Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS) ngày 22/5 thông báo rằng những người nước ngoài đang ở Mỹ và muốn xin tư cách thường trú nhân (thẻ xanh) sẽ cần phải rời Mỹ và trở về quê nhà nộp đơn, ngoại trừ một số trường hợp đặc biệt nhưng chưa nêu rõ.
Ngay lập tức, điện thoại của luật sư di trú Flavia Santos Lloyd liên tục đổ chuông, khi khách hàng của bà băn khoăn, lo lắng về hệ lụy của chính sách mới. Lloyd không chắc phải trả lời họ thế nào, nhưng bà biết thay đổi này sẽ làm chậm quá trình xử lý hồ sơ xin thẻ xanh.
“Điều này gây ra tâm lý e ngại. Chúng tôi có một số hồ sơ chuẩn bị xử lý, nhưng giờ tôi thấy rõ là nên chờ xem tình hình thế nào đã”, bà nói.
Chính sách này có khả năng ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn người nộp đơn xin thẻ xanh mỗi năm ở Mỹ, được coi là một phần trong bước chuyển hướng của chính quyền Tổng thống Donald Trump nhắm vào các con đường nhập cư hợp pháp, sau khi đã tập trung phần lớn cho việc xử lý người di cư bất hợp pháp tại Mỹ kể từ năm ngoái, theo Rebecca Santana, nhà bình luận AP.
Trong hơn nửa thế kỷ qua, người nước ngoài cư trú hợp pháp được phép nộp hồ sơ và hoàn tất toàn bộ quy trình xin thẻ xanh (thường trú nhân) ngay tại Mỹ. Nhóm này gồm người kết hôn với công dân Mỹ, người sở hữu visa lao động hoặc du học, người tị nạn, người xin tị nạn chính trị và nhiều diện khác.
Tuy nhiên, với thông báo mới của USCIS, điều này đã thay đổi. Những người này sẽ phải quay về quê nhà, nộp hồ sơ tại văn phòng lãnh sự Mỹ ở địa phương và chờ xét duyệt. Họ sẽ không được quyền kháng cáo hay khiếu nại nếu hồ sơ bị quan chức lãnh sự bác bỏ.
USCIS cũng ban hành một bản ghi nhớ chi tiết hơn nhằm hướng dẫn nhân viên xét duyệt hồ sơ. Các chuyên gia về di trú cho hay bản ghi nhớ này có nhiều thông tin phức tạp hơn, gây mơ hồ về phạm vi áp dụng của quy định mới.
Bộ An ninh Nội địa ngày 27/5 cho hay sự thay đổi này sẽ không ngăn cản bất kỳ ai có đủ điều kiện “một cách hợp pháp và đúng đắn” nhận được thẻ xanh, dù nó sẽ khiến một số người phải nộp đơn bên ngoài nước Mỹ. Bộ này nói chính sách sẽ “không có tác động đáng kể nào đối với những người nộp đơn có trình độ cao và các chuyên gia có tay nghề cao luôn tuân thủ luật pháp”.
Công ty luật di trú Boundless Immigration trong bài đăng diễn giải về chính sách mới trên blog riêng cho biết các nhân viên xét duyệt đang được hướng dẫn “áp dụng các tiêu chuẩn tự quyết một cách nghiêm ngặt hơn”. Tuy nhiên, họ cho rằng quy định này không hoàn toàn chấm dứt quy trình chuyển đổi tình trạng cư trú đối với “những người nộp đơn đủ điều kiện”, tùy thuộc vào loại thị thực họ sở hữu.
Shev Dalal-Dheini, giám đốc cấp cao về quan hệ chính phủ tại Hiệp hội Luật sư Di trú Mỹ, cho biết chính sách mới có thể nhắm vào những người ở quá hạn thị thực, như cha/mẹ của công dân Mỹ ở lại sau khi thị thực hết hạn, nhân viên một công ty được thuyên chuyển đến Mỹ, hoặc những người đang ở nước này bằng thị thực dành cho giới tăng lữ và chức sắc tôn giáo.
“Có vẻ như đối tượng mà họ nhắm tới là những người đang ở Mỹ quá thời hạn lưu trú cho phép”, bà nói.
Kevin Miner, cộng sự của công ty luật di trú Fragomen, cho biết ông kỳ vọng những người sử dụng thị thực dựa trên việc làm, như H-1B, sẽ được miễn trừ. Đây là nhóm thị thực được gọi là “dual-intent” (hai mục đích), cho phép người mang visa không định cư tại Mỹ nộp đơn xin thẻ xanh. Bản ghi nhớ cũng nêu rõ các loại visa dual-intent có thể nằm trong diện ngoại lệ.
“Đó có lẽ là các trường hợp sẽ tiếp tục được tiến hành quy trình xét duyệt bình thường và chúng ta sẽ không thấy tác động đáng kể nào”, Miner nhận định.
Matthew Soerens, thành viên của tổ chức giúp tái định cư người tị nạn tại Mỹ mang tên Cứu trợ Thế giới, cho biết từ ngữ trong bản ghi nhớ đề cập đến các trường hợp người nhập cư phải chuyển đổi tình trạng cư trú của họ tại Mỹ. Điều đó khiến Soerens hy vọng chính sách mới sẽ không áp dụng cho người tị nạn.
Soerens nói thêm người tị nạn, vốn là những người phải chạy trốn bạo lực ở quê hương, đã đáp ứng một bộ tiêu chí cụ thể để được nhận vào Mỹ sau quá trình thẩm định lâu dài. Họ bắt buộc phải thực hiện quy trình xin thẻ xanh một năm sau khi đến Mỹ và không thể trở về nhà vì những rủi ro có thể đối mặt ở đó.
Tuy nhiên, những người vào Mỹ theo diện nhập cảnh tạm thời với lý do nhân đạo cũng có thể bị ảnh hưởng, theo Soerens. Nhiều người trong số đó có thể đã có gia đình ở Mỹ hoặc họ đã kết hôn với công dân Mỹ, cho phép họ có đủ điều kiện để nộp đơn xin thẻ xanh. Tuy nhiên, quy trình xét duyệt giờ đây có thể trở nên phức tạp.
Dalal-Dheini cho hay trong bối cảnh hiện tại, khó có thể đưa ra lời khuyên pháp lý chung cho mọi người. “Nó sẽ là một vấn đề rất cụ thể và phải xét theo từng trường hợp”, bà nói.
Hiệp hội Luật sư Di trú Mỹ cho biết vài người tham gia phỏng vấn thẻ xanh theo hướng dẫn mới vào ngày 26/5 đã phải đối mặt với những câu hỏi chưa từng gặp trước đây.
Một người nộp đơn xin thẻ xanh theo diện kết hôn với công dân Mỹ đã bị hỏi tại sao họ lại nộp đơn xin chuyển đổi tình trạng tại Mỹ thay vì quay trở lại quê nhà và nộp đơn tại đại sứ quán ở đó. Họ cũng được hỏi liệu có bất kỳ yếu tố nào cản trở họ quay về quê nhà nộp đơn hay không, và họ có còn gia đình ở đó không.
Một người khác được yêu cầu nộp mẫu đơn chứng minh lý do họ nên được phép nộp đơn tại Mỹ và được thông báo rằng họ phải chứng minh sẽ không trở thành gánh nặng tài chính hay “gánh nặng xã hội” cho nước Mỹ. Các bằng chứng này có thể bao gồm tờ khai thuế năm 2025, thư từ người sử dụng lao động xác nhận mức lương của họ và bảng sao kê ngân hàng.
Luật sư Lisa Seifert ngày 26/5 tháp tùng một trong những khách hàng của mình đến tòa nhà của Bộ An ninh Nội địa Mỹ tại Tukwila. Đây là nơi mọi người đến để giải quyết các thủ tục nhập cư với chính phủ liên bang, bao gồm cả những người muốn xin thẻ xanh khi đang ở Mỹ.
“Ai nấy đều lo lắng hơn bình thường. Ai cũng muốn biết liệu họ có phải đối mặt với những câu hỏi xét duyệt mới này hay không”, Seifert kể.
Theo Washington Post, Mỹ cấp hơn một triệu thẻ xanh mỗi năm và tính đến thời điểm hiện tại, hơn một nửa số người nộp đơn đã có mặt sẵn ở Mỹ.
Luật sư di trú Karol Brown cho hay từ đầu tuần này, nhiều khách hàng đã liên hệ với bà để hỏi liệu thay đổi chính sách sẽ ảnh hưởng đến họ như thế nào, và họ có thể ở lại hay không.
“Sự hoang mang và bất an là có thật. Quy định mới đang tác động đến cuộc sống của mọi người, khả năng được ở bên người thân và làm công việc mơ ước của họ, cũng như quyền của các nhà tuyển dụng để đảm bảo có nhân sự cho những vị trí quan trọng tại đây”, Brown nói.
Bà Lloyd cho hay “tôi không muốn mọi người hoảng loạn. Lời khuyên của tôi dành cho họ lúc này là hãy kiên nhẫn chờ xem thế nào”.
Sự cố xảy ra tại căn cứ Mildenhall ở Anh ngày 28/5, nhưng thông tin chỉ được công bố hôm 3/6. Theo chuyên trang quân sự Aviationist, máy bay tiếp dầu KC-135R mang số đuôi 59-1509, thuộc biên chế Vệ binh Quốc gia bang Tennessee, đã va chạm với chiếc KC-135R số đuôi 60-0362 của Không đoàn tiếp liệu số 22 không quân Mỹ trong quá trình đẩy vào bãi đỗ.
Ảnh hiện trường cho thấy cánh đuôi ngang bên trái chiếc 59-1509 bị rách và biến dạng rõ rệt sau khi va trúng cánh đuôi ngang bên phải của máy bay còn lại, chưa rõ mức độ hư hại của phi cơ 60-0362. Đây được đánh giá là sự cố nhỏ, song cả hai phi cơ phải ngừng hoạt động suốt nhiều ngày.
"Hoạt động sửa chữa diễn ra ngay tại nơi xảy ra va chạm ngày 30/5. Tính tới ngày 2/6, cả hai máy bay vẫn nằm ở đó, chưa di chuyển khỏi vị trí ban đầu", Aviationist cho biết.
Dòng KC-135 được sử dụng từ năm 1957, sử dụng chung thiết kế nguyên mẫu với máy bay chở khách Boeing 707. Mỗi chiếc có tổ lái 3-4 người, đạt tốc độ tối đa 933 km/h, tầm hoạt động 2.100 km khi mang theo 68 tấn nhiên liệu để chuyển cho các máy bay khác.
Tổng cộng 803 chiếc KC-135 đã được chế tạo trong giai đoạn 1955-1965. Tính đến cuối năm 2024, quân đội Mỹ còn 376 phi cơ KC-135 trong biên chế, nhưng không rõ số lượng máy bay sẵn sàng làm nhiệm vụ. Mỗi chiếc KC-135 có giá ước tính gần 40 triệu USD vào thời điểm năm 1998, tương đương với 77 triệu USD hiện nay.
Theo Aviationist, phi đội KC-135 Mỹ đã hứng chịu tổn thất nặng nề trong 6 tuần xung đột Trung Đông. Một chiếc bị rơi và một phi cơ hỏng nặng do va chạm trên không ở Iraq, khiến 6 quân nhân Mỹ thiệt mạng, cùng nhiều máy bay bị phá hủy hoặc hư hại do trúng hỏa lực Iran khi đang nằm tại bãi đỗ.
Kể từ khi lệnh ngừng bắn giữa Washington và Tehran có hiệu lực, hai máy bay KC-135 Mỹ đã đáp xuống căn cứ Mildenhall trong tình trạng dán đầy băng dính chuyên dụng. Chúng dường như bị hư hỏng thân vỏ do các đòn tập kích của Iran, trong đó một phi cơ có thể sẽ bị loại biên để lấy phụ tùng, thay vì tiếp tục vận hành.
Ngoại trưởng Vương Nghị nói trong cuộc điện đàm hôm 30.4 rằng Trung Quốc và Mỹ nên chuẩn bị cho "các cuộc trao đổi cấp cao quan trọng", đồng thời cảnh báo vấn đề Đài Loan là "điểm rủi ro lớn nhất" đối với quan hệ giữa hai nước, theo Reuters.
"Vấn đề Đài Loan liên quan lợi ích cốt lõi của Trung Quốc", ông Vương Nghị nói với ông Rubio, đồng thời kêu gọi Mỹ nên giữ lời hứa và đưa ra những lựa chọn đúng đắn để mở ra không gian mới cho hợp tác song phương và nỗ lực vì hòa bình thế giới.
Cuộc điện đàm diễn ra vài tuần trước hội nghị thượng đỉnh dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5. Phát biểu của Ngoại trưởng Trung Quốc nhấn mạnh vị trí của Đài Loan trong chương trình nghị sự hàng đầu của Bắc Kinh.
Lần cuối cùng ngoại trưởng hai nước gặp mặt trực tiếp là tại Munich (Đức) vào tháng 2, khi căng thẳng thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới giảm bớt. Một thỏa thuận đình chiến thuế quan mong manh đã được chốt trong cuộc gặp giữa ông Trump và ông Tập tại Hàn Quốc hồi tháng 12.2025.
"Dưới sự chỉ đạo chiến lược của Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump, quan hệ Trung Quốc - Mỹ nhìn chung vẫn ổn định. Cả hai bên nên bảo vệ sự ổn định khó khăn lắm mới đạt được, chuẩn bị tốt cho chương trình nghị sự của các cuộc gặp gỡ cấp cao quan trọng, mở rộng hợp tác và quản lý những khác biệt", ông Vương nói với ông Rubio trong cuộc điện đàm hôm 30.4.
Hai nhà ngoại giao cũng thảo luận về tình hình ở Trung Đông, theo thông cáo của Trung Quốc, nhưng không cung cấp thêm chi tiết.
Cũng trong ngày 30.4, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Đại diện Thương mại Jamieson Greer đã có cuộc điện đàm với Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong để thảo luận về chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Trump vào ngày 14 - 15.5.
Ông Bessent cho biết cuộc điện đàm diễn ra thẳng thắn và toàn diện, trong đó, ông nêu bật những quy định "gây khiêu khích" gần đây của Trung Quốc đã gây tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong khi đó, đài CCTV của Trung Quốc đưa tin Phó thủ tướng Hà Lập Phong đã có các cuộc trao đổi thẳng thắn, sâu sắc và xây dựng với hai quan chức Mỹ. Tại cuộc điện đàm, phía Trung Quốc bày tỏ lo ngại nghiêm trọng về những biện pháp hạn chế thương mại chống Trung Quốc gần đây của Mỹ. Tuy nhiên, hai bên đồng ý sẽ tiếp tục gia tăng đồng thuận, quản lý khác biệt và tăng cường hợp tác.
Steve Roth, 85 tuổi, CEO của Vornado Realty Trust, công ty đầu tư bất động sản lớn nhất New York, ngày 5/5 bày tỏ ủng hộ đối với tỷ phú Ken Griffin, CEO của công ty dịch vụ tài chính Citadel.
Ông Griffin là mục tiêu trong thông báo ngày 15/4 của Thị trưởng New York Zohran Mamdani về chính sách thuế "căn hộ phụ" đầu tiên được ban hành tại bang, áp dụng cho các căn nhà thứ hai trị giá trên 5 triệu USD. Ông Mamdani quay một video để công bố chính sách này trước tòa nhà có căn hộ áp mái của Griffin, nơi được mua với giá 238 triệu USD. Mamdani nói rằng chính sách mới nhằm vào những tỷ phú "cất giữ tài sản bằng bất động sản tại New York nhưng không thật sự sống ở đây".
"Tất cả chúng tôi đều sốc khi vị thị trưởng trẻ tuổi thực hiện chiêu trò này trước cửa nhà Ken và biến ông ấy thành mục tiêu chế nhạo", Roth nói. "Đây là hành động vừa thiếu trách nhiệm vừa nguy hiểm".
Griffin đã chỉ trích việc Thị trưởng Mamdani đứng trước nhà ông quay video là "đáng sợ và kỳ quặc". "Mamdani đã nói thẳng rằng New York không chào đón người thành công", tỷ phú nói trong một hội nghị ở Los Angeles hôm 5/5.
Ông Roth cho biết công ty Vornado luôn tuân thủ pháp luật và nộp đủ thuế. Số thuế bất động sản công ty nộp lên tới 560 triệu USD trong năm nay và ông "rất tự hào về những thành tựu trọn đời của chúng tôi".
"Tôi phải nói rằng tôi coi khẩu hiệu 'đánh thuế người giàu' - thường được các chính trị gia ở đây và trên cả nước thốt ra với sự giận dữ và khinh bỉ - cũng đáng căm phẫn như những lời miệt thị chủng tộc ghê tởm, hay thậm chí là khẩu hiệu 'từ dòng sông ra đến biển cả'", ông nói, đề cập đến khẩu hiệu ủng hộ Palestine gây nhiều tranh cãi.
"Nhưng những người giàu mà các chính trị gia đang nhắm tới đều khởi nghiệp từ bàn tay trắng, họ là hình mẫu của giấc mơ Mỹ", ông tiếp tục. "Họ là những người tạo ra nhiều việc làm nhất và là những nhà từ thiện lớn nhất. Chính nhóm 1% này đóng góp tới 50% thuế thu nhập của New York. Họ đứng trên đỉnh kim tự tháp kinh tế vĩ đại của Mỹ đều có lý do cả. Họ nên được ca ngợi và cảm ơn".
Joe Calvello, thư ký báo chí của Thị trưởng Mamdani, sau đó cho biết Thị trưởng luôn mong muốn mọi người dân thành phố thành công, bao gồm "các chủ doanh nghiệp và doanh nhân, những người tạo ra công ăn việc làm lương cao và biến thành phố này thành động cơ kinh tế của nước Mỹ", trong đó ông Griffin là "nhà tuyển dụng lớn và là nhân vật quyền lực trong nền kinh tế của chúng ta".
"Tuy nhiên, điều đó không phủ nhận thực tế rằng hệ thống thuế của chúng ta đang có vấn đề nghiêm trọng. Nó quá ưu ái người siêu giàu trong khi đẩy người lao động vào tình thế khó khăn", ông nói. "Tình trạng này là bất công và không thể duy trì. Nếu muốn thành phố này trở thành nơi mà người lao động có thể chi trả được, chúng ta cần một cuộc cải cách thuế thực chất, yêu cầu những người giàu nhất New York phải đóng góp phần xứng đáng của họ".
Ông Roth, người ủng hộ ông Donald Trump từ năm 2016 và từng quyên góp 150.000 USD cho chiến dịch của cựu Thống đốc New York Andrew Cuomo, thậm chí còn gợi ý ông Griffin nên dẫn dắt một chiến dịch nhằm hậu thuẫn cho những ứng viên có tư tưởng phù hợp tham gia chính trường.
Tuy nhiên, ông vẫn nhận xét Thị trưởng Mamdani là người "trẻ, thông minh và tràn đầy năng lượng".
"Chỉ cần điều chỉnh một chút chỗ này, một chút chỗ kia, sự lãnh đạo của cậu ấy có thể giúp thành phố tuyệt vời này trở nên tuyệt vời hơn nữa", ông nói. "Cậu ấy sẽ hiểu ra rằng phát triển cơ sở thuế (mở rộng quy mô kinh tế, thu hút thêm nguồn đầu tư) mới là chiến thắng, còn tăng thuế là thất bại và nhóm 1% làm việc chăm chỉ là đồng minh chứ không phải kẻ thù".
