Ngày 17/5/2026, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế (PHEIC) đối với đợt bùng phát bệnh do virus Bundibugyo (BVD) tại Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC) và Uganda, phản ánh mức độ nguy cơ nghiêm trọng và cần có sự phối hợp ứng phó quốc tế.
BVD là một chủng virus Ebola hiếm gặp hiện chưa có vắc xin hoặc thuốc, phương điều trị được cấp phép, khiến việc kiểm soát khó khăn hơn so với các đợt bùng phát do chủng Zaire trước đây.
Theo Bộ Y tế, bệnh do virus Ebola là một bệnh truyền nhiễm cấp tính và nghiêm trọng ở người, thường đi kèm hội chứng xuất huyết và suy đa tạng, tỉ lệ tử vong có thể lên đến 90%. Bệnh lây truyền do tiếp xúc trực tiếp với mô, máu và dịch cơ thể của động vật hoặc người nhiễm bệnh, có thể bùng phát thành dịch.
Virus có thể lây truyền từ người sang người do tiếp xúc trực tiếp thông qua vết thương da hoặc niêm mạc với máu, chất tiết và dịch cơ thể (phân, nước tiểu, nước bọt, tinh dịch) của người bị nhiễm.
Người cũng có thể mắc Ebola do tiếp xúc với các dụng cụ hoặc đồ vật của người bệnh bị nhiễm virus như quần áo, chăn, kim tiêm đã sử dụng.
Trước tình hình trên, trong những ngày qua, Bộ Y tế Việt Nam đã đẩy mạnh truyền thông nguy cơ nhằm cung cấp thông tin chính thống về tình hình dịch bệnh và các biện pháp phòng chống tới người dân.
Cung cấp thông tin cập nhật về tình hình Ebola trên toàn cầu, bao gồm nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam, TS.Angela Pratt – Trưởng Đại diện Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam cho biết, tính đến ngày 21/5, đã ghi nhận 85 ca bệnh xác định ở cả 2 quốc gia.
Trong đó, có 2 ca tại Uganda, và 10 ca tử vong xác định, bao gồm 1 ca ở Uganda; Tại CHDC Congo, ghi nhận 746 ca nghi mắc và 176 ca tử vong nghi do mắc bệnh (trong đó có cả nhân viên y tế).
Quy mô thực sự của đợt bùng phát nhiều khả năng lớn hơn do việc phát hiện chậm trễ và các hoạt động điều tra dịch vẫn đang được tiến hành.
“Hiện tại, WHO đánh giá nguy cơ lây lan của dịch bệnh ở mức độ rất cao ở cấp quốc gia (tại CHDC Congo và Uganda), ở mức cao ở khu vực châu Phi (do đã có các ca bệnh tại đô thị, mức độ di biến động dân cư, tình hình bất ổn và những hạn chế của hệ thống y tế) và ở mức thấp đối với toàn cầu, bao gồm cả Việt Nam; và dịch bệnh không phải là một tình trạng khẩn cấp đại dịch”, TS. Angela Pratt cho hay.
Nói thêm về các biện pháp phòng ngừa đang được triển khai và WHO đang hỗ trợ Việt Nam trong công tác chuẩn bị và ứng phó với dịch bệnh Ebola, TS.Angela Pratt cho biết, các trọng tâm ứng phó của WHO và các đối tác bao gồm:
Khẩn trương tăng cường giám sát và phát hiện sớm ca bệnh, truy vết, phòng ngừa và kiểm soát nhiễm khuẩn (IPC); mở rộng năng lực cách ly/điều trị và tăng cường sự tham gia của cộng đồng; tăng cường chuẩn bị và phối hợp xuyên biên giới giữa các quốc gia bị ảnh hưởng và các đối tác.
Tại Việt Nam, Văn phòng WHO đang hỗ trợ Bộ Y tế thông qua: Cung cấp thông tin cập nhật về tình hình dịch bệnh và tư vấn về các hoạt động chuẩn bị, sẵn sàng và ứng phó, bao gồm cung cấp các hướng dẫn kỹ thuật cập nhật nhất của WHO về giám sát, truy vết, xét nghiệm, quản lý lâm sàng, phòng ngừa và kiểm soát nhiễm khuẩn, truyền thông nguy cơ và huy động cộng đồng, đi lại và cửa khẩu, và các biện pháp ứng phó y tế.
Cùng với đó, nhấn mạnh các biện pháp được WHO khuyến nghị đối với các quốc gia thành viên khác dựa trên các khuyến nghị tạm thời từ Ủy ban Khẩn cấp, đặc biệt là không áp dụng các hạn chế về đi lại và thương mại.
Phối hợp với Bộ Y tế để rà soát và cập nhật (nếu cần) toàn bộ các hướng dẫn kỹ thuật về bệnh do virus Ebola đã được xây dựng từ năm 2014.
Hỗ trợ thực hiện đánh giá nguy cơ nhanh (Rapid Risk Assessment – RRA) cho Việt Nam nhằm định hướng các hành động chuẩn bị và ứng phó.
“Mặc dù WHO hiện đánh giá nguy cơ lây lan toàn cầu, bao gồm vào Việt Nam, là thấp, việc thực hiện đánh giá nguy cơ nhanh trong nước với sự tham gia của các bên liên quan sẽ giúp đưa ra các biện pháp phòng ngừa và ứng phó dựa trên bằng chứng và sát với thực tế”, bà Angela Pratt nói.
WHO cũng hỗ trợ xây dựng kế hoạch tổ chức các khóa tập huấn bổ sung về giám sát, phòng ngừa và kiểm soát, về chẩn đoán – quản lý lâm sàng, kiểm soát và phòng ngừa nhiễm khuẩn.
Ngày 25/5, Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ liên tục tiếp nhận các trường hợp say nắng, say nóng, sốc nhiệt do lao động ngoài trời trong điều kiện nhiệt độ cao. Đáng chú ý, có bệnh nhân nhập viện trong tình trạng hôn mê sâu, suy đa tạng, nguy cơ tử vong cao.
Trường hợp đầu tiên là ông N.B.K., 50 tuổi, trú xã Phùng Nguyên, tỉnh Phú Thọ. Theo gia đình, sau khoảng hai giờ gặt lúa ngoài trời nắng nóng, ông xuất hiện mệt lả, hoa mắt, chóng mặt, vã mồ hôi, thở nhanh rồi được đưa tới bệnh viện cấp cứu.
Tại Khoa Cấp cứu, bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị say nắng, say nóng và nhanh chóng xử trí bằng bù nước, điện giải kết hợp làm mát cơ thể. Sau khoảng một giờ cấp cứu, người bệnh tỉnh táo trở lại, giảm rõ rệt đau nhức và hết co quắp tay chân. Hiện sức khỏe đã ổn định, chuẩn bị xuất viện.
Nặng hơn là trường hợp ông L.T.K., 69 tuổi, được đưa vào viện sau khi choáng ngất lúc đang làm việc ngoài đồng. Người bệnh được sơ cứu tại trạm y tế trong tình trạng sốt cao 40 độ C trước khi chuyển tới Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ.
Tại Khoa Hồi sức tích cực – Chống độc, người bệnh hôn mê sâu, Glasgow 5 điểm, thân nhiệt tăng lên 41-42 độ C, huyết áp phải duy trì bằng thuốc vận mạch, lượng nước tiểu giảm. Bác sĩ chẩn đoán sốc nhiệt kèm suy đa tạng.
Người bệnh được hồi sức tích cực, gồm hạ thân nhiệt chỉ huy, thở máy, dùng thuốc vận mạch, bù nước điện giải và theo dõi sát.
Hiện tình trạng vẫn rất nguy kịch, đang được điều trị tích cực.
Theo Bác sĩ Bùi Tất Luật, Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ, sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu nội khoa đặc biệt nguy hiểm, xảy ra khi cơ thể tiếp xúc lâu với môi trường nhiệt độ cao hoặc lao động gắng sức dưới trời nắng nóng khiến cơ chế điều hòa thân nhiệt bị rối loạn.
"Khi thân nhiệt tăng quá mức, cơ thể có thể nhanh chóng rơi vào suy đa cơ quan, tổn thương não, tim mạch, hô hấp và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời", bác sĩ Luật cảnh báo.
Các dấu hiệu thường gặp của say nắng, say nóng và sốc nhiệt gồm mệt lả, đau đầu, chóng mặt, khát nhiều, da nóng đỏ, co quắp tay chân, thở nhanh, tim đập nhanh, buồn nôn, rối loạn ý thức, sốt cao trên 39-40 độ C, thậm chí lơ mơ hoặc hôn mê.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân hạn chế làm việc ngoài trời trong khoảng thời gian từ 10h-16h, uống đủ nước và bổ sung điện giải khi lao động trong môi trường nóng bức.
Đồng thời cần mặc quần áo thoáng mát, đội mũ rộng vành, tránh làm việc quá sức liên tục dưới trời nắng gay gắt.
Michelle và Lavinia Osbourne được cho là cặp song sinh đầu tiên không cùng cha.
Hai người phụ nữ 49 tuổi này được sinh ra cách nhau vài phút trong cùng một tử cung, nhưng sau đó phát hiện ra rằng họ thực chất là chị em cùng mẹ khác cha chứ không phải là chị em sinh đôi cùng huyết thống.
Hiện tượng này, còn được gọi là thụ tinh kép khác cha, xảy ra khi 2 hoặc nhiều trứng được thụ tinh bởi tinh trùng của 2 người đàn ông khác nhau.
Đây là một sự kiện hiếm gặp, chỉ có khoảng 20 trường hợp như vậy được ghi nhận trên toàn cầu và chị em nhà Osbourne là trường hợp đầu tiên được ghi nhận tại Vương quốc Anh.
Lavinia chia sẻ với chương trình The Gift của đài BBC Radio 4 rằng sự thật được tiết lộ là một cú sốc lớn, bởi người chị em song sinh của cô đã trải qua thời thơ ấu với rất ít sự ổn định, khi cả 2 được chuyển giao giữa những người chăm sóc khác nhau.
Ngược lại, Michelle lại tỏ ra thực tế hơn.
Cô ấy nói với BBC rằng sự việc độc đáo này "vô cùng kỳ lạ" nhưng "lại hợp lý".
Cả 2 giải thích rằng, khi còn nhỏ, mẹ từng kể rằng cha họ tên là 'James'. Người đã sinh ra 2 chị em khi mới 19 tuổi ở Nottingham cũng vắng mặt trong phần lớn thời thơ ấu của họ.
Năm 5 tuổi, Michelle và Lavinia được gửi đến ở với mẹ của một người bạn, người mà 2 chị em gọi trìu mến là "Bà".
Cả 2 đều được đoàn tụ với mẹ khi 10 tuổi, nhưng chỉ vài năm sau lại bị chia cắt khi được gửi đến sống ở một trại trẻ mồ côi.
Lavinia nhớ lại: "Về thể chất lẫn tinh thần, cô luôn ở ngoài tầm với".
Tuy nhiên, những câu hỏi bắt đầu nảy sinh khi 2 chị em sinh đôi cuối cùng cũng tìm thấy James.
Tuy nhiên, những câu hỏi bắt đầu nảy sinh khi 2 chị em sinh đôi cuối cùng tìm ra James. Trong khi Lavinia tin rằng cô nhận ra ông ta, Michelle lại tin chắc rằng người đàn ông này không phải là cha mình sau khi xem ảnh.
Nghi ngờ của Michelle được xác nhận sau một xét nghiệm DNA vào tháng 2/2022, cho thấy cha cô thực chất tên là Alex, người đã phải vật lộn với chứng nghiện ma túy và rượu.
Chỉ một mẩu giấy nhỏ bị bỏ quên trong túi quần cũ đã suýt khiến người đàn ông đánh mất cơ hội đổi đời với số tiền khổng lồ. Câu chuyện tưởng như khó tin này đang khiến nhiều người không khỏi giật mình vì sự bất cẩn đôi khi có thể làm thay đổi cả vận may cuộc đời.
Vừa qua, một người đàn ông ở bang New Jersey (Mỹ) đã trải qua khoảnh khắc "hú hồn" khi phát hiện tấm vé số trúng độc đắc trị giá 5,9 triệu USD (khoảng 155 tỷ đồng) của mình bị bỏ quên trong túi quần cũ, chỉ còn vài ngày là hết hạn lĩnh thưởng.
Theo Công ty Xổ số bang New Jersey, người đàn ông này vừa hoàn tất thủ tục nhận giải Pick-6 trị giá 5,9 triệu USD vào trưa 14/5 (giờ địa phương). Tấm vé may mắn được bán từ ngày 22/5/2025 tại trạm xăng Eisenhower Exxon, thuộc hạt Essex.
Theo quy định, người trúng thưởng có một năm để nhận giải. Tuy nhiên, đến cuối tháng 4/2026, khi thời hạn đang cận kề, cơ quan xổ số buộc phải phát thông báo tìm chủ nhân giải độc đắc do chưa có người đến nhận.
Không biết danh tính người trúng, nhân viên trạm xăng nơi bán vé đã khuyên các khách quen thường mua xổ số kiểm tra lại vé cũ. Từ lời nhắc này, người đàn ông đã lục lại đồ đạc và bất ngờ phát hiện tấm vé đang nằm trong chiếc quần cũ dưới tủ đồ nơi anh gần như đã quên hoàn toàn.
Đại diện công ty xổ số cho biết, việc người chơi để quên vé trong túi áo, ngăn kéo hay quần áo cũ không phải hiếm, nhưng trường hợp quên luôn vé trúng độc đắc giá trị hàng triệu USD như vậy lại rất hiếm gặp, theo People.
Câu chuyện cũng gợi lại một trường hợp tương tự từng xảy ra trước đó. Tháng 5/2024, bà Mildred Simoneriluto (76 tuổi, bang Pennsylvania) từng trúng 2,5 triệu USD (khoảng 65 tỷ đồng) nhưng lại vô tình để quên tấm vé trong chiếc áo khoác cũ đem đi quyên góp từ thiện.
Dù quay lại cửa hàng khoảng 100 lần để tìm kiếm, bà vẫn không thể lấy lại tấm vé gốc và đành ngậm ngùi mất cơ hội đổi đời. "Tôi không có từ ngữ nào diễn tả nổi sai lầm của bản thân", bà chia sẻ.
