Giám đốc doanh nghiệp ở Phú Thọ bị khởi tố về tội Trốn thuế

Ông Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (cũ), vừa bị Viện KSND tối cao truy tố với cáo buộc nhận hối lộ của nhóm doanh nghiệp (DN) đưa người đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài.

Nhóm cán bộ cấp dưới của ông Hoan bị viện kiểm sát truy tố cùng tội danh gồm: Tống Hải Nam, Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước; Phạm Viết Hương và Nguyễn Gia Liêm (đều là cục phó); Lê Thanh Hà (Trưởng phòng Hàn Quốc) cùng 3 người khác. 11 người bị truy tố tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, trong đó có các ông Nghiêm Quốc Hưng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Hoàng Long; Nguyễn Đức Nam, Chủ tịch HĐQT Công ty Sona; Nghiêm Văn Định, Giám đốc Công ty Incoop3.

Ông Nguyễn Bá Hoan giữ chức Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội từ năm 2020 - 2025, phụ trách chỉ đạo Cục Quản lý lao động ngoài nước. Và theo cáo trạng, nhóm cán bộ thuộc Cục Quản lý lao động ngoài nước đã kéo dài thời gian thẩm định hồ sơ, yêu cầu bổ sung tài liệu nhiều lần, gây khó dễ cho các DN đưa người đi xuất khẩu lao động, để buộc họ chi tiền "bôi trơn" khi xin cấp, cấp đổi giấy phép. Trong suốt 8 năm, tổng số tiền cựu lãnh đạo, cán bộ của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội nhận hơn 9 tỉ đồng.

Cáo trạng thể hiện, trong giai đoạn 2017 - 2025, với vai trò cục trưởng, ông Tống Hải Nam đã chỉ đạo cấp dưới là Nguyễn Thành Hưng và Phan Thị Thu Trang (chuyên viên Phòng Pháp chế) gây khó khăn cho DN khi nộp hồ sơ đề nghị cấp mới hoặc cấp đổi giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài. Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Nguyễn Thành Hưng chủ động đưa ra mức "chi phí" từ 250 - 400 triệu đồng/hồ sơ cấp mới. Với hồ sơ cấp đổi, mức tiền thấp hơn.

Còn đối với các hồ sơ thông qua Nguyễn Lâm Sơn (Giám đốc một công ty luật làm trung gian) mức chi được ấn định 400 triệu đồng cho cấp mới và 100 triệu đồng cho cấp đổi. Số tiền "bôi trơn" sau đó được Hưng và Trang phân chia, chuyển cho Tống Hải Nam theo "định mức" từ 150 - 250 triệu đồng/hồ sơ. Từ số tiền nhận của DN, ông Nam tiếp tục chuyển khoảng 100 triệu đồng/hồ sơ cho ông Hoan để được ký duyệt giấy phép.

Viện kiểm sát cáo buộc, khi được giao phụ trách Cục Quản lý lao động ngoài nước, Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan biết tình trạng cán bộ kéo dài thời gian thẩm định để vòi tiền DN. Tuy nhiên thay vì chấn chỉnh, ông lại nhiều lần nhận tiền do Tống Hải Nam đưa để ký cấp phép.

Kết quả điều tra cho thấy trong suốt 8 năm, nhóm bị can đã nhận tổng cộng hơn 9 tỉ đồng để xử lý 29 giấy phép cho 28 DN. Trong đó, Nguyễn Thành Hưng là người nhận nhiều nhất với hơn 7,7 tỉ đồng, Phan Thị Thu Trang nhận 1,2 tỉ đồng.

Sau khi nhận tiền từ DN, Hưng đã 41 lần đưa tổng cộng 4,55 tỉ đồng cho ông Nam, Trang cũng 6 lần đưa khoảng 846 triệu đồng cho cục trưởng. Từ nguồn tiền này, ông Tống Hải Nam đưa cho ông Nguyễn Bá Hoan tổng cộng 1,4 tỉ đồng cùng quà tặng là hai chiếc đồng hồ trị giá khoảng 450 triệu đồng để được ký nhanh 14 giấy phép.

Không chỉ gây khó dễ trong việc cấp phép, viện kiểm sát xác định một "quy trình riêng" đã được cựu thứ trưởng và cấp dưới dựng lên trong khâu đăng ký hợp đồng cung ứng lao động đi Hàn Quốc theo diện visa E7, qua đó biến thủ tục hành chính thành công cụ buộc DN chi tiền.

Theo cáo trạng, nhằm tạo rào cản đối với DN, ông Tống Hải Nam đã báo cáo ông Hoan và được đồng ý cho xây dựng quy trình thẩm định hồ sơ đăng ký hợp đồng. Từ đó, ông Nam chỉ đạo cấp dưới xây dựng quy trình này. Ông Nam chỉ đạo Phòng Hàn Quốc yêu cầu DN phải có tài liệu chứng minh về hạn mức tuyển dụng lao động của chủ sử dụng lao động tại nước ngoài. Tài liệu này buộc phải có xác nhận của cơ quan thẩm quyền Hàn Quốc.

Tuy nhiên thực tế các DN không thể thu thập, cung cấp được tài liệu này nên đặt vấn đề "đưa tiền cảm ơn" nhờ ông Nam giúp đỡ, tạo điều kiện bỏ qua lỗi và phê duyệt nhanh hồ sơ. Kết quả điều tra xác định, từ năm 2021 - 2025, khi làm thủ tục xin cấp phiếu trả lời để xuất khẩu lao động, các ông Hưng, Nam và Định đã nhiều lần trực tiếp đưa tiền cho lãnh đạo, cán bộ cục. Tổng số tiền nhóm DN này hối lộ hơn 281.800 USD và 190 triệu đồng (tương đương hơn 6,8 tỉ đồng).

Nhóm DN hối lộ số tiền trên để được tạo điều kiện cấp phiếu thực hiện đơn hàng cho 548 lao động, với "định mức" khoảng 500 USD mỗi lao động, cáo trạng nêu. Trong đó, riêng Tổng giám đốc Nghiêm Quốc Hưng bị cáo buộc chi hơn 239.800 USD để được giải quyết hồ sơ cho 129 lao động.

Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định đã 3 lần nhận tổng cộng 170.000 USD và 50 triệu đồng (tương đương hơn 4 tỉ đồng). Tống Hải Nam nhận 11 lần với tổng số hơn 74.000 USD và 100 triệu đồng. Một số cán bộ, lãnh đạo khác cũng nhận tiền với các mức khác nhau để "tạo điều kiện", trả lời nhanh hồ sơ.

Không chỉ trong quá trình xử lý hồ sơ, vào các dịp lễ, Tết, các DN còn tiếp tục chi tiền "cảm ơn". Ông Nguyễn Bá Hoan bị xác định nhận tổng cộng hơn 450.000 USD và 310 triệu đồng, ông Tống Hải Nam nhận hơn 105.000 USD và hơn 1 tỉ đồng.

Viện kiểm sát cáo buộc số tiền cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan cùng cấp dưới nhận vào các dịp lễ Tết được xác định là tiền hối lộ để tạo điều kiện cho DN. Theo đó, ông Hoan bị cáo buộc nhận hối lộ nhiều lần tổng 16,3 tỉ đồng. Ông Nam nhận 14,3 tỉ đồng, hưởng lợi 8 tỉ đồng. Nhóm cán bộ còn lại chịu trách nhiệm số tiền nhận hối lộ từ vài chục triệu đến vài tỉ đồng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Bộ Luật Hình sự đang được Bộ Công an xây dựng dự án sửa đổi, với chính sách mở rộng nhiều tội danh được áp dụng phạt tiền thay án tù, thường là tội nhẹ, án kinh tế, thương mại, chứng khoán, ngân hàng.

Hiện, xu hướng phi hình sự hóa đã được nhiều nước áp dụng, giảm dần sự lệ thuộc vào hình phạt tước tự do đối với các tội phạm ít nguy hiểm, tội phạm kinh tế hoặc do lỗi vô ý mà hậu quả có thể bồi thường được.

Càng giàu phạt càng nhiều tiền

Ở Đức, những tội có mức hình phạt tối thiểu không quá một năm tù thường được xếp vào nhóm ít nghiêm trọng, và tòa án có thể áp dụng phạt tiền thay vì giam giữ.

Tiền phạt được tính theo hệ thống "ngày thu nhập" (day-fine). Thẩm phán xác định số ngày phạt dựa vào mức độ tội phạm, rồi nhân với thu nhập mỗi ngày của người đó. Nếu người phạm tội không nộp tiền, số ngày phạt sẽ tự động chuyển thành số ngày tù tương ứng.

Đức, Pháp, Áo và các nước Bắc Âu đều áp dụng hình phạt dựa trên mức tình hình tài chính của người vi phạm. Ở Phần Lan, các tội có khung hình phạt tù dưới 6 tháng có thể được xử lý hoàn toàn bằng tiền phạt.

Hệ thống "day-fine" của nước này cũng dựa trên thu nhập, khiến người giàu và người nghèo chịu tác động tương đương. Điều này đồng nghĩa, bạn càng giàu, tiền phạt bạn phải nộp càng nhiều. Còn người nghèo có thể phải ngồi tù một đêm thay vì bị phạt tiền.

Điều đó tạo ra những bản án gây chú ý. Chẳng hạn, triệu phú Anders Wiklöf từng bị phạt 121.000 euro (hơn 3 tỷ đồng) vào năm 2023 khi lái xe với tốc độ 59 km/h trong khu vực giới hạn 30 km/h. Cùng mùa hè, ông tiếp tục vượt đèn đỏ và bị phạt số tiền tương tự.

Hoặc Thụy Sĩ, với triết lý làm luật tương tự, đang là quốc gia giữ kỷ lục về mức phạt tốc độ cao nhất lịch sử lên tới gần 1 triệu euro (28 tỷ đồng) với người lái chiếc Mercedes-Benz SLS AMG đi tốc độ tới 290 km/h.

Về mặt pháp lý, hành vi này vẫn là tội hình sự, nhưng không dẫn đến tù giam vì luật coi đây là vi phạm không bạo lực, không gây hậu quả nghiêm trọng.

Trong khi đó, các tội bạo lực nghiêm trọng như cướp, hiếp dâm hoặc tội phạm ma túy sẽ chủ yếu bị áp dụng tù giam. Ranh giới vì thế không nằm ở việc hành vi có phải tội hình sự hay không mà nằm ở mức độ nguy hiểm.

Nộp tiền không đúng hạn, tự động chuyển thành án tù

Ở Nhật Bản, tương tự Bộ luật Hình sự Việt Nam, luật ghi hai lựa chọn: phạt tiền hoặc tù, tùy tòa án xác định mức độ cụ thể.

Các hành vi như xúc phạm danh dự, phỉ báng, gây thương tích nhẹ, trộm vặt hoặc vi phạm bản quyền thường được xử lý bằng tiền. Nhưng nếu hậu quả nghiêm trọng hoặc người phạm tội có tiền án, tòa có thể chuyển sang phạt tù.

Khi tuyên án phạt tiền, tòa đồng thời xác định luôn mức quy đổi giữa tiền và số ngày giam. Ví dụ, với người bị phạt 300.000 yên, tòa có thể quy đổi theo mức 5.000 yên mỗi ngày. Nếu không nộp, họ sẽ phải chấp hành 60 ngày giam giữ thay thế. Việc quy đổi được ấn định ngay trong bản án, nên khi quá hạn nộp tiền, cơ quan thi hành án chỉ cần áp dụng thời gian giam tương ứng.

Điều này khiến phạt tiền thực chất trở thành tù án treo bằng tiền: Nộp tiền thì không phải đi tù, không nộp thì bị giam giữ.

Điểm đặc biệt của hệ thống này là tạo ra một ranh giới rõ ràng: Tòa ưu tiên phạt tiền cho tội nhẹ, nhưng vẫn giữ "cửa tù" để đảm bảo hiệu lực. Vì vậy, phạt tiền trong luật Nhật không phải chỉ là nghĩa vụ tài chính mà luôn gắn với nguy cơ mất tự do nếu không thi hành.

Tại Singapore, chính sách luật thường là phạt tiền cực nặng ở lỗi nhỏ để tránh phải sử dụng tù giam nhưng đủ khiến người vi phạm "đau ví" thực sự.

Chẳng hạn, hành vi xả rác nơi công cộng có thể bị phạt tới 2.000 SGD (41,5 triệu đồng) cho lần đầu, và tăng lên 4.000-10.000 SGD (83- 207 triệu đồng) nếu tái phạm. Ai say rượu gây mất trật tự có thể bị phạt đến 5.000 SGD (103 triệu đồng). Nếu hành vi mang tính cố ý rõ rệt hoặc tái phạm, người vi phạm còn có thể đối mặt với hình phạt bổ sung như đánh roi hoặc tù giam.

Người vi phạm còn có thể bị yêu cầu tham gia "Corrective Work Order" - lao động công ích dọn vệ sinh nơi công cộng trong trang phục dễ nhận diện. Một số người vừa phải nộp phạt vừa lao động dọn rác trên phố đã trở thành ví dụ mang tính răn đe xã hội rất mạnh.

Tin Gốc: Vnexpress

Chiều 13-5, Cục Cảnh sát giao thông có thông tin xác minh clip tài xế Mercedes dừng đỗ, chặn cả đoàn xe trên cao tốc.

Theo đó người này là N.X.T. (sinh năm 1977, trú phường Bồ Đề, Hà Nội).

Hồi 14h08 ngày 12-5, anh T. lái ô tô Mercedes biển số 30L-913.XX trên cao tốc Nội Bài - Lào Cai hướng đi Hà Nội.

Khi tới Km145, tài xế dừng giữa đường ở đoạn chỉ có 2 làn xe cho 2 chiều (không có dải phân cách cứng), nền đường có vạch kẻ không được phép vượt.

Tài xế khai nhận dừng xe khoảng 1 phút do mất bình tĩnh khi xe sau liên tục nháy đèn, xin vượt nhưng do chưa đủ điều kiện cho vượt nên đã dừng lại để "phân bua" với xe phía sau.

Cục Cảnh sát giao thông cho hay anh T. vi phạm lỗi dừng, đỗ xe không đúng nơi quy định trên đường cao tốc.

Hành vi trên vi phạm quy định tại điểm c khoản 7 Điều 6 Nghị định 168/2024. Mức phạt đối với nam tài xế là 13 triệu đồng và bị trừ 6 điểm giấy phép lái xe.

"Việc dừng, đỗ xe sai quy định trên đường cao tốc là hành vi đặc biệt nguy hiểm, dễ dẫn đến va chạm liên hoàn, nhất là tại các tuyến có tốc độ lưu thông cao.

Người điều khiển phương tiện khi gặp sự cố cần đưa xe vào làn dừng khẩn cấp, bật tín hiệu cảnh báo và thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn theo quy định", Cục Cảnh sát giao thông đưa ra khuyến cáo.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ