Sở Xây dựng TP.HCM vừa có văn bản thống nhất chủ trương triển khai dịch vụ xe đạp công cộng phục vụ kết nối chặng đầu và chặng cuối do Trung tâm Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4 tại TP.HCM (HCMC C4IR) đề xuất.
Theo định hướng, dự án nhằm bổ sung phương thức di chuyển ngắn, linh hoạt, thân thiện môi trường, hỗ trợ người dân kết nối từ khu dân cư, trường học, khu làm việc, khu thương mại đến các đầu mối vận tải hành khách công cộng như metro, xe buýt và bến thủy. Việc triển khai phù hợp với Đề án Tăng cường vận tải hành khách công cộng kết hợp kiểm soát sử dụng phương tiện cơ giới cá nhân đã được UBND TP.HCM phê duyệt.
Điểm đáng chú ý, dự án thí điểm đồng thời hai cấu phần đổi mới sáng tạo về mô hình vận tải đô thị. Thứ nhất là mô hình kết nối chặng đầu, chặng cuối với hệ thống vận tải hành khách công cộng, đặc biệt là mạng lưới đường sắt đô thị.
Thứ hai là mô hình vận hành không trạm đỗ (dockless) được kiểm soát bằng công nghệ định vị, quản lý phạm vi hoạt động và hỗ trợ kiểm soát vị trí dừng, đỗ phương tiện – đây là mô hình lần đầu được nghiên cứu triển khai tại Việt Nam, có khả năng ngăn ngừa tình trạng đỗ xe tràn lan và bảo đảm trật tự, mỹ quan đô thị.
Phạm vi thí điểm gồm ba phân khu, đều lấy việc kết nối chặng cuối với tuyến metro số 1 (tuyến Bến Thành – Suối Tiên) làm trục xuyên suốt, song cách tiếp cận tại mỗi khu vực được thiết kế phù hợp với đặc điểm hạ tầng và nhu cầu di chuyển riêng.
Cụ thể, tại Khu đô thị Đại học Quốc gia TP.HCM và Khu Công nghệ cao TP.HCM, dự án áp dụng mô hình trạm đỗ cố định trong khuôn viên có quản lý tập trung, phục vụ di chuyển nội khu và kết nối ra các ga metro liền kề.
Tại khu vực Phường An Khánh (Thảo Điền, An Phú, Thủ Thiêm), dự án kết hợp hai mô hình: trạm đỗ cố định bố trí tại các ga metro, bến thủy và đầu mối vận tải hành khách công cộng; đồng thời nghiên cứu áp dụng mô hình không trạm đỗ (dockless) có kiểm soát, giới hạn trong khu dân cư – thương mại Thảo Điền – An Phú, nơi có nhu cầu di chuyển ngắn và mật độ kết nối cao.
Cách tiếp cận này được nghiên cứu, triển khai có kiểm soát, phù hợp với định hướng phân cấp, phân quyền và trao quyền thí điểm cho các đô thị đặc thù. Phạm vi, thời gian và phương án vận hành cụ thể được thiết kế bám sát đặc điểm hạ tầng, thói quen di chuyển và yêu cầu trật tự đô thị tại địa bàn, hướng đến hình thành mô hình quản lý phù hợp với thực tiễn Việt Nam, làm cơ sở để TP.HCM xem xét thể chế hóa và mở rộng trong các giai đoạn tiếp theo.
Cơ quan chức năng kỳ vọng dự án sẽ mang lại tác động tích cực ở nhiều cấp độ. Đối với người dân và cộng đồng tại khu vực thí điểm, mô hình bổ sung một phương thức di chuyển ngắn, linh hoạt, chi phí hợp lý, giúp thuận tiện kết nối từ khu dân cư, trường học, khu làm việc, khu thương mại đến các ga metro, bến thủy và đầu mối vận tải hành khách công cộng. Từ đó, từng bước giảm phụ thuộc vào phương tiện cơ giới cá nhân cho các hành trình ngắn, đồng thời góp phần cải thiện chất lượng không khí và giảm áp lực hạ tầng giao thông tại khu vực.
Đây cũng là cơ sở bước đầu để nhà đầu tư mở rộng nhà máy sản xuất các chuỗi cung ứng tại TP.HCM như xe đạp điện, nhà máy chế tạo pin, trung tâm R&D và chế tạo pin, công nghệ lưu trữ năng lượng thế hệ mới…
Về dài hạn, kết quả thí điểm sẽ là cơ sở khoa học và thực tiễn để TP.HCM xem xét cơ chế nhân rộng giải pháp tại các khu vực có nhu cầu di chuyển ngắn và mật độ kết nối cao, qua đó nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống giao thông công cộng, đặc biệt là mạng lưới đường sắt đô thị đang được TP.HCM tích cực mở rộng.
Theo dự thảo này, giá tính thuế chuyển nhượng bất động sản (BĐS) căn cứ theo giá hợp đồng. Cụ thể, thuế thu nhập cá nhân (TNCN) khi chuyển nhượng BĐS được tính bằng 2% giá chuyển nhượng. Thời điểm xác định thu nhập tính thuế là lúc hợp đồng chuyển nhượng có hiệu lực hoặc thời điểm đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu BĐS.
Dự thảo nghị định quy định cụ thể giá chuyển nhượng BĐS là giá ghi trên hợp đồng chuyển nhượng tại thời điểm chuyển nhượng. Trường hợp trên hợp đồng chuyển nhượng không ghi giá đất hoặc giá đất trên hợp đồng thấp hơn theo bảng giá đất, hệ số điều chỉnh giá đất (hệ số K) thì giá chuyển nhượng đất sẽ theo bảng giá đất, hệ số K (nếu có) áp dụng tại thời điểm chuyển nhượng.
Trường hợp chuyển nhượng cả quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất như nhà ở, công trình xây dựng, nếu hợp đồng không ghi giá đất hoặc giá thấp hơn bảng giá đất thì phần giá trị quyền sử dụng đất sẽ tính theo bảng giá đất và hệ số K của địa phương. Nếu giá trị nhà, công trình trên hợp đồng thấp hơn mức tính lệ phí trước bạ do UBND cấp tỉnh quy định thì cơ quan thuế sẽ căn cứ theo mức giá do địa phương ban hành.
Ông Nguyễn Văn Hòa, Chủ tịch Hội Công chứng viên TP.HCM, đánh giá đề xuất này là phù hợp và cần thiết bởi tình trạng kê khai "hai giá" trong chuyển nhượng BĐS đã tồn tại nhiều năm, gây thất thu thuế và làm méo mó sự minh bạch của thị trường. Tuy nhiên, nếu chỉ lấy bảng giá đất nhân hệ số K hoặc giá do địa phương ban hành làm căn cứ tối thiểu thì mới xử lý được một phần. Muốn kiểm soát hiệu quả, cần thêm các giải pháp đồng bộ là bắt buộc thanh toán qua ngân hàng đối với giao dịch BĐS. Đồng thời cần phải liên thông dữ liệu giữa công chứng, thuế, đất đai và ngân hàng; xây dựng cơ sở dữ liệu giá giao dịch thực tế; đặc biệt phải tăng trách nhiệm kê khai trung thực của các bên.
"Tôi cho rằng không nên đặt trách nhiệm định giá lên công chứng viên. Công chứng viên không phải là cơ quan thẩm định giá hay cơ quan thuế. Vai trò phù hợp của công chứng viên là giải thích, cảnh báo nghĩa vụ pháp lý cho các bên và phối hợp cung cấp dữ liệu giao dịch theo quy định pháp luật. Nếu làm đồng bộ các giải pháp này, chính sách sẽ góp phần giảm giao dịch "hai giá", chống thất thu ngân sách và tăng tính minh bạch, an toàn pháp lý cho thị trường BĐS", ông Nguyễn Văn Hòa kiến nghị.
Theo chuyên gia BĐS Trần Khánh Quang, giá tính thuế đối với các hợp đồng mua bán nhà đất "đáng ngờ" như đề xuất của Bộ Tài chính chỉ hợp lý một phần. Trước đây, các địa phương cũng như các chuyên gia đều kiến nghị nên áp dụng bảng giá đất nhân 2% để tính thuế. Đây là cách chính xác nhất, vừa đảm bảo không bị thất thu ngân sách, vừa dễ tính và cũng cơ bản gần sát với giá thị trường. Bởi bảng giá đất tại các tỉnh, ví dụ như ở TP.HCM sau nhiều năm điều chỉnh đã bằng khoảng 80% giá trên thị trường. Nếu nhân thêm hệ số K sẽ làm cho tiền thuế tăng cao, thêm gánh nặng cho người dân.
Nhiều ý kiến đề nghị bảng giá đất phải thật sự sát thị trường, hệ số K phải phù hợp
Ảnh: Đình Sơn
"Sắp tới, từ ngày 1.7 các địa phương tiếp tục ban hành hệ số K, được áp dụng để tính tiền sử dụng đất. Hiện nay tiền sử dụng đất đang quá cao, vượt quá khả năng của đại đa số người dân khiến họ lo lắng. Nay tính thuế TNCN từ chuyển nhượng BĐS nhân thêm hệ số K, có thể khiến mức giá tăng cao hơn so với giá thị trường, từ đó đẩy tiền thuế của người dân phải nộp tăng cao hơn so với hiện nay", ông Trần Khánh Quang bày tỏ lo ngại.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội BĐS TP.HCM, nói rằng trước đây để biết trường hợp nào khai giá thấp, trường hợp nào khai giá cao, các tỉnh sẽ ban hành bảng giá sàn là giá trung bình của từng địa phương. Khi phát hiện trường hợp khai giá thấp, ngành thuế sẽ tính lại bằng cách lấy bảng giá đất nhân 2%. Hiện nay với đề xuất của Bộ Tài chính, trường hợp nghi vấn giá thấp hơn giá thị trường thì lấy bảng giá đất nhân hệ số K và nhân 2%. Cách tính này về nguyên tắc có thể áp dụng được nhưng thực tế sẽ phát sinh hai trường hợp.
Trường hợp thứ nhất như đề xuất của Bộ Tài chính thì sẽ không cần ban hành bảng giá sàn địa phương. Bởi áp dụng như thế luật pháp sẽ rất công bằng, nhà nước dễ tính, không "mệt đầu", từ đó dự toán được nguồn thu từ nhà đất. Cách tính này nhà nước không thất thu cũng không tận thu, công bằng. Người dân cũng sẽ căn cứ theo cách này để kê khai, từ đó không sợ thấp cũng như không sợ cao. "Tuy nhiên, khi đã áp dụng cách tính này cần xem xét lại mức 2% vì mức thuế sẽ cao hơn so với hiện nay. Do đó có thể xem xét lại con số này nhỏ hơn 2%, còn nhỏ hơn bao nhiêu, Bộ Tài chính cần phải khảo sát, tính toán lại", ông Lê Hoàng Châu góp ý.
Trường hợp thứ hai, nếu không giảm 2% thì cần phải có bảng giá sàn của các địa phương để kiểm soát. Khi có bảng giá sàn thì nhà nước có thể xác định được ai kê khai đúng giá, ai kê khai thấp và không cần phải "nghi ngờ" như hiện nay. Người dân khi giao dịch có thể căn cứ vào giá sàn này để kê khai giá mua bán, tính thuế.
"Về bản chất, đề xuất của Bộ Tài chính có mục tiêu đúng là chống thất thu thuế và minh bạch thị trường. Nhưng để khả thi và công bằng, điều quan trọng nhất là bảng giá đất phải thật sự sát thị trường, hệ số K phải phù hợp và cơ chế áp dụng phải linh hoạt, tránh biến thuế thành gánh nặng cho các giao dịch hợp pháp", ông Lê Hoàng Châu kiến nghị.
Được đầu tư gần 1.200 tỉ đồng trong giai đoạn 1 và sẽ tiếp tục đầu tư thêm gần 1.000 tỉ đồng trong giai đoạn 2, hai dự án nhà máy chế biến cà phê mới sẽ nâng hệ thống sản xuất của Trung Nguyên Legend lên 5 nhà máy hiện đại hàng đầu, với 3 nhà máy tại Đắk Lắk. Trong đó, nhà máy cà phê năng lượng Trung Nguyên Legend chuyên sản xuất cà phê hòa tan, hiện đại, kiểu mẫu, lớn nhất Đông Nam Á, được thiết kế trở thành nhà máy cà phê năng lượng sinh thái - bền vững tiêu chuẩn Net Zero. Đồng thời, dự án mở rộng nhà máy cà phê Trung Nguyên (2,5ha) sẽ nâng cao năng lực chế biến sâu, chế biến hết cho hệ thống sản xuất của các nhà máy Trung Nguyên Legend.
Ông Đào Mỹ - Phó chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cho biết, lễ khởi công và động thổ hai nhà máy của Trung Nguyên Legend tại tỉnh Đắk Lắk là minh chứng mạnh mẽ trong công tác xúc tiến đầu tư và là sự tin tưởng của một doanh nghiệp đầu ngành trong việc đồng hành tham gia vào chuỗi chế biến sâu của tỉnh, tạo thêm việc làm, nâng cao đời sống cho người dân địa phương. Dự án đi vào hoạt động sẽ góp phần quan trọng cùng địa phương thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế và thực hiện hóa mục tiêu phát triển Buôn Ma Thuột trở thành "Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới.
Tham dự lễ khởi công và động thổ hệ thống nhà máy cà phê hàng đầu thế giới Trung Nguyên Legend, ông Preben Dam - đại diện đối tác công nghệ GEA Niro và Probat & Melchers chia sẻ: "Chúng tôi tự hào đồng hành cung cấp giải pháp công nghệ cho các dự án trọng điểm này, mang đến những dây chuyền thiết bị hiện đại, tiên tiến bậc nhất, thân thiện với môi trường, phù hợp với tầm vóc hệ thống nhà máy cà phê hàng đầu thế giới của Trung Nguyên Legend. Đây không chỉ là những công trình trọng điểm mà còn là biểu tượng của khát vọng phát triển bền vững, sáng tạo và thành công".
Trước đó, tại lễ động thổ nhà máy cà phê năng lượng Trung Nguyên Legend, bà Vanusia Noguiera - Tổng giám đốc Tổ chức Cà phê thế giới phát biểu: "Với nhu cầu và tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ cà phê Robusta trên toàn cầu, chúng tôi đánh giá cao việc Trung Nguyên Legend mở rộng và đầu tư nhà máy tại Buôn Ma Thuột, không chỉ đơn thuần là một bước phát triển kinh tế mà còn là minh chứng cho sự kết hợp hài hòa giữa tầm nhìn toàn cầu và giá trị bản địa. Một mô hình phát triển bền vững mang lại lợi ích cho nông dân, cộng đồng và người tiêu dùng trên toàn thế giới".
Dự kiến đi vào hoạt động trong năm 2027, hệ thống nhà máy cà phê hàng đầu thế giới Trung Nguyên Legend sẽ góp phần nâng tầm vị thế cà phê Robusta Buôn Ma Thuột trở thành trung tâm chế biến cà phê của thế giới, đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và thúc đẩy mục tiêu đưa Buôn Ma Thuột trở thành "Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới", đóng góp vào tầm nhìn 20 tỉ USD cho ngành cà phê Việt Nam.
TP.HCM đang có kế hoạch đến 2030 sẽ ưu tiên hoàn thành đầu tư tuyến đường sắt đô thị TP mới Bình Dương - Suối Tiên và đến 2035 hoàn thành tuyến Thủ Dầu Một - TP.HCM. Qua quá trình nghiên cứu, Liên danh BECAMEX - THACO nhận thấy 2 tuyến đường sắt đô thị trên có tiềm năng rất lớn.
Khi đưa vào khai thác, 2 dự án sẽ giúp việc vận chuyển hành khách với khối lượng lớn an toàn, tiết kiệm năng lượng, giảm thiểu ô nhiễm môi trường, phương tiện lưu thông trên đường bộ, lượng khí thải, đảm bảo an toàn giao thông trên hành lang từ trung tâm TP mới (thuộc phường Bình Dương, TP.HCM) đến vùng lõi thành phố. Đồng thời, tăng khả năng kết nối đến vùng Đô thị Khoa học công nghệ Bắc TP.HCM.
Báo cáo UBND TP, liên danh cho biết đã nghiên cứu tuyến metro TP mới Bình Dương - Suối Tiên quy mô dài khoảng 32,4 km, dự kiến bố trí 19 ga trên cao và 1 depot tại phường Bình Dương. Điểm đầu kết nối ga S5 của tuyến metro số 1, thuộc phường Bình Dương (phường Phú Mỹ, Tp. Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương trước khi sáp nhập); Điểm cuối là ga Bến xe Suối Tiên (tuyến ĐSĐT số 1 TP.HCM). Tổng mức đầu tư (chưa bao gồm lãi vay) khoảng 64.370 tỉ đồng.
Trong khi đó, tuyến metro Thủ Dầu Một - TP.HCM là đoạn nối tiếp, kết nối tại ga S5 tuyến số 1, dài 24,2 km tới điểm cuối là Km 24+200 (kết nối ga Hiệp Bình của tuyến số 3 Hiệp Bình Phước - An Hạ) thuộc phường Hiệp Bình. Tuyến dự kiến có 14 ga trên cao, tổng mức đầu tư khoảng 59.968 tỉ đồng (chưa bao gồm lãi vay),
Đánh giá việc triển khai 2 dự án rất cần thiết trong giai đoạn hiện nay, Liên danh BECAMEX - THACO kiến nghị UBND TP xem xét, chấp thuận chủ trương giao Liên danh thực hiện nghiên cứu dự án bằng nguồn vốn của doanh nghiệp và đề xuất phương án đầu tư, tối đa trong thời gian 3 tháng (kể từ thời điểm được UBND TP chấp thuận giao Liên danh nghiên cứu).
Nhà đầu tư cam kết huy động và tập trung tối đa mọi nguồn lực để đầu tư 2 dự án, triển khai nghiên cứu một cách toàn diện, phấn đấu hoàn thành các thủ tục pháp lý trong năm nay, đảm bảo đủ điều kiện khởi công vào quý 1/2027 và hoàn thành đưa vào khai thác vận hành năm 2030.
