“Dựa trên thực tế là các cuộc thảo luận đã trình lên cấp lãnh đạo cao nhất của Iran và được phê chuẩn, tôi quyết định đình chỉ các cuộc không kích dự kiến nhằm vào Iran tối nay”, Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social chiều 11/6 (rạng sáng nay giờ Hà Nội).
Theo ông, các chi tiết của thỏa thuận đã được Mỹ và đồng minh trong khu vực, trong đó có Israel, chấp thuận. Thị trường chứng khoán Mỹ tăng điểm, trong khi giá dầu giảm sau bài đăng của ông Trump.
Trong sự kiện diễn ra ở Nhà Trắng cùng ngày, khi được phóng viên hỏi liệu Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei có chấp nhận dự thảo hòa bình với Mỹ hay chưa, Tổng thống Trump đáp “theo những gì tôi được biết thì câu trả lời là có”.
“Một bản ghi nhớ hợp tác rất mạnh mẽ”, ông nói, thêm rằng văn kiện này “vẫn còn mang tính định hướng ở mức độ nào đó, nhưng chắc chắn sẽ được hoàn tất”. Lãnh đạo Mỹ nói rằng hai bên có thể ký thỏa thuận hòa bình ngay cuối tuần này tại châu Âu và Phó tổng thống JD Vance sẽ đại diện Washington ký văn kiện.
Tuy nhiên, Iran đáp rằng họ chưa đi đến kết luận cuối cùng về thỏa thuận. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết phần lớn nội dung văn bản đàm phán đã được hoàn tất, nhưng Tehran sẽ không nhượng bộ trong những vấn đề liên quan “lằn ranh đỏ” của mình.
“Đây là vấn đề rất quan trọng và đang được xem xét bởi các cơ quan có thẩm quyền”, ông cho hay.
Tổng thống Trump trước đó tuyên bố Mỹ sắp “không kích rất dữ dội” nhằm vào Iran, đồng thời đề cập khả năng chiếm đảo Kharg và các cơ sở dầu khí của Iran trong tương lai không xa.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo “những chiến lược sai lầm và quyết định bốc đồng sẽ khiến toàn bộ cục diện trở nên tồi tệ hơn, phá hủy cơ sở hạ tầng và thị trường năng lượng, tạo ra vũng lầy không hồi kết mà các vị sẽ mắc kẹt trong nhiều năm”.
Hãng thông tấn Tasnim của Iran lưu ý rằng Tổng thống Trump đã 38 lần tuyên bố sắp đạt thỏa thuận trong vòng hai tháng qua. “Cho đến khi Iran tuyên bố về một thỏa thuận tiềm năng, mọi thông tin từ ông Trump về vấn đề này đều nên được coi là giống như những thông điệp trước đây”, Tasnim cho hay.
Kể từ giữa tháng 3, lãnh đạo Mỹ nhiều lần tuyên bố thỏa thuận với Iran để chấm dứt chiến sự đang ở rất gần. Tuy nhiên, hai bên liên tục tấn công trả đũa lẫn nhau trong tuần này, gây lo ngại nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn có hiệu lực từ hồi tháng 4.
Ông Trump nhấn mạnh thỏa thuận hòa bình phải bảo đảm Iran không thể phát triển vũ khí hạt nhân, trong khi Tehran phủ nhận cáo buộc theo đuổi chương trình nguyên tử vì mục đích quân sự. Giới chức Iran cũng nêu điều kiện dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế, giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị đóng băng và được công nhận quyền kiểm soát eo biển Hormuz.
Cuộc chiến đã khiến hàng nghìn người thiệt mạng, chủ yếu tại Iran và Lebanon, đồng thời đẩy giá dầu toàn cầu tăng mạnh. Các nước trung gian hòa giải Pakistan và Qatar cho biết các nỗ lực đàm phán để chấm dứt chiến sự vẫn tiếp diễn, bất chấp xung đột leo thang.
"Majid Khademi đã cống hiến hàng thập kỷ phụng sự thầm lặng và tận tụy trong các lĩnh vực an ninh, tình báo và quốc phòng", Lãnh tụ Mojtaba Khamenei hôm 6/4 ra tuyên bố về lãnh đạo cơ quan tình báo của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), người thiệt mạng trong cuộc không kích của Israel.
Ông Khamenei cho rằng việc Mỹ và Israel thực hiện các vụ hạ sát là minh chứng cho sự bế tắc sau "chuỗi thất bại liên tiếp" của họ. Ông gửi lời chia buồn tới gia đình và đồng đội của ông Khademi, cũng như các chỉ huy khác của tổ chức tình báo IRGC.
"Hàng ngũ chiến binh kiên trung cùng lực lượng vũ trang xả thân đã tạo nên một mặt trận sừng sững, nơi mọi thủ đoạn hay tội ác đều không thể làm lung lay lý tưởng jihad của họ", Lãnh tụ Tối cao Iran cho hay.
Ông Mojtaba Khamenei vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi trở thành Lãnh tụ Tối cao Iran vào đầu tháng 3. Những tuyên bố của ông đều được đưa ra dưới dạng văn bản.
Ông Khademi được bổ nhiệm làm người đứng đầu tổ chức tình báo vào tháng 6 năm ngoái sau khi người tiền nhiệm Mohammad Kazemi qua đời trong cuộc chiến 12 ngày giữa Iran và Israel. Khademi thiệt mạng trong cuộc không kích do Israel thực hiện vào rạng sáng 6/4.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel, Israel Katz, cáo buộc ông Khademi "chịu trách nhiệm trực tiếp" về cái chết của thường dân Israel, đồng thời là "một trong ba chỉ huy cấp cao nhất" trong IRGC.
Từ khi xung đột bùng phát ngày 28/2, Israel đã lần theo dấu vết và liên tiếp hạ sát các quan chức cấp cao Iran, giáng đòn vào hệ thống an ninh nước này.
Tuy nhiên, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tuyên bố họ có cấu trúc chính trị vững chắc, nên việc Israel hạ sát các quan chức cấp cao không thể "giáng đòn chí mạng".
"Hai nguyên thủ đã trao đổi quan điểm về các vấn đề quốc tế và khu vực quan trọng, bao gồm tình hình ở Trung Đông, cuộc khủng hoảng Ukraine và vấn đề Triều Tiên", Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết trong thông cáo sau cuộc hội đàm giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Bắc Kinh ngày 14/5.
Hai lãnh đạo đã nhất trí thiết lập "mối quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng" nhằm định hướng cho quan hệ song phương trong ba năm tới và xa hơn nữa. Đây là lần đầu tiên cụm từ "ổn định chiến lược mang tính xây dựng" được sử dụng cho quan hệ Mỹ - Trung.
Chủ tịch Trung Quốc mô tả mối quan hệ đó chủ yếu dựa trên hợp tác, nhưng đi kèm cạnh tranh có chừng mực nhằm tạo ra "trạng thái ổn định bình thường, trong đó khác biệt có thể được kiểm soát, và trạng thái ổn định lâu dài, trong đó có thể kỳ vọng về sự hòa hợp".
Ông Tập cũng kêu gọi hai nước mở rộng trao đổi và hợp tác trong các lĩnh vực thương mại, y tế, nông nghiệp, du lịch, giao lưu nhân dân và thực thi pháp luật.
Tuy nhiên, ngay cả khi nhấn mạnh hợp tác, ông Tập vẫn đề nghị Mỹ phải "hết sức thận trọng" trong cách xử lý vấn đề Đài Loan.
"Đài Loan là vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ Trung - Mỹ. Nếu xử lý không thỏa đáng, hai quốc gia có thể xung đột hoặc thậm chí xảy ra đụng độ, đẩy toàn bộ mối quan hệ Trung - Mỹ vào thế cực kỳ nguy hiểm", lãnh đạo Trung Quốc cho hay.
Mỹ chưa ra thông cáo về nội dung hội đàm, song việc cụm từ "mối quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng" lần đầu tiên được sử dụng cho thấy nỗ lực của hai bên nhằm định hình lại mối quan hệ đầy biến động trong những năm gần đây thành cạnh tranh và hợp tác được quản lý, dự đoán tốt hơn.
Đây là chuyến thăm đầu tiên của một tổng thống Mỹ tới Trung Quốc trong gần một thập kỷ. Lần gần đây nhất Tổng thống Mỹ thăm chính thức Trung Quốc là vào năm 2017, trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump. Người kế nhiệm ông là tổng thống Joe Biden chưa từng thăm Trung Quốc trong 4 năm nắm quyền.
So với chuyến thăm của ông Trump vào năm 2017, quan hệ Mỹ - Trung đã trở nên căng thẳng hơn nhiều, khi hai nước trải qua phần lớn năm 2025 trong cuộc chiến thương mại và bất đồng về nhiều vấn đề lớn trên toàn cầu.
Trong lần công du này, ông Trump đã được đón tiếp bằng các nghi thức cao nhất và được ông Tập mời thăm Thiên Đàn tại Bắc Kinh. Sự đón tiếp trọng thể dành cho ông Trump trái ngược hoàn toàn với hàng loạt căng thẳng thương mại và địa chính trị chưa được giải quyết giữa hai nước thời gian qua.
Theo Hãng tin Kyodo News, ngày 5-6, Nhật Bản và Indonesia đã thống nhất bắt đầu các cuộc đàm phán về khả năng xuất khẩu tàu khu trục lớp Asagiri của Tokyo cho Jakarta.
Thỏa thuận này đạt được trong cuộc hội đàm tại Tokyo giữa Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi và người đồng cấp Indonesia Sjafrie Sjamsoeddin.
Nhật Bản đang nỗ lực thắt chặt hợp tác về trang thiết bị quốc phòng với các đối tác an ninh tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, bao gồm cả Philippines và New Zealand.
Vào tháng 4 vừa qua, Nhật Bản đã sửa đổi "Ba nguyên tắc chuyển giao trang thiết bị và công nghệ quốc phòng" cùng các hướng dẫn thực thi liên quan, qua đó nới lỏng các biện pháp hạn chế xuất khẩu vũ khí.
Theo quy định mới, Nhật Bản được phép xuất khẩu các loại vũ khí, bao gồm cả tàu khu trục, sang các quốc gia đã ký kết thỏa thuận với Tokyo về bảo mật thông tin và các vấn đề an ninh khác.
Bộ Quốc phòng Nhật Bản cho biết, tại cuộc gặp, Bộ trưởng Sjafrie đã bày tỏ ý định của Indonesia trong việc thúc đẩy hợp tác công nghệ và trang thiết bị quốc phòng, bao gồm khả năng tiếp nhận các tàu khu trục đa năng của Lực lượng Tự vệ trên biển Nhật Bản.
Hai Bộ trưởng thống nhất sẽ sử dụng khuôn khổ cấp chuyên viên được thiết lập vào tháng trước để thảo luận các vấn đề liên quan đến tiềm năng chuyển giao, công tác huấn luyện, bảo dưỡng cũng như các yêu cầu vận hành.
Theo báo Nikkei Asia, tàu khu trục lớp Asagiri được trang bị hệ thống tên lửa, bệ phóng ngư lôi và một trực thăng tuần tra tàu ngầm. Bên cạnh chiến hạm này, Indonesia cũng bày tỏ sự quan tâm đến việc nhập khẩu các tàu ngầm đã qua sử dụng từ Nhật Bản.
Trước đó vào ngày 31-5, bên lề Đối thoại Shangri-La tại Singapore, Bộ trưởng Koizumi và người đồng cấp Philippines - ông Gilberto Teodoro - cũng đã đồng ý đẩy nhanh thương vụ chuyển giao các tàu khu trục lớp Abukuma đã loại biên cho Manila.
Song song đó, Tokyo cũng đang tiến hành đàm phán với New Zealand về khả năng xuất khẩu tàu hộ tống lớp Mogami tiên tiến.
Hiện New Zealand đang cân nhắc giữa mẫu tàu này và tàu hộ tống Type 31 của Anh, dự kiến có quyết định lựa chọn vào cuối năm 2027.
