Câu chuyện được bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường (Đài Loan, Trung Quốc) chia sẻ trong chương trình “Sức khỏe và Cuộc sống” đã khiến nhiều người giật mình. Bệnh nhân là một tài xế giao hàng, do công việc bận rộn nên thường xuyên rơi vào trạng thái mệt mỏi kéo dài, kèm theo hiện tượng phù chân. Khi đi khám, kết quả cho thấy mức lọc cầu thận (GFR, chỉ số đánh giá chức năng lọc của thận) chỉ còn khoảng 60 ml/phút, mức tương đương người cao tuổi.
“Chỉ mới 40 tuổi nhưng chức năng thận đã như cụ ông 80 tuổi”, đó là trường hợp được bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường (Trung Quốc) chia sẻ trên chương trình Sức khỏe tốt, cuộc sống tốt đã khiến nhiều người giật mình.
Bệnh nhân là một tài xế giao hàng, do công việc bận rộn nên thường xuyên rơi vào trạng thái mệt mỏi kéo dài, kèm theo hiện tượng phù chân. Khi đi khám, kết quả cho thấy mức lọc cầu thận (GFR, chỉ số đánh giá chức năng lọc của thận) chỉ còn khoảng 60 ml/phút, mức tương đương người cao tuổi.
Theo bác sĩ Hồng, nguyên nhân chính nằm ở chế độ ăn uống thiếu lành mạnh kéo dài. Ngoài công việc chính, bệnh nhân còn làm thêm giao hàng để tăng thu nhập, dẫn đến lịch sinh hoạt bận rộn và ăn uống thất thường. Để tiết kiệm chi phí và tiện lợi, anh thường xuyên sử dụng “combo tiết kiệm” cho bữa tối, gồm một bát mì ăn liền, một cây xúc xích và một lon nước ngọt. Thói quen này lặp lại với tần suất 4-5 ngày mỗi tuần.
Việc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm siêu chế biến là yếu tố trực tiếp khiến chức năng thận suy giảm. Nhóm thực phẩm này chứa hàm lượng phosphate cao, có thể gây vôi hóa mạch máu, từ đó làm tổn thương nghiêm trọng đến thận. Bên cạnh đó, lượng natri lớn cùng các chất phụ gia như hương liệu, phẩm màu và chất bảo quản tạo ra gánh nặng chuyển hóa đáng kể, khiến thận phải làm việc quá tải trong thời gian dài.
Theo China Times, bác sĩ Hồng khuyến nghị bệnh nhân cần ngừng ngay việc sử dụng thực phẩm siêu chế biến, đồng thời chuyển sang chế độ ăn với thực phẩm tự nhiên, nguyên bản và tăng cường uống nước. Sau khi điều chỉnh chế độ ăn trong 3 tháng, kết quả tái khám cho thấy chức năng thận của người bệnh đã cải thiện rõ rệt, tăng 20 điểm GFR. Không chỉ vậy, huyết áp của anh cũng trở nên ổn định hơn.
Bác sĩ Hồng nhấn mạnh, thực phẩm siêu chế biến thường trải qua nhiều công đoạn sản xuất công nghiệp, có thành phần phức tạp và chứa nhiều chất hóa học. Việc sử dụng lâu dài có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, đặc biệt là hệ tim mạch và thận.
Từ trường hợp trên, bác sĩ Hồng khuyến cáo người dân cần đặc biệt chú ý đến chế độ ăn uống hằng ngày, hạn chế thực phẩm siêu chế biến và ưu tiên thực phẩm tươi, tự nhiên để bảo vệ chức năng thận cùng sức khỏe lâu dài.
Bột sắn dây được chiết xuất từ củ sắn dây và thường được chế biến theo phương pháp thủ công truyền thống. Trong thành phần của loại bột này có khoảng 60% là tinh bột, cùng nhiều hợp chất chống oxy hóa thuộc nhóm isoflavones và triterpenoids như puerarin, puerosid A, puerosid B và một số hoạt chất olean triterpene khác.
Về giá trị dinh dưỡng, trung bình một muỗng bột sắn dây khoảng 9 gram cung cấp khoảng 30 calo và 8 gram carbohydrate, phù hợp dùng trong chế độ ăn uống hỗ trợ thanh nhiệt nếu sử dụng đúng cách.
Hỗ trợ hệ tiêu hóa: Bột sắn dây chứa tinh bột kháng, có lợi cho hệ vi sinh đường ruột, giúp cải thiện hoạt động tiêu hóa và hỗ trợ bảo vệ niêm mạc ruột. Đồng thời, thành phần này cũng góp phần hỗ trợ kiểm soát nguy cơ kháng insulin.
Hỗ trợ cải thiện làn da: Một số hoạt chất như daidzein trong bột sắn dây có đặc tính kháng viêm, kháng khuẩn, giúp hỗ trợ giảm mụn, rôm sảy và cải thiện tình trạng da.
Hỗ trợ tuần hoàn và hệ thần kinh: Hoạt chất puerarin được cho là có tác dụng hỗ trợ giảm đau đầu, ù tai và góp phần cải thiện lưu thông máu, từ đó hạn chế nguy cơ hình thành huyết khối.
Chống oxy hóa, hỗ trợ làm đẹp da: Bột sắn dây giàu isoflavonoid giúp làm chậm quá trình lão hóa, hỗ trợ cải thiện sắc tố da, góp phần làm mờ thâm nám và giúp da khỏe mạnh hơn.
Dù mang lại nhiều lợi ích, nhưng với những nhóm người dưới đây, việc sử dụng bột sắn dây cần được cân nhắc kỹ lưỡng.
Người đang bị cảm lạnh, cơ thể nhiễm hàn: Theo Đông y, bột sắn dây có tính mát mạnh. Vì vậy, những người đang bị cảm lạnh, sợ lạnh, đau bụng do nhiễm lạnh hoặc cơ thể suy nhược dễ bị ảnh hưởng nếu dùng nhiều. Việc uống bột sắn dây trong lúc cơ thể đang nhiễm hàn có thể khiến tình trạng mệt mỏi, lạnh bụng hoặc khó chịu kéo dài hơn.
Người huyết áp thấp, hay chóng mặt: Một số hoạt chất trong bột sắn dây có thể làm giãn mạch, hỗ trợ hạ nhiệt cơ thể. Tuy nhiên, điều này lại không phù hợp với người vốn có huyết áp thấp. Nếu sử dụng quá nhiều, đặc biệt vào buổi sáng khi chưa ăn uống đầy đủ, người dùng dễ gặp tình trạng hoa mắt, mệt lả hoặc tụt huyết áp.
Phụ nữ mang thai cần đặc biệt cẩn trọng: Phụ nữ mang thai không phải lúc nào cũng phù hợp để uống bột sắn dây. Trong trường hợp cơ thể đang mệt mỏi, lạnh bụng hoặc có dấu hiệu tụt huyết áp, việc sử dụng có thể khiến cơ thể thêm suy yếu.
Đặc biệt, nếu thai phụ có dấu hiệu động thai hoặc tử cung co bóp bất thường thì càng nên tránh dùng. Tốt nhất, phụ nữ mang thai nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung loại thực phẩm này vào chế độ ăn.
Trẻ nhỏ không nên uống bột sắn dây sống: Nhiều gia đình có thói quen pha bột sắn dây sống cho trẻ uống để giải nhiệt. Tuy nhiên, điều này có thể khiến trẻ bị lạnh bụng, tiêu chảy hoặc rối loạn tiêu hóa do hệ tiêu hóa của trẻ còn non yếu. Nếu muốn cho trẻ dùng, nên nấu chín để giảm tính hàn và giúp cơ thể dễ hấp thu hơn.
Người cơ thể suy nhược, thường xuyên lạnh tay chân: Những người hay bị lạnh người, tay chân lạnh hoặc cơ thể thiếu năng lượng cũng không nên lạm dụng bột sắn dây.
Việc dùng thường xuyên có thể khiến cơ thể thêm mệt mỏi, giảm cảm giác ngon miệng và ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng.
Tưởng chỉ là một ca khám thai bình thường, người phụ nữ họ Vương bất ngờ nhận thông báo "không tìm thấy em bé" trong tử cung dù kết quả thử thai trước đó cho thấy cô đã mang thai. Ít ai ngờ rằng phía sau kết luận gây hoang mang ấy lại là một tình trạng y khoa cực hiếm và nguy hiểm, khiến các bác sĩ cũng phải lập tức cảnh giác cao độ.
Cụ thể, một ca mang thai ngoài tử cung cực kỳ hiếm tại Trung Quốc đang thu hút sự chú ý trên mạng xã hội sau khi thông tin được truyền thông địa phương đăng tải.
Theo đó, người phụ nữ họ Vương đến bệnh viện kiểm tra ở giai đoạn đầu thai kỳ sau khi phát hiện bản thân mang thai. Tuy nhiên, kết quả siêu âm ban đầu khiến cả ê-kíp y tế bất ngờ vì hoàn toàn không phát hiện phôi thai trong buồng tử cung.
Đáng nói, bác sĩ cũng không tìm thấy dấu hiệu thai ngoài tử cung thông thường ở vòi trứng như các trường hợp hay gặp. Trước tình huống bất thường này, bệnh viện lập tức chỉ định thêm nhiều xét nghiệm chuyên sâu như chụp CT và MRI để truy tìm vị trí thai nhi.
Kết quả sau đó khiến các bác sĩ không khỏi lo ngại: phôi thai đã bám sát động mạch chủ bụng, nằm gần khu vực thận vị trí được đánh giá cực kỳ nguy hiểm và hiếm gặp trong y khoa.
Bác sĩ Gao Yutao, Giám đốc Khoa Phụ sản tại Bệnh viện Nhân dân số 3 Thâm Quyến, cho biết thai kỳ bình thường sẽ làm tổ trong tử cung. Thế nhưng ở trường hợp này, phôi thai lại xuất hiện trong khoang sau phúc mạc, ngay cạnh động mạch chủ bụng mạch máu lớn nhất cơ thể.
Theo các bác sĩ, trước đó bệnh nhân từng phẫu thuật cắt bỏ một bên vòi trứng. Chính điều này có thể đã tạo ra tổn thương hoặc khe hở ở phúc mạc, khiến trứng đã thụ tinh di chuyển vào khoang sau phúc mạc và làm tổ ở vị trí bất thường.
Các chuyên gia cho biết hơn 90% trường hợp mang thai ngoài tử cung xảy ra tại vòi trứng. Một số ít khác xuất hiện ở buồng trứng hoặc cổ tử cung. Tuy nhiên, thai ngoài tử cung nằm trong khoang sau phúc mạc vốn đã cực kỳ hiếm, còn trường hợp bám sát động mạch chủ bụng như của cô Vương gần như được xem là tình huống nguy hiểm đặc biệt.
Điều khiến đội ngũ y tế lo ngại nhất là nếu khối thai bị vỡ, bệnh nhân có thể mất lượng máu khổng lồ chỉ trong vài phút do động mạch chủ bụng có áp lực máu cực mạnh. Các bác sĩ ví đây chẳng khác nào một "quả bom hẹn giờ" có thể đe dọa tính mạng bất cứ lúc nào.
Do vị trí thai quá nguy hiểm, bệnh viện đánh giá việc phẫu thuật can thiệp trực tiếp tiềm ẩn rủi ro rất lớn. Sau nhiều lần hội chẩn, các bác sĩ quyết định lựa chọn phương án điều trị bảo tồn thay vì phẫu thuật ngay lập tức.
Bệnh nhân được sử dụng thuốc nhằm ức chế sự phát triển của tế bào nuôi phôi thai, đồng thời được theo dõi chặt chẽ chỉ số hormone HCG. Theo thời gian, mô thai sẽ dần hoại tử và được cơ thể hấp thụ tự nhiên.
Từ trường hợp hy hữu này, các bác sĩ cũng cảnh báo phụ nữ mang thai không nên chủ quan với các mốc siêu âm đầu thai kỳ.
Việc siêu âm ở tuần thứ 6–7 không chỉ giúp xác định tim thai mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm thai ngoài tử cung biến chứng có thể đe dọa tính mạng nếu chậm xử lý.
Ngoài ra, nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng bất thường, ra máu hoặc cơ thể khó chịu trong thời gian đầu mang thai, người bệnh cần đi khám ngay thay vì nhầm lẫn với triệu chứng thông thường. Việc chậm trễ có thể dẫn đến xuất huyết nghiêm trọng và hậu quả khó lường.
Lấy cảm hứng từ bảy loại hình nghệ thuật gắn với đời sống và quá trình hình thành của Sài Gòn như kiến trúc, hội họa, điêu khắc, âm nhạc, văn chương, sân khấu và điện ảnh, sinh viên Đoàn hội khoa báo chí và truyền thông, Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TP.HCM) đã xây dựng chuỗi hoạt động trải nghiệm SA7GON.
Bốn hoạt động chính của chương trình bao gồm cuộc thi viết Thương "Sound" Sài Gòn, triển lãm tương tác kết hợp mô hình chợ địa phương sáng tạo Sài Gòn "Nét", đêm nhạc kết hợp sân khấu cải lương LOVE-SICKNAL và buổi giao lưu cùng đoàn phim "Quán Kỳ Nam".
Thông qua các hoạt động tương tác, chương trình tạo không gian trải nghiệm giúp các bạn trẻ tiếp cận nghệ thuật theo cách gần gũi hơn.
Điển hình tại triển lãm tương tác kết hợp mô hình chợ địa phương tương tác - Sài Gòn "Nét", diễn ra vào cuối tháng 4 vừa qua, nhiều người trẻ đã dành thời gian tìm hiểu các tác phẩm, chụp ảnh tại khu vực trưng bày và tham gia những hoạt động tương tác được bố trí xuyên suốt triển lãm.
Còn đêm nhạc kết hợp sân khấu cải lương LOVE-SICKNAL, diễn ra vào tháng 5 mới đây, cũng thu hút hơn 300 khán giả trẻ tham dự.
Không ít khán giả trẻ lần đầu tiếp xúc với nghệ thuật cải lương đã dành sự quan tâm đặc biệt cho phần trình diễn của các nghệ sĩ.
"Trước giờ mình chỉ biết đến cải lương qua màn ảnh nhỏ nên khi xem trực tiếp, mình đã nổi da gà vì quá hay và quá tự hào. Hy vọng sau chương trình, loại hình nghệ thuật này sẽ còn được nhiều bạn trẻ biết đến hơn nữa", bạn Trần Phi Hùng - sinh viên Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn - chia sẻ.
SA7GON được "thai nghén" từ 6 năm trước bởi lứa sinh viên khóa trên, nhưng chưa thể thực hiện bởi ảnh hưởng của đại dịch COVID-19.
Đến năm 2021, SA7GON được tổ chức lần đầu tiên, thu hút hàng trăm người tham gia, góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa nghệ thuật của Sài Gòn đến thế hệ trẻ.
Chia sẻ về lý do đưa chuỗi hoạt động quay trở lại trong năm 2026, Nguyễn Minh Thắng - sinh viên năm 2, ngành truyền thông đa phương tiện, trưởng ban tổ chức SA7GON - cho đây là một không gian mang tính giáo dục trải nghiệm, giúp các bạn trẻ hiểu hơn về văn hóa, nghệ thuật của Sài Gòn.
"Điều chúng mình hướng tới trong lần trở lại này không dừng lại ở việc để các bạn 'thấy nghệ thuật', mà là được thực sự 'chạm vào nghệ thuật', được trải nghiệm, tương tác và cảm nhận nó một cách sống động, gần gũi nhất", Minh Thắng chia sẻ.
Minh Thắng kể có những lúc các bạn thấy khá áp lực, thậm chí hoang mang.
"Nhưng điều giúp tụi mình đi tiếp chính là sự đồng lòng, tụi mình cùng học, cùng sửa, cùng làm và cùng cố gắng từng chút một. Bởi tụi mình đều tin rằng dự án này sẽ đưa nghệ thuật truyền thống và văn hóa Sài Gòn đến gần giới trẻ theo cách mới mẻ hơn", Minh Thắng bày tỏ.
