Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi Nghị định 147 về quản lý việc cung cấp, sử dụng Internet và thông tin trên mạng. Trong đó, dự thảo đề xuất không cho người dưới 16 tuổi đăng bài, bình luận, chia sẻ hoặc bày tỏ cảm xúc trên mạng xã hội.
Ông Nguyễn Lâm Thanh, Giám đốc TikTok Việt Nam, đánh giá việc tăng cường bảo vệ trẻ em rất cần thiết, nhưng quy định cấm hoàn toàn tương tác nên được cân nhắc.
Theo ông, hầu hết ứng dụng trên mạng hiện nay thực tế đều có tính năng như của mạng xã hội. Nếu trẻ dưới 16 tuổi không thể đăng bài, bình luận, chia sẻ, “gần như chúng ta sẽ cấm hẳn người dùng U16 hoạt động trên không gian mạng”, ông nói, thêm rằng quy định mới có thể mâu thuẫn với Chương trình bảo vệ và hỗ trợ trẻ em tương tác lành mạnh, sáng tạo trên môi trường mạng của Chính phủ.
Ông cho rằng các nền tảng đều có chế độ tài khoản dành cho trẻ em với sự giám sát của cha mẹ hoặc người giám hộ. Thay vì cấm, cơ quan quản lý có thể tăng trách nhiệm của người giám hộ bằng giải pháp kỹ thuật.
Bà Nguyễn Thu Thảo, Giám đốc Chính sách công phụ trách thị trường Việt Nam của Meta, đưa ra quan điểm tương tự. Theo bà, các nền tảng đang xác định tài khoản có khả năng là trẻ em dựa trên một số đặc điểm hành vi và hoạt động, kết hợp sử dụng AI để ước tính độ tuổi.
“Nếu trẻ chỉ dùng mạng xã hội một cách thụ động, các nền tảng sẽ không còn tín hiệu hành vi cần thiết để nhận diện người dùng là trẻ em, có thể làm giảm hiệu quả của biện pháp phát hiện và bảo vệ trẻ”, đại diện Meta nói. Bà lấy dẫn chứng nhiều quốc gia ưu tiên biện pháp bảo vệ theo mức độ hoặc phù hợp từng nhóm tuổi chưa không cấm trẻ tương tác.
Lập luận của TikTok và Meta tại Việt Nam cũng giống với quan điểm của bà Bùi Thị Việt Lâm, đại diện Hội đồng kinh doanh Hoa Kỳ – ASEAN (USABC) tại Việt Nam. Theo bà, USABC và các doanh nghiệp thành viên đồng tình với việc tăng cường bảo vệ trẻ trên môi trường mạng, nhưng cấm hoàn toàn tương tác có thể khiến họ khó phát hiện tài khoản của trẻ hơn.
Bà phân tích, người dùng khai báo ngày tháng năm sinh khi tạo tài khoản chỉ là lớp bảo vệ ban đầu và tương đối yếu. Trẻ có thể khai tăng tuổi để sử dụng đầy đủ tính năng của nền tảng, còn các nền tảng đều có công cụ phân tích tín hiệu hành vi để dự đoán độ tuổi.
Chẳng hạn, khi một tài khoản thường xuyên tương tác với nội dung cho lứa tuổi thiếu niên hoặc dành cho người trưởng thành, hệ thống sẽ nhận diện và đưa ra đánh giá phù hợp. Quy định cấm vô hình trung khiến việc phát hiện và áp dụng biện pháp bảo vệ trẻ em trở nên khó khăn hơn. Chưa kể, một lệnh cấm toàn diện có thể dẫn đến tình trạng khai báo tăng độ tuổi, lúc này trẻ không còn được bảo vệ bởi cơ chế dành riêng nữa.
“Chúng ta đang nhìn mạng xã hội dưới góc độ hoàn toàn tiêu cực. Còn những tác động tích cực thì sao, như giúp trẻ tăng tương tác xã hội, phục vụ học tập”, bà Lâm đặt vấn đề.
Do đó, đại diện USABC kiến nghị điều chỉnh quy định theo hướng kiểm soát nội dung, bảo vệ quyền riêng tư, hạn chế liên hệ từ người lạ, quản lý thời gian sử dụng và trao cho cha mẹ công cụ giám sát phù hợp. “Đây là cách tiếp cận dựa trên độ tuổi và mức độ rủi ro, đã được chứng minh hiệu quả tại nhiều quốc gia”, bà nói.
Giải thích về đề xuất, ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử, cho biết ban soạn thảo nhận thấy việc để trẻ em bình luận và tương tác trên mạng xã hội có thể dẫn đến hai tình huống. Một là các bình luận mang tính xúc phạm, tiêu cực gây tác hại xấu đến nhận thức, cảm xúc của trẻ. Hai là nguy cơ về lừa đảo qua mạng.
“Đó là những lý do ban soạn thảo đề xuất quy định này”, ông nói.
Ban soạn thảo cho biết sẽ cân nhắc các góp ý, đồng thời nghiên cứu phương án bổ sung trường thông tin để nền tảng nhận diện tài khoản trẻ em ngay từ khi phụ huynh đăng ký, qua đó áp dụng cơ chế phân phối nội dung và bảo vệ phù hợp.
Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 147/2024 nhằm cập nhật các quy định về phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính và thể chế hóa các chủ trương theo Chỉ thị 05 về tăng cường quản lý thông tin trên môi trường mạng, bảo vệ trẻ em và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trong bối cảnh chuyển đổi số.
Bên cạnh những tác hại về môi trường và tài nguyên, trí tuệ nhân tạo (AI) đang nhanh chóng trở thành một công cụ rủi ro cao trong lĩnh vực an ninh mạng. Minh chứng là OALABS Research vừa bóc trần vụ việc một 'hacker' nghiệp dư người Ethiopia đã dùng các tác nhân AI (AI Agent) của Claude và OpenAI Codex để thực hiện hàng loạt hành vi tấn công mạng.
Dù cho câu lệnh chứa đầy lỗi chính tả, ngữ pháp và chỉ đưa ra hướng dẫn mơ hồ, kẻ này vẫn chiếm đoạt thành công nhiều máy chủ cá nhân. Tin tặc này đã xâm nhập vào dữ liệu bảo mật của ít nhất 14 công ty, thậm chí âm mưu đánh cắp số tiền điện tử trị giá 4 triệu USD.
Kẻ gian đã vượt qua các hàng rào bảo vệ nghiêm ngặt của mô hình Claude Opus một cách tương đối dễ dàng nhờ thủ thuật thao túng tâm lý. Bằng cách giả danh là thành viên đang nghiên cứu lỗ hổng bảo mật, tin tặc đã lừa chatbot AI tự động cung cấp toàn bộ mã nguồn tấn công. Hệ thống thậm chí còn vạch ra các phương thức trục lợi chi tiết như tống tiền, bán dữ liệu và trực tiếp chỉ cách trộm cắp. Chatbot này chỉ chặn một yêu cầu cố tình nhắm mục tiêu tấn công vào tài khoản kỹ thuật số cá nhân của một gia đình cụ thể.
Sự cố hy hữu này bị phơi bày hoàn toàn sau khi một nạn nhân bị chiếm quyền máy chủ liên hệ với các chuyên gia của OALABS. Đáng chú ý, danh tính của hacker non trẻ bị lộ chỉ vì trước đó đã yêu cầu chính AI chỉnh sửa sơ yếu lý lịch cá nhân. Vụ việc dấy lên mối lo ngại sâu sắc khi công chúng có thể dễ dàng tiếp cận các công cụ công nghệ mạnh mẽ này mà không đòi hỏi kiến thức chuyên môn. Người dùng hoàn toàn có thể sử dụng một tác nhân AI trung gian khác để soạn thảo các câu lệnh tấn công nguy hiểm tương tự.
Hiện tại, các gã khổng lồ công nghệ như Anthropic và OpenAI đang rơi vào trạng thái bế tắc trong việc tìm kiếm giải pháp ngăn chặn triệt để. Nếu siết chặt giới hạn của mô hình sẽ trực tiếp tước đi quyền lợi của các nhà nghiên cứu bảo mật chân chính trong việc củng cố hệ thống. Ngược lại, nếu giữ nguyên hiện trạng thì ranh giới giữa sử dụng đạo đức và trục lợi bất chính vẫn là bài toán bất khả thi đối với AI. Việc tìm ra giải pháp tối ưu ngăn chặn ý đồ độc hại của người dùng vẫn là thách thức chưa có lời giải đáp.
Theo nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature tuần này, nhóm nhà khoa học từ Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (USTC) phát triển thành công nguyên mẫu Jiuzhang 4.0, đánh dấu cột mốc mới cho công nghệ máy tính lượng tử quang tử.
Lu Chaoyang, giáo sư tại USTC, cho biết họ đã phát triển nguồn sáng dao động tham số quang học hiệu suất cao cùng giao thoa kế mã hóa lai không - thời gian. Bằng cách tích hợp 1.024 trường quang học trạng thái nén hiệu suất cao vào một mạch mã hóa lai không - thời gian 8.176 chế độ, nhóm nghiên cứu có thể điều khiển và phát hiện tới 3.050 photon. Đây là bước tiến đáng kể so với 255 photon mà mẫu máy tính tiền nhiệm Jiuzhang 3.0 đạt được năm 2023.
Theo Lu, Jiuzhang 4.0 giải quyết bài toán lấy mẫu boson Gaussian chỉ trong 25 micro giây, nhanh hơn một cái chớp mắt, trong khi El Capitan, siêu máy tính mạnh nhất thế giới của Mỹ, cần tới 10^42 năm. Ông cho biết, Jiuzhang 4.0 thể hiện bước tiến lớn về quy mô và độ phức tạp của bộ xử lý lượng tử quang học tổn hao thấp, mở ra những khả năng mới để xây dựng "trạng thái cụm ba chiều chế độ nghìn tỷ qubit" và "phần cứng điện toán lượng tử quang học chịu lỗi" trong tương lai.
Máy tính lượng tử hoạt động dựa trên các định luật cơ học lượng tử. Theo định nghĩa của Microsoft, qubit, viết tắt của quantum bit (bit lượng tử), là đơn vị thông tin cơ bản trong điện toán lượng tử. Khác với bit cổ điển chỉ có trạng thái 0 hoặc 1, qubit có thể tồn tại đồng thời ở cả hai trạng thái nhờ đặc tính chồng chập lượng tử. Điều này cho phép máy tính lượng tử khám phá nhiều hướng tính toán song song, mang lại tốc độ xử lý tăng theo cấp số nhân cho một số tác vụ, chẳng hạn giải toán và mô phỏng các hệ thống lượng tử.
Các hướng công nghệ điện toán lượng tử chính hiện nay gồm siêu dẫn, bẫy ion, quang tử và nguyên tử trung hòa. Dòng máy tính Jiuzhang thuộc nhóm máy tính lượng tử quang tử, mã hóa thông tin bằng hạt ánh sáng hay photon. Tốc độ của chúng phụ thuộc vào khả năng điều khiển, thao tác những photon này.
Theo China Daily, USTC phát triển thành công nguyên mẫu máy tính lượng tử quang tử Jiuzhang với 76 photon vào năm 2020, đưa Trung Quốc trở thành quốc gia thứ hai trên thế giới sau Mỹ đạt ưu thế lượng tử (khi máy tính lượng tử vượt qua máy tính truyền thống) và là nước đầu tiên đạt được điều này trong một hệ thống quang học. Trung Quốc cũng chú trọng công nghệ lượng tử trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026-2030), coi đây là ngành công nghiệp tương lai và lĩnh vực chiến lược cần phát triển lâu dài.
Thông thường, khi nhắc đến đồ công nghệ cũ, người ta thường nghĩ ngay đến smartphone. Tuy nhiên, các chuyên gia công nghệ vừa chỉ ra 3 dòng sản phẩm Android khác mà việc mua cũ mang lại giá trị vượt trội so với việc 'đập hộp' máy mới.
Nếu như trước đây máy tính bảng Android thường bị chê vì tối ưu kém, thì nay câu chuyện đã khác. Những dòng flagship như Galaxy Tab S của Samsung giờ đây sở hữu cấu hình không thua kém gì laptop với màn hình tần số quét cao và dung lượng RAM lớn.
Điểm vô lý nằm ở mức giá, khi một chiếc Galaxy Tab S11 Ultra mới có giá lên tới gần 1.000 USD (xấp xỉ một chiếc MacBook Air). Trong khi đó, các phiên bản tân trang (renewed) hoặc đã qua sử dụng thường giúp người dùng 'bỏ túi' ngay 5 - 7 triệu đồng mà trải nghiệm thực tế gần như không có sự khác biệt.
Ít ai ngờ rằng một thiết bị ra mắt từ lâu như Nvidia Shield TV vẫn đang là 'vị vua' trong giới streaming. Nhờ sở hữu dòng chip tương tự Nintendo Switch, những thiết bị Android Box cao cấp cũ vẫn chạy mượt mà các nội dung 4K, thậm chí là làm máy chủ media cá nhân.
Khác với smartphone vốn lo ngại về chai pin hay trầy xước, các thiết bị này thường chỉ đặt cố định một chỗ, giúp độ bền vật lý cực cao. Việc mua một thiết bị streaming cũ cao cấp sẽ mang lại trải nghiệm xem phim, chơi game ổn định hơn nhiều so với các loại stick giá rẻ đời mới.
Thị trường nhà thông minh (Smart Home) đang chứng kiến một nghịch lý: Nhiều bộ điều khiển trung tâm (Hub) chất lượng cao như Samsung SmartThings V3 hiện không còn sản xuất mới. Điều này buộc người chơi hệ nhà thông minh phải tìm đến thị trường đồ cũ.
Những chiếc màn hình thông minh như Google Nest Hub hay Amazon Echo Show khi mua cũ thường có giá cực rẻ nhưng vẫn đảm nhận tốt vai trò điều phối hệ thống đèn, rèm và camera trong nhà. Tuy nhiên, người dùng cần lưu ý chọn các thiết bị hỗ trợ giao thức Matter hoặc Z-Wave để đảm bảo tính kết nối lâu dài.
Nhưng các chuyên gia khuyên rằng dù tiết kiệm được khoản chi phí đáng kể, người mua vẫn nên ưu tiên các cửa hàng có chế độ bảo hành hoặc các nền tảng uy tín để tránh rủi ro về linh kiện bên trong.
