứng sáng tác từ chim Lạc.
''Đây là một tranh cãi rất đáng chú ý'', Tiến sĩ văn học Hà Thanh Vân nhận định. Bà cho rằng chủ đề này không chỉ xoay quanh một hình ảnh trong video nhạc mà còn chạm đến vấn đề lớn hơn: Đó là việc nghệ sĩ trẻ ứng xử với biểu tượng văn hóa truyền thống như thế nào trong không gian đại chúng và toàn cầu hóa.
Chim Lạc vốn gắn với trống đồng Đông Sơn, ký ức cội nguồn, chiều sâu văn minh Việt cổ và khát vọng bay lên của dân tộc. Do đó, theo Đại biểu Quốc hội Bùi Hoài Sơn, những phản ứng của khán giả cho thấy ở đời sống hôm nay, các biểu tượng truyền thống có vị trí thiêng liêng trong tâm thức cộng đồng.
Hình ảnh chim Lạc được tìm thấy trên nhiều mặt trống đồng và một số đồ đồng khác thuộc văn hóa Đông Sơn. Đến nay chưa có tài liệu nào chứng minh cư dân Đông Sơn gọi đó là chim Lạc cũng như việc họ thờ phụng như một linh vật hay vật tổ theo nghĩa tôn giáo.
Trong một bài viết, nhà nghiên cứu lịch sử Phan Duy Kha nêu năm 1902, trống Ngọc Lũ là chiếc trống đồng đầu tiên được phát hiện ở miền Bắc Việt Nam, trên đó có khắc nhiều con chim ở tư thế bay và đậu. Lúc bấy giờ, mọi người không biết đó là loài chim gì. Đến những năm 1950, Giáo sư Đào Duy Anh đề cập khái niệm chim Lạc trong các tác phẩm Lịch sử Việt Nam - Từ nguồn gốc đến đầu thế kỷ XIX (1955), Nguồn gốc dân tộc Việt Nam (1958).
Theo nhà nghiên cứu Trần Quang Đức, những công trình này có thể xem là nỗ lực quan trọng nhằm kiến tạo một nhận thức mới về cội nguồn dân tộc Việt Nam. Anh trích lời kể của Giáo sư Trần Quốc Vượng vào năm 1974: ''Chim Lạc ư! Đây là chuyện đặt tên của thầy tôi, Giáo sư Đào Duy Anh. Là nhãn hiệu cho một hình ảnh. Nhãn hiệu này đẹp, tính tư tưởng cao. Còn muốn tên khác ư? Các ông các bà muốn gọi nó theo kiểu tả thực bằng tiếng Việt nhà quê thì cứ thế này: Cái cò, cái vạc, cái nông''. Theo Trần Quang Đức, tên ''chim Lạc'' là một sản phẩm của tư duy học thuật hiện đại.
Nhà nghiên cứu cho rằng con người không chỉ kế thừa mà còn không ngừng kiến tạo, bổ sung ý nghĩa và làm cho truyền thống tiếp tục sống trong những bối cảnh mới. Nếu chim Lạc thực sự là biểu tượng của người Việt, nó thuộc về mọi người. ''Mỗi thời đại đều có quyền đọc lại quá khứ bằng ngôn ngữ của thời đại mình. Mỗi thế hệ đều có quyền tìm kiếm trong những biểu tượng cũ những ý nghĩa mới phù hợp với đời sống của họ'', anh nói.
Với chi tiết ''Sơn Tùng M-TP cưỡi chim Lạc'', chuyên gia cho rằng cần đặt trong tổng thể dụng ý nghệ thuật của video nhạc. Đại diện êkíp cho biết phân cảnh ngụ ý về sự giao thoa văn hóa. Phân cảnh này có thể được hiểu như khát vọng đưa âm nhạc, hình ảnh và bản sắc Việt Nam bước vào không gian rộng lớn của thế giới. Ông Bùi Hoài Sơn nhận định khi đặt mô hình chim Lạc giữa bối cảnh trung tâm Downtown Los Angeles Mỹ, Sơn Tùng M-TP như muốn nói rằng văn hóa Việt Nam không chỉ thuộc về quá khứ, trên mặt trống đồng trong bảo tàng mà còn có thể bước vào nhịp sống toàn cầu.
Những năm gần đây, nhiều bài nhạc góp phần tôn vinh bản sắc Việt đã được đón nhận ở trong nước và lan tỏa ra quốc tế như Để Mị nói cho mà nghe, See tình (Hoàng Thùy Linh), Vũ trụ có anh (Phương Mỹ Chi), Bắc Bling (Hòa Minzy), Mục hạ vô nhân (Soobin). Trong bối cảnh ấy, MV của Sơn Tùng M-TP như tiếp nối câu chuyện quảng bá các giá trị truyền thống.
Đại biểu Quốc hội Bùi Hoài Sơn đánh giá cao lựa chọn ''đi ra thế giới nhưng không làm mờ căn cước Việt Nam'' của Sơn Tùng M-TP. Ca sĩ đã đưa các chất liệu làm nên bản sắc nước nhà vào trung tâm của một sản phẩm pop đương đại. Điều này phù hợp với tinh thần phát triển công nghiệp văn hóa và xây dựng sức mạnh mềm quốc gia. Dù cách biểu đạt còn gây tranh luận, nhìn tổng thể, đây là nỗ lực đáng khích lệ của một nghệ sĩ trẻ có ảnh hưởng lớn.
Chung quan điểm, Tiến sĩ Hoàng Duẩn, Phó trưởng khoa Quản lý văn hóa, nghệ thuật, trường Đại học Văn hóa TP HCM phân tích hình ảnh chim Lạc bay giữa trung tâm Los Angeles thể hiện mong muốn quảng bá hình ảnh Việt Nam ra quốc tế nhiều hơn là thái độ không tôn trọng. Nếu nhìn ở góc độ thoáng hơn, có thể thấy ''sức mạnh truyền thống của cha ông'' đã chắp cánh cho con cháu vươn tầm thế giới trong thời đại mới.
Đồng thời, sự việc đặt ra câu hỏi làm thế nào để làm mới giá trị văn hóa truyền thống hiệu quả, có chiều sâu. Theo chuyên gia, trước hết, mọi sáng tạo phải dựa trên nền tảng hiểu biết, sự tôn trọng và trách nhiệm truyền tải đúng. Công chúng hiện nay dễ nhận ra đâu là sản phẩm nghiêm túc hay hời hợt. Vì vậy, người làm nghệ thuật cần nghiên cứu kỹ nguồn gốc, ý nghĩa, bối cảnh sử dụng và mức độ nhạy cảm của biểu tượng khi sử dụng trong tác phẩm của mình. Bên cạnh việc đào sâu tìm hiểu, ông Bùi Hoài Sơn đề xuất nghệ sĩ tìm đến sự tham vấn của các nhà nghiên cứu văn hóa, mỹ thuật, lịch sử, dân tộc học.
Nghệ sĩ cũng cần lường trước khả năng tiếp nhận đa chiều của công chúng để xử lý tinh tế hơn. Theo bà Hà Thanh Vân, nếu có tranh cãi, họ nên thể hiện sự cầu thị, tôn trọng khán giả bằng một lời giải thích rõ ràng, sự tiếp thu chân thành, thậm chí là điều chỉnh khi cần.
Cuối cùng, môi trường phê bình lành mạnh là điều nên hướng tới. Công chúng góp ý nhưng không nên đẩy vấn đề lên cực đoan. Giới chuyên môn đồng hành thay vì chỉ lên tiếng sau tranh cãi.
'Chúng ta không nên làm cho nghệ sĩ trẻ sợ di sản'', Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn nói. Với nhà nghiên cứu Trần Quang Đức, điều đáng lo ngại không phải việc người trẻ đang làm mới truyền thống mà là khi người ta bắt đầu ''thần thánh hóa truyền thống đến mức biến nó thành thứ bất khả xâm phạm, bất khả tranh luận và bất khả sáng tạo''.
Hôm 10/5, ca sĩ Miu Lê (tên thật Lê Ánh Nhật, 35 tuổi) bị bắt quả tang cùng nhóm bạn sử dụng ma túy tại Hải Phòng. Theo cơ quan chức năng, kết quả xét nghiệm nhanh cho thấy cô dương tính với ba loại chất cấm.
Trước biến cố này, cô là gương mặt quen thuộc với nhiều người, khá kín tiếng chuyện đời tư và tập trung hoạt động nghệ thuật. Gần nhất, ca sĩ đóng phim Đại tiệc trăng máu 8, ra mắt ngày 24/4. Cô vào vai một Tiktoker lần đầu lấn sân điện ảnh. Cô quay nhiều phân đoạn không cắt cảnh (one-shot) dài 30 phút. Diễn viên từng cho biết phải vừa chạy vừa thoại, vừa giữ cảm xúc trong điều kiện gặp áp lực về tinh thần lẫn thể lực.
Tại cuộc phỏng vấn dịp trở lại màn ảnh, cô nói đang độc thân và tìm cách cân bằng mọi thứ để có thể tập trung làm nghề. Miu Lê đặt mục tiêu duy trì ca hát lẫn diễn xuất, mong muốn thử sức với những vai diễn có chiều sâu tâm lý, gai góc. Năm ngoái, ca sĩ tham gia thi Em xinh say hi, gây chú ý nhờ phong cách nhí nhảnh, lối giao lưu hài hước.
Miu Lê lớn lên trong gia đình điều kiện bình thường, bén duyên với nghệ thuật từ năm 16 tuổi. Sinh năm 1991 tại TP HCM, quê gốc ở Huế. Trong chương trình Studio 3, đạo diễn Lê Hoàng nói gặp Miu Lê khi cô mới 16 tuổi, casting cho phim Thủ tướng. Lúc đó, do chưa đủ tuổi, mẹ phải thay cô ký hợp đồng. Cát-xê của cô lúc ấy là tám triệu đồng cho 11 ngày quay.
Khi đóng series Những thiên thần áo trắng, do Miu Lê còn nhỏ, đạo diễn coi cô như con cháu trong nhà, thường đưa cô về nhà sau các buổi quay muộn. Ông nhớ ngày quay cuối cùng, Miu Lê khóc nhiều vì tiếc nuối khi không còn được diễn.
Miu Lê ghi dấu với điện ảnh qua các phim của đạo diễn Phan Gia Nhật Linh như Em là bà nội của anh, Cô gái đến từ hôm qua. Trong Em là bà nội của anh, cô thể hiện cùng lúc hình ảnh một bà cụ và một cô gái đôi mươi, là phiên bản của bà cụ khi được quay ngược thời gian. Chiếc lưng còng, những biểu cảm trên nét mặt, giọng nói của cô thuyết phục người xem tin vào nhân vật. Tác phẩm đạt doanh thu 102 tỷ đồng, là hiện tượng của năm 2015. Với Cô gái đến từ hôm qua, cô và Ngô Kiến Huy tái hiện mối tình thanh xuân, đạt doanh thu 70 tỷ đồng. Ngoài ra, cô còn đóng chính các phim như Nhà có năm nàng tiên, Bạn gái tôi là sếp.
Đạo diễn Lê Hoàng từng đánh giá: "Miu Lê là diễn viên giỏi, lăn xả, nhất là trong những phân đoạn cần chất điên. Bằng chứng là sau này cô ấy rất thành công với Em là bà nội của anh".
Nhờ hiệu ứng điện ảnh, các bản nhạc phim cô thể hiện trong Em là bà nội của anh (bài Mình yêu từ bao giờ, Diễm xưa, Còn tuổi nào cho em), Cô gái đến từ hôm qua (bài Cô gái ngày hôm qua) được nhiều khán giả yêu thích. Năm 2023, cô có hit Vì mẹ anh bắt chia tay, kết hợp Karik, đạt 131 triệu lượt xem trên YouTube. Ngoài ra, cô ghi dấu với các bản ballad như Lặng thầm yêu, Em vẫn hy vọng, Giả vờ nhưng em yêu anh.
Cô từng nói không giỏi bằng các đồng nghiệp nhưng biết điểm mạnh, điểm yếu của bản thân để nỗ lực. Chẳng hạn, với âm nhạc, cô hiểu rõ quãng giọng, điểm hạn chế ở đâu để chọn bài thích hợp. Ngoài ra, Miu Lê duy trì sự cầu toàn, khó tính trong công việc. Khi làm MV Cô đơn đã quá bình thường, dù đã quay xong kịch bản trên núi, cô quyết định bỏ vì một câu hát nhắc đến biển.
Miu Lê có thời được khán giả gọi là "yêu nữ hàng hiệu" vì thường công khai hình ảnh sử dụng những món đồ đắt tiền. Trong một talkshow, cô cho biết giai đoạn đó, cô muốn trải nghiệm những món đồ cao cấp, trưng trổ cho người khác xem. Khi mẹ khuyên "đừng ném tiền qua cửa sổ", cô bỏ ngoài tai. Thời dịch, khi không có thu nhập, cô mới trân trọng đồng tiền, ngưng thú vui trải nghiệm hàng hiệu.
Ca sĩ cũng có nhiều phát ngôn gây tranh cãi khi tham gia các show thực tế, dự sự kiện. Khi quảng bá Đại tiệc trăng máu 8 cùng Liên Bỉnh Phát, cô nói anh "có vấn đề tâm lý" và được đồng nghiệp nhắc nhở. Năm 2017, khi tham gia show Sao đại chiến và bị nhạc sĩ Dương Cầm chê giọng yếu, cô nói khi tìm kiếm tên anh trên Google, kết quả chỉ ra hình ảnh đàn piano, ám chỉ nhạc sĩ kém nổi tiếng. Miu Lê tự nhận có tính cách thẳng thắn, khi không thích điều gì sẽ bày tỏ quan điểm trực tiếp.
Diễn viên Phi Thanh Vân - đóng vai cô hiệu trưởng phim Những thiên thần áo trắng - nhớ thời tham gia series, Miu Lê có ánh mắt trong, nụ cười vô tư, thường ríu rít kể chuyện đời, chuyện nghề với đàn chị.
"Nếu sai thì đối diện. Nếu lạc đường thì quay lại. Một sai lầm không nên là dấu chấm hết của cả cuộc đời", diễn viên Phi Thanh Vân nói.