“Eo biển Hormuz vẫn mở và sẽ tiếp tục mở, dù có Iran hay không. Chúng ta đang khôi phục lệnh phong tỏa đối với Iran”, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 13.7.
“Mỹ sẽ được hoàn trả, với tỷ lệ 20% trên tổng giá trị hàng hóa vận chuyển, cho tất cả các chi phí cần thiết để thực hiện nhiệm vụ đảm bảo an ninh và an toàn cho khu vực đầy biến động này trên thế giới”, theo ông Trump. Tổng thống Mỹ cho hay kế hoạch sẽ được triển khai ngay lập tức, nhưng không nêu cơ chế thực hiện.
Trước đó, trong cuộc phỏng vấn với chương trình Fox & Friends của Đài Fox News, ông Trump nói Mỹ có thể “tiếp quản” eo biển Hormuz và cần được bồi thường cho vai trò bảo vệ tuyến hàng hải này.
“Chúng tôi sẽ giữ eo biển này, và có lẽ sẽ điều hành nó. Chúng tôi sẽ trở thành người bảo vệ eo biển, có thể gọi là thiên thần hộ mệnh của eo biển. Và chúng tôi xứng đáng được bồi thường cho điều đó”, ông nói.
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải huyết mạch đối với nguồn cung dầu toàn cầu. Việc Iran đình chỉ lưu thông qua eo biển này đã đẩy giá năng lượng tăng và làm dấy lên lo ngại về tác động đối với lạm phát toàn cầu, theo Reuters.
Ngày 13.7, Iran cho biết hoạt động qua lại vẫn bị đình chỉ và giấy phép sẽ chỉ được cấp lại khi “tình hình ổn định và yên tĩnh” được khôi phục.
Ông Trump cáo buộc Iran phá vỡ thỏa thuận tạm thời đã đạt được với Mỹ. “Chúng tôi đã có một thỏa thuận. Đó là thỏa thuận đã hoàn tất, nhưng rồi họ phá vỡ nó. Họ luôn phá vỡ thỏa thuận”, ông nói, đồng thời cảnh báo Washington sẽ đáp trả mạnh.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố cách duy nhất để khôi phục lưu thông hàng hải bình thường qua eo biển Hormuz là chấm dứt sự can thiệp quân sự của Mỹ tại tuyến đường thủy này. IRGC cảnh báo việc Mỹ tiếp tục can dự có thể dẫn đến “những sự cố lớn hơn” đối với thị trường dầu khí toàn cầu.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cũng chế giễu đề xuất thu phí của ông Trump. Ông nói: “Tổng thống Mỹ hoàn toàn đúng. Bất cứ ai đảm bảo an ninh cho các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz đều xứng đáng được bồi thường cho dịch vụ này. Iran luôn là người bảo vệ eo biển và sẽ mãi mãi như vậy. 20% dĩ nhiên là quá nhiều. Chúng tôi sẽ công bằng”.
Tổ chức Hàng hải quốc tế (IMO) cho biết hoạt động đi lại qua eo biển Hormuz “phải được duy trì miễn phí mọi khoản phí và lệ phí, phù hợp với luật pháp quốc tế”. IMO cũng tái khẳng định cam kết bảo vệ tự do hàng hải, duy trì luật pháp quốc tế và bảo đảm an toàn cho thủy thủ, theo The Guardian.
“Quyền đi lại qua các eo biển được sử dụng cho hàng hải quốc tế không được bị đe dọa, cản trở, từ chối, gây khó khăn, làm suy yếu hoặc đình chỉ”, IMO nhấn mạnh và lên án các vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại dân sự trong và quanh eo biển Hormuz.
Những tuyên bố trên được đưa ra trong bối cảnh lực lượng Mỹ và Iran liên tục trao đổi các đợt tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái trong những ngày gần đây.
Các cuộc đụng độ mới nhất đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng, làm gia tăng nghi ngờ về thỏa thuận tạm thời Mỹ – Iran được ký tháng trước nhằm mở lại eo biển và ngừng các hành động thù địch trong lúc hai bên tiếp tục đàm phán. Giá dầu Brent ngày 13.7 tăng 7,8%, lên 81,92 USD/thùng.
Steve Roth, 85 tuổi, CEO của Vornado Realty Trust, công ty đầu tư bất động sản lớn nhất New York, ngày 5/5 bày tỏ ủng hộ đối với tỷ phú Ken Griffin, CEO của công ty dịch vụ tài chính Citadel.
Ông Griffin là mục tiêu trong thông báo ngày 15/4 của Thị trưởng New York Zohran Mamdani về chính sách thuế "căn hộ phụ" đầu tiên được ban hành tại bang, áp dụng cho các căn nhà thứ hai trị giá trên 5 triệu USD. Ông Mamdani quay một video để công bố chính sách này trước tòa nhà có căn hộ áp mái của Griffin, nơi được mua với giá 238 triệu USD. Mamdani nói rằng chính sách mới nhằm vào những tỷ phú "cất giữ tài sản bằng bất động sản tại New York nhưng không thật sự sống ở đây".
"Tất cả chúng tôi đều sốc khi vị thị trưởng trẻ tuổi thực hiện chiêu trò này trước cửa nhà Ken và biến ông ấy thành mục tiêu chế nhạo", Roth nói. "Đây là hành động vừa thiếu trách nhiệm vừa nguy hiểm".
Griffin đã chỉ trích việc Thị trưởng Mamdani đứng trước nhà ông quay video là "đáng sợ và kỳ quặc". "Mamdani đã nói thẳng rằng New York không chào đón người thành công", tỷ phú nói trong một hội nghị ở Los Angeles hôm 5/5.
Ông Roth cho biết công ty Vornado luôn tuân thủ pháp luật và nộp đủ thuế. Số thuế bất động sản công ty nộp lên tới 560 triệu USD trong năm nay và ông "rất tự hào về những thành tựu trọn đời của chúng tôi".
"Tôi phải nói rằng tôi coi khẩu hiệu 'đánh thuế người giàu' - thường được các chính trị gia ở đây và trên cả nước thốt ra với sự giận dữ và khinh bỉ - cũng đáng căm phẫn như những lời miệt thị chủng tộc ghê tởm, hay thậm chí là khẩu hiệu 'từ dòng sông ra đến biển cả'", ông nói, đề cập đến khẩu hiệu ủng hộ Palestine gây nhiều tranh cãi.
"Nhưng những người giàu mà các chính trị gia đang nhắm tới đều khởi nghiệp từ bàn tay trắng, họ là hình mẫu của giấc mơ Mỹ", ông tiếp tục. "Họ là những người tạo ra nhiều việc làm nhất và là những nhà từ thiện lớn nhất. Chính nhóm 1% này đóng góp tới 50% thuế thu nhập của New York. Họ đứng trên đỉnh kim tự tháp kinh tế vĩ đại của Mỹ đều có lý do cả. Họ nên được ca ngợi và cảm ơn".
Joe Calvello, thư ký báo chí của Thị trưởng Mamdani, sau đó cho biết Thị trưởng luôn mong muốn mọi người dân thành phố thành công, bao gồm "các chủ doanh nghiệp và doanh nhân, những người tạo ra công ăn việc làm lương cao và biến thành phố này thành động cơ kinh tế của nước Mỹ", trong đó ông Griffin là "nhà tuyển dụng lớn và là nhân vật quyền lực trong nền kinh tế của chúng ta".
"Tuy nhiên, điều đó không phủ nhận thực tế rằng hệ thống thuế của chúng ta đang có vấn đề nghiêm trọng. Nó quá ưu ái người siêu giàu trong khi đẩy người lao động vào tình thế khó khăn", ông nói. "Tình trạng này là bất công và không thể duy trì. Nếu muốn thành phố này trở thành nơi mà người lao động có thể chi trả được, chúng ta cần một cuộc cải cách thuế thực chất, yêu cầu những người giàu nhất New York phải đóng góp phần xứng đáng của họ".
Ông Roth, người ủng hộ ông Donald Trump từ năm 2016 và từng quyên góp 150.000 USD cho chiến dịch của cựu Thống đốc New York Andrew Cuomo, thậm chí còn gợi ý ông Griffin nên dẫn dắt một chiến dịch nhằm hậu thuẫn cho những ứng viên có tư tưởng phù hợp tham gia chính trường.
Tuy nhiên, ông vẫn nhận xét Thị trưởng Mamdani là người "trẻ, thông minh và tràn đầy năng lượng".
"Chỉ cần điều chỉnh một chút chỗ này, một chút chỗ kia, sự lãnh đạo của cậu ấy có thể giúp thành phố tuyệt vời này trở nên tuyệt vời hơn nữa", ông nói. "Cậu ấy sẽ hiểu ra rằng phát triển cơ sở thuế (mở rộng quy mô kinh tế, thu hút thêm nguồn đầu tư) mới là chiến thắng, còn tăng thuế là thất bại và nhóm 1% làm việc chăm chỉ là đồng minh chứ không phải kẻ thù".
Nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature ngày 8-7 cho biết nhóm nhà khoa học do Jean-Yves Royer, nhà địa vật lý biển thuộc Trung tâm Nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp và Đại học Brest, dẫn đầu đã ghi lại một sự kiện hiếm có tại Sống núi Đông Nam Ấn Độ (SEIR).
Đây là khu vực nằm sâu dưới Ấn Độ Dương, nơi mảng Nam Cực và mảng Úc đang tách xa nhau qua thời gian địa chất.
Các sống núi giữa đại dương được xem như "xưởng sản xuất" vỏ Trái Đất. Tại đó, vật chất nóng từ lớp phủ bên dưới đi lên, nóng chảy một phần rồi đông đặc, tạo thành lớp vỏ đại dương mới.
Dù quá trình này đã được giới khoa học hiểu từ lâu, việc quan sát trực tiếp một đợt tách giãn và phun trào dưới đáy biển gần như là điều chưa từng có, do khu vực xảy ra thường ở rất sâu và rất xa bờ.
Để theo dõi SEIR, nhóm nghiên cứu đã đặt một hệ thống quan sát tự động dưới biển vào tháng 2-2024.
Hệ thống gồm thiết bị thu âm dưới nước để bắt tín hiệu động đất, các trạm phát tín hiệu âm thanh dùng để đo khoảng cách, cảm biến áp suất đáy biển và các đợt lập bản đồ đáy biển lặp lại.
Cứ sau một khoảng thời gian, các trạm dưới biển trao đổi tín hiệu âm thanh với nhau, từ đó giúp nhóm nghiên cứu biết được khoảng cách giữa chúng đang thay đổi ra sao.
Ngày 26-4-2024, chỉ khoảng 2 tháng sau khi thiết bị được đặt xuống, các máy thu âm bắt đầu ghi nhận một chuỗi chấn động. Dữ liệu sau đó cho thấy đáy biển đã trải qua một biến động rất lớn.
Phần đáy thung lũng dưới biển lún tổng cộng 4,2 m trong 6 ngày, trong đó phần lớn mức lún xảy ra chỉ trong 16 giờ đầu.
Cùng lúc, các phép đo bằng tín hiệu âm thanh cho thấy hai bên đáy biển bị kéo xa nhau hơn 1 m. Mô hình của nhóm nghiên cứu ước tính độ tách giãn có thể đạt khoảng 2,4 m.
Theo nhóm tác giả, sự kiện này gắn với việc một bể magma dạng tấm bên dưới đáy biển bị rút cạn.
Khi magma thoát ra, nó bơm vào các khe nứt, đẩy hai bên vỏ đại dương ra xa nhau rồi phun lên đáy biển dưới dạng dung nham. Ước tính có khoảng 160 triệu m³ dung nham đã trào ra trong khoảng 16 ngày.
Nhà nghiên cứu Jean-Yves Royer cho biết quy mô sự kiện là một bất ngờ lớn. Ông nói nhóm nghiên cứu ban đầu chỉ trông đợi đáy biển dịch chuyển theo chiều dọc vài cm, nhưng thực tế lại đo được mức lún tới 4,2m.
Theo ông, đợt chuyển động này đã giải phóng lượng ứng suất tích tụ trong khoảng ba đến sáu thập kỷ tại đoạn sống núi nói trên.
Trong bài phân trên Nature, hai nhà khoa học Ingo Grevemeyer và Lars H. Ruepke nhận định công trình này đem lại phép đo trực tiếp hiếm có về cách vỏ đại dương được tạo ra giữa hai mảng kiến tạo.
Kết quả giúp giới khoa học hiểu rõ hơn những gì xảy ra ở các sống núi giữa đại dương, nơi phần lớn bề mặt hành tinh được hình thành nhưng con người rất khó tiếp cận trực tiếp.
"Do lỗi máy tính tại phòng thu chính, quy trình xử lý thông tin quốc vương qua đời đã vô tình được kích hoạt vào chiều 19/5, dẫn tới thông báo sai rằng nhà vua đã qua đời", Peter Moore, lãnh đạo đài phát thanh Radio Caroline có trụ sở tại Essex, cho biết trong thông cáo đăng ngày 20/5.
Ông Moore lưu ý rằng mọi đài phát thanh ở Anh đều chuẩn bị sẵn quy trình này dù "không mong phải dùng đến". Radio Caroline khi đó ngừng phát sóng theo quy trình dành cho tình huống quốc vương qua đời. Chỉ khi đài đột ngột im lặng, bộ phận vận hành mới phát hiện sự cố, sau đó khôi phục chương trình và phát lời xin lỗi trực tiếp trên sóng.
"Chúng tôi xin lỗi nhà vua và thính giả vì sự lo lắng mà sự cố có thể đã gây ra", Moore nói.
Radio Caroline cho biết từng phát thông điệp Giáng sinh của Nữ hoàng Elizabeth II và hiện là của Vua Charles III, đồng thời bày tỏ hy vọng tiếp tục thực hiện điều này trong nhiều năm tới. Đài được thành lập năm 1964, phát sóng tại nhiều quốc gia và cung cấp chương trình trực tuyến trên toàn cầu.
Sự cố xảy ra trong lúc Vua Charles III và Hoàng hậu Camilla đang công du ở Bắc Ireland. Điện Buckingham cho biết hai người có mặt tại Belfast hôm 19/5 để tham gia các hoạt động văn hóa.
Nhà vua Anh và hoàng hậu còn đến cảng Thompson, nơi tàu Titanic từng neo đậu, gặp gỡ các nghệ sĩ và ban tổ chức đang chuẩn bị cho lễ hội âm nhạc truyền thống Ireland vào tháng 8. Hai người đã gặp Thủ hiến và Phó thủ hiến Bắc Ireland tại lâu đài Hillsborough, nơi ở của hoàng gia gần Belfast.
