Bộ Ngoại giao Pakistan ngày 4/5 ra tuyên bố cho hay 22 thành viên thủy thủ đoàn trên tàu container Touska, bị Mỹ bắt hồi tháng trước, đã được đưa tới Pakistan hôm 3/5. Thủy thủ đoàn sẽ được bàn giao cho chính quyền Iran trong ngày hôm nay.
“Tàu Iran cũng sẽ được đưa trở lại vùng biển thuộc lãnh thổ Pakistan để trả lại cho chủ sở hữu ban đầu sau khi được sửa chữa”, tuyên bố cho biết thêm.
Pakistan mô tả động thái trao trả này là “biện pháp xây dựng lòng tin” từ phía Mỹ, thêm rằng quá trình hồi hương tàu cùng thủy thủ đoàn đang được thực hiện với sự phối hợp của cả Washington và Tehran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/4 nói rằng tàu hàng Touska treo cờ Iran đã cố gắng vượt vòng phong tỏa của hải quân Mỹ, nhưng không thành công. Tàu khu trục Mỹ USS Spruance sau đó bám theo Touska và yêu cầu dừng lại, nhưng thủy thủ đoàn Iran từ chối tuân lệnh, nên chiến hạm Mỹ đã bắn thủng phòng máy của phương tiện.
Washington và Tehran vẫn duy trì lệnh ngừng bắn, song triển vọng đạt được thỏa thuận hòa bình lâu dài vẫn chưa rõ ràng. Trong khoảng thời gian này, hai nước tiếp tục mâu thuẫn về vấn đề quanh eo biển Hormuz.
Kể từ khi xung đột nổ ra, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia “thân thiện”, trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4.
Tổng thống Trump ngày 3/5 thông báo khởi động chiến dịch “Dự án Tự do” nhằm dẫn đường cho tàu hàng qua eo biển Hormuz, gọi đây là “cử chỉ nhân đạo từ Mỹ và Iran”.
Tuy nhiên, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Quốc hội Iran Ebrahim Azizi đã cảnh báo sẽ coi bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm can thiệp vào eo biển Hormuz là hành động vi phạm lệnh ngừng bắn.
Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez công bố con số thương vong trong cuộc họp với các quan chức dân sự và quân sự được truyền hình trực tiếp hôm nay. Bộ trưởng Y tế Carlos Alvarado trước đó cho biết khoảng 4.300 người bị thương.
Lực lượng cứu nạn đang chạy đua với thời gian, sử dụng cả máy móc hạng nặng và tay không để đào bới, giải cứu những người mắc kẹt dưới đống đổ nát tại vùng tâm chấn phía tây thủ đô Caracas. Tại một tòa nhà bị san phẳng, nhân viên cứu hộ dùng búa tạ phá vỡ các mảng bê tông và yêu cầu "giữ im lặng tuyệt đối" để có thể lắng nghe tiếng kêu cứu của nạn nhân.
Ở La Guaira, bang chịu thiệt hại nặng nề nhất, bà Amparo del Giudice đang bới đống đổ nát bằng tay không để tìm con trai. "Gạch đá chất thành đống, tay không chẳng thể làm gì được", bà nói.
Tại một địa điểm khác, người dân địa phương chia sẻ với phóng viên AFP rằng một bé gái đã tử vong sau nhiều giờ kêu cứu trước sự bất lực của những người xung quanh. "Chúng tôi cần thêm người, cần quân đội đến hỗ trợ để đưa con bé ra ngoài", Dani Rizo, cư dân địa phương, cho biết.
Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) cho biết trận động đất đầu tiên mạnh 7,2 độ xảy ra tối 24/6 với tâm chấn ở độ sâu 22 km, gần thủ phủ San Felipe của bang Yaracuy. Trận thứ hai có cường độ 7,5 độ diễn ra sau đó 39 giây, tâm chấn ở độ sâu 10 km và cách tâm chấn thứ nhất khoảng 5-10 km.
Đây là trận động đất mạnh nhất được ghi nhận ở Venezuela trong hơn một thế kỷ qua.
Nhiều quốc gia trên thế giới đã cam kết gửi nhân lực, tài chính và nhu yếu phẩm. Các đội cứu hộ từ El Salvador, Thụy Sĩ và Mexico đã có mặt tại hiện trường.
Mỹ cho biết đang triển khai hai tàu chiến, máy bay vận tải cùng trực thăng, đồng thời huy động gói viện trợ trị giá 150 triệu USD. Một quan chức quân sự cấp cao của Mỹ cũng đã tới thủ đô Caracas để giám sát các nỗ lực cứu trợ do Washington triển khai.
“Năng lực phòng thủ, tên lửa và máy bay không người lái của Cộng hòa Hồi giáo Iran là lằn ranh đỏ đối với an ninh quốc gia của chúng tôi. Đây là điều không thể đàm phán, dù ở hiện tại hay tương lai”, ông Majid Ebn al-Reza cho biết trong một tuyên bố.
Quyền Bộ trưởng Quốc phòng Iran khẳng định Tehran sẽ tiếp tục phát triển các chương trình tên lửa và máy bay không người lái của mình, theo Đài Al Jazeera.
Iran được cho là đã sử dụng hàng nghìn máy bay không người lái để nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh trong cuộc xung đột với Mỹ và Israel. Giới quan sát nhận định một số lằn ranh đỏ của Tehran sẽ đặt ra thách thức đáng kể cho các nhà đàm phán Mỹ.
Bất chấp quy mô ném bom và thiệt hại từ các cuộc không kích của Mỹ và Israel, Iran vẫn duy trì được năng lực quân sự đáng kể.
Liên quan đến tiến trình đàm phán Mỹ - Iran, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cùng ngày 1-7 khẳng định "bảo vệ lực lượng vũ trang Iran là nhiệm vụ hàng đầu".
Ngoài ra, Tehran thông báo sẽ thiết lập kênh đàm phán để thảo luận về các hành vi vi phạm biên bản ghi nhớ đã đạt được giữa Mỹ và Iran.
Mỹ và Iran đã tổ chức các cuộc đàm phán tại thủ đô Doha của Qatar vào ngày 1-7, nhằm tìm cách thống nhất về việc lưu thông tàu thuyền qua eo biển Hormuz, cũng như đảm bảo khả năng duy trì lệnh ngừng bắn lâu dài.
Về phía Mỹ, Tổng thống Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán gián tiếp với Iran tại Qatar đang đạt được tiến triển, cũng như phát đi tín hiệu cho thấy ngoại giao vẫn đang được duy trì sau những đợt tấn công qua lại gần đây giữa hai nước.
Theo hai nguồn tin cấp cao của Iran, Tehran quyết tâm giành được sự công nhận quốc tế đối với quyền kiểm soát eo biển Hormuz, cũng như thực thi chính sách thu phí đối với các tàu ra vào vịnh Ba Tư, ngay cả khi phải sử dụng vũ lực.
Trong khi đó, ưu tiên hàng đầu của Mỹ trong tiến trình đàm phán là đảm bảo lưu thông tự do qua tuyến hàng hải này. Ngoài ra, một yêu cầu khác của Tổng thống Trump là loại bỏ uranium làm giàu của Iran, theo Hãng tin Reuters.
Theo Hãng tin Reuters, tối 3-4, Thủ tướng Senegal Ousmane Sonko cho biết chính phủ nước này đã đình chỉ toàn bộ các chuyến công tác nước ngoài không thiết yếu của các bộ trưởng và quan chức cấp cao.
Senegal đồng thời cảnh báo về giai đoạn "cực kỳ khó khăn" phía trước trong bối cảnh xung đột Mỹ - Israel với Iran đẩy giá dầu toàn cầu tăng kỷ lục, gây sức ép lên ngân sách quốc gia.
Theo ông Ousmane Sonko, giá dầu hiện ở mức khoảng 115 USD/thùng, gần gấp đôi mức 62 USD/thùng được giả định trong dự toán ngân sách của Senegal.
"Không có bộ trưởng nào trong chính phủ của tôi rời khỏi đất nước, trừ khi đó là nhiệm vụ thiết yếu liên quan đến các công việc đang được triển khai", ông nói.
Thủ tướng Sonko cũng cho biết các chuyến công du tới Niger, Tây Ban Nha và Pháp của ông đã bị hủy bỏ.
Các chính phủ trên khắp khu vực Tây Phi và toàn cầu đang gấp rút ứng phó với khủng hoảng năng lượng bằng nhiều biện pháp như tăng giá nhiên liệu, trợ cấp và áp dụng làm việc từ xa.
Thủ tướng Sonko cho biết những biện pháp này là cơ sở để Senegal - quốc gia đang gánh nợ lớn - đưa ra các bước đi tương tự.
Ông cũng cho biết sẽ công bố thêm các biện pháp trong tuần tới. Dự kiến Bộ trưởng Năng lượng và Mỏ Senegal sẽ sớm trình bày chi tiết các nỗ lực giảm thiểu tác động của cú sốc giá dầu.
