Dù không hút thuốc, không uống rượu bia và luôn tin rằng mình đang chăm sóc sức khỏe đúng cách, một người đàn ông tên Li 49 tuổi ở Quảng Châu, Trung Quốc vẫn không thể tránh khỏi suy thận giai đoạn cuối. Theo chia sẻ của gia đình, nhiều thói quen ăn uống kéo dài trong nhiều năm đã âm thầm làm tổn thương thận, trong đó có một việc ông luôn cho là có lợi cho sức khỏe.
Sự ra đi của ông khiến người thân và bạn bè không khỏi bàng hoàng. Nhiều người thắc mắc vì sao một người có lối sống tưởng như lành mạnh lại mắc bệnh nặng. Trong tang lễ, vợ ông nghẹn ngào cho biết bà đã nhiều lần khuyên chồng thay đổi chế độ ăn uống nhưng ông đều bỏ ngoài tai.
Trước khi nghỉ hưu, ông Li từng là quản lý tại một xưởng sản xuất, thường xuyên phải làm việc theo ca và thức khuya trong thời gian dài. Sau khi nghỉ việc hơn một năm, ông chủ yếu ở nhà, thỉnh thoảng gặp gỡ bạn bè hoặc chơi cờ.
Điều đáng chú ý vài tháng trước khi nhập viện, cơ thể ông đã xuất hiện nhiều dấu hiệu bất thường như mệt mỏi kéo dài, phù chân và chán ăn. Tuy nhiên, ông không đi khám ngay. Đến khi vào bệnh viện, chỉ số creatinine trong máu đã vượt 1.200 μmol/L mức cho thấy chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, gần như không còn khả năng lọc chất thải.
Các bác sĩ khuyến cáo ông cần chạy thận nhân tạo ngay để duy trì sự sống. Tuy nhiên, vì lo sợ đau đớn và tin rằng bệnh chưa quá nghiêm trọng, ông từ chối điều trị, chỉ xin dùng thuốc và chờ thêm vài tháng. Sự chần chừ này khiến bệnh tiến triển nhanh, làm mất cơ hội điều trị hiệu quả, theo Sina.
Nguyên nhân dẫn đến căn bệnh suy thận và tử vong đau lòng của ông Li, theo nhận định của các bác sĩ, được cho là xuất phát từ hai nhóm yếu tố chính. Thứ nhất là đặc thù công việc thời trẻ tại xưởng sản xuất, khi ông thường xuyên phải thức khuya và làm việc theo ca đêm luân phiên trong suốt nhiều năm. Thứ hai, và cũng được xem là yếu tố quan trọng nhất, là ba thói quen ăn uống “phá thận” mà dù người vợ đã nhiều lần khuyên ngăn, ông vẫn không thay đổi trong một thời gian dài.
Ông Li có sở thích ăn các món nhiều muối như rau củ muối, thịt hun khói hay cơm chan nhiều nước tương. Nếu bữa ăn quá nhạt, ông thường cảm thấy khó ăn.
Việc tiêu thụ quá nhiều natri trong thời gian dài có thể làm tăng huyết áp, gây áp lực lên cầu thận và đẩy nhanh quá trình tổn thương thận mạn tính. Đây là một trong những yếu tố nguy cơ đã được nhiều nghiên cứu ghi nhận đối với bệnh thận.
Sau khi nghỉ hưu, ông bắt đầu tập luyện thể thao và sử dụng bột protein thay bữa ăn vì tin rằng sẽ giúp tăng cơ và nâng cao sức khỏe. Ngoài ra, ông còn tự mua nhiều loại sản phẩm bổ thận, bổ gan và thuốc tăng cường sinh lực không rõ nguồn gốc để sử dụng hằng ngày.
Các chuyên gia cho biết, việc bổ sung quá nhiều protein hoặc sử dụng thực phẩm chức năng không có chỉ định y khoa có thể làm tăng gánh nặng chuyển hóa cho thận, đặc biệt ở người trung niên hoặc người đã có chức năng thận suy giảm. Một số sản phẩm không rõ nguồn gốc còn tiềm ẩn nguy cơ chứa các chất gây độc cho thận.
Theo lời người thân, ông Li gần như không uống nước lọc mà thay bằng trà đặc, nước thảo dược và nước ngọt có ga. Dù vợ thường xuyên nhắc nhở, ông vẫn không thay đổi thói quen.
Việc không cung cấp đủ nước khiến thận gặp khó khăn trong quá trình đào thải chất cặn bã. Trong khi đó, nước ngọt chứa nhiều đường có thể làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, còn trà đặc nếu uống quá nhiều có thể làm tăng lượng oxalat yếu tố liên quan đến nguy cơ hình thành sỏi thận ở một số người.
Ngoài ra, việc sử dụng các loại thuốc hoặc dược liệu không rõ nguồn gốc cũng tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương thận do chứa các hoạt chất độc hại.
Trường hợp của ông Li cho thấy những thói quen tưởng chừng vô hại có thể ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe nếu duy trì trong nhiều năm. Bên cạnh đó, việc bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo của cơ thể và trì hoãn điều trị cũng có thể khiến bệnh diễn tiến nghiêm trọng hơn.
Các chuyên gia khuyến cáo mỗi người nên duy trì chế độ ăn cân bằng, hạn chế ăn mặn, không tự ý sử dụng thực phẩm chức năng hoặc thuốc không rõ nguồn gốc, uống đủ nước và khám sức khỏe định kỳ. Khi xuất hiện các triệu chứng như phù nề, mệt mỏi kéo dài, tiểu bất thường hoặc chán ăn không rõ nguyên nhân, cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
Trong thực tế, đó là quy trình hoạt động tiêu chuẩn của phi hành đoàn áp dụng cho mọi chuyến bay.
"Trong ngành hàng không, chúng tôi gọi đây là "tư thế chuẩn bị" cho tiếp viên hàng không", Lia Ocampo, cựu tiếp viên hàng không và tác giả cuốn hồi ký Cuộc sống, Tình yêu và Những bài học trên bầu trời, cho biết.
Tư thế chuẩn bị là một quy trình an toàn mà tiếp viên hàng không tuân theo trong trường hợp tai nạn và các tình huống khẩn cấp đột ngột.
Tư thế chống đỡ nghĩa là đặt các bộ phận cơ thể như đầu và tay vào vị trí chiến lược bằng cách gập, uốn cong và nghiêng người về phía trước để giúp giảm thiểu bất kỳ tác động tiềm tàng nào có thể xảy ra.
"Tư thế chống tay của tiếp viên hàng không phụ thuộc vào hướng ghế ngồi và loại hệ thống dây an toàn được trang bị trên những ghế đó", Ocampo nói.
Một trong những tư thế phổ biến nhất là tiếp viên hàng không ngồi chống tay để giữ chặt tay vào người.
"Trong các giai đoạn quan trọng của chuyến bay, đó là cất cánh và hạ cánh, bạn sẽ thấy tiếp viên hàng không ngồi trên ghế phụ của họ ở tư thế chống tay", Ocampo nói.
Không chỉ dừng lại ở giữ tư thế an toàn này, khi ngồi, tiếp viên còn thực hiện một "quy trình kiểm tra" trong đầu.
Họ âm thầm rà soát lại các quy trình an toàn, hình dung các tình huống khẩn cấp, xác định vị trí các cửa thoát hiểm, và chuẩn bị sẵn các mệnh lệnh cần thiết trong trường hợp phải sơ tán. Đây là một phần quan trọng trong việc đảm bảo mọi phản ứng đều chính xác và kịp thời.
Dù mỗi hãng hàng không hoặc loại máy bay có thể có những điều chỉnh nhỏ về tư thế, mục tiêu chung vẫn không thay đổi. Đó là duy trì sự ổn định, tỉnh táo và khả năng sẵn sàng cao nhất trong những thời điểm quan trọng nhất của chuyến bay.
Về phía hành khách, bạn không bắt buộc phải áp dụng tư thế này. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, điều quan trọng là cần chú ý lắng nghe hướng dẫn của tiếp viên, xem kỹ hướng dẫn an toàn đặt ở túi ghế phía trước và luôn thắt dây an toàn trong suốt hành trình.
"Trong trường hợp khẩn cấp đã được lên kế hoạch, tiếp viên hàng không sẽ hướng dẫn những việc cần làm, bao gồm cả tư thế chuẩn bị va đập", Ocampo nói. "Tuy nhiên, trong trường hợp khẩn cấp không được lên kế hoạch, họ có thể không có thời gian để làm như vậy".
Nguồn lực này sẽ được sử dụng để triển khai hơn 30 công trình môi trường cộng đồng tại 11 tỉnh, thành phố, góp phần cải thiện điều kiện sống, bảo vệ môi trường và mang lại lợi ích cho hơn 100.000 người dân trên cả nước.
Phần lớn các dự án năm nay được triển khai tại các xã vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, khu vực biên giới và những địa bàn còn nhiều khó khăn về hạ tầng. Các công trình được thực hiện tại Thái Nguyên, Lạng Sơn, Lào Cai, Phú Thọ, TP. Huế, TP. Đà Nẵng, Lâm Đồng, Đồng Nai, TP. Hồ Chí Minh, Đồng Tháp và Vĩnh Long.
Các dự án tập trung vào những công trình phục vụ trực tiếp đời sống người dân như hệ thống đèn năng lượng mặt trời, công trình nước sạch, cải tạo cơ sở vật chất trường học, khu vui chơi trẻ em, trồng cây xanh và các công trình dân sinh khác. Đây đều là những dự án có số lượng người hưởng lợi lớn, đáp ứng nhu cầu thiết thực của địa phương, và có khả năng phát huy giá trị lâu dài sau khi hoàn thành.
Đáng chú ý, trong tổng kinh phí tài trợ năm nay có hạng mục triển khai 167 đèn năng lượng mặt trời, được quy đổi từ kết quả của Chiến dịch "Thử thách 21 ngày Sống xanh" do Quỹ Vì tương lai xanh phối hợp với Đoàn Thanh niên Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát động vào tháng 4/2026, trong khuôn khổ chiến dịch "Thứ 4 Ngày Xanh". Với gần 17.000 video tham gia thử thách, chiến dịch đã góp phần lan tỏa lối sống xanh trong cộng đồng, đồng thời chuyển hóa những hành động bảo vệ môi trường thành các công trình thiết thực phục vụ người dân tại những địa bàn còn nhiều khó khăn.
Chia sẻ về sự đồng hành với Chiến dịch Mùa hè xanh năm nay, TS. Lê Thái Hà, Giám đốc Điều hành Quỹ Vì tương lai xanh cho biết: "Giá trị lớn nhất của chiến dịch không chỉ nằm ở số lượng công trình được hoàn thành hay nguồn lực được trao đi. Điều quan trọng hơn là chúng ta đang cùng nhau nuôi dưỡng tinh thần sống xanh, trách nhiệm với cộng đồng và sự chủ động của thế hệ trẻ trong việc kiến tạo những thay đổi tích cực. Một tương lai xanh không được tạo nên bằng những khẩu hiệu, mà bằng những con người sẵn sàng hành động và những công trình thực sự phục vụ cuộc sống".
Ông Tạ Hồng Sơn, Bí thư Đoàn Thanh niên Bộ Nông nghiệp & Môi trường, đánh giá cao sự đồng hành của Quỹ Vì tương lai xanh trong hoạt động tình nguyện của các đơn vị.
"Đây không chỉ là sự phối hợp giữa một tổ chức Đoàn với một quỹ xã hội, mà là sự gặp gỡ của những giá trị chung. Đó là khát vọng xây dựng một Việt Nam xanh hơn, là mong muốn hình thành một thế hệ công dân có trách nhiệm hơn với môi trường, và là quyết tâm cùng huy động các nguồn lực xã hội để chung tay giải quyết những thách thức lớn của đất nước", ông Sơn nhấn mạnh.
Được triển khai từ năm 2024, chương trình "Đồng hành cùng Chiến dịch Mùa hè Xanh" ngày càng mở rộng về quy mô và phạm vi tác động.
Sau ba mùa triển khai, Quỹ Vì tương lai xanh đã tài trợ hơn 8 tỷ đồng để xây dựng gần 100 công trình cộng đồng tại nhiều địa phương trên cả nước, mang lại lợi ích cho hơn 210.000 người dân. Đây cũng là một trong những chương trình trọng điểm của Quỹ Vì tương lai xanh trong lĩnh vực giáo dục xanh và phát triển cộng đồng.
Con cá mập trắng này được đặt tên "Contender", với chiều dài gần 4,3 m và cân nặng khoảng 750 kg, tức đạt kích thước lớn nhất trong các cá thể cá mập được ghi nhận từ trước đến nay ở Đại Tây Dương, theo trang Travel Host.
Các nhà nghiên cứu của OCEARCH, tổ chức nghiên cứu sinh vật biển phi lợi nhuận tại Mỹ, gọi cá mập Contender là một trong những mẫu vật quan trọng nhất từng được gắn thiết bị theo dõi. Họ hy vọng việc theo dõi cá thể trên có thể mang lại dữ liệu quý hiếm về tập tính của loài cá mập trắng.
Được biết, cá mập Contender được OCEARCH gắn thiết bị theo dõi vào tháng 1/2025 tại vùng biển Bắc Đại Tây Dương, ngoài khơi khu vực giáp ranh 2 bang Georgia và Florida (Mỹ). Kể từ đó, các nhà khoa học theo dõi hành trình của Contender thông qua tín hiệu phát ra từ thiết bị mỗi khi vây lưng của nó nhô lên khỏi mặt nước, theo tờ The Sun.
Lần cuối cùng vị trí của Contender được xác định là ngày 23/4, khi cá thể này xuất hiện ngoài khơi khu vực Outer Banks, bang Bắc Carolina. Sau đó, Contender lặn xuống vùng nước sâu và không còn phát tín hiệu định vị trong nhiều tháng.
Đến ngày 7/7, hệ thống Shark Tracker của OCEARCH ghi nhận một tín hiệu mới từ Contender. Tuy nhiên, đây chỉ là tín hiệu yếu, không đủ dữ liệu để xác định chính xác vị trí của cá thể này.
Mới đây, OCEARCH cho biết thiết bị theo dõi gắn trên Contender đã bất ngờ phát tín hiệu trở lại vào ngày 10/7 tại một khu vực gần bờ Đông nước Mỹ. Dù tín hiệu mới nhất cho thấy Contender vẫn còn sống và hoạt động, dữ liệu vệ tinh không đủ để xác định chính xác vị trí hiện tại của nó.
Theo các nhà nghiên cứu của OCEARCH, cá thể này có thể đang trong hành trình di cư về phía bắc đến Cape Cod hoặc vùng Đại Tây Dương của Canada để kiếm ăn theo tập tính tự nhiên.
Cá mập trắng sinh sống ở phía tây Bắc Đại Tây Dương thường di cư đến vùng biển Cape Cod hoặc vùng Đại Tây Dương của Canada vào mùa hè và đầu mùa thu. Hai khu vực này có nhiệt độ nước thuận lợi cùng nguồn thức ăn dồi dào, đặc biệt là hải cẩu và các loài cá lớn.
Dữ liệu theo dõi cho thấy kể từ khi được gắn thiết bị, Contender đã di chuyển hơn 11.200 km dọc bờ biển Bắc Mỹ, từ bang Florida đến vịnh St. Lawrence ngoài khơi Canada. Những hình ảnh được ghi lại trong quá trình gắn thiết bị cho thấy Contender sở hữu thân hình đồ sộ, bộ hàm lớn và đôi mắt đen đặc trưng của loài cá mập trắng.
