Thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) là phương pháp hỗ trợ sinh sản phổ biến với nhiều cặp vợ chồng hiếm muộn. Trong quy trình này, người phụ nữ thường phải tiêm hormone kích thích buồng trứng, chọc hút trứng, tạo phôi trong phòng thí nghiệm rồi chuyển phôi vào tử cung.
Dù mang lại cơ hội có con cho nhiều gia đình, IVF vẫn là kỹ thuật có mức độ can thiệp cao. Một số phụ nữ có thể gặp khó chịu do dùng thuốc nội tiết, đau sau thủ thuật lấy trứng hoặc phải trải qua nhiều chu kỳ điều trị không thành công.
Bên cạnh đó, quá trình tinh trùng và trứng gặp nhau trong môi trường nhân tạo cũng có những giới hạn nhất định. Nhiều bước thao tác trong phòng thí nghiệm có thể ảnh hưởng đến khả năng sống sót và phát triển của phôi.
Từ thực tế này, nhóm nghiên cứu do nhà khoa học Mariana Medina Sánchez tại Viện khoa học nano CIC nanoGUNE ở Tây Ban Nha đã phát triển một hướng tiếp cận mới.
Thay vì đưa trứng ra ngoài cơ thể để thụ tinh, nhóm muốn vận chuyển tinh trùng qua đường sinh dục nữ đến ống dẫn trứng, nơi quá trình thụ tinh tự nhiên diễn ra.
Bà Medina Sánchez cho biết, ý tưởng cuối cùng của nhóm nghiên cứu là thực hiện hỗ trợ sinh sản trong cơ thể người phụ nữ, tận dụng cơ thể như một “lồng ấp” tự nhiên.
Theo nhóm nghiên cứu, phương pháp này đặc biệt có ý nghĩa trong các trường hợp tinh trùng ít hoặc khả năng di chuyển kém. Khi đó, số lượng tinh trùng đến được ống dẫn trứng quá thấp, làm giảm cơ hội thụ tinh tự nhiên.
Tinh trùng được điều hướng bằng từ trường
Để thử nghiệm ý tưởng, các nhà khoa học sử dụng tinh trùng bò và gắn lên chúng những hạt từ tính rất nhỏ làm từ oxit sắt và polystyrene. Khoảng 30 hạt bám vào phần đầu mỗi tinh trùng, giúp tinh trùng có khả năng phản ứng với từ trường, trong khi phần đuôi vẫn di chuyển tự do.
Về bản chất, các hạt từ tính đóng vai trò như công cụ hỗ trợ điều hướng, giúp nhà nghiên cứu có thể dẫn tinh trùng đến vị trí mong muốn bằng từ trường yếu từ bên ngoài.
“Chúng tôi đã trao đổi với các chuyên gia hỗ trợ sinh sản để xây dựng quy trình xử lý tinh trùng sao cho có thể kết hợp với các kỹ thuật IVF đang được áp dụng hiện nay”, bà Medina Sánchez cho biết.
Các thử nghiệm ban đầu cho thấy hạt từ tính không ảnh hưởng đáng kể đến tốc độ di chuyển hoặc sức khỏe tổng thể của tinh trùng. Khi tinh trùng gắn hạt được đặt cùng trứng trong đĩa nuôi cấy, chúng vẫn tạo ra phôi khỏe mạnh với tỷ lệ tương đương tinh trùng không gắn hạt.
Theo nhóm nghiên cứu, khi tinh trùng đi vào trứng, các hạt từ tính sẽ tự tách ra và chưa ghi nhận ảnh hưởng rõ rệt đến quá trình phát triển sớm của phôi.
Nhóm cũng cho thấy tinh trùng có thể được điều hướng bằng từ trường bên ngoài, di chuyển theo nhiều hướng và tiến gần đến trứng trong môi trường phòng thí nghiệm.
Đánh giá về kết quả này, Kylie Dunning, chuyên gia tại Đại học Adelaide, Úc, cho rằng đây là bằng chứng đáng chú ý về tính khả thi của phương pháp. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh kỹ thuật vẫn cần vượt qua nhiều bước kiểm chứng trước khi có thể xem xét ứng dụng trên người.
Bên cạnh hiệu quả, tính an toàn của các hạt từ tính cũng là vấn đề cần được đánh giá kỹ lưỡng.
Theo bà Medina Sánchez, các hạt này có thể được theo dõi bằng siêu âm và về lý thuyết sẽ được cơ thể đào thải tự nhiên sau khi tách khỏi tinh trùng. Trong trường hợp cần thiết, chúng cũng có thể được thu hồi bằng các thiết bị từ tính chuyên dụng.
Nhóm nghiên cứu cho biết trong một thử nghiệm chưa công bố, họ đã sử dụng nam châm bên ngoài để dẫn hướng thành công phôi chứa cấu trúc từ tính vào ống dẫn trứng của chuột.
Kết quả bước đầu cho thấy tiềm năng ứng dụng của công nghệ điều hướng bằng từ trường trong hỗ trợ sinh sản.
“Chúng tôi tin rằng đây là một hướng đi đầy triển vọng”, bà Medina Sánchez nhận định.
Dù vậy, kỹ thuật này hiện vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu tiền lâm sàng và chưa thể thay thế các phương pháp IVF truyền thống. Các chuyên gia cho rằng sẽ cần thêm nhiều nghiên cứu để đánh giá hiệu quả và độ an toàn trước khi công nghệ này có thể được đưa vào thực hành điều trị vô sinh.
Kết quả xét nghiệm các mẫu bệnh phẩm trên do Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai thực hiện, vừa được Sở Y tế công bố hôm 28/5.
Hiện, các cơ sở y tế trên địa bàn đã làm thủ tục xuất viện cho 33 người bệnh, đồng thời tiếp tục chăm sóc 73 trường hợp khác. Bác sĩ đánh giá sức khỏe toàn bộ nạn nhân đều ổn định, không ghi nhận diễn biến nặng hay phát sinh ca nhập viện mới. Ngành y tế cũng chỉ đạo các bệnh viện duy trì thường trực cấp cứu, sẵn sàng tiếp nhận người bệnh nếu có.
Chiều 22/5, một công ty đặt 28 ổ bánh mì thập cẩm và 18 ổ không nhân từ cơ sở Lâm Huyền cho nhân viên ăn tăng ca. Đến khuya cùng ngày, 15 người bắt đầu đau bụng, tiêu chảy cấp nhiều lần, nôn ói và sốt. Mọi người đưa 12 nhân viên vào bệnh viện cấp cứu, 3 người còn lại tự uống thuốc tại nhà.
Cũng trong ngày 22/5, chủ tiệm Lâm Huyền cho biết đã bán ra khoảng 200 ổ bánh mì thập cẩm. Bản thân người chủ này cũng ăn đồ ăn nhà làm và xuất hiện các triệu chứng ngộ độc tương tự khách hàng.
Sau khi sự việc xảy ra, nhà chức trách lập tức kiểm tra và yêu cầu tiệm bánh mì dừng hoạt động. Lực lượng Vệ sinh An toàn Thực phẩm ghi nhận nguyên liệu làm bánh tại đây gồm thịt xá xíu, chả da bao, chả thủ, chả lụa, pate, sốt bơ trứng gà tươi, dưa chua, dưa leo, nước chan xì dầu.
Hiện, giới chức y tế tiến hành đối chiếu kết quả xét nghiệm bệnh phẩm, thức ăn cùng thông tin dịch tễ để kết luận nguyên nhân cuối cùng. Cơ quan chức năng cũng đang củng cố hồ sơ, tài liệu nhằm xử phạt hành chính chủ cơ sở ngay sau khi có kết quả kiểm nghiệm mẫu thực phẩm.
Salmonella là vi khuẩn đường ruột phổ biến, thường là thủ phạm chính gây ra các vụ ngộ độc thực phẩm nghiêm trọng trên toàn thế giới. Loại vi khuẩn này lây nhiễm sang người chủ yếu thông qua việc tiêu thụ thực phẩm bị ô nhiễm, chưa nấu chín kỹ như thịt sống, thịt gia cầm, trứng, hoặc nguồn nước không đảm bảo vệ sinh.
Khi xâm nhập vào hệ tiêu hóa, chúng thường có thời gian ủ bệnh từ vài giờ đến vài ngày trước khi khiến nạn nhân bùng phát các triệu chứng như đau bụng quặn thắt, tiêu chảy cấp, sốt cao và nôn mửa.
Dù hầu hết người trưởng thành khỏe mạnh có thể tự phục hồi sau vài ngày nếu được bù đủ nước, nhưng tình trạng nhiễm khuẩn này có nguy cơ đe dọa tính mạng đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có hệ miễn dịch suy yếu.
Do đó, biện pháp phòng ngừa hữu hiệu nhất để ngăn chặn vi khuẩn này là tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc ăn chín uống sôi, rửa sạch tay trước khi ăn và bảo quản, chế biến thức ăn đúng cách để tránh lây nhiễm chéo.
Ngày 22-4, Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á Vĩnh Long cho biết mới đây đã tiếp nhận liên tiếp 2 trường hợp trẻ em tại xã Tân Long Hội nhập cấp cứu trong tình trạng mệt lả, nôn ói nhiều, kèm đau đầu sau khi vô tình nuốt phải mủ hoa sứ.
Đây không phải là tình huống cá biệt, mà chỉ là một phần trong số nhiều ca tương tự đã được ghi nhận tại địa phương, cho thấy nguy cơ ngộ độc từ loại cây cảnh quen thuộc này đang bị xem nhẹ.
Ngay khi tiếp nhận tại khoa cấp cứu, các bệnh nhi được đánh giá nhanh tình trạng toàn thân, theo dõi sát dấu hiệu sinh tồn và mức độ ngộ độc.
Bác sĩ lập tức triển khai các biện pháp xử trí ban đầu như: bù dịch, kiểm soát nôn ói nhằm ổn định tình trạng. Sau đó bệnh nhân được chuyển đến khoa nhi để tiếp tục điều trị chuyên sâu.
Tại khoa nhi, các bác sĩ chỉ định sử dụng than hoạt tính nhằm hạn chế hấp thu độc chất còn lại trong đường tiêu hóa, đồng thời theo dõi chặt chẽ các biến chứng có thể xảy ra trên tim mạch, thần kinh và tiêu hóa.
Theo bác sĩ Trần Đăng Khoa - Trưởng khoa nhi Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á Vĩnh Long, hoa sứ, đặc biệt là sứ Thái (còn gọi là sứ sa mạc), chứa nhóm hoạt chất glycosid tim, một loại độc chất có khả năng tác động trực tiếp lên cơ tim.
Độc tính hiện diện ở toàn bộ cây, từ mủ, thân, lá đến hoa. Khi xâm nhập cơ thể, các chất này không chỉ gây kích ứng niêm mạc tiêu hóa với biểu hiện nôn ói, đau bụng mà còn có thể ảnh hưởng đến hệ tim mạch, gây rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp.
Trong những trường hợp nặng, nguy cơ biến chứng có thể đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Điều đáng lo ngại là mủ cây sứ có màu trắng đục như sữa, dễ khiến trẻ nhỏ tò mò, trong khi hoa có hình dạng đẹp mắt, dễ bị nhầm lẫn là có thể ăn được. Những yếu tố nguy cơ này tồn tại ngay trong không gian sống quen thuộc như sân vườn, nhưng lại thường bị người lớn chủ quan bỏ qua.
Ban đầu, cô cho rằng cảm giác đau họng đó chỉ là do vị cay của món ăn gây ra nên tự mua thuốc điều trị song tình trạng sức khỏe chuyển biến xấu nhanh. Chỉ ít phút khi được đưa tới bệnh viện, cô tử vong do ngạt thở, theo EBC.
Bác sĩ Cao Minh, Trưởng khoa Tai Mũi Họng - Phẫu thuật Đầu và Cổ (Bệnh viện Nhân dân Trịnh Châu), kết luận nguyên nhân tử vong là viêm nắp thanh quản cấp tính. Ông đánh giá đây là một trong những tình trạng cấp cứu nguy kịch nhất của chuyên khoa. Bệnh khởi phát đột ngột, diễn tiến nhanh, làm tắc nghẽn đường thở và đe dọa tính mạng bệnh nhân ở mọi lứa tuổi.
Đồng tình với quan điểm trên, bác sĩ Chu Quốc Văn (Bệnh viện trực thuộc Đại học Sư phạm Hàng Châu) chỉ ra nhiễm trùng là nguyên nhân phổ biến nhất. Đồ uống và thực phẩm kích ứng mạnh cũng dễ làm viêm nhiễm niêm mạc nắp thanh quản. Bệnh nhân thường ớn lạnh, sốt, đau đầu, mệt mỏi, chán ăn, khó nói, đau họng dữ dội và đau nhói khi nuốt. Ở thể nặng, người bệnh thậm chí không thể nuốt nước bọt.
Giải thích cơ chế gây ngạt, bác sĩ Tai Mũi Họng Chen Hongjun (Đài Loan) mô tả nắp thanh quản như một chiếc nắp đậy di động ngăn thức ăn lọt vào khí quản. Khi vi khuẩn tấn công, hoặc người bệnh dung nạp nhiệt lượng quá mức, phần sụn này sẽ sưng tấy, ửng đỏ như quả anh đào. Cấu trúc vùng họng vốn hẹp, nên khối mô sưng to vô tình tạo thành nút chặn bít kín lối vào phổi. Chỉ trong vài giờ, người bệnh chuyển từ cảm giác khó chịu nhẹ sang ngạt thở hoàn toàn.
Về mối liên hệ với món lẩu, các chuyên gia y tế nhận định nhiệt độ cao và vị cay nóng làm tổn thương niêm mạc họng, mở đường cho vi khuẩn xâm nhập sâu vào mô. Nam giới 40-50 tuổi hoặc những người mang bệnh lý nền như tiểu đường, tim mạch, hô hấp đối mặt nguy cơ mắc bệnh cao hơn.
Đối với căn bệnh sát thủ gây nghẹt thở này, bác sĩ ưu tiên khai thông đường thở bằng cách đặt ống nội khí quản hoặc mở khí quản cấp cứu. Sau đó, họ dùng kháng sinh và thuốc kháng viêm liều cao để giảm phù nề. Giới chuyên môn cảnh báo người dân tuyệt đối không tự chẩn đoán hay mua thuốc điều trị tại nhà khi đau họng bất thường, nhằm tránh nguy cơ đột tử khi đang ngủ hoặc di chuyển.
