Trẻ dưới 6 tháng tuổi nhiễm RSV có thể chuyển nặng chỉ sau một đêm

Trẻ dưới 6 tháng tuổi nhiễm RSV có thể chuyển nặng chỉ sau một đêm

RSV (Respiratory Syncytial Virus) là virus hợp bào hô hấp, một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi ở trẻ nhỏ.

Phần lớn trẻ sẽ từng nhiễm RSV trước 2 tuổi, nhưng trẻ dưới 6 tháng tuổi có nguy cơ diễn biến nặng cao hơn.

Virus RSV dễ lây lan

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trưởng Bộ môn Nhi, Đại học Y Hà Nội; Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, một số nghiên cứu tại Việt Nam cho thấy RSV chiếm khoảng 24-48% nguyên nhân nhiễm trùng đường hô hấp dưới ở trẻ em.

Khoa Nhi Bệnh viện Đại học Y trong 6 tháng qua đã điều trị khoảng 500 ca nội trú trẻ nhỏ nhiễm RSV, chưa kể số ca điều trị ngoại trú.

Thông tin được chia sẻ tại buổi tọa đàm “Chiến lược chăm sóc cho phụ nữ mang thai: Mẹ chủ động – Con được bảo vệ” do Hội Phụ Sản Việt Nam (VAGO) tổ chức, diễn ra ngày 26/7 ở Hà Nội.

PGS Thúy nhấn mạnh, 6 tháng đầu đời là “khoảng trống miễn dịch” vì hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn thiện và đường thở còn nhỏ. Vì thế, khi nhiễm RSV ở nhóm trẻ dưới 6 tháng tuổi, đặc biệt dưới 3 tháng tuổi, trẻ có thể chuyển nặng rất nhanh.

Rất nhiều trẻ 1-3 tháng tuổi khi nhiễm RSV phải nhập viện trong tình trạng nặng, suy hô hấp phải thở oxy hoặc thở máy.

Bà khuyến cáo, trẻ dưới 3 tháng tuổi khi nhiễm RSV, dù biểu hiện nhẹ hay nặng, đều cần nhập viện theo dõi. Nhiễm RSV ở trẻ nhỏ có thể gây bệnh như viêm tiểu phế quản hay viêm phổi, với mức độ từ nhẹ đến nặng. Có những trường hợp chỉ mới hôm trước ho, ngạt mũi, nhưng hôm sau đã suy hô hấp và phải cấp cứu trong bệnh viện.

“Đường thở nhỏ, khi nhiễm RSV trẻ dễ bị viêm, phù nề và tắc nghẽn, trong khi cơ thể chưa có đủ kháng thể để chống lại virus, khiến khả năng bị ảnh hưởng nghiêm trọng do RSV cao hơn”, PGS Thúy cho biết.

Bà nhấn mạnh, đa số trẻ điều trị hồi sức tích cực (ICU) do bệnh đường hô hấp dưới liên quan RSV là những trẻ sinh đủ tháng, trước đó khỏe mạnh. Dữ liệu cho thấy khoảng 8/10 trẻ (81,2%) phải điều trị ICU do RSV không có bệnh nền.

“Dữ liệu cho thấy khoảng 23,8% trẻ nhập viện tại đơn vị cấp cứu hoặc chăm sóc đặc biệt (ICU/HAU) do RSV cần thở máy xâm lấn, phản ánh mức độ nghiêm trọng mà bệnh có thể gây ra ở trẻ nhỏ. Vì vậy, phụ huynh không nên chủ quan và cần dự phòng sớm trước”, PGS Thúy khuyến cáo.

Ngoài ra, nhiễm RSV có thể để lại ảnh hưởng hô hấp lâu dài, với nguy cơ khò khè không thường xuyên tăng 3,2 lần, khò khè thường xuyên tăng 4,3 lần và nguy cơ hen suyễn tăng 2–12 lần; khoảng 27% trẻ nhập viện vì viêm tiểu phế quản nặng có thể mắc hen suyễn trước 5 tuổi.

Điểm đặc biệt của RSV là người lớn nhiễm virus thường không biểu hiện bệnh, nhưng có thể mang virus và lây cho trẻ nhỏ.

“Chúng tôi tiếp xúc hàng ngày với bệnh nhân, mang virus về mà không hề biết. Người lớn không ho, không sốt, vẫn ôm hôn trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ và vô tình lây bệnh cho các bé”, PGS Thúy cảnh báo.

Theo bà, RSV không có thuốc điều trị đặc hiệu, vì vậy phòng ngừa vẫn là biện pháp quan trọng nhất – bao gồm vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và tiêm chủng chủ động cho mẹ bầu.

Miễn dịch thai kỳ giúp bảo vệ trẻ trong những tháng đầu đời

  Phân biệt say nắng và sốc nhiệt để cứu người kịp thời

GS.TS Nguyễn Viết Tiến, nguyên Thứ trưởng Bộ Y tế, cho biết, Hội Phụ Sản Việt Nam đã ban hành hướng dẫn chủ động phòng ngừa RSV cho trẻ nhũ nhi, bảo vệ trẻ từ sớm thông qua thai kỳ chủ động.

Theo GS Tiến, trong những năm gần đây, chăm sóc thai kỳ không chỉ dừng ở việc theo dõi sự phát triển của thai nhi mà ngày càng hướng tới dự phòng các nguy cơ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ sau sinh, ví dụ như RSV.

Bởi RSV là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây nhiễm trùng đường hô hấp dưới ở trẻ. Ở nhóm trẻ dưới 6 tháng tuổi, đây là giai đoạn “khoảng trống miễn dịch” vì hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn thiện và đường thở còn nhỏ.

Theo GS Tiến, khi mang thai, hệ miễn dịch của người mẹ có những thay đổi để vừa bảo vệ mẹ khỏi bệnh tật, vừa giúp thai nhi phát triển an toàn. Thông qua cơ chế truyền kháng thể qua nhau thai, đặc biệt trong ba tháng cuối thai kỳ, trẻ nhận được kháng thể ngay từ khi chào đời, góp phần bảo vệ trong giai đoạn hệ miễn dịch còn non yếu.

Trên thế giới, chăm sóc miễn dịch thai kỳ cũng được áp dụng để tăng cường bảo vệ mẹ và bé trước một số bệnh như cúm và ho gà. Phạm vi ứng dụng của miễn dịch thai kỳ tiếp tục được mở rộng đối với nhiều tác nhân gây bệnh, trong đó có các tác nhân hô hấp như RSV.

Tin Gốc: Dân Trí