10 ngôi sao vô duyên với Champions League

"Lucescu là một trong những cầu thủ và HLV giàu thành tích nhất lịch sử Romania. Ông là người đầu tiên đưa ĐTQG lọt vào vòng chung kết Euro, năm 1984. Nhiều thế hệ người dân Romania đã lớn lên với hình bóng ông trong tim như một biểu tượng quốc gia. Cầu Chúa phù hộ cho ông!", thông cáo từ Bệnh viện Đại học Bucharest có đoạn.

Lucescu qua đời ở tuổi 80, chỉ vài ngày sau khi rời ghế HLV trưởng Romania. Trước đó, chỉ trong vài giờ sau khi từ chức, nhà cầm quân này trải qua hai cơn nhồi máu cơ tim liên tiếp. Tính từ tháng 12/2025, ông đã phải nhập viện ba lần.

Được mệnh danh là "Il Luce" (Ánh sáng) để tôn vinh tư duy chiến thuật tài ba, Lucescu có được vị thế tượng đài của bóng đá Romania suốt nhiều thập kỷ, dù sống trong môi trường thể thao đầy rẫy áp lực và biến động. Ở mọi nơi từng đi qua, ông luôn để lại dấu ấn sâu đậm, đặc biệt là trên băng ghế huấn luyện.

Sinh ngày 29/7/1945 tại Bucharest trong những ngày cuối cùng của Thế chiến thứ hai, Lucescu dành phần lớn sự nghiệp quần đùi áo số ở Dinamo Bucharest. Với nhãn quan sắc sảo ở vị trí tiền đạo cánh phải, ông đã thi đấu hơn 250 trận, giành 7 chức VĐQG và hai Cup Quốc gia Romania.

Với ĐTQG, ông đá 70 trận và mang băng thủ quân tại World Cup 1970, đánh dấu sự trở lại của Romania sau 32 năm. Ở giải đấu trên đất Mexico năm đó, Lucescu đã có khoảnh khắc đổi áo để đời với huyền thoại Pele, mà về sau ông khẳng định là chưa bao giờ giặt chiếc áo ấy.

Lucescu bắt đầu cầm quân từ năm 1979 tại Corvinul Hunedoara trong vai trò cầu thủ kiêm HLV. Hai năm sau đó, ông được bổ nhiệm làm HLV tuyển Romania và nhanh chóng giúp đội nhà lần đầu góp mặt tại một kỳ Euro, năm 1984.

Chính giai đoạn này, Lucescu đã trình làng cậu thiếu niên 18 tuổi Gheorghe Hagi, người sau này trở thành cầu thủ vĩ đại nhất lịch sử Romania, khoác áo cả Real Madrid lẫn Barca. Lucescu tại vị đến năm 1986, đặt nền móng vững chắc giúp Romania góp mặt trong ba kỳ World Cup liên tiếp là 1990, 1994 và 1998, cũng như các kỳ Euro 1996 và 2000.

Với Lucescu, huấn luyện không chỉ là sắp xếp đội hình, mà là giúp cầu thủ thấu hiểu căn nguyên của từng đường chuyền, từng quyết định trên sân cỏ. Ông là một trong những nhà cầm quân từ Đông Âu đầu tiên áp dụng các phương pháp huấn luyện hiện đại, chú trọng vào tâm lý học và mối quan hệ mật thiết giữa cầu thủ với ban huấn luyện.

Lucescu thiết lập kỷ luật trong các tập thể dưới quyền không dựa trên sự sợ hãi, mà bằng sự tôn trọng. Đây là triết lý đưa ông trở thành một trong những HLV xuất sắc và được nể trọng nhất lục địa già. "Bất kỳ ai có thái độ tiêu cực đều không có chỗ trong đội của tôi", ông từng nói trên báo Tây Ban Nha El Pais. "Quan niệm về kỷ luật của tôi là đối thoại. Tôi không phạt tiền cầu thủ, tôi nói chuyện với họ một lần, hai lần rồi ba lần. Tôi muốn có tiếng nói cuối cùng trong việc chuyển nhượng và tôi tìm kiếm những người có cá tính, sự thông minh và tinh thần trách nhiệm. Về khâu chuẩn bị, nhiều người huấn luyện bằng các bài tập, còn tôi huấn luyện bằng các nguyên tắc".

Sau khi xây dựng một tập thể Dinamo Bucharest thống trị các giải quốc nội giai đoạn 1985-1990, Lucescu sang Italy thử sức tại Pisa, Brescia, Reggiana và cả Inter Milan. Ở đó, ông không chỉ mang về kết quả mà còn để lại một tư duy chơi bóng hiện đại. Chính Lucescu đã đôn Andrea Pirlo lên từ đội trẻ khi anh mới 15 tuổi và cho tiền vệ này ra mắt Brescia ngày 21/05/1995. Sau này, trong cuốn tự truyện Penso quindi gioco (Tôi tư duy, nghĩa là tôi chơi bóng), Pirlo miêu tả Lucescu như một người thầy vĩ đại.

Tại Brescia, Lucescu gắn bó suốt 5 mùa giải, và đến giờ, người hâm mộ nơi đây vẫn tôn sùng ông. Họ yêu quý ông không chỉ vì triết lý bóng đá mà còn bởi tính cách tinh quái, sắc sảo đầy thú vị. "Ông ấy là HLV lý tưởng cho bất kỳ CLB nào muốn kiếm tiền, vì Lucescu là bậc thầy trong việc biến những cậu nhóc tiềm năng thành các ngôi sao thực thụ. Không ai có thể so sánh với ông ấy, bởi Lucescu vừa đào tạo trẻ giỏi, vừa đảm bảo được thành tích, điều vốn dĩ không hề bắt buộc khi làm việc với các cầu thủ trẻ", cố Chủ tịch Brescia Gino Corioni và cũng là bạn thân của Lucescu, từng kể.

Trong mắt các học trò những năm 1990, ngoài ấn tượng về sự điềm tĩnh và chuẩn mực, Lucescu còn đi trước thời đại trong khâu chuẩn bị cho trận đấu và nghiên cứu đối thủ. "Trước trận tứ kết Champions League với Man Utd năm 1999, ông ấy phát cho mỗi chúng tôi hai cuốn băng video để về nhà nghiên cứu. Vào thời ấy, đó là một điều cực kỳ mới mẻ", cựu thủ môn Inter Gianluca Pagliuca kể.

Sau Italy, Lucescu sang Thổ Nhĩ Kỳ, tiếp quản di sản của Fatih Terim tại Galatasaray và ngay lập tức đánh bại Real của những Raul Gonzalez và Luis Figo để giành Siêu Cup châu Âu. Năm 2002, ông lập kỳ tích khi đưa Besiktas lên ngôi vô địch, trở thành HLV ngoại đầu tiên vô địch Thổ Nhĩ Kỳ với hai đội bóng kình địch cùng thành phố Istanbul. Người hâm mộ Thổ Nhĩ Kỳ tôn thờ Lucescu bởi sự lịch lãm, điềm tĩnh trước áp lực và trí tuệ.

Năm 2004, Lucescu cập bến Shakhtar Donetsk khi lọt vào mắt xanh của tỷ phú Rinat Akhmetov. "Ông ấy đã cố chiêu mộ tôi ba lần và lần nào tôi cũng từ chối", Lucescu kể lại trên báo Italy Gazzetta dello Sport. "Đến lần thứ tư, ông ấy cử chuyên cơ riêng tới đón. Khi vừa hạ cánh xuống Donetsk, ông ấy giới thiệu tôi luôn là tân HLV đội bóng. Tôi còn biết làm gì khác đây!".

Lúc đó, ít ai tin rằng Lucescu có thể biến đội bóng vùng mỏ ở miền đông Ukraine thành thế lực tại trời Âu. Nhưng ông đã làm được điều đó cho Shakhtar bằng chiến lược táo bạo: chiêu mộ các tài năng trẻ Brazil, rèn giũa họ về mặt chiến thuật để tạo nên một tập thể "nhảy Samba trên nhịp điệu Đông Âu".

Tình cảm của Lucescu dành cho bóng đá lẫn các cầu thủ Brazil đã nảy nở từ dịp Giáng sinh 1967. Bấy giờ, ông vẫn còn là một tiền đạo cánh 22 tuổi. Sau một trận giao hữu tại Congo, khi chuẩn bị bay về Romania, ông nhận được lệnh khẩn khi lên chuyến bay dài sang Brazil để hội quân cùng ĐTQG trong chuyến du đấu Nam Mỹ.

"Tôi đã đi dọc Brazil từ Nam chí Bắc, từ Porto Alegre đến Fortaleza", Lucescu kể lại năm 2013 về cú sốc văn hóa trong cuộc phỏng vấn trên tạp chí Pháp France Football. "Đó là trải nghiệm không thể tin nổi. Hãy tưởng tượng sự ngưỡng mộ và mê hoặc mà một chàng trai đến từ một quốc gia Đông Âu cảm thấy khi đặt chân đến một thế giới mà trước đó anh ta chỉ biết qua bản đồ".

"Tôi đã khám phá ra bản chất của con người Brazil, chính là bóng đá, samba, bãi biển và tình dục. Tôi hiểu tại sao bấy nhiêu đó là đủ để họ sống hạnh phúc. Mọi thứ đều xoay quanh những điều ấy. Và tôi cũng không thể quên Brahma Chopp, loại bia tuyệt vời nhất ở đó. Sau này, tôi vẫn thường uống nó cùng Ronaldo de Lima khi dẫn dắt cậu ấy tại Inter cuối những năm 1990", Lucescu kể tiếp.

Shakhtar thời Lucescu luôn là đối thủ khó nhằn tại Champions League, với lối chơi tấn công biến hóa như tắc kè hoa. Ông linh hoạt áp dụng nhiều sơ đồ chiến thuật, buộc các cầu thủ phải tư duy về nhiều cách chơi khác nhau. Trong 12 năm gắn bó, ông mang về cho Shakhtar 22 danh hiệu, trong đó có 8 chức VĐQG và đỉnh cao chiếc Cup UEFA 2009. Dưới bàn tay nhào nặn của Lucescu, những Fernandinho, Willian hay Douglas Costa đều vươn tầm thế giới.

Ngay cả khi xung đột nổ ra tại Ukraine năm 2014 buộc đội bóng phải di tản, Lucescu vẫn tiếp tục giúp Shakhtar chiến thắng. Sau đó, ông dẫn dắt Zenit và ĐTQG Thổ Nhĩ Kỳ một thời gian ngắn, rồi gây sốc khi ký hợp đồng với Dinamo Kiev - đối trọng lớn nhất của Shakhtar - vào năm 2020 và lập tức đưa họ lên ngôi vô địch Ukraine.

Tình yêu bóng đá của Lucescu lớn đến mức ông không thể chấp nhận thất bại hay bỏ cuộc. Trước thềm chung kết play-off tranh vé vớt World Cup 2026 giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Romania, Lucescu còn tâm sự với báo Anh Guardian rằng dẫn dắt ĐTQG là "trách nhiệm thiêng liêng", và dù sức khỏe bấy giờ không được tốt, ông không thể rời đi như một kẻ hèn nhát.

Truyền thông Romania cho biết, việc không thể đưa Romania trở lại World Cup sau trận thua 0-1 đó khiến Lucescu tức giận tột độ. Đây cũng được cho là tác nhân chính dẫn đến những biến cố sức khỏe cuối cùng.

"Bóng đá Romania không chỉ mất đi một nhà chiến thuật lỗi lạc, mà còn mất đi một người thầy, một người có tầm nhìn xa trông rộng và một biểu tượng quốc gia, người đã đưa màu cờ sắc áo của chúng ta lên những đỉnh cao của thành công thế giới", LĐBĐ Romania viết trong thông báo về sự ra đi của Lucescu.

Hoàng Thông tổng hợp

Nguồn: https://vnexpress.net/lucescu-anh-sang-cua-bong-da-romania-da-tat-5059939.html

Truyền thông Pháp từng truyền tai nhau câu nói: "Nước Pháp có hai sự kiện lớn vào năm 1998. Một là chức vô địch World Cup của đội tuyển Pháp. Hai là sự ra đời của Kylian Mbappe".

Từ sau thời của Zinedine Zidane, người Pháp đã phải chờ tới 10 năm để chứng kiến một tài năng lớn như Mbappe. Tài năng trưởng thành từ Bondy vô địch World Cup cùng Pháp ở tuổi 20, rồi tiến một mạch lên hàng ngũ ngôi sao. Nhiều người từng dự đoán rằng sau kỷ nguyên Lionel Messi và Cristiano Ronaldo, Mbappe sẽ là tinh tú sáng nhất.

Tuy nhiên, 8 năm sau chức vô địch World Cup, Mbappe vẫn có hai con số 0 tròn trĩnh. 0 Champions League, 0 Quả bóng vàng.

Cách đây 2 năm, có lẽ không nhiều người dám tin Ousmane Dembele sẽ vô địch Champions League và đoạt Quả bóng vàng trước cả Mbappe. Cùng xuất phát điểm ở U.19 Pháp, Dembele xếp sau Mbappe trên mọi phương diện. Anh chấn thương liên miên, bị chê là "hàng hớ" ở Barcelona, số bàn thắng ghi được tại Bundesliga hay LaLiga đều ít ỏi. Dù vậy, Dembele lại đi sau, về trước so với Mbappe. Đến lúc này, chân sút sinh năm 1997 đã đoạt 2 chức vô địch Champions League. Nếu Pháp trở lại đỉnh cao World Cup, Quả bóng vàng khó thoát khỏi tay Dembele.

Tại sao Dembele lại cho Mbappe... "hít khói"? Phải trở lại từ cái ngày HLV Luis Enrique mắng Mbappe xối xả: "Tôi đọc được rằng cậu thích Michael Jordan. Nhưng nghe này, Jordan sẽ chiến đấu cùng đồng đội và phòng ngự như một kẻ điên. Trước tiên, cậu phải làm gương với cả tư cách cầu thủ lẫn con người".

Mbappe giỏi không? Hiển nhiên là giỏi. Một cầu thủ có tới 369 bàn thắng và 113 kiến tạo ở cấp CLB thì không thể không giỏi. Ở đội tuyển Pháp, Mbappe cũng ghi tới 56 bàn. Trong đó, có cú hattrick vô tiền khoáng hậu ở chung kết World Cup 2022.

Khi Real Madrid bết bát mùa này, Mbappe cũng ghi 25 bàn ở LaLiga, rồi đoạt ngôi vua phá lưới Champions League dù đội bị Bayern Munich loại ở tứ kết.

Mbappe xuất chúng, nhưng chính cái tôi quá lớn đã kéo ngôi sao người Pháp rơi khỏi đường đua danh hiệu. Hình ảnh ngôi sao người Pháp đi bộ lững thững, không chịu pressing đã trở thành biểu tượng cho giai đoạn PSG đầy ắp nhân tài nhưng bật bãi ở Champions League. Bởi những nhân tài ấy không chịu nhìn về một hướng.

Chỉ đến khi Mbappe rời đi, nhường sân khấu cho Dembele, Desire Doue, Khvicha Kravatskhelia. Bradley Barcola... những cầu thủ kém tiếng hơn siêu sao sinh năm 1998 nhưng sẵn sàng "chạy đến chết", phủ khắp mặt sân để biến PSG thành đội bóng pressing giỏi nhất châu Âu, cúp Champions League mới cập bến Paris.

PSG vô địch nhờ có một tập thể đúng nghĩa. Mà tập thể ấy chỉ tồn tại khi nếu những ngôi sao cống hiến vì cái chung.

HLV Deschamps đã kéo Pháp từ "thảm họa Knysna" năm 2010 tại Nam Phi (khi toàn đội đứng lên chống đối HLV trưởng) lên đỉnh cao thế giới, nhờ bàn tay sắt bọc nhung.

Deschamps từng đá ở vị trí thầm lặng (tiền vệ phòng ngự), bị Eric Cantona gọi là "người xách nước", nhưng vẫn là đội trưởng của đội tuyển Pháp vô địch World Cup 1998. Bởi sâu trong con người Deschamps là ý chí kỷ luật sắt đá, sự tận hiến, chuyên nghiệp hiếm ai sánh bằng.

Chuyển sang nghiệp huấn luyện, Deschamps cũng lấy kỷ luật làm đầu. Lối chơi của Pháp không đẹp mắt, nhưng có thể thấy rõ hình bóng của Deschamps trong học trò.

Khi toàn đội phục vụ lối chơi chung, Pháp lọt vào 2 trận chung kết World Cup liên tiếp (2018, 2022), cùng 1 bán kết và 1 chung kết EURO. Chỉ tính riêng 10 năm qua, không đội nào sánh bằng thành tích của Pháp.

Dù vậy, người giỏi trị những "cái tôi" như Deschamps cần thỏa hiệp với Mbappe. Suốt mùa giải chìm ngập trong những tin đồn tai tiếng, chia rẽ tại Real Madrid, Mbappe vừa là ngôi sao sáng nhất, vừa là "bom nổ chậm" nếu Deschamps không quyết đoán tháo ngòi. HLV tuyển Pháp sẽ xử sự ra sao nếu Mbappe không pressing, cầm bóng rườm rà, hay thi đấu cá nhân, không khớp nhịp với Dembele hay Michael Olise, cũng là những cái tôi lớn trên hàng công?

Vị thế của Dembele giờ cũng khác. Anh là nhà vô địch châu Âu 2 năm liên tiếp, là đương kim Quả bóng vàng. Dembele và Mbappe liệu có thể kết hợp ăn ý, khi một "núi" Pháp hiện đang có 2 "hổ".

Đối thủ lớn nhất của Pháp không phải bất cứ đội nào, mà là nội tại tập thể. Trong nội tại ấy, Mbappe là bài toán Deschamps cần tìm lời đáp hài hòa.

Tin Gốc: Thanh Niên

Tình huống diễn ra trước khi thủ môn Quan Văn Chuẩn phát bóng bên phần sân Hà Nội FC. Sau khi lời qua tiếng lại, Tiến Long húc đầu vào ngực Phi Long ở giữa sân. Trung vệ nhập tịch gốc Brazil ngã ra, rồi đứng dậy đề nghị trọng tài Hoàng Thanh Bình tham khảo VAR.

Sau hơn một phút lắng nghe các trợ lý và trực tiếp xem lại video, ông Bình quay lại sân để rút thẻ đỏ trực tiếp, truất quyền thi đấu của Tiến Long. Trước đó, hậu vệ chủ nhà vào sân từ phút 85 để thay cho Đỗ Hùng Dũng.

Tiến Long, sinh năm 2002 ở Thanh Hóa, là cầu thủ nổi bật khi từng vô địch giải U15 Đông Nam Á 2017. Sau đó, anh gây ấn tượng với bàn gỡ 1-1 trước Hàn Quốc tại vòng bảng U23 châu Á 2022. Cũng trong năm 2022, Long thi đấu ở Công an Nhân dân (nay là Công an Hà Nội) theo dạng cho mượn và cùng đội vô địch hạng Nhất. Ở mùa 2024-2025, anh tiếp tục được cho Quảng Nam (nay đã giải thể) mượn nhưng gặp chấn thương đứt dây chằng. Đến mùa này, anh trở lại Hà Nội FC và mới thi đấu bốn trận.

Trước đó, trung vệ Đà Nẵng Nguyễn Đức Anh, trưởng thành từ lò đào tạo trẻ Hà Nội, cũng phải nhận thẻ đỏ ở phút 70. Khi Daniel Passira tranh chấp rồi ngã ra sân, Đức Anh nhảy lên tránh nhưng vẫn hạ chân trái trúng ngực đối phương. Trọng tài Bình xem lại video và xác định đây không phải lỗi vô ý nên rút thẻ đỏ.

Hai thẻ đỏ sau những lỗi bạo lực là điển hình cho hiệp hai có nhiều pha phạm lỗi khiến trận đấu bị cắt vụn, đặc biệt từ phút 70. Sau phút 90, trọng tài chính ba lần phải tham khảo VAR khiến hiệp hai kết thúc ở phút bù thứ 11, hơn 5 phút so với tính toán ban đầu.

Trước trận đấu ở vòng 21, Hà Nội FC vắng ba trụ cột. Tiền đạo Nguyễn Văn Quyết và trung vệ Nguyễn Thành Chung bị treo giò vì thẻ phạt, còn Đỗ Duy Mạnh chấn thương. Đà Nẵng cũng mất Phan Văn Long vì chấn thương, còn Quế Ngọc Hải và Nguyễn Phi Hoàng bị treo giò.

Bàn mở tỷ số đến bất ngờ ở phút thứ 3. Đỗ Hoàng Hên treo bóng từ quả phạt chếch biên phải vào vòng cấm, để Nguyễn Anh Tiếp đánh đầu vào góc gần thành bàn. Ở vòng trước, trung vệ sinh năm 2006, vào thay Duy Mạnh, cũng ghi bàn giúp đội nhà hạ Ninh Bình 3-2.

Khi chưa tìm được nhịp độ thi đấu, Đà Nẵng còn mất tiền vệ Joel Lopez. Tuy nhiên, Nguyễn Minh Quang vào thay lại có pha phá bẫy việt vị rồi căng ngang cho Milan Makaric đệm cận thành gỡ hòa.

Hà Nội FC sau đó vẫn kiểm soát tốt thế trận và nỗ lực tấn công được đền đáp ở phút 45. Sau pha xuống biên trái nhuần nhuyễn, Công Nhật treo bóng đến cột xa cho Phạm Xuân Mạnh đánh đầu đập đất ấn định chiến thắng 2-1.

Chiến thắng này giúp Hà Nội FC có 39 điểm để tạm chiếm vị trí thứ ba của Ninh Bình, với hai điểm nhiều hơn. Đối thủ sẽ làm khách trước Thể Công vào ngày 3/5 ở vòng này.

Trong khi đó, Đà Nẵng vẫn xếp thứ 13 với 13 điểm, bằng PVF-CAND nhờ hơn hiệu số bàn thắng thua (-14 so với -19). PVF-CAND sẽ tiếp đón Hà Tĩnh vào ngày mai 2/5.

Ở trận đấu sớm nhất vòng 21, Nam Định đánh bại Công an TP HCM 2-0 nhờ công Brenner và Nguyễn Văn Vĩ. Đội bóng thành Nam cất Nguyễn Xuân Son ở trận này, đồng thời xáo trộn một số vị trí để dồn sức cho hai mục tiêu là Cup Quốc gia và Cup CLB Đông Nam Á.

Tin Gốc: Vnexpress