Trong hồ sơ gửi lên tòa án liên bang ở thủ đô Washington ngày 29/4, các công tố viên Mỹ cho biết nghi phạm Cole Allen đã ở trong phòng riêng tại khách sạn Washington Hilton, liên tục theo dõi những website cập nhật lịch trình và vị trí của Tổng thống Donald Trump.
Allen sau đó chuẩn bị vũ khí, chụp một bức selfie bằng điện thoại rồi di chuyển khỏi phòng vào khoảng 20h30 ngày 25/4, trước khi tìm cách xông vào phòng tiệc ở tầng hầm khách sạn, nơi Tổng thống Trump cùng nhiều quan chức cấp cao đang dự tiệc chiêu đãi phóng viên chuyên trách Nhà Trắng.
Hình ảnh được công bố cho thấy nghi phạm mặc đồ đen, đeo cà vạt đỏ, mang theo một con dao, bao đeo vai dành cho súng ngắn và túi đựng đạn.
Khi Allen rời phòng, những email do nghi phạm cài đặt trước đó bắt đầu được tự động gửi đến người thân và bạn bè, kèm theo tuyên bố giải thích động cơ hành động.
Video từ camera giám sát do ông Trump đăng trên mạng xã hội cho thấy Allen chạy nhanh qua máy dò kim loại. Lực lượng an ninh lập tức quay về hướng nghi phạm và chĩa súng. Allen đã đấu súng với mật vụ Mỹ nhưng không trúng đạn, sau đó bị khống chế.
Allen đã trình diện trước tòa án liên bang ở Washington ngày 27/4. Nghi phạm bị cáo buộc âm mưu ám sát Tổng thống Mỹ và có thể đối mặt án tù chung thân nếu bị kết tội. Ngoài ra, Allen còn bị cáo buộc vận chuyển trái phép vũ khí xuyên bang và nổ súng trong khi thực hiện hành vi bạo lực.
Các công tố viên cho biết họ đã mô tả những chi tiết về quá trình chuẩn bị cho “một cuộc tấn công ác ý khó hình dung nổi” trong hồ sơ gửi lên tòa án liên bang và đề nghị thẩm phán bác đơn xin tại ngoại.
“Cần tiếp tục giam bị cáo trong thời gian chờ xét xử. Động cơ mang tính chính trị của bị cáo càng củng cố lập luận cần tiếp tục giam giữ, bởi yếu tố này vẫn tồn tại chừng nào bị cáo còn bất đồng với chính phủ”, hồ sơ có đoạn.
Allen là giáo viên có học vấn cao đến từ thành phố Torrance, bang California. Nghi phạm còn là nhà phát triển game, từng quyên góp cho chiến dịch tranh cử tổng thống của ứng viên đảng Dân chủ Kamala Harris vào tháng 10/2024.
Các công tố viên cho biết nghi phạm đã đi tàu hỏa đến Washington, mang theo nhiều vũ khí. Trong email gửi người thân và bạn bè, Allen đã liệt kê mục tiêu nhắm đến là các quan chức trong chính quyền ông Trump “theo thứ tự từ cao nhất xuống thấp nhất”. Nghi phạm không định nhắm vào Mật vụ, cảnh sát Đồi Capitol hay lực lượng Vệ binh Quốc gia trừ khi cần thiết.
Đây là âm mưu ám sát thứ ba nhằm vào Tổng thống Trump trong chưa đầy hai năm. Nhà Trắng cáo buộc các chính trị gia Dân chủ và truyền thông vì kích động chủ nghĩa cực đoan, dẫn đến sự việc.
Truyền hình nhà nước Iran ngày 23-4 công bố video Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) bắt giữ các tàu container tại eo biển Hormuz.
Video Iran bắt giữ hai tàu tại eo biển Hormuz
Trước đó một ngày, Hải quân IRGC thông báo đã bắt giữ tàu MSC-Francesca và tàu Epaminondas, sau đó áp giải cả hai về vùng biển Iran, theo tờ Washington Post.
Trong tuyên bố đăng trên truyền thông nhà nước, Hải quân IRGC khẳng định "gây rối trật tự và an toàn tại eo biển Hormuz là lằn ranh đỏ", đồng thời cáo buộc các tàu này hoạt động không có giấy phép cần thiết và can thiệp vào hệ thống điều hướng.
Trước khi bị bắt giữ, cả hai con tàu đã báo cáo về việc bị tấn công vào sáng sớm cùng ngày. Một tàu cho biết đã bị pháo hạm IRGC nổ súng, gây hư hại nặng cho khu vực buồng lái, tại vị trí cách Oman khoảng 28km về phía đông bắc.
Con tàu còn lại báo cáo một cuộc tấn công cách bờ biển Iran 15km nhưng không xác định được bên tấn công. Cả hai sự việc đều được Trung tâm Điều hành thương mại hàng hải Vương quốc Anh ghi nhận.
Vụ bắt giữ đánh dấu một bước leo thang nghiêm trọng tại eo biển Hormuz, nơi quyền kiểm soát tuyến đường thủy huyết mạch này đã trở thành rào cản chính trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột Mỹ - Iran.
Vụ việc xảy ra chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo gia hạn lệnh ngừng bắn ngay trước khi thỏa thuận cũ hết hạn, nhằm tạo điều kiện cho giới lãnh đạo Iran - được ông mô tả là đang rạn nứt nghiêm trọng - có thêm thời gian để đưa ra một đề xuất thống nhất chấm dứt chiến tranh.
Ông Trump tuyên bố hầu hết các mục tiêu quân sự của Mỹ đã đạt được và liên tục nhấn mạnh thiệt hại mà lực lượng Hải quân Iran phải gánh chịu. "Toàn bộ hải quân của họ đã nằm dưới đáy biển", ông nói.
Bộ trưởng Chiến tranh (Bộ Quốc phòng) Pete Hegseth cũng đưa ra khẳng định tương tự, cho rằng Iran không còn lực lượng hải quân lẫn Tư lệnh hải quân sau các cuộc không kích.
Dù chịu tổn thất quân sự nặng nề, Tehran vẫn từ chối nhượng bộ, bác bỏ việc gia hạn tạm dừng chương trình làm giàu hạt nhân và từ chối tham gia đàm phán.
Về phía Mỹ, cuối tuần qua Washington cũng đẩy mạnh các hoạt động hàng hải nhằm vào Iran. Tàu chở hàng Touska mang cờ Iran bị lực lượng Mỹ bắt giữ khi đang di chuyển qua biển Ả Rập. Đến ngày 21-4, Mỹ tiếp tục bắt giữ một tàu chở dầu bị nghi buôn lậu tại Ấn Độ Dương.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 14-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ cùng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm đền Thiên Đàn - cách Tử Cấm Thành 7km về phía nam.
Đây là nơi từng được các hoàng đế nhà Minh (1368 -1644) và nhà Thanh (1644 - 1911) sử dụng để cử hành các nghi lễ tế trời, cầu cho mưa thuận gió hòa và mùa màng bội thu.
Song tại hội nghị thượng đỉnh lần này, cả hai nhà lãnh đạo đều đang tìm kiếm một loại "thu hoạch" rất khác.
Đối với ông Tập, việc tiếp đón ông Trump tại đền Thiên Đàn là một sự dàn dựng mang đậm thông điệp về sự trường tồn và chiều sâu văn hóa của Trung Quốc.
"Đó là bối cảnh rất phù hợp để nhắn nhủ với ông Trump và cả thế giới rằng Trung Quốc đang ở đây và đã tồn tại như thế suốt hàng ngàn năm qua", nhà sử học Lars Ulrik Thom tại Bắc Kinh đúc kết.
Với ông Trump, khung cảnh này lại mang ý nghĩa thực tế hơn: nông nghiệp là ưu tiên hàng đầu trong hội nghị, khi nông dân Mỹ đang trông chờ Trung Quốc thu mua lượng lớn đậu nành, ngũ cốc và thịt.
Giới phân tích cho rằng Tổng thống Mỹ đến Bắc Kinh trong bối cảnh tham vọng bị suy giảm do các phán quyết của tòa án về thuế quan.
Điều này buộc ông phải thu hẹp mục tiêu xuống một số thỏa thuận nông sản, máy bay Boeing, đồng thời tìm kiếm sự hỗ trợ của Trung Quốc để giải quyết cuộc chiến tại Iran.
Trung Quốc từng là thị trường xuất khẩu nông sản hàng đầu của Mỹ, với kim ngạch gần 24 tỉ USD năm 2024.
Tuy nhiên Bắc Kinh đã đóng băng phần lớn hoạt động thương mại này, sử dụng nó như một đòn bẩy để đối phó với các biện pháp áp thuế của Washington.
Hiện nông dân Mỹ, đặc biệt là những người trồng đậu nành, đang theo dõi liệu Trung Quốc có thực hiện cam kết từ năm ngoái về việc mua 25 triệu tấn đậu nành mỗi năm cho đến năm 2028 hay không.
Những đơn hàng lớn từ Bắc Kinh không chỉ có giá trị kinh tế, mà còn mang ý nghĩa chính trị khi nông dân Mỹ - khối cử tri cốt lõi của ông Trump - cần được xoa dịu trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 tới.
Ngày 18-5, Hội đồng An ninh quốc gia tối cao Iran thông báo thành lập Cơ quan quản lý eo biển vịnh Ba Tư (PGSA) để quản lý việc vận hành eo biển Hormuz.
Trên mạng xã hội X, cơ quan này cho biết PGSA sẽ cung cấp thông tin cập nhật theo thời gian thực về hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz cũng như những diễn biến mới nhất, theo Hãng tin AFP.
Cuối tuần trước, ông Ebrahim Azizi - Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia của Quốc hội Iran - cho biết Tehran đã "chuẩn bị một cơ chế chuyên nghiệp để quản lý hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz" và sẽ sớm công bố cơ chế này.
Hiện chưa rõ PGSA sẽ hoạt động như thế nào. Tuy nhiên, theo Press TV - kênh truyền hình nhà nước Iran - đưa tin hồi đầu tháng, đây là hệ thống "thực thi chủ quyền đối với eo biển Hormuz". Hệ thống mới sẽ gửi email thông báo quy định cho các tàu muốn đi qua eo biển này.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết ông sẽ kêu gọi các đồng cấp G7 tuân thủ chế độ trừng phạt nhằm ngăn chặn các nguồn tài chính chảy vào Iran.
Các Bộ trưởng Tài chính G7 dự kiến họp tại Paris (Pháp) từ ngày 18-5, tập trung thảo luận về việc xây dựng mặt trận thống nhất trước tác động của cuộc chiến ở Trung Đông đối với triển vọng kinh tế toàn cầu.
Phát biểu trước phiên họp, Ủy viên Kinh tế châu Âu Valdis Dombrovskis nhấn mạnh sự cần thiết phải mở lại eo biển Hormuz càng sớm càng tốt.
Ngày 18-5, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết Berlin lên án các cuộc tấn công của Iran nhằm vào Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE) và các quốc gia khác trong khu vực.
Nhà lãnh đạo Đức cũng nhấn mạnh Tehran phải chấm dứt việc đe dọa các nước láng giềng và mở lại eo biển Hormuz mà không có bất kỳ hạn chế nào, theo Hãng tin Reuters.
"Các cuộc tấn công vào cơ sở hạt nhân đe dọa sự an toàn của người dân trên toàn khu vực. Không được để bạo lực leo thang thêm nữa" - Thủ tướng Merz viết trên mạng xã hội X, đồng thời kêu gọi Iran bước vào các cuộc đàm phán nghiêm túc với Mỹ.
Ngày 18-5, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tấn công các "nhóm khủng bố phản cách mạng" được Mỹ và Israel hậu thuẫn đang hoạt động ở miền bắc Iraq.
Theo Hãng thông tấn Fars của Iran, các nhóm này đang cố gắng "buôn lậu một lô vũ khí và đạn dược lớn đã được niêm phong của Mỹ vào lãnh thổ Iran, nhưng đã bị tấn công tại tỉnh Kurdistan".
IRGC cũng cho biết đã phát hiện và tịch thu một lượng lớn vũ khí và đạn dược trong chiến dịch này.
