Tiết khí này kéo dài khoảng 15 ngày, đánh dấu giai đoạn thời tiết trong lành, đã qua đợt lạnh ẩm của mùa xuân nhưng chưa chạm tới cái nóng gay gắt đầu hè.
Theo chuyên gia văn hóa Phạm Đình Hải, tên gọi “Thanh minh” có nghĩa là trong sạch và sáng sủa. Đây là thời điểm khí dương hưng thịnh, vạn vật tràn đầy sức sống. Do đó, Thanh minh mang hai ý nghĩa lớn: Đạo hiếu (tảo mộ) và di dưỡng tinh thần (hội đạp thanh).
Việc tu sửa phần mộ vào thời điểm vượng khí nhất trong năm là cách con cháu giúp nơi yên nghỉ của tổ tiên luôn sạch sẽ, khang trang. Bên cạnh đó, các hoạt động ngoài trời, dã ngoại (giẫm lên cỏ xanh) giúp con người hòa mình vào thiên nhiên, tăng cường gắn kết gia đình và cộng đồng.
Trong phần hội “đạp thanh” thời xưa, mọi người ăn mặc chỉnh tề, tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thơ ca hò vè, các trò chơi dân gian. Nam nữ gặp gỡ, trao đổi tâm tình, hẹn ước.
Mỗi người đều muốn thể hiện rõ bản thân mình (thanh minh) để qua đó lựa chọn, cầu thân, kết bạn. Thời phong kiến, Tết Thanh minh là một dịp hẹn hò, xem mặt rất tốt của các gia đình, thanh niên nam nữ.
Hướng dẫn thực hành nghi thức
Chuyên gia Phạm Đình Hải cho biết, nghi lễ Thanh minh đề cao sự giản dị, lòng thành kính, không cầu kỳ về hình thức.
Về thời gian: Gia chủ có thể tiến hành tảo mộ vào bất kỳ ngày nào trong khoảng 15 ngày của tiết khí. Không nhất thiết phải xem ngày lành tháng tốt hay chọn giờ hoàng đạo. Quan trọng nhất là sắp xếp được thời gian để con cháu tề tựu đông đủ, tinh thần thoải mái.
Về lễ vật: Mâm cúng thường rất đơn giản, chỉ gồm: hương (nhang), hoa tươi, quả chín, trà, nước sạch và một ít vàng mã. Ở nhiều gia đình, chỉ cần một nén tâm nhang cũng đủ thể hiện lòng thành kính. Người dân được khuyến cáo hạn chế đốt vàng mã số lượng lớn để tránh lãng phí và bảo vệ môi trường.
Các bước tại mộ phần:
– Dâng hương, xin phép thần linh, thổ địa cai quản vùng đất trước khi dọn dẹp.
– Quét dọn, phát quang cỏ dại, đắp thêm đất và tu sửa những chỗ sạt lở, hư hỏng để phần mộ khang trang.
– Sau khi dọn dẹp xong, con cháu mới thắp hương tưởng nhớ gia tiên, mời tổ tiên thụ lộc.
Sau phần “lễ” là phần “hội”, các gia đình thường tổ chức thụ lộc, ăn uống nhẹ nhàng ngay tại khuôn viên nghĩa trang (nếu cho phép) hoặc tổ chức dã ngoại cuối tuần. Điều này giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về cội nguồn và tự làm mới bản thân cả về thể chất lẫn tinh thần.
Bài văn khấn khi đi tảo một dịp Tết Thanh minh
Theo phong tục truyền thống, khi ra nghĩa trang, gia chủ không thể khấn trực tiếp gia tiên ngay mà phải tuân thủ nguyên tắc “xin phép thần linh trước, mời gia tiên sau”.
Gia chủ thắp hương, chắp tay thành tâm khấn:
“Con lạy chín phương trời, mười phương chư Phật. Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Ngũ phương Ngũ thổ Long mạch cai quản khu vực này. Hôm nay nhân tiết Thanh minh, tín chủ con thành tâm sắm lễ, xin phép các ngài cho chúng con được dọn dẹp, tu sửa lại phần mộ của gia tiên họ… (tên họ của gia đình).”
Sau khi dọn dẹp xong, thắp hương lên mộ phần gia tiên và khấn:
“Con kính lạy gia tiên tiền tổ, hương linh cụ… (tên người đã khuất). Nhân tiết Thanh minh vượng khí, con cháu thành tâm sắm lễ, khang trang lại mộ phần, đắp bồi thổ địa. Cúi xin hương linh chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ độ trì cho gia đạo bình an, vạn sự hanh thông”.
Trong cuộc sống hiện đại, không ít thói quen ăn uống tưởng chừng vô hại lại đang âm thầm bào mòn sức khỏe từ bên trong. Câu chuyện của cô gái 20 tuổi dưới đây là một lời cảnh báo rõ ràng, cho thấy chỉ một chế độ ăn thiếu khoa học cũng có thể dẫn đến những tổn thương nghiêm trọng cho gan và cơ thể, ngay cả khi tuổi đời còn rất trẻ.
Điều đáng nói chỉ trong một tháng, cô gái 20 tuổi ở Trung Quốc đã giảm tới 12kg nhờ chế độ ăn kiêng cực đoan chỉ gồm bánh mì hoặc trái cây mỗi bữa. Thế nhưng, đằng sau thân hình mảnh mai mà cô ao ước là một cơ thể suy kiệt, rối loạn nội tiết và kết quả khám khiến cô bàng hoàng gan nhiễm mỡ nặng dù chưa hề béo phì hay uống rượu bia.
Nhân vật trong câu chuyện là Tiểu Lâm, một nữ sinh kiêm nhân viên văn phòng có vóc dáng vốn khá gọn gàng.
Với mong muốn sở hữu thân hình "chuẩn mảnh mai", cô tự xây dựng thực đơn khắc nghiệt: ba bữa mỗi ngày chỉ xoay quanh một lát bánh mì hoặc vài miếng trái cây, thỉnh thoảng thêm sa lát.
Ban đầu, Tiểu Lâm cảm thấy việc giảm cân diễn ra nhanh chóng và đầy hứng khởi. Chỉ sau một tuần, cô đã thấy cơ thể nhẹ hơn rõ rệt. Nhưng đến tháng thứ nhất, dù cân nặng giảm mạnh, sức khỏe lại tụt dốc: mệt mỏi kéo dài, chán ăn, rụng tóc, rối loạn kinh nguyệt và giảm khả năng tập trung.
Lo lắng vì tình trạng bất thường, cô đi khám và nhận kết quả gây sốc suy dinh dưỡng nhẹ, thiếu máu, rối loạn nội tiết và đặc biệt là gan nhiễm mỡ mức độ đáng kể. Điều khiến Tiểu Lâm sốc nhất là cô luôn tin bệnh này chỉ xảy ra với người béo phì hoặc uống nhiều rượu.
Theo bác sĩ điều trị, việc giảm cân quá nhanh và ăn uống thiếu chất chính là nguyên nhân trực tiếp gây tổn thương gan. Khi cơ thể bị nhịn ăn kéo dài, chất béo từ mô dự trữ bị phân giải ồ ạt và đổ dồn về gan. Nếu gan không kịp chuyển hóa, lượng mỡ sẽ tích tụ, dẫn đến gan nhiễm mỡ.
Bên cạnh đó, chế độ ăn thiếu protein khiến gan không đủ nguyên liệu để chuyển hóa và đào thải chất béo. Việc nạp quá ít năng lượng cũng làm rối loạn chuyển hóa, khiến cơ thể "suy kiệt từ bên trong" dù cân nặng giảm nhanh.
Các chuyên gia cảnh báo, giảm cân cực đoan không chỉ gây mất sức mà còn tiềm ẩn nhiều bệnh lý nguy hiểm. Những dấu hiệu như mệt mỏi kéo dài, đầy bụng, chán ăn, đau tức vùng hạ sườn phải hay rối loạn men gan có thể là lời cảnh báo sớm của gan nhiễm mỡ.
Các bác sĩ khuyến cáo, giảm cân an toàn cần dựa trên chế độ ăn cân bằng, đủ protein kết hợp vận động hợp lý, tuyệt đối tránh nhịn ăn hoặc dùng thuốc giảm cân không rõ nguồn gốc. Chỉ khi giảm cân đúng cách, cơ thể mới có thể thay đổi bền vững mà không phải trả giá bằng sức khỏe.
Giảm cân an toàn không đến từ việc ép cơ thể cực đoan, mà nằm ở sự kiên trì xây dựng lối sống lành mạnh và bền vững mỗi ngày. Dưới đây là những cách đơn giản, dễ áp dụng tại nhà được chuyên gia khuyến nghị, giúp kiểm soát cân nặng bền vững và an toàn cho sức khỏe.
1. Chia nhỏ bữa ăn
Ăn 4-5 bữa nhỏ mỗi ngày giúp cơ thể duy trì năng lượng ổn định, hạn chế tích trữ mỡ thừa và hỗ trợ tăng trao đổi chất.
2. Uống nước trước ăn
Uống khoảng 500ml nước trước bữa ăn 30 phút giúp tạo cảm giác no, từ đó giảm lượng thức ăn nạp vào.
3. Giảm đường và tinh bột
Hạn chế đường, tinh bột tinh chế và thay bằng ngũ cốc nguyên hạt giúp giảm cảm giác đói và kiểm soát calo hiệu quả hơn.
Nicole Kerr (62 tuổi) đến từ bang Colorado (Mỹ), có tới 3 lần chết đi sống lại. Thế nhưng, bà đều đã vượt qua, trở về cuộc sống thường nhật và có những trải nghiệm đặc biệt.
Vụ việc đầu tiên xảy ra khi bà Nicole mới 19 tuổi. Bạn học chở bà trên chiếc Corvette rồi bỗng dưng mất lái, đâm sầm vào một tảng đá lớn.
Chiếc xe lật nhào và hất cả 2 văng ra ngoài. Bà bị văng mạnh xuống đất và được đội cứu hộ phát hiện trong tình trạng co quắp. Bà được xác nhận đã tử vong tại hiện trường và bị đắp khăn trắng, theo Irishmirror.
Trong suốt 13 phút tim ngừng đập, bà Nicole quan sát thi thể mình từ trên cao với một sự bình thản lạ lùng, sau đó thấy mình được bao phủ bởi ánh sáng trắng rực rỡ và cảm thấy hạnh phúc tột độ, thay thế hoàn toàn nỗi đau thể xác.
Lúc này, bà Nicole gặp lại người ông quá cố và nhận ra sai lầm lớn nhất của mình: Gia nhập học viện quân đội chỉ để làm hài lòng cha, sống bất an khi chạy theo kỳ vọng của người khác thay vì lắng nghe tâm hồn mình.
Sự sống quay trở lại khi một nhân viên y tế tại hiện trường nỗ lực thực hiện các kỹ thuật kích thích cuối cùng, giúp đồng tử của Nicole dần phản ứng. Bà Nicole được đưa đi cấp cứu trong tình trạng xương chậu dập, cổ tay vỡ nát, chấn thương não và ngực nghiêm trọng, cùng một bàn chân gần như đứt lìa.
Tuy nhiên, thử thách chưa dừng lại ở đó. Hai tuần sau, bà tiếp tục rơi vào tình trạng nhiễm trùng huyết và hoại tử.
Trong một ca phẫu thuật, tim bà một lần nữa ngừng đập. Nicole chia sẻ bà lại trải qua cảm giác bước vào "ánh sáng trắng" và được thông báo rằng "sứ mệnh trên Trái Đất vẫn chưa hoàn thành". Khi bác sĩ chuẩn bị xác nhận thời điểm tử vong thì tim bà bắt đầu đập trở lại.
Trong những tháng tiếp theo, bà tiếp tục chiến đấu với ranh giới sinh tử. Có thời điểm, dịch tràn vào phổi khiến bà ngạt thở, dẫn đến trải nghiệm cận tử thứ ba. May mắn, bác sĩ kịp thời cứu chữa.
Thông điệp về "sứ mệnh dở dang" lại một lần nữa được nhắc lại. Từ đó đến nay, người phụ nữ này chưa từng có thêm trải nghiệm cận tử nào.
Sau hành trình dài giành giật sự sống, Nicole cuối cùng đã hồi phục. Tuy nhiên, bà cho rằng điều thay đổi lớn nhất không phải là thể chất, mà là cách nhìn về cuộc sống và cái chết. "Cái chết không phải là dấu chấm hết. Tôi muốn mọi người hiểu rằng họ được yêu thương nhiều hơn họ nghĩ, và không cần phải sống trong sợ hãi", bà chia sẻ.
Trong nhiều năm, bà Nicole giữ kín trải nghiệm của mình vì sợ bị coi là điên rồ. Tuy nhiên, sau khi được biết về những người có trải nghiệm tương tự, bà quyết định chia sẻ câu chuyện của mình như một cách truyền đi thông điệp tích cực với hy vọng giúp người khác sống trọn vẹn hơn và nhìn nhận cái chết một cách bình thản, không còn ám ảnh hay lo âu.
Trong vùng xám của những mối quan hệ hiện đại, ranh giới giữa lòng tốt và sự phản bội nhiều khi không rõ ràng. Việc một đồng nghiệp nam nhiều lần trả tiền bữa trưa, đề nghị đưa về nhà hay chủ động khoác áo cho bạn khi văn phòng bật điều hòa lạnh là những hành động thường gây tranh cãi.
Nhà tâm lý học Melanie Schilling gọi đây là "ngoại tình vi mô" (micro-cheating) - thuật ngữ chỉ những hành động nhỏ, kín đáo cho thấy một người đang hướng sự chú ý hoặc tình cảm vào người thứ ba. Dù chưa vượt qua giới hạn thể xác, những hành vi này vẫn gây đổ vỡ lòng tin.
Chuyên gia cho rằng ranh giới của "ngoại tình vi mô" thường mang tính chủ quan. Ví dụ, một số người cho rằng việc đi nhờ xe đồng nghiệp là bình thường nếu quãng đường ngắn. Những người khác lại phản đối, cho rằng không gian kín của ôtô sau giờ làm việc dễ tạo cơ hội cho những chuyện không hay xảy ra. Thậm chí, nhiều phụ nữ khẳng định họ thà chịu lạnh còn hơn mượn áo khoác của đồng nghiệp nam vì hành động đó quá thân mật.
Bà Tan Yuyun, chuyên gia tư vấn tâm lý tại Singapore, nói điều quan trọng nằm ở ý định. "Nếu việc đưa đón mang tính thiết thực, minh bạch thì không vấn đề gì. Nhưng nếu bạn bắt đầu cảm thấy sự mập mờ, hãy học cách nói 'không' và tự chuẩn bị vật dụng cá nhân để tránh lệ thuộc vào người khác", chuyên gia nói.
Ngoại tình không phải vấn đề mới, nhưng công nghệ đã thay đổi cách nó xảy ra. Thay vì những cuộc hẹn lén lút, người ta có thể dùng tài khoản bí mật để nhấn "thích" các nội dung gợi cảm; gửi tin nhắn tán tỉnh ở chế độ tự động xóa hoặc chi tiền mua quà ảo cho các streamer trên mạng xã hội.
Bà Theresa Pong, giám đốc phòng khám tư vấn tâm lý The Relationship Room (Singapore), cho biết áp lực công việc và những nhu cầu tình cảm không được đáp ứng tại nhà khiến nhiều người tìm kiếm sự an ủi qua màn hình điện thoại. "Những tương tác lén lút này làm xói mòn sự an toàn, khiến người bạn đời cảm thấy bị bỏ rơi và tổn thương dù đối phương chưa 'đi quá giới hạn' trên thực tế", bà Pong nói.
Để nhận biết bản thân hoặc bạn đời có rơi vào bẫy "ngoại tình vi mô" hay không, các chuyên gia gợi ý ba dấu hiệu:
Tâm trí xao nhãng: Thường xuyên mơ tưởng về một người khác ngoài bạn đời.
So sánh ngầm: Bắt đầu chỉ trích người cũ, vợ hoặc chồng và so sánh họ với "đối tượng" mới.
Bí mật hóa: Đặt mật khẩu thiết bị, giấu giếm các cuộc trò chuyện hoặc cảm thấy tội lỗi sau mỗi lần tương tác với người kia.
Chuyên viên công tác xã hội Brenda Tham thuộc tổ chức REACH Community Services nói khi một người dành nhiều năng lượng cảm xúc cho một người lạ hơn là gia đình, đó là lúc cần dừng lại.
"Hóa đơn, việc nhà và con cái có thể khiến hôn nhân trở nên khô khan, làm một người mới trông có vẻ hấp dẫn hơn. Nhưng cái mới nào rồi cũng sẽ cũ", bà Tham nói.