Chia sẻ cùng Tuổi Trẻ quanh câu chuyện này, ThS Thanh Bình nói: “Nếu người lớn không đồng hành đủ sâu, trẻ sẽ lớn lên trong một thế giới nhiều kết nối nhưng thiếu khả năng tự bảo vệ nội tâm”.
* Theo bà, vì sao câu chuyện trẻ em dùng mạng xã hội trở thành vấn đề đáng báo động?
– Mạng xã hội đang len sâu vào quá trình hình thành nhân cách của trẻ, mà nhiều người chưa nhận thức hết mức độ ảnh hưởng ấy. Ngày trước trẻ lớn lên chủ yếu từ gia đình, nhà trường và cộng đồng xung quanh thì bây giờ phần lớn cảm xúc, suy nghĩ, hệ giá trị của trẻ được hình thành từ điện thoại.
Có học sinh tiểu học đã tiếp xúc liên tục với video ngắn, xu hướng độc hại, ngôn ngữ bạo lực, nội dung khoe thân, câu view hay những chuẩn mực lệch lạc về thành công và ngoại hình. Thuật toán chỉ quan tâm điều gì khiến trẻ xem lâu hơn.
Tôi gặp nhiều sinh viên có dấu hiệu tổn thương tâm lý từ rất sớm, nhưng chính các bạn cũng không nhận ra. Các bạn lớn lên trong cảm giác phải được chú ý, được công nhận, được “thả tim”. Mà khi không đạt điều đó sẽ dễ rơi vào cô đơn, tự ti, thậm chí khủng hoảng giá trị bản thân.
* Không ít phụ huynh nghĩ chỉ cần quản lý thời gian sử dụng điện thoại của con là đủ…
– Không đâu, thời lượng chỉ là phần nổi, vấn đề là trẻ đang tiếp xúc với điều gì và trong trạng thái tâm lý nào. Có trẻ dùng điện thoại ít nhưng nội dung tiếp nhận rất độc hại, song có trẻ dùng Internet để học tập, sáng tạo và kết nối tích cực. Do đó không chỉ là “bao nhiêu giờ”, mà là chất lượng của trải nghiệm số.
Nhiều gia đình đang hiểu sai khái niệm “an toàn” rằng chỉ cần con ở trong nhà, không đi chơi khuya, không giao du phức tạp là yên tâm. Thực tế một đứa trẻ có thể ngồi ngay trong phòng mình mà tiếp xúc với đủ loại áp lực tâm lý, ngôn ngữ kích động, hình ảnh lệch chuẩn hay các mối quan hệ nguy hiểm trên mạng.
Tôi thấy điều khó nhất không phải cấm con dùng mạng xã hội, mà là giúp con có đủ nội lực để không bị mạng xã hội dẫn dắt.
* Bà nhìn thấy những thay đổi nào đáng lo nhất ở thế hệ lớn lên cùng mạng xã hội?
– Lo nhất là khả năng chịu đựng cảm xúc của nhiều bạn trẻ đang yếu đi rõ rệt. Các bạn quen với lướt nhanh, xem nhanh, phản ứng nhanh, thích gì có ngay, nhưng cuộc sống thật không vận hành như vậy.
Chỉ một lời chê trên mạng cũng có thể khiến bị suy sụp. Có em ám ảnh ngoại hình vì liên tục nhìn thấy hình ảnh “hoàn hảo” trên mạng, có em mất khả năng trò chuyện trực tiếp với cha mẹ nhưng lại rất sôi nổi trên không gian ảo.
Có sinh viên nói với tôi thấy cô đơn dù có hàng ngàn người theo dõi. Điều đó cho thấy mạng xã hội có thể tạo ra cảm giác kết nối, nhưng không thay thế được sự gắn bó thật sự giữa con người với nhau.
Và trẻ ngày càng khó tập trung sâu khi quen tiếp nhận thông tin ngắn, nhanh nên thiếu kiên nhẫn với việc đọc, suy nghĩ dài hoặc đối thoại nghiêm túc. Điều đó rất ảnh hưởng đến năng lực học tập, tư duy và cả khả năng sống chậm lại để hiểu chính mình.
* Cha mẹ hiện đang thiếu gì trong việc đồng hành với con trên môi trường số?
– Với tôi, cha mẹ đang thiếu sự hiện diện thật sự. Phụ huynh đưa điện thoại để con ngồi yên, ăn ngoan hoặc đỡ quấy khóc mà về lâu dài sẽ hình thành sự lệ thuộc cảm xúc vào màn hình.
Có một thực tế là không ít người lớn yêu cầu con hạn chế điện thoại, nhưng chính họ lại liên tục cầm điện thoại. Trong khi trẻ học bằng quan sát nhiều hơn lời dạy.
Trẻ không cần một gia đình hoàn hảo, nhưng cần cha mẹ đủ gần gũi để lắng nghe, trò chuyện và giúp con hiểu cảm xúc của mình. Nếu trong đời sống thật trẻ thiếu kết nối, thiếu sự thấu hiểu sẽ rất dễ tìm kiếm sự bù đắp trên mạng xã hội.
Jesse Genet, 38 tuổi, từng là giám đốc một công ty về bao bì thương mại điện tử. Sau khi bán doanh nghiệp, cô cùng chồng chuyển đến sống ở trang trại ngoại ô Los Angeles. Tại đây, cô ứng dụng kinh nghiệm quản lý vào việc xây dựng một hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) phục vụ sinh hoạt gia đình.
Hệ thống của Genet gồm nhiều ứng dụng phân quyền, truy cập trực tiếp vào tài khoản dữ liệu gia đình để đưa ra quyết định. AI đảm nhận việc lập danh sách mua sắm, xử lý thủ tục hành chính, hỗ trợ lập trình và thiết kế giáo án. "Tôi như lấy lại được 5 năm cuộc đời", cô nói.
Trong giáo dục, một nhánh AI phụ trách soạn bài giảng và cá nhân hóa tài liệu học cho từng đứa trẻ. Mỗi ngày, Genet chỉ cần ghi âm nhận xét ngắn, hệ thống sẽ tự cập nhật để điều chỉnh nội dung cho buổi học sau.
Hệ thống cũng tự động hóa việc mua sắm. Trước chuyến du lịch đến hồ Tahoe, AI tự động đặt mua sách phù hợp với độ tuổi của các con. Nó cũng theo dõi và tự lên đơn mua nhu yếu phẩm khi trong nhà sắp hết.
Chi phí duy trì dàn AI này tiêu tốn khoảng 2.000 đến 3.000 USD mỗi tháng, chủ yếu trả phí cho nền tảng Claude của Anthropic.
Tuy nhiên, con số này vẫn tối ưu hơn nhiều so với việc thuê nhân sự thật. Tại Mỹ, mức lương trung bình cho một trợ lý cá nhân khoảng 72.165 USD mỗi năm, trong khi gia sư riêng thu từ 25 đến 80 USD mỗi giờ.
Nhằm chủ động kiểm soát và giảm bớt phí bản quyền hàng tháng, cô đầu tư hạ tầng nội bộ gồm năm máy tính Mac Mini và một máy tính Mac Studio trị giá khoảng 10.000 USD. "Ngay cả trong tình huống xấu nhất, tôi vẫn có một bộ não AI rất mạnh trong nhà", Genet cho biết.
Dù tiện ích, hệ thống đôi khi vượt quyền kiểm soát. Genet từng giới hạn một công cụ AI không được tự ý gửi email, nhưng nó vẫn tự động nhấn nút gửi đi sau khi soạn thảo xong. "Tôi đã cấm, nhưng nó vẫn làm", cô kể lại. Bên cạnh đó, Genet cũng bày tỏ lo ngại xu hướng này có thể tạo ra khoảng cách tiếp cận công nghệ giữa các nhóm thu nhập khác nhau trong xã hội.
Cách vận hành của gia đình Genet phản ánh làn sóng ứng dụng công nghệ ngày càng mạnh mẽ. Theo một khảo sát tiêu dùng đầu năm, 61% người trưởng thành tại Mỹ sử dụng AI trong nửa năm gần nhất, trong đó gần 20% sử dụng hàng ngày.
Buổi lễ có sự tham dự của ông Lê Quốc Phong - Phó bí thư thường trực Thành ủy TP.HCM; ông Phạm Hồng Sơn - Chánh Văn phòng Thành ủy TP.HCM; bà Nguyễn Thị Tuyết Minh - Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP.HCM; bà Hồ Thị Ánh Tuyết - Phó bí thư thường trực Thành Đoàn TP.HCM; bà Nguyễn Ngọc Thủy - Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM; và ca sĩ Hà Anh Tuấn - người hỗ trợ xây dựng công viên.
Nơi khởi công xây dựng công viên Bình Hưng Hòa Xanh tại khu đất trống kế Trường THCS Trần Quốc Toản (đường Kênh Nước Đen, phường Bình Hưng Hòa).
Phát biểu tại buổi lễ, bà Phạm Thị Ngọc Diệu - Phó chủ tịch UBND phường Bình Hưng Hòa - cho biết việc đầu tư xây dựng công viên Bình Hưng Hòa Xanh không chỉ là một công trình phục vụ nhu cầu vui chơi, giải trí, rèn luyện sức khỏe của người dân, mà còn góp phần quan trọng trong việc chỉnh trang đô thị, cải thiện môi trường sống, nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của người dân.
Đồng thời tăng diện tích tỉ lệ cây xanh che phủ trên địa bàn thành phố nói chung và của phường nói riêng. Đây cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm xây dựng địa phương ngày càng văn minh, hiện đại, xanh - sạch - đẹp.
Công viên Bình Hưng Hòa Xanh rộng khoảng 900m2 với các hạng mục như hệ thống cây xanh, đường đi bộ, khu vui chơi thiếu nhi, khu thể dục thể thao ngoài trời, hệ thống chiếu sáng, cảnh quan và các công trình phụ trợ khác.
Nguồn kinh phí thực hiện từ nguồn vận động các mạnh thường quân và nhà tài trợ trên địa bàn thành phố. Sau khi hoàn thành, công trình sẽ trở thành điểm sinh hoạt cộng đồng, tạo không gian công cộng thân thiện, góp phần đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, thư giãn của người dân trên địa bàn.
Để công trình được triển khai đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng và an toàn, bà Diệu đề nghị đơn vị thi công tập trung nhân lực, phương tiện, thực hiện nghiêm các quy định về kỹ thuật, mỹ thuật, vệ sinh môi trường và an toàn lao động. Đồng thời mong muốn bà con nhân dân tiếp tục đồng hành, ủng hộ, tạo điều kiện thuận lợi để dự án được triển khai hiệu quả.
Gần 2.000 người mang họ O'Sullivan và Sullivan đã hội tụ từ nhiều quốc gia trên thế giới và quy tụ tại Ireland để tạo nên cuộc tụ họp lớn nhất từng được ghi nhận của những người cùng một họ. Đại diện của Kỷ lục Guinness Thế giới đã xác nhận thành tích này,
“Với tổng cộng 1.848 người tham gia, gia tộc mang họ O'Sullivan chính thức trở thành chủ nhân mới của Kỷ lục Guinness Thế giới. Xin chúc mừng", đại diện của Guinness thông báo trước đám đông đang reo hò.
Thành tích này đã vượt qua kỷ lục trước đó do những người mang họ Gallagher thiết lập vào năm 2007, khi 1.488 người cùng họ tập trung tại County Donegal (Ireland).
Được biết, O'Sullivan và Sullivan là những họ rất phổ biến tại hạt Cork cũng như khu vực Tây Nam của Ireland. Nhiều người thuộc cộng đồng người Ireland ở nước ngoài cũng trở về tham dự nhằm góp phần nâng số lượng người tham gia. Để được tính vào kỷ lục, họ phải xuất trình hộ chiếu nhằm chứng minh họ của mình.
“Tại nơi tôi sống tại Boston ở Mỹ, có rất nhiều người mang họ Sullivan, nhưng cảnh tượng này thực sự khó tin,” ông Kevin Sullivan, 75 tuổi, cho biết khi nhìn dòng người đổ về ngôi trường tiểu học nơi sự kiện được tổ chức.
Vị cựu giám đốc công nghệ thông tin nhận thấy bất cứ ở đâu khi gặp người mang họ Sullivan hoặc O'Sullivan đều mang cho ông cảm giác rất đặc biệt.
Những người tham gia lần lượt đi qua các cổng kiểm đếm để xác định số lượng ban đầu, trước khi các quan chức tiến hành kiểm tra và đếm lại cẩn thận nhằm đưa ra con số chính thức.
Bà Mary Sullivan, một trong số nhiều người Mỹ có gốc gác Ireland tham dự sự kiện cho biết đã di chuyển quãng đường dài nhằm kịp góp mặt trong buổi xác lập kỷ lục.
“Tôi cảm thấy may mắn khi lớn lên trong đại gia đình mang họ Sullivan hay O'Sullivan. Chúng ta là một tập thể không thể bị đánh bại,” bà nói trước đám đông.
Một trong những người tham dự đến từ khoảng cách xa nhất là anh Michel Sanchez O'Sullivan. Người đàn ông cho biết, ông nội mình là một người mang họ O'Sullivan, sinh sống tại thành phố New York (Mỹ) trước khi chuyển tới Mexico định cư.
Khi cõng con gái trên vai, người đàn ông 35 tuổi này tiết lộ, theo những thông tin anh nắm được, gia đình của anh là những người mang họ O'Sullivan duy nhất ở Mexico. Anh thấy hạnh phúc khi được trở về để khám phá cội nguồn Ireland của mình và gặp gỡ những thành viên khác trong đại gia đình.
Được biết, sự kiện không chỉ được ví như cuộc họp họ đông nhất thế giới, mà còn trở thành dịp hiếm có để những người cùng dòng họ từ khắp nơi trên thế giới tìm về cội nguồn, gắn kết với nhau.
Theo thống kê của Family Names với cơ sở dữ liệu họ toàn cầu, họ Vương (Wang) hiện là một trong những họ phổ biến nhất thế giới với hơn 100 triệu người mang họ này. Họ Vương có nghĩa là "Vua" trong tiếng Trung, chủ yếu xuất hiện phổ biến tại Trung Quốc. Họ này cũng đứng thứ 2 về độ phổ biến ở Đài Loan (Trung Quốc) và Hong Kong (Trung Quốc).
Nguồn gốc của họ Wang bắt nguồn từ Hoàng gia và quý tộc Trung Quốc cổ đại. Ban đầu, họ này được ban cho con cháu của hoàng tộc trong thời nhà Chu (1046 Trước công nguyên - 256 Trước công nguyên). Cái tên này tượng trưng cho quyền lực, sự lãnh đạo và sự tôn trọng.
Họ Wang chiếm ưu thế trong thống kê toàn cầu. Được biết, họ này có nhiều cách viết Latin khác nhau tùy thuộc vào phương ngữ, bao gồm cả cách viết là Wong ở những vùng nói tiếng Quảng Đông.
