Chiều 29.6, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được cùng đoàn công tác kiểm tra tiến độ dự án rạch Xuyên Tâm và động viên các phường đã thực hiện bàn giao toàn bộ mặt bằng.
Dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm là công trình trọng điểm của TP.HCM, dài gần 9 km, kéo dài từ kênh Nhiêu Lộc – Thị Nghè đến sông Vàm Thuật, đi qua 4 phường Gia Định, Bình Thạnh, Bình Lợi Trung và An Nhơn. Dự án ảnh hưởng đến 2.190 trường hợp, gồm 897 trường hợp giải tỏa một phần và 1.293 trường hợp giải tỏa toàn bộ. Tổng vốn đầu tư dự án hơn 17.200 tỉ đồng, dự kiến hoàn thành năm 2028.
Trong buổi kiểm tra vào tháng 3.2026, Chủ tịch Nguyễn Văn Được yêu cầu các phường tập trung nhân lực, bàn giao toàn bộ mặt bằng trước ngày 30.6 theo kết luận của Bí thư Thành ủy TP.HCM.
Tại buổi kiểm tra chiều 29.6, người đứng đầu chính quyền thành phố biểu dương nỗ lực của 4 phường đã tập trung nguồn lực, vận động người dân dọc theo 2 bờ bàn giao mặt bằng. Ông cũng gửi lời cảm ơn người dân đã đồng thuận, chia sẻ với chính quyền thành phố để đẩy nhanh tiến độ dự án đã ấp ủ hơn 20 năm qua.
Với mặt bằng sạch được bàn giao đầy đủ, Chủ tịch UBND TP.HCM đề nghị chủ đầu tư rà soát, điều chỉnh phương án thi công để rút ngắn thời gian, đảm bảo kỹ thuật, chất lượng, phấn đấu cuối năm 2027 hoàn thành. “Nếu hoàn thành vào mốc thời gian này, thành phố sẽ tặng thưởng lớn cho chủ đầu tư, đơn vị thi công và các phường”, ông Được nhấn mạnh.
Ông Được cho biết thêm, sau dự án rạch Xuyên Tâm, TP.HCM sẽ tập trung chỉnh trang nhà ven kênh rạch khu vực quận 4, quận 8 cũ để hoàn thành chỉ tiêu cải thiện môi trường sống mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gửi gắm. Đây cũng là nền tảng để đưa TP.HCM trở thành đô thị toàn cầu, đáng sống của khu vực châu Á.
Bên cạnh đó, Chủ tịch Nguyễn Văn Được cũng đề nghị các phường, xã có nhà trên và ven kênh rạch thuộc diện chỉnh trang học hỏi kinh nghiệm từ 4 phường Gia Định, Bình Thạnh, Bình Lợi Trung và An Nhơn để phấn đấu đến năm 2030 hoàn thành chương trình chỉnh trang nhà ven kênh.
Trao đổi với báo chí tại buổi kiểm tra, ông Đậu An Phúc, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Hạ tầng đô thị TP.HCM, cho biết các phường có rạch Xuyên Tâm đi qua đã vào cuộc rất tích cực, cơ bản hoàn tất bồi thường. Các địa phương bàn giao tới đâu, chủ đầu tư tiếp nhận mặt bằng tới đó.
“Đây cũng là áp lực với chủ đầu tư. Việc của chúng tôi trong thời gian tới là đẩy nhanh tiến độ, hạn chế tối đa việc thi công ảnh hưởng đến người dân”, ông Phúc nói.
Đại diện chủ đầu tư cũng cho biết sẽ làm việc với các nhà thầu để rà soát, xây dựng lại tiến độ cụ thể, nếu cần thiết thì sẽ tăng ca, tăng kíp để rút ngắn thời gian thi công, phấn đấu cuối năm 2027 sẽ hoàn thành, đưa dự án vào phục vụ người dân.
Ông Phúc cho hay, dự án rạch Xuyên Tâm có 3 gói thầu. Riêng gói thầu xây lắp 3 đã khởi công từ tháng 5.2025, dự kiến hoàn thành tháng 11.2026 và đưa vào sử dụng trước. Tiếp đó, chủ đầu tư sẽ tập trung nhân lực, trang thiết bị để đẩy nhanh tiến độ 2 gói thầu còn lại.
Theo báo cáo về xu hướng gia tăng chi phí y tế tại Việt Nam của TS-BS Ong Thế Duệ, Viện Chiến lược và chính sách y tế (Bộ Y tế), chi tiêu y tế tại Việt Nam đang gia tăng, khoảng 7 - 8% mỗi năm. Tổng chi tiêu y tế của cả nước đã tăng 1,5 lần từ 17,4 tỉ USD năm 2019 lên 27,5 tỉ USD năm 2025. Dự báo sẽ lên đến 31,7 tỉ USD vào 2027 và 34,1 tỉ USD vào năm 2028.
Mức chi tiêu y tế bình quân đầu người cũng tăng qua các năm, từ khoảng 270 USD/năm (năm 2025) dự kiến lên 308 USD (năm 2027) và ước 328 USD vào 2028. Trước đó, năm 2019 con số này là 181 USD/người/năm; 22,1 USD (năm 2022); và 270 USD (năm 2025).
Trong cơ cấu chi tiêu y tế, chi phí thuốc chiếm tỷ trọng lớn nhất. Tỷ lệ chi cho tiền thuốc quỹ BHYT chi trả lên đến 53% trong tổng chi phí BHYT (năm 2015), với con số 25.000 tỉ đồng. Tỷ lệ này hiện đã giảm, chiếm khoảng 33 - 35% trong tổng chi phí BHYT (giai đoạn 2019 - 2024), nhưng số tiền thực chi vẫn tăng và ở mức cao. Năm 2000, BHYT chi 40,42 nghìn tỉ đồng; năm 2022 là 40,57 nghìn tỉ đồng; năm 2023 là 47,23 nghìn tỉ và 10 tháng năm 2024 là 42,48 nghìn tỉ đồng.
Theo nhiều chuyên gia, việc gia tăng chi phí từ quỹ BHYT đồng nghĩa gia tăng các khoản bệnh nhân phải chi trả (với người bệnh cùng chi trả 20%). Trong điều trị, chi phí cho tiền thuốc tại Việt Nam vào năm 2025 là 6,9 tỉ và sẽ tăng lên đến 8,6 tỉ USD vào 2028.
Theo Bộ Y tế, nguyên nhân khiến người bệnh tăng chi trả khi khám, chữa bệnh là chất lượng dịch vụ y tế tại tuyến y tế cơ sở vẫn còn hạn chế khiến người bệnh bỏ qua tuyến xã, huyện vượt lên tuyến trên. Cùng đó, một số thời điểm bệnh viện thiếu thuốc, không đủ thuốc cần thiết cho người bệnh sử dụng.
Ngoài ra, có ý kiến cho rằng việc cơ sở khám chữa bệnh thực hiện tự chủ tài chính, gắn với phương thức thanh toán theo phí dịch vụ như hiện nay dẫn đến tình trạng chỉ định bệnh nhân vào viện nội trú rộng rãi, chỉ định vào viện đối với các bệnh viện có thể khám cấp thuốc ngoại trú; tình trạng kéo dài ngày điều trị, chỉ định quá mức cần thiết đối với xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, thăm dò chức năng và một số dịch vụ y tế trong khám chữa bệnh.
Các khảo sát cho thấy từ năm 2018 - 2022, chi cho y tế chiếm 43 - 45% tổng chi, gây gánh nặng kinh tế cho hộ gia đình. Theo ước tính của Bộ Y tế, hiện tỷ lệ chi tiền túi cho y tế tại Việt Nam đã giảm dưới 40%, song cần tiếp tục giảm, tiệm cận gần hơn với khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) là 20%.
TS Angela Pratt, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, đánh giá tại Việt Nam, tỷ lệ chi trả trực tiếp từ tiền túi của người dân cho y tế đã giảm trong những năm gần đây. Đây là một tín hiệu tích cực. Tuy nhiên, mức chi trả này vẫn còn cao hơn 2 - 2,5 lần so với mức khuyến nghị của WHO, khoảng 15 - 20% tổng chi y tế.
TS Angela Pratt cho biết có nhiều nguyên nhân làm gia tăng chi phí y tế. Trước hết là gánh nặng ngày càng lớn của các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường và ung thư - những bệnh cần điều trị lâu dài, theo dõi thường xuyên và sử dụng thuốc trong thời gian dài. Bên cạnh đó, tuổi thọ người dân tăng lên cũng kéo theo nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng lớn ở nhóm người cao tuổi.
Ngoài ra, còn có những nguyên nhân đến từ chính hệ thống y tế, như tình trạng người dân vẫn tập trung khám chữa bệnh tại bệnh viện tuyến trên, trong khi y tế cơ sở chưa được khai thác hiệu quả; cùng với đó là chi phí thuốc, vật tư và kỹ thuật y tế ngày càng tăng.
Theo bà Pratt, cách hiệu quả nhất để giảm áp lực chi phí y tế là đẩy mạnh dự phòng và phát hiện bệnh sớm - đặc biệt thông qua việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ như hút thuốc lá, sử dụng rượu bia ở mức có hại, chế độ ăn uống không lành mạnh và thiếu vận động thể lực.
"Những cải cách gần đây, trong đó có luật Dược sửa đổi năm 2024 là bước tiến quan trọng nhằm tăng tính minh bạch trong quản lý giá thuốc, cải thiện khả năng chi trả và tăng cường bảo vệ tài chính cho người dân", bà Pratt đánh giá.
Trong lĩnh vực cư trú, kể từ 1.7 tới, luật nghiêm cấm giải quyết cho đăng ký thường trú, đăng ký tạm trú khi biết rõ người đăng ký không sinh sống tại chỗ ở đó, trừ trường hợp đăng ký cho trẻ em dưới 6 tuổi về với cha hoặc mẹ hoặc người giám hộ.
Trẻ dưới 6 tuổi sẽ được đăng ký thường trú tại chỗ ở hợp pháp không thuộc quyền sở hữu của mình khi về ở với cha, mẹ, người giám hộ mà không cần sự đồng ý của chủ hộ và chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp đó.
Khi làm hồ sơ đăng ký thường trú, tờ khai thay đổi thông tin về cư trú không cần có ý kiến đồng ý cho đăng ký thường trú của chủ hộ, chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp hoặc người được ủy quyền.
Nghiên cứu khoa học cho thấy, 6 năm đầu đời là "giai đoạn vàng" phát triển của trẻ em, cả về thể chất, tinh thần và trí tuệ. Do vậy, trẻ cần được hưởng các chính sách ưu tiên, bao gồm các quyền về cư trú, được chung sống cùng với cha, mẹ, người giám hộ.
Quy định mới bảo đảm trẻ được chăm sóc toàn diện ngay từ những năm đầu đời, đồng thời đơn giản hóa, thuận lợi cho người dân khi thực hiện thủ tục hành chính cho trẻ dưới 6 tuổi.
Luật cũng quy định khi có người lưu trú qua đêm, thành viên hộ gia đình, người đại diện cơ sở chữa bệnh, cơ sở lưu trú du lịch, chủ sở hữu hoặc người được giao quản lý phương tiện, các cơ sở lưu trú khác có trách nhiệm thông báo việc lưu trú với cơ quan đăng ký cư trú.
Nếu cá nhân, thành viên hộ gia đình không có mặt tại chỗ ở đó thì người đến lưu trú có trách nhiệm thông báo việc lưu trú với cơ quan đăng ký cư trú. Bộ trưởng Bộ Công an quy định chi tiết việc thông báo lưu trú.
Trong lĩnh vực căn cước, luật bổ sung hành vi bị nghiêm cấm gồm: yêu cầu công dân xuất trình giấy tờ đã được tích hợp vào căn cước điện tử, ứng dụng định danh quốc gia để giải quyết thủ tục hành chính, trừ trường hợp thông tin công dân cung cấp không thống nhất với thông tin đã được tích hợp hoặc pháp luật có quy định khác.
Nếu người được cấp căn cước điện tử đã xuất trình căn cước điện tử theo yêu cầu của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền thì cơ quan, tổ chức, cá nhân đó không được yêu cầu người được cấp căn cước điện tử xuất trình giấy tờ hoặc cung cấp thông tin đã được tích hợp vào căn cước điện tử.
Luật cũng giao Chính phủ quy định chi tiết về trình tự, thủ tục khai thác thông tin trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; lộ trình và thời hạn hoàn thành việc kết nối, chia sẻ dữ liệu với cơ sở dữ liệu này.
Ngoài ra, luật còn quy định cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước trực tuyến trên cổng dịch vụ công, ứng dụng VNeID hoặc trực tiếp tại nơi làm thủ tục đối với các trường hợp sau: khi thông tin thay đổi do sắp xếp đơn vị hành chính; bị mất thẻ căn cước hoặc thẻ căn cước bị hư hỏng không sử dụng được.
Cơ quan quản lý căn cước sử dụng thông tin về ảnh khuôn mặt, vân tay, mống mắt đã được thu nhận lần gần nhất và các thông tin hiện có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước để cấp lại thẻ căn cước.
Sáng 20/4, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh thừa ủy quyền của Thủ tướng trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam. Dự thảo được xây dựng để thể chế hóa chủ trương của Đảng, tạo thêm nguồn lực, cơ chế đầu tư và chính sách đãi ngộ cho lĩnh vực văn hóa.
Trong tổng thể chính sách phát triển văn hóa, việc xác lập Ngày Văn hóa Việt Nam được đặt ra nhằm tạo dấu mốc xã hội cho các hoạt động tôn vinh, lan tỏa giá trị văn hóa.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết Ủy ban nhất trí với đề xuất của Chính phủ về Ngày Văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng quy định "người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương" liên quan trực tiếp đến pháp luật về lao động.
Theo lộ trình, Quốc hội sẽ xem xét, thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động tại kỳ họp thứ 2 vào tháng 10 theo trình tự, thủ tục rút gọn. Vì vậy, Ủy ban Văn hóa và Xã hội đề nghị quy định nội dung này tại Bộ luật Lao động để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.
Ngoài nội dung về Ngày Văn hóa Việt Nam, dự thảo đưa ra 10 nhóm chính sách nhằm tạo thêm nguồn lực và động lực phát triển văn hóa. Trong đó, ngân sách nhà nước bảo đảm tối thiểu 2% tổng chi hằng năm cho lĩnh vực này, đồng thời khuyến khích huy động nguồn lực xã hội.
Song song, Chính phủ đưa ra các cơ chế hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng, ưu đãi thuế, phí để hình thành các cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; đồng thời cho phép cộng đồng dân cư tham gia quản lý, vận hành một số thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở.
Các chính sách ưu đãi cũng được mở rộng, như áp dụng thuế giá trị gia tăng 5% đối với điện ảnh, biểu diễn nghệ thuật, thể dục thể thao; miễn thuế nhập khẩu, phí hải quan đối với các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm được mua đấu giá đưa về nước để trưng bày không vì mục đích lợi nhuận.
Với nguồn nhân lực, dự thảo đề xuất cơ chế đãi ngộ đặc thù, gồm đào tạo chuyên sâu trong và ngoài nước, tuyển dụng không qua thi tuyển trong một số trường hợp, tăng phụ cấp nghề cho nghệ sĩ, nghệ nhân và hỗ trợ chuyển đổi nghề khi hết tuổi nghề.
Cùng với đó, Nhà nước đặt trọng tâm vào bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc, đồng thời đặt hàng sáng tạo và phổ biến các tác phẩm có giá trị cao về tư tưởng và nghệ thuật. Hoạt động quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra nước ngoài cũng được đẩy mạnh thông qua Tuần Văn hóa Việt Nam, mô hình khu phố Việt Nam và các chương trình trưng bày tại bảo tàng quốc tế.
Ủy ban Văn hóa và Xã hội cơ bản tán thành định hướng thu hút nguồn lực phát triển văn hóa, song đề nghị làm rõ nguyên tắc áp dụng chính sách ưu đãi để tránh trùng lặp với quy định hiện hành, đồng thời xác định tiêu chí lựa chọn địa phương thí điểm và bảo đảm khả năng cân đối nguồn lực.
Đối với chủ trương thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật, cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá kỹ mô hình tổ chức, cơ chế quản trị, phương thức huy động vốn, tỷ lệ tham gia của Nhà nước và khu vực tư nhân, cũng như nguyên tắc phân chia rủi ro. Đồng thời, không sử dụng kinh phí của Quỹ để chi trả cho bộ máy quản lý.
Dự thảo nghị quyết dự kiến được Quốc hội biểu quyết thông qua ngày 23/4.