Chiều 2.6, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì cuộc làm việc với Ban Chỉ đạo Trung ương về sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp.
Phát biểu tại cuộc làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, cần trả lời các câu hỏi: bộ máy có tinh gọn hơn không, vận hành có thông suốt hơn không, quyền hạn có rõ hơn không, trách nhiệm cụ thể hơn không, phục vụ nhân dân và doanh nghiệp có tốt hơn không.
Mô hình mới có tạo thêm ra động lực phát triển hay không và quan trọng nhất là có nâng cao được hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả của hệ thống chính trị hay không.
Đây là tinh thần, tư tưởng xuyên suốt khi hoàn thiện báo cáo, cũng là mục tiêu cơ bản để các ngành, các cấp, các địa phương kiểm điểm lại, đánh giá lại hoạt động thực chất vừa qua.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước ghi nhận, bước đầu cho thấy đã triển khai được một khối lượng công việc rất lớn, phạm vi rộng, yêu cầu cao. Nhưng thành công của các giai đoạn sắp xếp chưa đồng nghĩa với thành công đầy đủ của các giai đoạn vận hành.
Từ nay trở đi yêu cầu trọng tâm là phải chuyển từ sắp xếp xong bộ máy sang vận hành tốt bộ máy, từ ổn định tổ chức sang nâng cao chất lượng quản trị, từ phân cấp nhiệm vụ sang đảm bảo năng lực thực thi.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, phải nhìn thẳng, đánh giá đúng vào những điểm nghẽn lớn đang đặt ra.
Về thể chế và cơ chế vận hành, một số các quy định, quy trình hướng dẫn tuy đã được ban hành nhưng chưa thực sự đồng bộ, chưa theo kịp với yêu cầu vận hành mô hình mới.
Về phân cấp, phân quyền gắn với nguồn lực; giao quyền phải đi đôi với giao trách nhiệm, giao tài chính, giao nhân lực, giao dữ liệu có công cụ thực hiện.
Nếu chỉ giao việc mà không giao đủ những điều kiện, cấp dưới rất khó làm, cán bộ rất khó thực thi. Nếu phân cấp mạnh mà thiếu kiểm tra, giám sát thì dễ phát sinh rủi ro trong thực thi quyền lực, thậm chí dẫn đến vi phạm và thậm chí không dám làm, không dám thực hiện.
Về chính quyền cấp xã, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện thì nay chuyển xuống cấp xã nhưng năng lực cán bộ, hạ tầng, số cơ sở vật chất, điều kiện làm việc, nguồn lực tài chính và cơ chế hỗ trợ chuyên môn giữa các địa bàn còn chưa đồng đều.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, điểm nghẽn về chuyển đổi số và dữ liệu; về năng lực tổ chức thực hiện. Đây là điểm nghẽn, có tính quyết định, chủ trương đúng, thể chế đúng, mô hình đúng nhưng nếu tổ chức thực hiện yếu thì kết quả không đạt yêu cầu.
Do đó, báo cáo phải chỉ rõ nơi nào làm tốt, nơi nào làm còn lúng túng, cấp nào còn yếu, khâu nào còn chậm, trách nhiệm của người đứng đầu đến đâu, cụ thể đến các ngành, các địa phương.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, trong báo cáo phải có luận điểm trung tâm rõ ràng, từ sắp xếp tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực quản trị và năng lực tổ chức thực hiện của toàn hệ thống chính trị.
Cách viết báo cáo cũng cần phải chuyển mạnh từ liệt kê kết quả, sang phân tích tác động; từ mô tả công việc sang đánh giá chất lượng vận hành; từ nêu những thuận lợi, khó khăn sang nhận diện đúng những điểm nghẽn; từ kiến nghị chung sang những kiến nghị rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ lộ trình, rõ địa chỉ.
Đặc biệt, báo cáo cần phải bổ sung sâu hơn nội dung: đánh giá sự đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng trong mô hình mới; đánh giá năng lực vận hành của chính quyền địa phương 2 cấp, nhất là cấp xã, trong đó chú trọng chất lượng cán bộ cơ sở.
Đánh giá hiệu quả phân cấp, phân quyền gắn với nguồn lực và kiểm soát quyền lực; đánh giá chuyển đổi số dữ liệu, khả năng quản trị dựa trên dữ liệu; đề xuất bộ tiêu chí đánh giá hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả vận hành mô hình mới trong giai đoạn mới; phải rà soát chức năng nhiệm vụ để điều chỉnh.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, cải cách về tổ chức bộ máy lần này có ý nghĩa rất lớn, không chỉ là đối với hiện tại mà còn đối với tương lai phát triển của đất nước.
Điều hướng tới không phải chỉ là một bộ máy ít đầu mối hơn mà là một bộ máy phải mạnh hơn, thông suốt hơn, trách nhiệm hơn, hiệu quả hơn và phục vụ nhân dân tốt hơn.
Đây không phải chỉ là sắp xếp tổ chức bộ máy và đổi mới phương thức lãnh đạo, phương thức quản lý, phương thức điều hành, phương thức làm việc, phương thức tổ chức thực hiện, không phải chỉ là giải quyết yêu cầu trước mắt mà phải tạo nền tảng trong mô hình quản trị quốc gia hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh, bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.
Ngày 27.5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng phu nhân Ngô Phương Ly và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời thủ đô Hà Nội lên đường thăm chính thức Thái Lan từ ngày 27 - 29.5.
Tham gia đoàn chính thức có: Trưởng ban Tổ chức T.Ư Nguyễn Duy Ngọc; Trưởng ban Tuyên giáo - Dân vận T.Ư Trịnh Văn Quyết; Trưởng ban Chính sách, chiến lược T.Ư Nguyễn Thanh Nghị; Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Phan Văn Giang; Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang; Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung; Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng; Đại sứ Việt Nam tại Thái Lan Phạm Việt Hùng,...
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường cho biết chuyến thăm chính thức Thái Lan của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lần này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là chuyến thăm đầu tiên đến một nước ASEAN của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước trên cương vị mới, đồng thời diễn ra trong bối cảnh quan hệ hai nước vừa được nâng cấp lên Đối tác chiến lược toàn diện.
"Chuyến thăm trước hết thể hiện sự coi trọng cao của Việt Nam đối với quan hệ với Thái Lan cũng như đối với khu vực Đông Nam Á. Đây cũng là dịp để lãnh đạo cấp cao hai nước trao đổi sâu rộng về các định hướng lớn nhằm triển khai hiệu quả khuôn khổ hợp tác mới, qua đó tạo thêm xung lực cho quan hệ song phương trong thời gian tới", ông Cường khẳng định.
Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường khẳng định, với nền tảng quan hệ hữu nghị tốt đẹp, tin cậy chính trị cao và nhiều tiềm năng hợp tác rộng mở, chuyến thăm lần này sẽ tạo thêm động lực mới để đưa quan hệ Việt Nam - Thái Lan phát triển mạnh mẽ hơn nữa, hướng tới những tầm cao mới trong thời gian tới.
Phát biểu tại buổi lễ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh huy hiệu 80 năm, 75 năm, 70 năm tuổi Đảng có ý nghĩa lớn lao đặc biệt, là sự ghi nhận của Đảng đối với cả một đời phấn đấu, hy sinh, rèn luyện và cống hiến. Đó là biểu tượng của lòng trung thành, của danh dự, của lời thề son sắt với Đảng, với Tổ quốc, với nhân dân…
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết đất nước ta đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với thời cơ rất lớn, yêu cầu rất cao, khó khăn, thách thức nhiều. Đồng thời, triển khai Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh đổi mới thể chế, phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số; xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, hội nhập sâu rộng; giữ vững ổn định chính trị, củng cố quốc phòng, an ninh, bảo vệ vững chắc Tổ quốc và nâng cao đời sống nhân dân.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, muốn làm được những việc lớn đó, Đảng ta phải thật sự trong sạch, vững mạnh. Nhà nước phải thật sự của dân, do dân, vì dân. Cán bộ, đảng viên phải thật sự tiên phong, gương mẫu. Mọi chủ trương, chính sách phải xuất phát từ cuộc sống, từ nguyện vọng chính đáng của nhân dân. Mọi việc làm phải hướng tới mục tiêu cao nhất là đất nước hùng cường, nhân dân ấm no, tự do, hạnh phúc.
Trong hành trình ấy, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, truyền thống cách mạng của các thế hệ đảng viên lão thành là nguồn sức mạnh tinh thần vô giá. Đó không chỉ là lịch sử để chúng ta tự hào, mà còn là nền tảng để chúng ta hành động. Đó không chỉ là di sản để trân trọng, mà còn là chuẩn mực để mỗi cán bộ, đảng viên hôm nay tự soi, tự sửa, tự rèn luyện, tự nâng cao trách nhiệm trước Đảng, trước dân.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong các đảng viên lão thành tiếp tục giữ gìn sức khỏe; phát huy uy tín, trí tuệ, kinh nghiệm và tình cảm cách mạng của mình; tiếp tục là chỗ dựa tinh thần tin cậy của cấp ủy, chính quyền và nhân dân; tiếp tục góp ý xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền; giáo dục truyền thống cách mạng cho con cháu và thế hệ trẻ.
Sáng 10.4, phát biểu tại tổ về kinh tế - xã hội, Thủ tướng Lê Minh Hưng tiếp tục nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng 2 con số "là một thách thức rất lớn". Song, nếu có sự đồng hành quyết tâm của Quốc hội, Chính phủ, các bộ ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và người dân, ông tin rằng "hoàn toàn có cơ sở để thực hiện thành công".
Theo Thủ tướng, để đạt được tốc độ tăng trưởng như mục tiêu đã đề ra, đột phá về thể chế vẫn là then chốt nhất, giống như "con đường" tạo hành lang thông thoáng cho "cỗ xe kinh tế" Việt Nam phát triển. "Cỗ xe" ấy hiện vẫn đang chạy, nhưng nếu "con đường" được nâng cấp hơn, thì tốc độ sẽ cao hơn.
Trong năm 2026, một loạt vấn đề về thể chế phải được xử lý dứt điểm. Chẳng hạn như việc tổng rà soát hệ thống pháp luật, xây dựng chiến lược pháp luật trong kỷ nguyên mới, hoặc xử lý các vướng mắc liên quan đến vận hành của chính quyền địa phương 2 cấp.
Năm 2026 cũng sẽ là "năm hướng về cơ sở", tập trung nâng cao chất lượng cán bộ tại cấp xã, phường, bởi đây là lực lượng đóng vai trò then chốt trong kiến tạo phát triển. Đồng thời, Chính phủ sẽ hoàn thành việc lập, điều chỉnh các quy hoạch sao cho đảm bảo thống nhất, trong đó có quy hoạch đất, hoàn thành trong quý 2/2026.
Một nội dung khác được nhiều đại biểu quan tâm là các dự án vướng mắc, tồn đọng. Theo Thủ tướng, Chính phủ quyết tâm trong quý 2/2026 sẽ hoàn thành phương án xử lý dứt điểm. "Trung ương đã yêu cầu đích thân bí thư tỉnh ủy và ban thường vụ tỉnh ủy phải trực tiếp chỉ đạo thực hiện việc tháo gỡ vướng mắc cho các dự án trên địa bàn tỉnh mình", Thủ tướng cho hay.
Người đứng đầu Chính phủ cũng nhấn mạnh, trước khi nói đến nguồn lực tăng trưởng mới thì một nguồn lực rất lớn đang tồn đọng ở các dự án, nếu khơi thông trở lại sẽ góp phần cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Cạnh đó, Chính phủ sẽ tổng kết, đánh giá lại các cơ chế chính sách đặc thù áp dụng với các địa phương. Những gì thực tiễn đã chứng minh là đúng và hiệu quả thì nghiên cứu để áp dụng thống nhất trên toàn quốc, tránh sự không đồng bộ trong hệ thống pháp luật.
Song song với thể chế, Chính phủ sẽ quyết liệt cải cách hành chính, cắt giảm tối đa các thủ tục, điều kiện kinh doanh, nâng cao năng lực và trách nhiệm thực thi công vụ. Dự kiến phương án cắt giảm cụ thể sẽ được trình trước ngày 15.4, qua đó giảm chi phí tuân thủ, tạo lòng tin của người dân, doanh nghiệp với chính sách.
Về hạ tầng, Thủ tướng cho hay các dự án trọng điểm về giao thông đường bộ, sân bay và năng lượng sẽ được đẩy mạnh. Quy hoạch điện 8 sẽ được điều chỉnh, củng cố nguồn điện nền, kết hợp ứng dụng công nghệ mới để đảm bảo an ninh năng lượng và tiêu chuẩn môi trường. Phương án dự trữ quốc gia cũng đã được xây dựng, nhất là một số mặt hàng thiết yếu, không chỉ là xăng dầu.
Vẫn theo Thủ tướng, tổng vốn đầu tư toàn xã hội trong nhiệm kỳ này cần khoảng 40% GDP, tương đương 38,5 triệu tỉ đồng, trong khi nhiệm kỳ trước chỉ khoảng 33% GDP, "áp lực là rất lớn".
Trong đó, tổng vốn đầu tư công hơn 8 triệu tỉ đồng, chỉ chiếm hơn 20% tổng vốn đầu tư xã hội. Khoảng 80% còn lại phải huy động từ những nguồn lực khác, từ doanh nghiệp trong nước, xã hội, nước ngoài… Điều này đòi hỏi bắt buộc phải có những giải pháp cụ thể để tạo ra hành lang pháp lý minh bạch, rõ ràng, khuyến khích người dân và doanh nghiệp tự tin đầu tư vào sản xuất kinh doanh.
Đặc biệt, Thủ tướng nhấn mạnh tinh thần tăng trưởng nhưng phải dựa trên nền tảng ổn định vĩ mô, "xây nhà thì nền móng phải rất vững chắc", không thể tăng trưởng "nóng" bằng mọi giá, vì cái giá phải trả cho bất ổn vĩ mô là rất lớn về dài hạn.
"Chính phủ ý thức sâu sắc về việc này, phải thực hiện các giải pháp để đảm bảo ổn định vĩ mô", Thủ tướng nói, và cho hay mấy ngày gần đây đã thường xuyên chỉ đạo các bộ ngành, nhất là công thương, tài chính, ngân hàng phối hợp xử lý điều tiết các thị trường xăng dầu, tiền tệ nhằm giảm thiểu tác động từ các diễn biến phức tạp bên ngoài.