“Tôi vẫn nhớ rất rõ cảm giác ngày đầu tiên bước vào trường”, anh Thắng mở đầu bài phát biểu trước các tân thạc sĩ trường Máy tính, Đại học Quốc gia Singapore (NUS), hôm 10/7.
Anh nhớ lần đầu thấy những chiếc máy bán hàng tự động, những giảng đường có điều hòa, và cả lần đầu được làm nghiên cứu trong chương trình đặc biệt ở đây. Từ những bước đi đầu tiên trong lĩnh vực truy hồi thông tin, anh Thắng tiếp cận dịch máy – nền tảng mở ra con đường sự nghiệp sau này.
Những hành trình của anh Thắng không chỉ toàn những bước chuyển tiếp suôn sẻ. Năm 2009, sau hai năm miệt mài nghiên cứu nhưng chưa có bài báo nào được công bố, Thắng phân vân nộp hồ sơ làm tiến sĩ. Thầy hướng dẫn khi đó khuyên anh ở lại làm trợ lý nghiên cứu, vì đánh giá anh khó có cơ hội được nhận vào những trường hàng đầu.
“Tạm dừng việc học lên cao khiến tôi có cảm giác mình đang tụt lại phía sau, bởi tất cả bạn bè đều chuẩn bị học tiếp. Nhưng tôi đã nghe lời thầy”, anh Thắng nói.
Chỉ một năm sau, anh có 4 bài báo được chấp nhận công bố, mở toang cánh cửa đến với chương trình tiến sĩ tại Đại học Stanford, Mỹ, trước khi gia nhập Google vào năm 2016.
Năm 2023, khi làn sóng AI tạo sinh bùng nổ, anh thành lập nhóm Superhuman Reasoning với mục tiêu phát triển hệ thống AI có khả năng giải các bài toán Olympic Toán quốc tế (IMO) – điều mà nhiều người cho là viển vông.
Hai năm sau, các hệ thống AlphaGeometry, AlphaProof và Gemini Deep Think đã lần lượt đạt trình độ của huy chương bạc và vàng IMO. Thành tựu đó giúp anh Thắng lần đầu đặt chân tới kỳ thi này – giấc mơ mà anh đã bỏ lỡ hai thập kỷ trước – với vai trò là nhà nghiên cứu đứng sau các hệ thống AI nói trên.
Khép lại bài phát biểu, TS Thắng nhắn nhủ các tân thạc sĩ kiên nhẫn, không nên đánh đổi nền tảng chỉ để thành công sớm hơn vài tháng hay vài năm. Họ cũng nên tham vọng theo đuổi những bài toán lớn thay vì chỉ chọn những mục tiêu dễ dàng, dù người khác cho rằng đó là điều không tưởng.
“Cuối cùng, công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi đặt con người ở vị trí trung tâm, giúp cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn”, anh nói.
GS Min-Yen Kan, Phó hiệu trưởng phụ trách chương trình đại học của trường Máy tính NUS, là người từng dìu dắt anh Thắng. Ông chia sẻ rằng nhớ nhất ở học trò cũ là sự quyết đoán trong nghiên cứu.
Điều khiến ông nhớ nhất ở học trò cũ là sự quyết đoán trong nghiên cứu. Sau năm đầu làm về lyric alignment – một hướng của xử lý ngôn ngữ tự nhiên – Thắng quyết định chuyển sang nghiên cứu dịch máy.
“Đó là một quyết định rất sáng suốt”, ông nhận xét.
Vị giáo sư cho hay cơ chế Luong Attention, một trong những kỹ thuật học sâu nổi tiếng mà anh Thắng phát triển, đã góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi Google Dịch, từ hệ thống dựa trên các quy tắc sang dịch máy bằng mạng nơ-ron, tạo ra các bản dịch tự nhiên hơn cho hàng triệu người dùng.
Đây cũng là lý do anh được trường mời chia sẻ và truyền cảm hứng cho các tân thạc sĩ trong ngày họ tốt nghiệp. Theo GS Min-Yen Kan, TS Thắng là người Việt đầu tiên mà trường mời phát biểu ở sự kiện này.
Anh Thắng là cựu học sinh chuyên Toán của trường Phổ thông Năng khiếu, Đại học Quốc gia TP HCM. Hiện anh là giám đốc nghiên cứu tại Google DeepMind.
Trường Máy tính của NUS ra đời năm 1975, hiện đứng thứ ba thế giới về Khoa học dữ liệu và AI; thứ 4 về Khoa học máy tính trên bảng xếp hạng đại học theo nhóm ngành của QS 2026. Tính riêng ở khu vực châu Á, ngôi trường này đứng đầu ở cả hai lĩnh vực nói trên.
"Có lần dông lốc, cây cầu đứt đôi, học sinh phải nghỉ học, không đi qua được", thầy Trần Văn Phi - Hiệu trưởng Trường phổ thông bán trú THCS Sơn Hải, xã Sơn Hải (Bắc Ninh) - kể khi đứng trên cây cầu phao bằng gỗ tạm, tròng trành trên hồ Cấm Sơn.
Với thầy Phi, cây cầu phao dập dềnh trên sóng nước này vừa là đường đi lại hằng ngày của gần 60 học sinh trong số gần 1.300 nhân khẩu, đa số là người đồng bào dân tộc, của hai thôn Đấp và Đồng Mậm thuộc xã Sơn Hải, vừa là nỗi thấp thỏm mỗi khi trời nổi gió, có mưa. Bởi nếu muốn đến lớp an toàn, các em phải đi đường bộ vòng qua đỉnh đèo hàng chục cây số.
"Tôi mong các cấp chính quyền đầu tư xây dựng một cây cầu kiên cố cho bà con nhân dân và học sinh đi qua an toàn", thầy Phi bộc bạch.
Ngày ngày đi bộ tới trường qua cầu phao, Vi Thị Nhật Lệ - học sinh lớp 8B Trường phổ thông bán trú THCS Sơn Hải - chia sẻ cây cầu phao hẹp chỉ vừa hai xe máy tránh nhau, không có lan can kiên cố này là đường đi ngắn nhất đến trường. Nếu gặp xe đi ngược chiều, Lệ phải đứng nép mình một bên, phía dưới là hồ nước sâu thăm thẳm.
"Hôm trước có một trận mưa rất to, cây cầu bị đứt, cháu phải nghỉ học. Cháu chỉ mong ước có cây cầu mới, kiên cố hơn để đến trường an toàn", Lệ bày tỏ.
Không chỉ có học sinh, hơn 1.000 nhân khẩu thuộc hai thôn miền núi của xã Sơn Hải cũng phụ thuộc vào cây cầu phao tạm để đi lại, giao thương. Ông Nông Văn Hạnh - Trưởng thôn Đấp - cho biết nhiều năm về trước, có 5 hộ dân đã hùn tiền để xây dựng nên chiếc cầu tạm để mọi người thuận tiện qua lại. Song theo thời gian, cầu xuống cấp nghiêm trọng. Việc đi lại càng ngày càng khó khăn, nhất là khi vụ vải thiều sắp tới.
"Không chỉ học sinh, hàng hóa và nông sản đều phải đi qua đây. Những xe vải thiều lớn không thể đi được vì cầu không đảm bảo an toàn. Bà con trong thôn rất mong muốn Nhà nước quan tâm, đầu tư xây dựng một cây cầu kiên cố để người dân bớt đi sự vất vả", ông Hạnh bày tỏ.
Đó cũng là mong muốn của anh Hoàng Văn Việt - Phó bí thư Đoàn xã Sơn Hải (Bắc Ninh). Là một thầy giáo, anh Việt thấu hiểu nỗi lo của phụ huynh khi vào những ngày mưa, cây cầu phao "mong manh như sợi tơ" trước sóng nước Cấm Sơn. Sợ nhất là những khi mưa to, cầu trơn trượt, các em đi học về có thể bị té xuống nước. "Vào mùa nước cao, chỗ sâu nhất khoảng chừng 10m", anh Việt trăn trở.
Trước mùa mưa, anh cùng lực lượng chức năng, đoàn thể tăng cường tuyên truyền đến bà con nhân dân và học sinh về việc đảm bảo an toàn đi lại qua cầu phao, nhưng chỉ là giải pháp tạm thời. "Đối với các em, vào mùa mưa bão thì phải có người lớn đi cùng, mặc theo áo phao để đảm bảo an toàn, nhưng chỉ là giải pháp tình thế", Phó bí thư Đoàn xã Sơn Hải quan ngại.
Theo ông Hoàng Minh Phương - Chủ tịch UBND xã Sơn Hải (Bắc Ninh), cây cầu tạm do người dân tự làm, giúp người dân đi lại từ thôn Đấp và thôn Đồng Mậm sang UBND xã Sơn Hải gần hơn.
Song cây cầu bằng gỗ tạm, thùng phuy nhiều năm xuống cấp, tiềm ẩn nguy hiểm. Do vậy chính quyền đã kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, đầu tư đường và cầu kết nối từ trung tâm xã đến các thôn Đấp và Đồng Mậm.
Nhiều thí sinh rời phòng thi với tâm trạng thoải mái, tự tin cho rằng đề tiếng Anh năm nay vừa sức, bám sát chương trình ôn tập. Tuy vậy, một số câu hỏi về từ vựng và đọc hiểu vẫn được đánh giá có tính phân hóa, đòi hỏi thí sinh phải đọc kỹ để tránh "sập bẫy".
Tại điểm thi Trường THPT Trần Phú, Vĩ Khôi, học sinh Trường THCS & THPT Nguyễn Khuyến, nhận xét đề thi năm nay "khá nhàn", không quá khó nhưng vẫn có một số "cái bẫy" nếu không đọc kỹ sẽ dễ làm sai.
Theo em, đề gần như bám chắc đề cương ôn tập và nội dung học trên lớp, phần khó chủ yếu rơi vào từ vựng.
Cùng điểm thi này, Hoàng Yến Trang, học sinh Trường THCS Lê Độ, cho rằng đề thi vừa sức với học sinh, cấu trúc khá giống những gì được ôn tập trên lớp.
Tuy nhiên, em cho biết có một số câu về từ vựng tạo khác biệt, đặc biệt với những bạn không chuyên tiếng Anh.
Nguyễn Hoàng Phương Linh, học sinh Trường THCS Phạm Văn Đồng, đánh giá: "Đề thi tiếng Anh năm nay khá dễ, thậm chí nhẹ hơn nhiều đề ôn tập ở trường. Dù vậy, đề vẫn có một vài câu để phân loại học sinh, tập trung ở phần trắc nghiệm từ vựng với những từ ít gặp hơn".
Tại điểm thi Trường THPT Nguyễn Trãi, nhiều thí sinh rời phòng thi với tâm trạng khá thoải mái sau môn tiếng Anh. Các em cho biết đề thi bám sát nội dung ôn tập, mức độ vừa sức với học sinh trung bình - khá.
Tuy vậy, những câu hỏi về từ vựng và đọc hiểu vẫn khiến không ít thí sinh phải cân nhắc kỹ để tránh "sập bẫy", tạo độ phân hóa nhất định cho đề thi.
"Em khá tự tin với bài làm vì nhiều dạng câu hỏi quen thuộc, gần với nội dung đã ôn. Tuy nhiên, em cho rằng nếu chủ quan ở phần đọc hiểu hoặc từ vựng thì vẫn dễ mất điểm" - Bảo Ngọc, một thí sinh, cho biết.
Theo kế hoạch, sáng mai 24-5, thí sinh sẽ bước vào môn thi toán - môn thi cuối cùng của kỳ tuyển sinh lớp 10 công lập tại Đà Nẵng.
Những ngày gần đây, dư luận tại tỉnh Quảng Trị xôn xao trước thông tin có dấu hiệu tiêu cực tại 2 điểm thi tốt nghiệp THPT trên địa bàn, gồm Trường THPT Lê Trực (xã Tuyên Hóa) và Trường THPT Hùng Vương (xã Bố Trạch).
Các nghi vấn nêu trên cũng thu hút sự quan tâm lớn từ bạn đọc báo Dân trí với hàng chục lượt bình luận trên các tin, bài đăng tải. Đáng chú ý, nhiều người bày tỏ quan điểm nên lắp camera trong phòng thi.
"Nên chăng cần lắp camera trong các phòng thi, truyền hình ảnh trực tiếp về Sở, Bộ. Hệ thống có thể lưu lại dữ liệu để giám sát trực tiếp thí sinh và giáo viên coi thi. Khi có khiếu nại, có thể xem lại", bạn đọc Hoa vuhuy nêu quan điểm.
Bạn đọc Luongtienhung bình luận: "Công nghệ đã bùng nổ, đang được ứng dụng vô cùng rộng rãi trong cuộc sống. Không hiểu sao việc lắp camera trong phòng thi lại khó khăn như vậy. Xin phép dành câu hỏi này cho ngành giáo dục".
Cùng quan điểm, bạn đọc Hữu Phước Đặng đặt vấn đề: "Chúng ta cứ nói nhiều đến số hóa các lĩnh vực. Một kỳ thi quan trọng bậc nhất như vậy, tại sao không đưa số hóa vào công tác coi thi?. Mỗi phòng thi lắp một camera hai mắt để bàn, có thể theo dõi được cả giám thị lẫn thí sinh. Đầu tư một lần, sử dụng trong nhiều năm liền".
Ở chiều ngược lại, một số bạn đọc cho rằng việc lắp camera trong phòng thi cũng sẽ phát sinh không ít vấn đề.
"Camera tiềm ẩn nhiều rủi ro đánh cắp thông tin bài thi và có khả năng hỗ trợ thí sinh từ xa. Cái gì cũng có hai mặt của nó, không phải cứ hiện đại hóa, số hóa 100% sẽ tốt. Yếu tố con người vẫn quyết định kết quả cuối cùng", bạn đọc Loc Nhu đưa ra ý kiến.
Liên quan đến những nghi vấn tiêu cực trong thi tốt nghiệp THPT, nhiều bạn đọc cũng đề nghị cơ quan chức năng cần xác minh kỹ các vấn đề, cần thiết phải xử lý nghiêm kể cả với học sinh để đảm bảo sự công bằng với những thí sinh khác và tính nghiêm minh của pháp luật.
Như Dân trí đã thông tin, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Trị phối hợp công an và cơ quan chức năng đang làm rõ thông tin cho rằng có tiêu cực xảy ra tại các điểm thi Trường THPT Lê Trực và Trường THPT Hùng Vương.
Tại điểm thi Trường THPT Lê Trực, một thông tin lan truyền trên mạng phản ánh có hiện tượng giáo viên vào hướng dẫn cho học sinh làm bài. Ông P.N.H., Trưởng điểm thi này khẳng định cán bộ làm nhiệm vụ đều thực hiện công việc theo đúng quy chế, tuân thủ mọi khâu từ thời gian đến quy trình, không có việc giám thị có hành vi hướng dẫn, chỉ bài cho thí sinh.
Còn tại điểm thi Trường THPT Hùng Vương, thông tin phản ánh tại phòng thi 242 có 2 thí sinh được giám thị làm bài. Cơ quan chức năng đang làm rõ thực hư nội dung này.
UBND tỉnh Quảng Trị cũng đã có văn bản giao Sở Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan kiểm tra, rà soát kết quả Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 trong toàn tỉnh nhằm phát hiện các dấu hiệu bất thường để có biện pháp xử lý. Các ngành liên quan tiếp tục nắm bắt tình hình dư luận, phản ánh của học sinh và người dân trên địa bàn để chủ động xử lý.
Công an tỉnh Quảng Trị được giao phối hợp các đơn vị liên quan xác minh đầy đủ, khách quan bản chất vụ việc, làm rõ vai trò, trách nhiệm, tính chất, mức độ vi phạm của từng tổ chức, cá nhân, xử lý nghiêm sai phạm (nếu có).
