Bộ GD-ĐT đang lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh (CMHS) và phối hợp giáo dục giữa gia đình với cơ sở giáo dục, dự kiến áp dụng từ năm học 2026-2027 tới đây.
Nhiều năm qua, cứ mỗi dịp đầu năm học, câu chuyện về các khoản thu thông qua Ban đại diện CMHS lại trở thành chủ đề được xã hội quan tâm. Dù Bộ GD-ĐT liên tục có văn bản chấn chỉnh, nhiều địa phương cũng thường xuyên nhắc nhở các trường thực hiện đúng quy định, nhưng phản ánh về lạm thu vẫn xuất hiện ở không ít nơi.
Điểm đáng chú ý trong dự thảo điều lệ lần này là Bộ GD-ĐT đã làm rõ hơn chức năng của Ban đại diện CMHS; nhấn mạnh việc đóng góp phải hoàn toàn tự nguyện; không được quy định mức thu bình quân, không được ép buộc phụ huynh; đồng thời không để Ban đại diện đứng ra thu hộ các khoản thuộc trách nhiệm của nhà trường. Đây đều là những thay đổi tích cực, thể hiện quyết tâm lập lại trật tự trong hoạt động của Ban đại diện CMHS.
Tuy nhiên, nhìn từ thực tiễn, có thể thấy những quy định tương tự không phải lần đầu tiên xuất hiện. Trước đây, Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT và nhiều văn bản hướng dẫn cũng từng quy định khá rõ những khoản Ban đại diện không được thu, không được chi. Thế nhưng, cứ mỗi năm học mới, câu chuyện “quỹ phụ huynh”, “đóng góp tự nguyện”, “xã hội hóa” vẫn khiến nhiều phụ huynh băn khoăn.
Điều đáng nói là phần lớn phụ huynh đều chọn cách im lặng. Không ít người biết khoản thu chưa hợp lý nhưng vẫn chấp nhận đóng vì ngại va chạm, ngại con mình bị để ý hoặc đơn giản là không muốn trở thành “người khác biệt” giữa tập thể lớp. Có người ví đó là tâm lý “ngậm bồ hòn làm ngọt”, biết không đúng nhưng vẫn chấp nhận để mọi việc được yên ổn. Họ không có cách nào để khác được. Thậm chí có phụ huynh phải xin chuyển trường cho con vì nêu ý kiến chống đối.
Thực tế cho thấy, nhiều vụ việc lạm thu chỉ được xử lý sau khi báo chí phản ánh hoặc dư luận lên tiếng. Khi đó, các trường mới tổ chức rà soát, trả lại tiền hoặc kiểm điểm tập thể, cá nhân liên quan. Điều này cho thấy cơ chế tự giám sát trong nhà trường vẫn chưa phát huy hiệu quả. Đó cũng là lý do vì sao nhiều lần sửa đổi quy định vẫn chưa giải quyết được tận gốc vấn đề. Điều còn thiếu không hẳn là quy định cấm, mà là cơ chế để những quy định ấy được thực thi một cách nghiêm túc.
Muốn điều lệ mới thành hiện thực, cần chuyển tư duy từ “quản lý bằng nguyên tắc” sang “quản lý bằng cơ chế thực thi”. Điều lệ không chỉ nên quy định quyền hạn và trách nhiệm của Ban đại diện CMHS mà còn cần dành một mục riêng về giám sát, tiếp nhận phản ánh và xử lý vi phạm.
Trước hết, cần quy định rõ quyền của phụ huynh trong việc phản ánh, kiến nghị khi phát hiện Ban đại diện hoạt động sai điều lệ hoặc có dấu hiệu lạm thu. Quyền này phải được ghi nhận chính thức trong điều lệ, thay vì chỉ là một quyền mặc nhiên.
Cùng với đó là xác định rõ cơ quan tiếp nhận và giải quyết. Hiệu trưởng phải là người đầu tiên chịu trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra và xử lý các phản ánh liên quan đến hoạt động của Ban đại diện trong trường. Chỉ sợ hiệu trưởng là “cánh tay nối dài”, “núp bóng” của Ban đại diện CMHS. Nếu phản ánh liên quan đến chính hiệu trưởng hoặc không được giải quyết thỏa đáng, phụ huynh cần có quyền gửi trực tiếp đến phòng Văn hóa-Xã hội hoặc Sở GD-ĐT theo phân cấp quản lý. Điều lệ cũng nên quy định thời hạn giải quyết cụ thể để tránh tình trạng đơn thư bị kéo dài hoặc rơi vào im lặng.
Một nội dung quan trọng khác là trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở giáo dục. Thực tế lâu nay vẫn tồn tại quan điểm cho rằng Ban đại diện CMHS là tổ chức độc lập nên nhà trường không chịu trách nhiệm về các khoản thu của Ban đại diện. Đây là cách hiểu chưa đầy đủ. Mọi hoạt động của Ban đại diện đều diễn ra trong khuôn khổ nhà trường, vì vậy hiệu trưởng không thể đứng ngoài vai trò giám sát. Nếu để xảy ra lạm thu kéo dài hoặc Ban đại diện hoạt động trái điều lệ mà không kịp thời chấn chỉnh thì trách nhiệm quản lý của người đứng đầu cũng cần được xem xét.
Bên cạnh đó, điều lệ cần quy định rõ các cách chế tài xử lý. Chẳng hạn, khoản thu trái quy định phải được hoàn trả đầy đủ cho phụ huynh; Ban đại diện vi phạm nghiêm trọng có thể bị bãi nhiệm hoặc giải thể; cá nhân cố tình vận động, tổ chức thu sai quy định không được tiếp tục tham gia Ban đại diện trong nhiệm kỳ đó. Trường hợp có dấu hiệu vi phạm pháp luật về tài chính thì phải chuyển cơ quan chức năng xử lý theo quy định, thay vì chỉ dừng ở mức “rút kinh nghiệm”.
Một giải pháp rất cần thiết nữa là bắt buộc công khai (trung thực) toàn bộ việc thu, chi của Ban đại diện. Điều lệ nên có quy định bảo vệ người phản ánh. Đây là điểm còn thiếu trong nhiều văn bản hiện hành. Khi phụ huynh được bảo đảm không bị gây khó dễ, không ảnh hưởng đến quyền lợi học tập của con em mình vì đã phản ánh sai phạm, họ sẽ mạnh dạn lên tiếng hơn. Và khi đó, việc giám sát xã hội mới thực sự phát huy hiệu quả.
Theo đề án tuyển sinh, mỗi trường thành viên có chính sách riêng trong xét điểm cộng hay điểm thưởng.
Trừ Bách khoa, cả 7 trường đều cộng tối đa 5 điểm cho thí sinh từ 149 trường THPT nếu đạt 2 yêu cầu: học tối thiểu hai năm tại trường phổ thông, học lực trung bình ba năm đạt loại tốt trở lên. Chính sách này sẽ duy trì đến năm 2028, sau đó, Đại học Quốc gia TP HCM chỉ cộng điểm với học sinh trường chuyên.
Trong khi trường Đại học Khoa học Tự nhiên, trường Đại học An Giang quy định mỗi thí sinh chỉ được cộng điểm một loại thành tích cao nhất thì các trường còn lại cho phép thí sinh cộng nhiều loại, miễn không quá 10/100 điểm.
Chi tiết các loại thành tích, chứng chỉ được cộng điểm khi xét tuyển vào các trường thành viên Đại học Quốc gia TP HCM như sau:
Đại học Quốc gia TP HCM có 8 trường thành viên với quy mô đào tạo hơn 100.450 sinh viên chính quy, gồm: Bách khoa, Khoa học Tự nhiên, Khoa học Xã hội và Nhân văn, Kinh tế - Luật, Công nghệ Thông tin, Quốc tế, Khoa học Sức khỏe, An Giang.
Năm nay, 8 trường tuyển hơn 27.000 sinh viên ở gần 230 ngành, chương trình đào tạo.
Các trường thống nhất dùng 2 phương thức chính: Tuyển thẳng và ưu tiên xét tuyển; Xét tuyển tổng hợp nhiều đầu điểm. Đây là thay đổi lớn trong phương án tuyển sinh của Đại học Quốc gia TP HCM. Những năm trước, hầu hết xét riêng từng đầu điểm.
Nội dung trên nằm trong hướng dẫn ngày 31/3 của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội.
Sở đề nghị các địa phương đảm bảo an toàn của bữa ăn bán trú; kiểm tra và xác minh nhà cung cấp, nguồn gốc của nguyên liệu; chủ động cảnh báo nguy cơ, điều tra và xử lý nếu xảy ra sự cố an toàn thực phẩm.
Ngoài công khai thực đơn, định lượng món ăn, các trường phải rà soát, đánh giá lại nhà cung cấp thực phẩm, nguyên liệu cho bữa ăn; kiểm tra hồ sơ pháp lý và các giấy tờ về an toàn thực phẩm; kiểm soát chặt khâu nhận nguyên liệu, không nhận thực phẩm không rõ nguồn gốc, có dấu hiệu hư hỏng hoặc không đúng hợp đồng.
Các trường chỉ được tiếp tục ký kết, sử dụng dịch vụ nếu nhà cung cấp đáp ứng đầy đủ quy định.
Yêu cầu của Sở trong bối cảnh Công an Hà Nội vừa phát hiện đường dây giết mổ và tiêu thụ 3.600 con lợn mắc dịch tả châu Phi, tương đương 300 tấn. Trong chuỗi này, công ty Cường Phát được xác định là đầu mối tiêu thụ và phân phối, cung cấp thịt cho một số trường học ở Hà Nội.
Danh sách trường học sử dụng thực phẩm từ công ty Cường Phát chưa được công bố.
Hội đồng tuyển sinh Trường ĐH Khoa học sức khỏe vừa có thông báo đến thí sinh về việc nhận bản sao công chứng chứng chỉ ngoại ngữ và kết quả kỳ thi SAT để bổ sung hồ sơ xét điểm cộng trong xét tuyển trình độ ĐH chính quy năm 2026.
Năm 2026, Trường ĐH Khoa học Sức khỏe có 2 phương thức tuyển sinh trình độ ĐH.
Phương thức 1: Xét tuyển thẳng theo quy định của Bộ GD-ĐT.
Đối tượng 1 là thí sinh đạt giải học sinh giỏi quốc gia. Thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba học sinh giỏi quốc gia môn sinh khi đăng ký xét tuyển ngành: y khoa, răng - hàm - mặt, y học cổ truyền, điều dưỡng. Thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba học sinh giỏi quốc gia môn hóa khi đăng ký xét tuyển ngành dược học.
Đối tượng 2 là thí sinh thuộc đối tượng xét tuyển thẳng được quy định tại khoản 4 điều 8 của Quy chế tuyển sinh ĐH-CĐ hiện hành của Bộ GD-ĐT phải có kết quả học tập xếp mức tốt trong 3 năm lớp 10, 11, 12. Trường không xét tuyển thẳng thí sinh đạt giải khoa học kỹ thuật quốc gia.
Nguyên tắc xét tuyển đối tượng 1 theo giải đạt được đến khi đủ chỉ tiêu. Đối tượng 2 dựa trên điểm trung bình chung kết quả học tập cả năm các lớp 10, 11, 12 theo tổ hợp môn xét tuyển, Hội đồng tuyển sinh sắp xếp từ cao xuống thấp để lấy đến khi đủ chỉ tiêu.
Phương thức 2: Xét tuyển tổng hợp dựa trên kết quả thi tốt nghiệp THPT năm tuyển sinh, kết quả thi đánh giá năng lực do ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức năm tuyển sinh và kết quả học tập cấp THPT. Thí sinh cần đạt ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào theo quy chế tuyển sinh đại học hiện hành của Bộ GD-ĐT.
Trường ĐH Khoa học sức khỏe ưu tiên cộng điểm cho thí sinh có chứng chỉ ngoại ngữ (IELTS ≥ 6.0, TOEFL iBT ≥ 79, TOEFL ITP ≥ 550, TOEIC (Nghe, đọc ≥ 671, Nói, viết ≥ 271), VSTEP Bậc 4); Và/hoặc có kết quả kỳ thi SAT từ 1.280 điểm trở lên; Và/hoặc thí sinh giỏi từ 149 trường THPT thuộc danh sách ưu tiên xét tuyển của ĐH Quốc gia TP.HCM thỏa 2 tiêu chí sau: học tập tối thiểu 2 năm tại các trường THPT chuyên, phổ thông năng khiếu; Trung bình học lực 3 năm trung học phổ thông từ tốt trở lên.
Các chứng chỉ/kết quả trên được sử dụng để xét điểm cộng trong xét tuyển trình độ ĐH năm 2026 theo quy định của trường không dùng để xét tuyển độc lập. Chứng chỉ ngoại ngữ hoặc kết quả kỳ thi SAT phải được cấp trước thời điểm xét tuyển không quá 2 năm, thí sinh phải nộp bản giấy về trường theo đúng hướng dẫn.
Điểm cộng theo thang điểm 100 được tính theo công thức như sau:
Điểm cộng = 5 x Điểm chứng chỉ ngoại ngữ/điểm tối đa của chứng chỉ ngoại ngữ tương ứng + 5 x Điểm SAT/1.600 + 5 x Điểm trung bình cộng của điểm trung bình các môn trong 3 năm học THPT/10
Trường hợp thí sinh có tổng điểm cộng của chứng chỉ ngoại ngữ và kết quả SAT lớn hơn 5 thì chỉ lấy 5.
Thời hạn nộp trước 17 giờ ngày 20.6, cách thức nộp gồm 2 bước:
Thí sinh cần đảm bảo bản giấy bản sao chứng chỉ/kết quả thi nộp về Trường ĐH Khoa học Sức khỏe trước ngày 20.6. Trường không giải quyết các trường hợp bản giấy nộp về trường sau thời gian trên. Trường ĐH này cũng lưu ý, thí sinh hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật với những thông tin đã khai báo. Trường hợp thí sinh giả mạo các giấy tờ, khai man, khai thiếu, gian lận trong khai báo sẽ bị hủy kết quả trúng tuyển. Tùy theo từng trường hợp vi phạm cụ thể sẽ được cấp có thẩm quyền xử lý theo quy định.