Sự việc xảy ra khoảng giữa trưa 31/5 tại làng Kaungtup thuộc thị trấn Namkham ở bang Shan của Myanmar, trong khu vực kiểm soát của nhóm phiến quân mang tên Quân giải phóng dân tộc Ta’ang (TNLA). Hình ảnh do truyền thông Myanmar công bố cho thấy cột khói khổng lồ bốc lên tại khu vực, kèm theo quả cầu lửa và nhiều vụ nổ thứ cấp.
Nguồn tin hiện trường nói với AFP rằng lực lượng cứu nạn đã tìm thấy 46 thi thể, trong đó có 6 trẻ em. Ít nhất 74 người bị thương đã được chuyển tới bệnh viện địa phương, công tác tìm kiếm cứu hộ vẫn tiếp tục. Hơn 100 căn nhà gần hiện trường đã bị hư hại nặng vì vụ nổ.
Một nhân viên cứu hộ nói rằng số người chết có thể lên đến gần 60, khi sóng xung kích từ vụ nổ đã làm nhiều ngôi nhà đổ sập và chôn vùi nạn nhân bên trong. Các cơ quan truyền thông Myanmar, trong đó có hãng tin Shwe Phee Myay ở bang Shan, đưa ra ước tính 50-55 người chết.
Đài truyền hình CCTV của Trung Quốc cho biết vụ nổ gây nhiều thương vong và phá hủy nghiêm trọng nhiều nhà dân, nhưng không nêu con số cụ thể.
Theo kết quả điều tra ban đầu, vụ nổ xảy ra tại nơi cất giữ lượng lớn thuốc nổ dùng cho hoạt động khai thác mỏ và khai thác đá. TNLA sau đó xác nhận thuốc nổ trong sự việc là chất gelignite do cánh kinh tế của nhóm quản lý, khẳng định đây là “tai nạn ngoài ý muốn” và đang điều tra nguyên nhân.
Gelignite thường được sử dụng trong ngành khai khoáng và phá đá, có thể trở nên mất ổn định nếu lưu trữ không đúng cách hoặc để quá lâu.
Myanmar rơi vào bất ổn kể từ cuộc đảo chính quân sự năm 2021, sau khi quân đội lật đổ chính phủ của bà Aung San Suu Kyi. Nhiều nhóm vũ trang sắc tộc và lực lượng chống chính quyền quân sự đã tham gia xung đột trên khắp cả nước.
TNLA là thành viên của Liên minh Ba Anh Em, gồm ba nhóm vũ trang sắc tộc lớn ở Myanmar. Liên minh này từng đạt thỏa thuận ngừng bắn với quân đội Myanmar thông qua Trung Quốc làm trung gian, song quan hệ giữa các bên vẫn căng thẳng.
Press TV, kênh truyền thông bằng tiếng Anh của truyền hình nhà nước Iran, hôm nay cho biết nhóm vũ trang Houthi tại Yemen đã bắn rơi một máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Mỹ tại tỉnh Marib.
Defense Line, trang tin độc lập ở Yemen, cho biết sự việc xảy ra vào tối 17/5. Houthi là lực lượng do Iran hậu thuẫn.
Video do Press TV đăng cho thấy đám cháy dưới mặt đất, dường như là địa điểm mà phi cơ rơi xuống. Hãng còn đăng hình ảnh các mảnh vỡ được cho là tên lửa AGM-114R9X mà UAV MQ-9 mang theo vào thời điểm bị bắn rơi.
Lực lượng Houthi và quân đội Mỹ chưa đưa ra bình luận.
AGM-114R9X là biến thể của tên lửa đối đất dẫn đường bằng laser AGM-114 Hellfire. Phiên bản này có biệt danh là "bom ninja", do được gắn các lưỡi dao thay cho đầu đạn nổ mạnh truyền thống. Những lưỡi dao trên sẽ bung ra trước khi va chạm với mục tiêu và cắt nát mọi thứ trên đường bay.
MQ-9 Reaper là UAV quân sự do tập đoàn General Atomics của Mỹ chế tạo cho không quân nước này, có thể bay ở độ cao hơn 15.000 m và hoạt động liên tục trong 24 tiếng. Nó có thể đảm nhận vai trò thu thập thông tin tình báo, giám sát, trinh sát và tấn công. Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ cho biết mỗi chiếc MQ-9 có giá xuất xưởng khoảng 30 triệu USD.
Theo tạp chí quân sự Air & Space Forces của Mỹ, không quân nước này còn 182 UAV MQ-9 khi kết thúc năm tài chính 2025, trong đó có 24 máy bay do không quân vệ binh quốc gia vận hành.
"Nhưng trong 18 tháng vừa qua, nhiều phi cơ đã bị hạ bằng hỏa lực phòng không, các cuộc tập kích bằng UAV cũng làm hỏng một số chiếc Reaper trên mặt đất", tạp chí này cho biết, dường như đề cập thiệt hại trong xung đột với Iran. "Lực lượng Houthi tại Yemen cũng đã phá hủy ít nhất 12 chiếc MQ-9 trong các chiến dịch trước đó".
David Tabor, phó tham mưu trưởng không quân Mỹ phụ trách kế hoạch và chương trình, hôm 12/5 cho biết lực lượng này còn khoảng 135 máy bay MQ-9, song khẳng định vẫn có thể hoàn thành tất cả yêu cầu tác chiến được đề ra đối với dòng Reaper.
Air & Space Forces cho biết MQ-9 có vận tốc tương đối chậm và đã được chứng minh là dễ bị tổn thương trước hỏa lực phòng không Iran. Đài CBS nhận định MQ-9 dễ bị bắn hạ do được thiết kế để làm nhiệm vụ chống khủng bố và phiến quân với trang bị thô sơ, chứ không phải nhằm đối phó với những quốc gia sở hữu năng lực phòng không hiện đại.
AP ngày 11.5 đưa tin làn sóng bạo lực ở bang Guerrero của Mexico bùng phát hôm 8.5 khi một băng nhóm tội phạm đầy quyền lực được gọi là Los Ardillos bắt đầu tấn công dữ dội các cộng đồng ở một vùng núi nông thôn bằng chất nổ tự chế được phóng từ máy bay không người lái (UAV) và vũ khí mạnh. Đến ngày 10.5, các nhóm nhân quyền và cộng đồng ước tính làn sóng bạo lực này đã khiến từ 800 - 1.000 gia đình phải rời bỏ nhà cửa.
Chỉ trong vài ngày, hàng ngàn người ở vùng núi nói trên buộc phải chạy trốn, theo AP. Họ nói rằng đã bị tấn công nhiều năm liên tục và giờ không thể chịu đựng được nữa. Một số video cho thấy nhiều gia đình chạy trốn khỏi nhà vào sáng sớm 10.5 (giờ địa phương), với chỉ những chiếc ba lô trên vai. Những hình ảnh khác được chia sẻ với AP cho thấy tiếng súng nổ trên các trang trại và UAV được gắn chất nổ nằm rải rác trong bụi rậm.
"Những ngày qua thật kinh hoàng. Chúng đã ném bom các khu dân cư bằng UAV, và làm sao mọi người có thể tự vệ trước UAV khi bom rơi từ trên trời xuống?", AP dẫn lời bà Marina Velasco, thành viên của một tổ chức đại diện cho cộng đồng địa phương, Hội đồng nhân dân bản địa Guerrero - Emiliano Zapata (CIPOG-EZ).
Các nhóm cộng đồng và tổ chức tôn giáo địa phương cho rằng Los Ardillos đã tìm cách chiếm đoạt vùng đất này trong nhiều năm để tranh giành lãnh thổ với một số băng nhóm tội phạm khác. CIPOG-EZ đã ghi nhận 76 người trong vùng thiệt mạng và 25 người mất tích do cuộc xung đột với Los Ardillos những năm gần đây.
Bà Velasco nói rằng dù có sự hiện diện nhỏ của lực lượng an ninh, nhưng người dân địa phương phần lớn đã bị bỏ rơi trước những cuộc tấn công từ các băng nhóm tội phạm. Trước tình trạng này, các cộng đồng ngày càng tự trang bị vũ khí để chống lại những băng nhóm như Los Ardillos.
Trong nhiều năm qua, các băng nhóm ma túy ở Mexico đã sử dụng UAV và nhiều loại vũ khí tinh vi để tiến hành cuộc chiến tranh giành địa bàn. Đây là dấu hiệu cho thấy cuộc xung đột đã ăn sâu đến mức nào ở những khu vực như bang Guerrero, nơi các băng nhóm tội phạm chia rẽ thành những phe phái đối đầu, theo AP.
Các phe phái đối đầu của băng nhóm ma túy đầy quyền lực Sinaloa Cartel cũng đang tranh giành quyền kiểm soát ở bang Sinaloa, thuộc tây bắc Mexico. Tình trạng xung đột như thế khiến hơn 3.000 người chết và nhiều người bị buộc phải di dời trong gần 2 năm qua, dù có sự tăng cường hiện diện đáng kể của lực lượng an ninh tại nhiều khu vực ở Sinaloa, theo mạng truyền hình Al Jazeera.
Ngoài ra, Mexico hiện có hơn 130.000 người mất tích, với số vụ mất tích tăng vọt sau năm 2006, khi chính phủ nước này phát động cuộc chiến chống các băng nhóm ma túy, theo Reuters. Nhóm chính sách công Mexico Evalua phát hiện rằng số vụ mất tích đã tăng 200% trong thập niên qua, do quyền lực của các băng nhóm tội phạm có tổ chức ngày càng tăng.
Ngày 10.5, nhân Ngày của mẹ, các bà mẹ của những người mất tích do cuộc xung đột giữa các băng nhóm ma túy đã dẫn đầu hàng ngàn người tuần hành tại thủ đô Mexico City để phản đối tình trạng bạo lực này, theo Reuters. "Mexico, đứng đầu về số người mất tích", những người biểu tình hô vang khi tuần hành trên đại lộ Paseo de la Reforma ở Mexico City.
Laredo là thành phố thuộc bang Texas ở miền nam Mỹ, giáp với thành phố Nuevo Laredo của Mexico. Sĩ quan thông tin Jose Espinoza của Sở Cảnh sát Laredo cho biết 6 thi thể được phát hiện trong toa tàu hàng tại Laredo vào chiều 10.5, theo CNN.
Chuyến tàu nói trên của hãng Union Pacific, công ty vận hành hoạt động vận tải đường sắt xuyên biên giới Mỹ - Mexico.
Reuters dẫn lời điều tra viên Joe Baeza của cảnh sát Laredo cho hay một nhân viên của Union Pacific đã phát hiện các nạn nhân trong đoàn tàu đang ở bãi. Cảnh sát và lính cứu hỏa được điều đến hiện trường và xác nhận toàn bộ 6 người đã tử vong.
Ông Espinoza nói chưa rõ quốc tịch, tình trạng di trú, giới tính, độ tuổi của những người tử vong. Ông gọi đây là vụ việc không may khi có quá nhiều người thiệt mạng.
Union Pacific thông báo đau buồn về vụ việc và đang làm việc chặt chẽ với lực lượng hành pháp để điều tra.
Theo CNN, nhiệt độ tại địa phương vào chiều 10.5 là từ 90 - 95 độ F, tương đương 32,2 - 35 độ C. Các quan chức vẫn chưa xác định những nạn nhân đã tử vong như thế nào và liệu nhiệt độ có phải là nguyên nhân hay không.
Các trường hợp phát hiện nhiều người tử vong trong toa tàu gần biên giới Mỹ - Mexico từng xảy ra trước đây và thường liên quan người nhập cư. Hồi năm 2022, 53 người được phát hiện tử vong trong một chiếc xe tải vô chủ với điều hòa bị hỏng tại ngoại ô thành phố San Antonio, bang Texas.
