Không đơn thuần là câu chuyện của ngành công nghiệp
Tại thành phố Đại Liên, tỉnh Liêu Ninh, ông Sun Haoyu – chủ một trang trại với khoảng 3.000 con heo – cho biết giá bán liên tục giảm từ cuối năm ngoái khiến hoạt động chăn nuôi ngày càng thua lỗ. Để duy trì trang trại, ông buộc phải dựa vào các khoản vay và tiền đi mượn. Tuy nhiên, đà giảm giá vẫn chưa dừng lại.
“Nhiều hộ chăn nuôi đã cạn kiệt nguồn lực. Sau nhiều tháng chăm sóc đàn heo, chúng tôi thậm chí không đủ tiền mua thức ăn”, ông Sun chia sẻ.
Theo giới quan sát, sự lao dốc của giá thịt heo không đơn thuần là câu chuyện cung – cầu trong ngành nông nghiệp. Tại Trung Quốc, thịt heo là mặt hàng thực phẩm thiết yếu và có ảnh hưởng lớn đến chỉ số giá tiêu dùng, vì vậy diễn biến giá mặt hàng này thường được xem là tín hiệu của nền kinh tế.
Đợt bùng phát dịch tả heo châu Phi những năm trước khiến nguồn cung sụt giảm mạnh và giá thịt tăng cao. Khi ấy, Trung Quốc đã thúc đẩy mở rộng quy mô chăn nuôi để bảo đảm an ninh thực phẩm. Tuy nhiên, khi sản lượng tăng mạnh thì nền kinh tế lại bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm, khiến nhu cầu tiêu dùng suy yếu.
Khủng hoảng bất động sản kéo dài nhiều năm đã làm giảm thu nhập và niềm tin của người dân, buộc nhiều hộ gia đình cắt giảm chi tiêu, bao gồm cả các khoản dành cho ăn uống bên ngoài. Điều này tác động trực tiếp đến nhu cầu tiêu thụ thịt heo – nguyên liệu chủ đạo trong ngành nhà hàng và dịch vụ ăn uống.
Theo báo cáo của công ty tài chính Nomura, sự suy giảm trong lĩnh vực xây dựng cũng góp phần làm giảm nhu cầu tiêu thụ thịt heo. Từ lâu, đây vốn là thực phẩm phổ biến của lực lượng lao động tại các công trường.
Bà Hannah Liu, chuyên gia kinh tế Trung Quốc của Nomura, nhận định rằng nhóm công nhân xây dựng và người thường xuyên ăn ngoài là hai đối tượng tiêu thụ thịt heo lớn nhất. Khi hoạt động xây dựng và chi tiêu dịch vụ đồng loạt chững lại, nhu cầu thịt heo cũng lao dốc theo.
Dữ liệu từ Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc cho thấy giá thịt heo đã giảm khoảng 39% trong vòng 4 năm qua. Diễn biến này phản ánh giai đoạn giảm phát kéo dài của nền kinh tế, dù áp lực giá gần đây có dấu hiệu tăng trở lại do chi phí năng lượng leo thang.
Bắc Kinh tìm cách “giải cứu” thị trường
Trong khi các tập đoàn chăn nuôi quy mô lớn nhận được sự hỗ trợ từ các chương trình tín dụng ưu đãi và vay vốn lãi suất thấp, nhiều hộ chăn nuôi nhỏ gần như không có khả năng tiếp cận các nguồn lực này.
Tuy nhiên, ngay cả những doanh nghiệp đầu ngành cũng không tránh khỏi khó khăn. Wens Foodstuff – một trong những nhà sản xuất thịt heo lớn nhất Trung Quốc – cho biết lợi nhuận năm ngoái giảm tới 43%. Giá bán heo trong tháng 4 cũng thấp hơn khoảng 38% so với cùng kỳ năm trước.
Một doanh nghiệp lớn khác là Dabeinong ghi nhận sản lượng tiêu thụ tăng nhưng lợi nhuận vẫn đi xuống do giá heo giảm mạnh và điều kiện thị trường kém thuận lợi.
Với người Trung Quốc, thịt heo không chỉ là thực phẩm thiết yếu trong bữa ăn hằng ngày mà còn xuất hiện trong các dịp lễ tết, tiệc cưới và những buổi tiếp khách. Chính vì vậy, sự suy giảm giá thịt heo thường phản ánh những khó khăn sâu rộng hơn của nền kinh tế, từ tình trạng thất nghiệp trong giới trẻ đến cuộc khủng hoảng bất động sản và áp lực an sinh xã hội.
Các nền tảng theo dõi ngành nhà hàng tại Trung Quốc cũng ghi nhận mức chi tiêu cho mỗi bữa ăn đang giảm đáng kể so với trước đây. Những bữa tiệc sang trọng hay tiệc chiêu đãi công vụ từng phổ biến nay cũng bị cắt giảm mạnh.
Trước tình trạng này, Chính phủ Trung Quốc đã nhiều lần sử dụng kho dự trữ thịt heo quốc gia để can thiệp thị trường.
Những năm trước, khi giá thịt heo tăng đột biến, Bắc Kinh từng tung hàng dự trữ ra thị trường để hạ nhiệt giá. Hiện nay, động thái diễn ra theo chiều ngược lại khi chính quyền trung ương khuyến khích các địa phương tăng cường thu mua thịt heo nhằm hỗ trợ giá.
Tại các cuộc họp cấp cao gần đây, giới lãnh đạo Trung Quốc cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải điều chỉnh lại cán cân cung – cầu của ngành chăn nuôi. Các biện pháp được đưa ra bao gồm giảm quy mô đàn heo nái, kiểm soát trọng lượng xuất chuồng và hạn chế các khoản tín dụng hỗ trợ mở rộng sản xuất.
Dù vậy, theo bà Hannah Liu, những giải pháp này chỉ có thể giúp thị trường ổn định trong ngắn hạn. Yếu tố quyết định vẫn là khả năng phục hồi của sức mua trong nền kinh tế.
“Nếu nhu cầu tiêu dùng không cải thiện đáng kể, giá thịt heo sẽ rất khó phục hồi mạnh. Chính phủ có thể can thiệp nguồn cung, nhưng không thể buộc người dân và doanh nghiệp chi tiêu nhiều hơn”, bà nhận định với báo chí.
Tại lễ công bố Ngày Logistics Việt Nam và Tuần lễ Logistics Việt Nam do Bộ Công Thương tổ chức chiều 15/5, ông Ngô Khắc Lễ, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA), nhấn mạnh logistics không còn là dịch vụ hỗ trợ thuần túy mà đã trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.
Theo ông, logistics đang tác động trực tiếp đến sức mạnh của chuỗi cung ứng quốc gia, đồng thời góp phần tạo động lực phát triển cho nền kinh tế.
"Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số, thương mại điện tử bùng nổ, yêu cầu xanh hóa chuỗi cung ứng và thích ứng với các tiêu chuẩn phát triển bền vững toàn cầu, ngành logistics Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội lớn nhưng cũng đối mặt không ít thách thức", ông Lễ nhìn nhận.
Theo đó, vị này cho rằng doanh nghiệp logistics phải tiếp tục đổi mới mô hình quản trị, đầu tư công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và tăng cường liên kết giữa các mắt xích trong chuỗi cung ứng.
Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam cho rằng việc tổ chức Ngày Logistics Việt Nam (ngày 6/5) và Tuần lễ Logistics Việt Nam hàng năm nhằm nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò quan trọng của dịch vụ logistics đối với phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập quốc tế và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Đồng thời, thúc đẩy triển khai hiệu quả các chính sách, pháp luật về phát triển dịch vụ logistics Việt Nam, chú trọng chuyển đổi số, logistics xanh và phát triển bền vững. Bên cạnh đó, tăng cường hợp tác quốc tế, đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến thương mại, thu hút đầu tư vào hạ tầng và công nghệ logistics...
Cũng trong chiều 15/5, Bộ Công Thương đã công bố Đề án tổ chức "Lễ tôn vinh và Trao Giải thưởng Công nghiệp, Thương mại, Dịch vụ Việt Nam" (Vietnam Industry, Trade and Services Award).
Đây là giải thưởng mang tầm quốc gia nhằm lựa chọn các doanh nghiệp tiêu biểu có thành tích xuất sắc trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại và dịch vụ; qua đó khẳng định vai trò tiên phong của doanh nghiệp trong thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển sản xuất, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân, giải thưởng có ý nghĩa trong việc phát hiện, tôn vinh và lan tỏa các doanh nghiệp tiêu biểu, qua đó thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu Việt Nam trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.
Liên Bộ Công Thương - Tài chính cho biết thị trường xăng dầu thế giới những ngày qua vẫn chịu tác động từ thông tin cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran, và vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn.
Các yếu tố này khiến giá xăng dầu thế giới có xu hướng tăng so với 7 ngày trước. Cụ thể, mỗi thùng RON95 tăng 6,8% lên 139,8 USD, dầu diesel thêm 6,4% lên 155,3 USD.
Ở kỳ điều hành chiều nay, liên Bộ tiếp tục điều chỉnh giá xăng dầu trong nước. Với xăng RON 95-III (loại phổ biến trên thị trường) tăng 1.470 đồng lên 25.540 đồng một lít. Tương tự, E5 RON 92 có giá mới 24.340 đồng.
Các mặt hàng dầu cũng tăng so với kỳ điều hành trước. Cụ thể, mỗi lít diesel thêm 1.540 đồng một lít, còn mazut 900 đồng một kg.
Nhà điều hành tiếp tục ngừng trích lập vào Quỹ bình ổn xăng dầu với các mặt hàng.
Giá xăng dầu trong nước đã trải qua 22 kỳ điều hành từ cuối tháng 2 đến nay. Trong đó, RON 95-III tăng 12 lần, giảm 8 và giữ nguyên 2 kỳ. Tương tự, dầu diesel có 10 lần tăng, 10 lần giảm và 2 kỳ ổn định giá.
Giá xăng, dầu thay đổi như sau:
Từ cuối tháng 4, theo Thông tư 21, mặt hàng dầu hỏa đã được Bộ Công Thương bỏ ra khỏi danh mục công bố giá cơ sở bán lẻ xăng dầu do tỷ trọng rất nhỏ (0,1%) tổng lượng tiêu thụ.
Hiện tại, các loại thuế như bảo vệ môi trường, tiêu thụ đặc biệt và giá trị gia tăng (VAT) với xăng, dầu và nhiên liệu bay tiếp tục bằng 0 tới cuối tháng 6, theo Nghị quyết của Quốc hội. Thuế nhập khẩu xăng dầu cũng duy trì mức 0% tới hết 30/6, theo Nghị quyết của Chính phủ.
Từ 1/6, xăng E10 RON 95-III sẽ được bán rộng rãi, thay thế xăng khoáng RON 95-III trên thị trường. Còn xăng E5 RON 92 tiếp tục được bán tới cuối 2030.
Theo số liệu của Bộ Công Thương, tính đến ngày 15/5, Việt Nam nhập khẩu gần 4,33 triệu tấn xăng dầu các loại, tương ứng 4,55 tỷ USD. So với cùng kỳ năm ngoái, nhập khẩu nhóm hàng năng lượng này tăng mạnh 20,9%, trong khi giá trị tăng tới 85,7%. Trong đó, kim ngạch nhập khẩu xăng đạt 1,05 tỷ USD, dầu diesel gần 2,46 tỷ USD, dầu mazut khoảng 119 triệu USD và nhiên liệu bay 927 triệu USD.
Ngày 23-4, tại Trường đại học Đà Lạt, cuộc thi "Tuyển chọn chất lượng cà phê UCC Group tại Việt Nam lần thứ 12, năm 2026" diễn ra với sự tham gia của nhiều nông hộ, doanh nghiệp, giới chuyên môn cà phê trong và ngoài nước. Giải nhất cuộc thi này đã được trao cho nông dân vùng Cầu Đất Đà Lạt.
Sự kiện do Công ty UCC Việt Nam, Công ty cà phê Là Việt và Trường đại học Đà Lạt phối hợp tổ chức, dưới sự bảo trợ của Tập đoàn cà phê UCC Nhật Bản.
Kết quả chung cuộc, giải nhất thuộc về nông hộ Lê Văn Tý (Cầu Đất, xã Xuân Trường - Đà Lạt) với mẫu cà phê đạt 81,29 điểm.
Xếp thứ hai là Nguyễn Phi Long (đạt 80,71 điểm). Giải ba thuộc về Trương Công Thắng (đạt 80,23 điểm). Đứng thứ tư là Nguyễn Hoàng Minh Tâm (đạt 80,03 điểm).
Khoảng cách điểm số giữa nhóm dẫn đầu không lớn, phản ánh mặt bằng chất lượng khá sát nhau ở vòng chung kết.
Theo ban tổ chức, ý tưởng cuộc thi được hình thành từ năm 2013, tập trung vào cà phê Arabica Việt Nam, hướng đến chia sẻ giải pháp canh tác, sơ chế và đánh giá chất lượng hạt cà phê theo tiêu chuẩn SCA - Hiệp hội Cà phê đặc sản thế giới.
Các mẫu sau thu hoạch, sơ chế được kiểm tra cơ lý tại nông hộ, lấy mẫu ngẫu nhiên, rang thử, thử nếm, chấm sơ loại để chọn 10 mẫu vào vòng chung kết.
Tại vòng cuối, các chuyên gia trong nước và quốc tế chấm theo thang điểm 100 của SCA, dựa trên 10 tiêu chí như hương thơm, vị phức hợp, hậu vị, độ chua thanh, độ dày vị, độ đồng đều và cân bằng tổng thể. Từ đó, ban tổ chức chọn 8 mẫu tốt nhất để trao giải.
Các mẫu cà phê đạt giải sau đó được Tập đoàn cà phê UCC sản xuất và phân phối tại thị trường Nhật Bản, kèm thông tin tên nông hộ, phương thức sơ chế, vùng trồng.
Đối với mẫu cà phê đạt giải nhất, quốc kỳ Việt Nam cùng thông tin nông hộ sẽ được in trên bao bì nhằm quảng bá cho cà phê Việt Nam.
Cầu Đất là vùng nông nghiệp có vị trí cao nhất Đà Lạt. Khu vực này nổi tiếng với vùng chè, cà phê Arabica và du lịch canh nông. Tại cuộc thi tuyển chọn chất lượng cà phê Arabica do Tập đoàn cà phê UCC tổ chức, nông dân khu vực Cầu Đất nhiều năm liền đạt giải nhất và các giải cao của cuộc thi.