Cấp cứu chàng trai ở TPHCM bị dính chặt “cậu nhỏ” vào dây kéo khóa quần

Mới đây, một nghiên cứu đăng trên tạp chí PLOS One (Mỹ) cho thấy nồng độ vitamin C thấp trong huyết tương có liên quan đến thể tích chất xám nhỏ hơn và sự suy giảm kết nối giữa các vùng não trong quá trình lão hóa.

Nhóm nghiên cứu đã phân tích mẫu máu và hình ảnh chụp cộng hưởng từ (MRI) của khoảng 2.000 người Nhật Bản từ 64 tuổi trở lên, từ đó đánh giá thể tích chất xám và chất trắng của não; nồng độ vitamin C trong huyết tương.

Kết quả nghiên cứu cho thấy những người có nồng độ vitamin C trong huyết tương thấp thường có:

Theo tiến sĩ Tomohiro Shintaku, giảng viên Khoa Chẩn đoán hình ảnh, Trường Y Đại học Hirosaki (Nhật Bản) - tác giả liên hệ của nghiên cứu, thể tích chất xám giảm thường phản ánh tình trạng teo não và mất tế bào thần kinh. Trong khi đó, DMN là một mạng lưới quan trọng đối với các chức năng nhận thức như trí nhớ. Sự suy giảm kết nối trong mạng lưới này được xem là một trong những biểu hiện sớm của suy giảm nhận thức.

Ông Tomohiro Shintaku cho rằng phát hiện này gợi ý việc duy trì nồng độ vitamin C ở mức phù hợp có thể góp phần hỗ trợ làm chậm quá trình suy giảm nhận thức do tuổi tác và giúp bảo tồn các kết nối bình thường của não.

Tuy nhiên, tiến sĩ Shintaku nhấn mạnh đây là nghiên cứu cắt ngang, vì vậy chỉ cho thấy mối liên quan, chứ không chứng minh vitamin C là nguyên nhân trực tiếp giúp bảo vệ não.

Theo bác sĩ Peter Gliebus, Trưởng khoa Thần kinh và Giám đốc Trung tâm Thần kinh nhận thức - hành vi thuộc Marcus Neuroscience Institute (Mỹ), duy trì đủ vitamin C có thể giúp bảo tồn các kết nối ở những vùng não quan trọng, bao gồm mạng lưới mặc định (DMN). Mạng lưới này đóng vai trò trong nhiều chức năng nhận thức như trí nhớ ngắn hạn, khả năng tự nhận thức và tư duy nội tâm.

Ở người lớn tuổi, khả năng hấp thu dưỡng chất có thể giảm, chế độ ăn dễ thiếu các vitamin quan trọng. Vì vậy, việc tối ưu tình trạng vitamin có thể trở thành một chiến lược dự phòng đơn giản nhằm duy trì chức năng nhận thức hoặc làm chậm quá trình suy giảm nhận thức, theo Medical News Today (Anh).

Tuy nhiên, bác sĩ Dung Trinh, Giám đốc Y khoa Phòng khám Healthy Brain Clinic ( Mỹ) lưu ý điều này không đồng nghĩa vitamin C có thể ngăn ngừa suy giảm nhận thức hoặc việc bổ sung vitamin C sẽ cải thiện sức khỏe não bộ. Ông cho rằng kết quả nên được xem như một tín hiệu cho thấy tình trạng vitamin C có thể là một trong nhiều yếu tố góp phần vào sức khỏe não, chứ không phải yếu tố quyết định.

Theo bác sĩ Dung Trinh, người dân không nên vội vàng sử dụng vitamin C liều cao chỉ dựa trên kết quả của nghiên cứu này. Thay vào đó, nên duy trì một chế độ ăn lành mạnh, giàu thực phẩm chứa vitamin C như các loại trái cây và rau củ; kết hợp với những thói quen đã được chứng minh có lợi cho não bộ như tập thể dục đều đặn, ngủ đủ giấc và kiểm soát tốt các bệnh mạn tính.

Tin Gốc: Thanh Niên

Đầy bụng là tình trạng khá phổ biến khi ăn rau sống hoặc các loại rau giàu chất xơ như bông cải xanh, bắp cải, măng tây. Tuy nhiên, nguyên nhân thường không phải do “không hợp rau” mà liên quan nhiều hơn đến cách chế biến, tốc độ tăng chất xơ và khả năng thích nghi của hệ tiêu hóa, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).

Dưới đây là những cách giúp tăng hấp thu dinh dưỡng trong rau nhưng lại không gây đầy hơi:

Không phải mọi cách nấu đều giống nhau. Luộc quá lâu có thể làm thất thoát các loại vitamin tan trong nước như vitamin C và folate. Trong khi đó, hấp hoặc xào nhanh ở nhiệt độ vừa phải thường giúp giữ lại dưỡng chất tốt hơn.

Hấp còn giúp làm mềm chất xơ trong rau mà không khiến rau mềm nhũn. Điều này giúp hệ tiêu hóa xử lý thức ăn dễ hơn và giảm cảm giác đầy bụng sau ăn. Nếu thường bị đầy bụng sau khi ăn rau, có thể ưu tiên rau hấp, luộc vừa chín hoặc xào nhanh với ít dầu, hạn chế ăn nhiều rau sống cùng lúc.

Chất xơ rất tốt cho sức khỏe đường ruột nhưng cơ thể cần thời gian để thích nghi. Khi đột ngột ăn nhiều rau hoặc tăng mạnh lượng chất xơ, vi khuẩn đường ruột sẽ lên men nhiều hơn và tạo ra nhiều khí hơn. Đây là lý do nhiều người cảm thấy chướng bụng khi mới chuyển sang chế độ ăn nhiều rau củ.

Nếu trước đây ăn ít rau, nên tăng từ từ trong vài tuần thay vì thay đổi đột ngột. Bắt đầu bằng rau nấu chín và chia đều lượng rau trong ngày thường giúp cơ thể thích nghi dễ hơn.

Một số vitamin trong rau là vitamin tan trong chất béo, chẳng hạn vitamin A, E và K. Nếu chỉ ăn rau mà không có chất béo, cơ thể có thể hấp thu các vitamin này kém hơn.

Do đó, thêm một lượng nhỏ chất béo lành mạnh như dầu ô liu, trái bơ, các loại hạt hoặc cá hồi có thể giúp tăng hấp thu vitamin và các hợp chất chống ô xy hóa trong rau. Lưu ý là không cần dùng quá nhiều dầu mỡ, một lượng vừa phải là đủ.

Một nguyên nhân ít được chú ý của đầy bụng là nuốt quá nhiều không khí khi ăn. Ăn quá nhanh, vừa ăn vừa nói chuyện liên tục hoặc ăn trong trạng thái căng thẳng có thể làm nuốt nhiều không khí vào bụng.

Rau xanh thường chứa nhiều chất xơ nên cần được nhai kỹ hơn các thực phẩm mềm. Nếu nhai quá nhanh, dạ dày và ruột sẽ phải làm việc nhiều hơn để xử lý thức ăn, từ đó dễ gây cảm giác nặng bụng hoặc khó tiêu. Ăn chậm, nhai kỹ và không ăn quá no sẽ giúp hệ tiêu hóa hoạt động dễ dàng hơn, theo Eating Well.

Tin Gốc: Thanh Niên

Ở tuổi 30 hay 40, nhiều người đã bắt đầu tính khá kỹ cho tương lai: mua nhà, tích lũy cho con, chuẩn bị quỹ dự phòng, lên kế hoạch nghỉ hưu, tìm một công việc tốt hơn hoặc một nguồn thu nhập bền hơn.

Chúng ta có thể dành hàng giờ để so sánh lãi suất, cân nhắc một khoản đầu tư, tính toán giá trị tài sản trong 5 năm, 10 năm tới. Nhưng không nhiều người dành cùng sự nghiêm túc ấy cho sức khỏe của chính mình.

Một ly cà phê thay bữa sáng. Một bữa trưa ăn vội trước màn hình máy tính. Một ngày làm việc kết thúc muộn, vận động bị lùi lại "mai tính". Giấc ngủ, bữa ăn, khám sức khỏe định kỳ, tất cả đều quan trọng, nhưng thường không đủ khẩn cấp để được ưu tiên ngay.

Sức khỏe vì thế không bị quên hẳn. Nó chỉ hay bị xếp sau. Vấn đề là cơ thể không chờ đến lúc chúng ta rảnh hơn mới bắt đầu ghi nhận những thiếu hụt. Những bữa ăn mất cân đối, thói quen ít vận động, giấc ngủ chập chờn hay việc trì hoãn chăm sóc bản thân có thể chưa tạo ra hệ quả tức thì. Nhưng nếu lặp lại đủ lâu, chúng có thể trở thành khoản "nợ sức khỏe" phải trả trong tương lai.

Trong thời đại số, người trẻ cũng không thiếu thông tin về sống khỏe. Chỉ vài phút tìm kiếm có thể mở ra hàng nghìn lời khuyên về ăn uống, tập luyện, thực phẩm bổ sung, lối sống cân bằng. Nhưng càng nhiều thông tin, việc lựa chọn điều đúng lại càng khó.

Giữa một rừng thông tin ấy, điều cần hơn cả không phải là thêm một trào lưu dinh dưỡng mới, mà là những dữ liệu khoa học đủ tin cậy để mỗi người biết mình đang ở đâu và nên bắt đầu từ đâu. Đó cũng là lý do những nghiên cứu về dinh dưỡng ngày càng có ý nghĩa, không chỉ giúp phác họa bức tranh sức khỏe của cộng đồng, mà còn mang đến những bằng chứng khoa học để mỗi người có thể đưa ra những lựa chọn đơn giản, đúng đắn và phù hợp hơn cho cuộc sống hằng ngày.

Giữa vô số lời khuyên về ăn uống, thực phẩm bổ sung và các trào lưu dinh dưỡng liên tục xuất hiện, câu hỏi nền tảng nhất lại dễ bị bỏ qua: Người Việt đang ăn ra sao, thiếu gì trong khẩu phần hằng ngày và cần thay đổi điều gì để sống khỏe dài lâu?

Đó cũng là xuất phát điểm của nghiên cứu được thực hiện trên gần 1.500 người trưởng thành tại Hà Nội, TP.HCM, Thái Nguyên, Quảng Nam và Cần Thơ. Thay vì tìm kiếm một xu hướng dinh dưỡng mới, nghiên cứu lựa chọn một hướng tiếp cận nền tảng hơn: Phác họa bức tranh dinh dưỡng của người Việt bằng những dữ liệu khoa học, từ đó cung cấp cơ sở cho các khuyến nghị phù hợp với bối cảnh và thói quen sinh hoạt hiện nay.

Kết quả mang đến một góc nhìn khá thú vị. Khẩu phần trung bình mới đáp ứng khoảng 68,7% nhu cầu canxi, 50,9% nhu cầu folate, trong khi 61,4% người tham gia chưa tiêu thụ đủ rau và trái cây theo khuyến nghị. Đáng chú ý, gần 27% người trưởng thành chưa duy trì bữa sáng thường xuyên và năng lượng từ bữa sáng mới đáp ứng khoảng 18,2% nhu cầu khuyến nghị trong ngày.

Theo PGS-TS Trần Thanh Dương, Viện trưởng Viện Dinh dưỡng, đây là những dữ liệu quan trọng giúp nhận diện rõ hơn thực trạng dinh dưỡng của người Việt trong bối cảnh mới. Điều đáng chú ý nằm ở cách xây dựng một chế độ ăn cân bằng, đa dạng và phù hợp hơn để đáp ứng đầy đủ nhu cầu. Bởi dinh dưỡng không được quyết định bởi một bữa ăn hoàn hảo, mà được hình thành từ những lựa chọn đúng được duy trì đều đặn mỗi ngày.

Ở góc độ khoa học sức khỏe, TS Holiday Durham Zanetti, chuyên gia cao cấp của Viện Sức khỏe Nutrilite, cho rằng dinh dưỡng không nên được nhìn nhận như một giải pháp ngắn hạn, mà là nền tảng của sức khỏe lâu dài. Khi những quyết định rất nhỏ được duy trì đều đặn mỗi ngày, lợi ích tích lũy sẽ trở nên rõ rệt theo thời gian. Đó cũng là cách nhiều quốc gia có tuổi thọ khỏe mạnh đang tiếp cận: Không theo đuổi những chế độ ăn hoàn hảo, mà kiên trì xây dựng những thói quen đúng dựa trên bằng chứng khoa học.

Việt Nam đang tiến nhanh vào giai đoạn già hóa dân số. [1] Theo Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA), đến năm 2036, nước ta bước vào thời kỳ dân số già. Tuổi thọ trung bình đạt khoảng 74,7 tuổi là một thành quả đáng ghi nhận của quá trình phát triển đời sống – xã hội. Nhưng khi người dân sống lâu hơn, câu hỏi quan trọng không chỉ là sống thêm bao nhiêu năm, mà là trong những năm đó, mỗi người có thể duy trì sức khỏe, sự độc lập và chất lượng sống đến đâu. Kinh nghiệm từ Nhật Bản, Singapore và nhiều quốc gia có tuổi thọ cao cho thấy, thách thức lớn của một xã hội già hóa không nằm ở tuổi thọ, mà ở "tuổi khỏe".

Đó cũng là lý do Tổ chức Y tế thế giới (WHO) thúc đẩy chương trình Healthy Ageing (tạm dịch là "lão hóa lành mạnh"), chuyển trọng tâm từ điều trị bệnh sang duy trì khả năng sống độc lập, khỏe mạnh và hạnh phúc trong suốt vòng đời.

Mỗi nghiên cứu khoa học đều góp thêm một mảnh ghép quan trọng cho bức tranh sức khỏe cộng đồng, góp phần thay đổi cuộc sống. Đó cũng là lý do các quốc gia có tuổi thọ khỏe mạnh đều đầu tư mạnh cho nghiên cứu dinh dưỡng, giáo dục cộng đồng và các chương trình thay đổi hành vi.

Theo Ngân hàng Thế giới và Global Nutrition Report, mỗi 1 USD đầu tư cho dinh dưỡng có thể tạo ra tới 16 USD giá trị kinh tế trong tương lai nhờ giảm chi phí y tế, nâng cao năng suất lao động và cải thiện chất lượng nguồn nhân lực. Điều này cho thấy dinh dưỡng không chỉ là vấn đề sức khỏe, mà còn là một khoản đầu tư cho phát triển bền vững.

Tại Việt Nam, sự phối hợp giữa Viện Dinh dưỡng và Viện Sức khỏe Nutrilite cũng hướng tới mục tiêu đó: Xây dựng bằng chứng khoa học về thực trạng dinh dưỡng của người Việt, đồng thời đưa những kết quả nghiên cứu đến gần hơn với cộng đồng thông qua các hoạt động truyền thông và giáo dục dinh dưỡng.

Bà Ôn Minh Hằng, Phó tổng giám đốc Amway Việt Nam chia sẻ: "Dự án hợp tác này là một phần trọng tâm của chiến lược Sống khỏe mạnh, sống hạnh phúc mà Amway triển khai trong nhiều năm qua. Chúng tôi cam kết không chỉ là đơn vị tài trợ nghiên cứu, mà còn là cầu nối lan tỏa nhận thức cộng đồng. Trong hành trình này, Amway nỗ lực biến kết quả nghiên cứu thành những con số biết nói, đưa các số liệu khoa học thành giải pháp dinh dưỡng thực tiễn, giúp người dân dễ dàng thực hiện và hình thành thói quen sống khoa học mỗi ngày".

Khoa học giúp cộng đồng hiểu đúng. Truyền thông giúp kiến thức trở nên dễ tiếp cận. Doanh nghiệp, khi đồng hành cùng cơ quan chuyên môn, có thể góp phần đưa những sáng kiến ấy đến gần hơn với đời sống. Khi ba mắt xích cùng vận hành, những thay đổi nhỏ mới có cơ hội trở thành thói quen của nhiều người.

Sống khỏe dài lâu không được tạo nên từ một quyết định lớn, mà từ những lựa chọn đúng được duy trì mỗi ngày. Và khi ngày càng nhiều người Việt bắt đầu từ những lựa chọn ấy, chúng ta sẽ cùng xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh hơn, hạnh phúc hơn và phát triển bền vững hơn. Bởi khoản đầu tư giá trị nhất cho tương lai không phải là tài sản chúng ta sở hữu. Mà là sức khỏe của chính người sẽ sống trong tương lai ấy.

Tin Gốc: Thanh Niên