Nga đã phóng 8.150 UAV tấn công tầm xa trong tháng 5, hãng tin AFP tổng hợp từ các báo cáo hằng ngày của Không quân Ukraine. Con số này tăng 24% so với tháng 4 và là mức kỷ lục kể từ khi chiến sự nổ ra hơn 4 năm trước.
Kiev đã xây dựng một mạng lưới phòng không dày đặc trên khắp cả nước, đủ khả năng đánh chặn phần lớn UAV đối phương, nhưng vẫn phụ thuộc vào các đồng minh phương Tây trong việc đánh chặn tên lửa Nga.
Làn sóng tấn công kỷ lục mới diễn ra sau lệnh ngừng bắn kéo dài 3 ngày hồi tháng trước, từng làm dấy lên hy vọng về các nỗ lực hòa bình rộng lớn hơn. Tuy nhiên, cả Kiev lẫn Moscow đều cáo buộc bên kia vi phạm thỏa thuận và tiếp tục gia tăng các cuộc tấn công tầm xa.
Trong tháng 5, Nga cũng phóng 211 tên lửa, một mức tương đối cao theo tháng kể từ đầu cuộc xung đột. Điều này diễn ra trong bối cảnh Ukraine kêu gọi Mỹ khẩn cấp cung cấp thêm đạn cho các tổ hợp phòng không Patriot khi Kiev cho rằng đây là vũ khí hiệu quả nhất để ngăn chặn hỏa lực của Nga.
Nga đã tiến hành một trong những đợt tập kích dữ dội nhất nhằm vào thủ đô Kiev của Ukraine trong nhiều tháng qua.
Trong tháng trước, Moscow cũng triển khai tên lửa đạn đạo siêu vượt âm có khả năng mang đầu đạn hạt nhân Oreshnik lần thứ 3 kể từ khi chiến sự bùng nổ.
Theo dữ liệu của Không quân Ukraine, nước này đã đánh chặn khoảng 91% tổng số UAV và tên lửa Nga phóng đi trong tháng 5.
Nếu con số này là chính xác, thì nó cho thấy Ukraine đã phát triển hiệu quả các hệ thống đánh chặn UAV tầm xa, nhưng vẫn phụ thuộc đáng kể vào các đồng minh phương Tây trong việc đối phó với các cuộc tấn công bằng tên lửa.
Các quan chức Ukraine nhiều lần cảnh báo rằng dự trữ hệ thống phòng thủ tên lửa và đạn dược đang suy giảm.
Tháng trước, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã gửi 600 lá thư kêu gọi Tổng thống Mỹ Donald Trump và các chính trị gia Mỹ hỗ trợ Ukraine đánh chặn các đợt tấn công bằng tên lửa của Nga.
Tình trạng thiếu hụt này càng trở nên nghiêm trọng hơn do cuộc chiến ở Trung Đông, nơi các đồng minh của Mỹ đã phải tiêu tốn lượng lớn đạn dược phòng không để bảo vệ các mục tiêu tại khu vực Vùng Vịnh.
Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng năm ngoái với cam kết nhanh chóng chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine, nhưng các cuộc đàm phán đã rơi vào bế tắc khi Moscow và Kiev bất đồng về các điều kiện tiên quyết để khép lại chiến sự.
Các nỗ lực ngoại giao cũng bị đình trệ hơn nữa khi sự chú ý của Washington chuyển sang cuộc chiến Mỹ – Israel với Iran, bùng phát ngày 28/2.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng Kiev chỉ còn khoảng thời gian từ nay đến mùa đông năm 2026 để thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình với Moscow.
Theo ông Zelensky, việc Ukraine giành lại thế chủ động trên chiến trường từ cuối năm 2025 đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các nỗ lực ngoại giao. Tuy nhiên, khoảng thời gian này sẽ không kéo dài mãi, bởi đến mùa đông tới, Nga nhiều khả năng sẽ lại mở các chiến dịch tấn công quy mô lớn nhằm vào hạ tầng năng lượng trọng yếu của Ukraine.
Ông David Rush, người từng giữ chức vụ cấp quản lý và có quyền tiếp cận nhiều thông tin tối mật, vừa bị buộc tội hình sự về hành vi trộm cắp tài sản công trong một đơn tố cáo được đệ trình vào tuần trước tại tòa án quận Đông Virginia, NBC News đưa tin ngày 28.5.
Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) và CIA ra tuyên bố chung cho biết đã tiến hành bắt giữ một cá nhân sau khi nhận được tin báo.
Hiện chưa rõ cuộc điều tra đối với ông Rush bắt đầu như thế nào và cũng chưa rõ ông rời CIA từ khi nào. Nhà riêng của người này vừa bị khám xét vào ngày 18.5. Các đặc vụ liên bang phát hiện và thu giữ khoảng 300 thỏi vàng trị giá hơn 40 triệu USD, ngoài ra còn 2 triệu USD tiền mặt và 35 đồng hồ xa xỉ.
Ông David Rush cũng bị cáo buộc đã nói dối cơ quan tuyển dụng về lý lịch cá nhân trong gần hai thập niên, khi nhiều thông tin về học vấn và công việc bị cho là sai sự thật.
Theo tờ khai của FBI, từ tháng 11.2025 đến tháng 3.2026, ông Rush đã nhiều lần yêu cầu cấp kinh phí, bao gồm ngoại tệ và số vàng thỏi trị giá hàng chục triệu USD. Ông bị cáo buộc đã mang một phần kinh phí nêu trên về nhà để trục lợi cá nhân.
Hồ sơ tòa án không nêu rõ cơ quan nào đã tuyển dụng ông Rush, thế nhưng 2 nguồn tin nắm rõ về quá trình công tác của ông này xác nhận ông Rush làm việc cho CIA.
Vụ việc đã làm dấy lên những câu hỏi về tính hiệu quả trong quy trình kiểm tra lý lịch của chính phủ liên bang, vốn được thiết lập để đảm bảo các sĩ quan tình báo hoặc nhân viên chính phủ không phản bội lòng tin của công chúng hay làm gián điệp cho nước ngoài.
Rạng sáng qua, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Nga và Ukraine đồng ý ngừng bắn trong 3 ngày từ 9 - 11.5 và trao đổi tù binh, theo đó mỗi nước nhận về 1.000 người. Thỏa thuận được Nga và Ukraine xác nhận sau khi hai bên công bố các lệnh ngừng bắn riêng và cáo buộc bên còn lại vi phạm với những đợt tấn công qua biên giới, theo Reuters. Nga là bên công bố ngừng bắn trước trong 2 ngày 8 - 9.5 nhằm kỷ niệm Ngày Chiến thắng của Hồng quân Liên Xô chống Đức Quốc xã trong Thế chiến 2.
Sự kiện trọng đại thường niên trên cũng đã diễn ra tại nhiều thành phố khác trên lãnh thổ Nga cũng như tại các vùng hiện do nước này kiểm soát ở Ukraine. Tại Moscow, một số lãnh đạo quốc tế như Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko, Tổng thống Kazakhstan Kassym-Jomart Tokayev, Tổng Bí thư - Chủ tịch nước Lào Thongloun Sisoulith tham dự sự kiện, với an ninh được siết chặt khắp thủ đô.
Năm nay, cuộc duyệt binh diễn ra ngắn gọn khi không có sự hiện diện của các hệ thống vũ khí. Thay vào đó, Nga chỉ trình chiếu video các lực lượng chiến đấu tại Ukraine cũng như những khí tài quân sự nổi bật đang phục vụ trong quân đội, từ tên lửa đạn đạo liên lục địa Yars, tàu ngầm hạt nhân Arkhangelsk, chiến đấu cơ tàng hình Su-57, tên lửa phòng không S-500 cho đến tên lửa bội siêu thanh Kinzhal.
Diễu qua khu vực lễ đài là các quân nhân Nga và một số binh sĩ CHDCND Triều Tiên từng hỗ trợ chống lực lượng Ukraine tại vùng Kursk (Nga). Đội bay biểu diễn bay qua nóc Điện Kremlin và nhả khói màu cờ Nga. Tổng thống Vladimir Putin có bài phát biểu dài 8 phút, cam kết sẽ giành chiến thắng trong chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine.
Trong bài phát biểu, ông Putin tuyên bố rằng các binh sĩ Nga tại Ukraine đang chiến đấu chống lại một "lực lượng hung hăng" được toàn bộ NATO hậu thuẫn, đồng thời khẳng định sự nghiệp của quân đội Nga là "chính nghĩa". "Thành tựu vĩ đại của thế hệ những người chiến thắng đang tiếp thêm sức mạnh cho các binh sĩ đang thực hiện nhiệm vụ của chiến dịch quân sự đặc biệt ngày nay", Tổng thống Putin phát biểu.
Tính đến chiều qua, không có báo cáo nào từ Nga lẫn Ukraine về việc vi phạm ngừng bắn. Trước đó, trong thông báo trên mạng xã hội, Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ hy vọng thỏa thuận ngừng bắn sẽ mở đầu cho việc chấm dứt cuộc xung đột "lớn nhất từ Thế chiến 2" này. Nhà lãnh đạo cho biết các bên vẫn tiếp tục đối thoại và đang tiến ngày càng gần tới thỏa thuận. Ngoài ra, chủ nhân Nhà Trắng mong muốn thỏa thuận ngừng bắn sẽ được kéo dài thêm nữa. Nga chưa bình luận về đề xuất này của ông Trump trong khi Ukraine trước đó không đặt ra thời hạn cho lệnh ngừng bắn đơn phương của nước này.
Nội các và Hội đồng An ninh quốc gia Nhật Bản ngày 21.4 thông qua việc nới lỏng việc hạn chế xuất khẩu vũ khí sát thương, một sự thay đổi lớn trong chính sách hòa bình thời hậu chiến của nước này.
Những thay đổi này diễn ra trong bối cảnh chính phủ của Thủ tướng Sanae Takaichi đang hướng tới việc tăng cường ngành công nghiệp quốc phòng của đất nước và hợp tác với các đối tác, giữa bối cảnh an ninh mà Tokyo cho là nghiêm trọng nhất kể từ khi kết thúc Thế chiến 2.
Theo Kyodo News, việc sửa đổi đối với "ba nguyên tắc về chuyển giao trang thiết bị và công nghệ quốc phòng" và hướng dẫn thực hiện đã bãi bỏ các quy định xuất khẩu giới hạn chỉ trong năm loại phi chiến đấu, gồm cứu hộ, vận tải, cảnh báo, giám sát và rà phá thủy lôi.
Mặc dù về nguyên tắc vẫn cấm xuất khẩu vũ khí sang các quốc gia đang có xung đột, việc sửa đổi cho phép các trường hợp ngoại lệ "trong những hoàn cảnh đặc biệt" có tính đến nhu cầu an ninh của Nhật và các hoạt động quân sự của Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Trang thiết bị quốc phòng sẽ được chia thành hai loại "vũ khí" và "phi vũ khí", dựa trên khả năng gây sát thương.
Việc xuất khẩu các thiết bị phi vũ khí như hệ thống radar cảnh báo và kiểm soát không bị hạn chế, trong khi vũ khí, bao gồm tàu khu trục và tên lửa, sẽ chỉ được xuất khẩu sang các quốc gia đã ký kết thỏa thuận với Nhật về bảo vệ thông tin mật liên quan đến trang thiết bị và công nghệ quốc phòng.
Những thay đổi này quy định rằng quốc hội chỉ được thông báo về việc xuất khẩu vũ khí sau khi chính phủ phê duyệt.
Hội đồng An ninh quốc gia sẽ xem xét và quyết định liệu có phê duyệt xuất khẩu vũ khí hay không. Máy bay chiến đấu thế hệ mới đang được phát triển cùng với Anh và Ý sẽ là một ngoại lệ, cần sự phê duyệt của nội các.
Quyết định được đưa ra sau cuộc họp hôm 20.4 của Hội đồng An ninh quốc gia với sự tham dự của bà Takaichi, Chánh Văn phòng Nội các Minoru Kihara, Ngoại trưởng Toshimitsu Motegi, Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi và những người khác để thảo luận các đề xuất.
