Chiều 20-5, phiên tòa phúc thẩm xét đơn kháng cáo của hai cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) – ông Nguyễn Thanh Phong và bà Trần Việt Nga – cùng 32 bị cáo khác trong vụ án xảy ra tại cơ quan này và một số đơn vị liên quan tiếp tục phần thẩm vấn.
Tại tòa, các bị cáo đều giữ nguyên kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, không ai kêu oan. Các bị cáo cũng đã nộp thêm các tình tiết mới để xin giảm nhẹ hình phạt.
Trong đó bị cáo Phong cho biết đã khắc phục toàn bộ hậu quả trước khi phiên tòa sơ thẩm và tự nguyện sung quỹ nhà nước để khắc phục cho bị cáo khác 70 triệu đồng.
Tương tự, bị cáo Trần Việt Nga cho hay đã nộp tại cấp phúc thẩm hơn 1,9 tỉ đồng. Bị cáo cung cấp thêm các tài liệu mới có nhiều thành tích, khen thưởng trong công tác như Huân chương Lao động hạng 3, bằng khen…
Tại phần thẩm vấn, chủ tọa hỏi bị cáo Phong: “Bị cáo cho thu tiền ngoài để làm gì? Có phải để bỏ qua sai phạm không?”.
Ông Phong cho hay quá trình công tác, một trong những chỉ đạo quyết liệt nhất của mình là “tuyệt đối không được bỏ qua sai phạm vì bất kỳ lý do gì”.
Thậm chí hằng năm ông còn chỉ đạo các phòng chủ động rút một tỉ lệ hồ sơ nhất định đã cấp và tự mình hoặc các phòng hậu kiểm lại, “nếu phát hiện sai phạm, sai sót thì sửa ngay”.
Theo ông, trước khi xảy ra vụ án, Thanh tra Chính phủ, Ủy ban Kiểm tra Trung ương cũng vào cuộc kiểm tra và xác định không có sai phạm ở đơn vị. Ông phân trần bản chất các hồ sơ làm đúng chỉ cần một lần sửa là “trôi”.
“Tôi còn dặn chuyên viên hồ sơ đúng là phải ký, không được vì không có tiền bôi trơn mà ôm hồ sơ của doanh nghiệp. Còn với những hồ sơ không đủ thì dứt khoát không được trình tôi ký, mà phải thật chuẩn chỉnh”, ông Phong lý giải.
Vị cựu Cục trưởng cũng cho hay doanh nghiệp cũng có nhiều trường hợp, không phải ai cũng làm tốt hồ sơ. Có doanh nghiệp hướng dẫn nhiều lần mà không làm được, nên chuyên viên buộc phải làm thêm ngoài giờ, mua tài liệu, dịch thuật công chứng để hỗ trợ doanh nghiệp khi nộp hồ sơ nên được cảm ơn.
“Vậy tiền mà doanh nghiệp và cá nhân khi nộp hồ sơ đưa cho các chuyên viên là tiền gì?, chủ tọa truy vấn.
Ông Phong cho rằng lúc chưa khai với cơ quan điều tra thì nghĩ đấy không phải là tiêu cực. Bởi tại thời điểm đó ông hiểu nếu doanh nghiệp đúng mà yêu cầu chi tiền thì đấy mới là hối lộ.
“Còn nếu giúp doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ chuẩn mà người ta bồi dưỡng, cảm ơn thì bị cáo nghĩ đấy không phải là hối lộ. Nhưng sau này khi làm việc với cơ quan điều tra, được giải thích, bị cáo hiểu đấy cũng là hối lộ. Bị cáo nhận thấy sai phạm của mình”, ông Phong phân trần.
“Trường hợp bị cáo không đồng ý thì các chuyên viên có dám nhận tiền không?”, chủ tọa hỏi. Ông Phong đáp: “Nếu bị cáo không đồng ý không ai dám nhận tiền”.
Theo hồ sơ vụ án, giai đoạn 2018-2025, một số lãnh đạo, chuyên viên Cục An toàn thực phẩm Bộ Y tế đã lợi dụng quy định pháp luật còn chung chung để hình thành cơ chế “xin – cho”, nhận hối lộ có hệ thống trong nhiều khâu quản lý.
Sai phạm chủ yếu xảy ra trong hoạt động thẩm định, cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm và cấp giấy chứng nhận GMP.
Tổng cộng, ông Phong, bà Nga cùng hàng chục cấp dưới đã nhận hối lộ từ 21 cá nhân, doanh nghiệp với tổng số tiền 93,7 tỉ đồng trong cấp giấy tiếp nhận; 12,7 tỉ đồng trong cấp phép quảng cáo và 1 tỉ đồng liên quan GMP…
Người kế nhiệm ông Phong, bà Trần Việt Nga, phụ trách mảng cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo, bị cơ quan tố tụng cáo buộc đã yêu cầu chuyên viên đưa ít nhất 2 triệu đồng cho lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm với mỗi hồ sơ trình ký.
Đầu mối nhận hồ sơ là Phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông, do bà Trần Thị Thu Liễu là Phó phòng phụ trách.
Được bà Nga “bật đèn xanh”, các chuyên viên đề nghị doanh nghiệp muốn cấp giấy xác nhận đúng hạn mà không phải chỉnh sửa nhiều lần phải chi tiền ngoài lệ phí từ 2 – 8 triệu đồng. Tiền thu được, các chuyên viên thống nhất cơ chế ăn chia theo từng cấp độ. Riêng bà Nga từ 2 – 3,5 triệu đồng/hồ sơ.
Tại tòa phúc thẩm, bà Nga thừa nhận hành vi và cho biết sai phạm bắt đầu từ cuộc gặp với cấp dưới Liễu. Tuy nhiên bà cho hay mục đích chỉ là tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, chứ không chỉ đạo, đặt ra mức nhận tiền của các chuyên viên.
“Thế tại sao bị cáo lại nghĩ ra việc thu tiền ngoài hồ sơ?”, chủ tọa truy vấn. Bà Nga nói chỉ nghĩ không làm sai hồ sơ, sau khi chuyên viên hướng dẫn thì được doanh nghiệp họ cảm ơn.
Cũng như ông Phong, bà Nga thừa nhận nếu bản thân không đồng ý thì các chuyên viên không ai dám nhận tiền.
Ngày mai (21-5), phiên tòa tiếp tục phần luận tội.
Bánh mì là niềm tự hào ẩm thực của người Việt, gắn bó với bao thế hệ người Việt từ thành thị đến nông thôn. Nhưng sao bây giờ cứ nghe đến bánh mì là người ta lại thấy hơi lo lắng?
Về chuyện môn, qua phân tích của các nhà khoa học, "thủ phạm" chính gây ngộ độc bánh mì là hai loại vi khuẩn Salmonella và tụ cầu vàng (Staphylococcus aureus). Cũng theo các nghiên cứu, hơn 50% trường hợp vi khuẩn được tìm thấy trong món xốt bơ trứng và pa tê.
Xốt bơ trứng, bà con mình thường làm từ lòng đỏ trứng gà sống. Đây chính là kho nuôi dưỡng vi khuẩn Salmonella. Còn pa tê, nếu quy trình hấp không đủ nhiệt hoặc bảo quản kém như để qua đêm không bảo quản lạnh, để ngoài trời nắng nóng, vi khuẩn sẽ sinh sôi nảy nở theo cấp số nhân.
Đặc biệt, độc tố của vi khuẩn tụ cầu vàng cực kỳ "lì lợm". Nhiệt độ nướng bánh mì chỉ đủ làm giòn vỏ bên ngoài chứ không thể tiêu diệt được độc tố của tụ cầu một khi nó đã hình thành bên trong nhân bánh mì.
Ổ bánh mì là món ăn tổng hợp, mỗi thứ một ít như thịt, chả, pa tê, bơ, đồ chua, rau ngâm... Chính sự đa dạng này lại tạo thành môi trường lý tưởng cho vi khuẩn. Ở xứ mình, thời tiết nắng nóng thường xuyên trên 30-35°C. Đây là vùng nhiệt độ nguy hiểm cho thực phẩm.
Một xe bánh mì phơi nắng phơi gió từ sáng tới chiều, các hũ xốt bơ, pa tê cứ để lộ thiên thì chỉ cần hai tiếng, vi khuẩn đã kịp "lập gia đình, sinh con đẻ cái" đầy trong đó rồi. Chưa kể thói quen dùng tay bốc thực phẩm rồi cũng chính tay đó cầm tiền, cầm giẻ lau... chính là con đường lây nhiễm chéo nhanh nhất.
Để món bánh mì mãi là niềm tự hào khi giới thiệu với bạn bè quốc tế, chúng ta cần một cái bắt tay thật chặt giữa ba bên:
1. Về phía Nhà nước: Cần quản lý "tận gốc". Đừng chỉ kiểm tra hành chính các hộ kinh doanh nhỏ lẻ, ngành chức năng phải kiểm soát từ các lò chả, cơ sở sản xuất pa tê lớn. Việc cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm phải đi đôi với những buổi tập huấn thực tế cho bà con tiểu thương hiểu đúng về vi khuẩn và nhiệt độ bảo quản.
2. Về phía người bán: Hãy làm bằng cái tâm của người nấu cho người thân ăn. Mỗi ổ bánh mì trao đi là trao sức khỏe của một con người. Hãy tách biệt đồ sống và đồ chín. Tuyệt đối không dùng tay trần bốc thức ăn sau khi đã cầm tiền.
Bảo quản lạnh. Đừng tiếc một chiếc tủ kính kín hay một thùng đá nhỏ để giữ lạnh cho xốt bơ và pa tê.
3. Về phía người mua: Hãy là người tiêu dùng thông thái.
Thay đổi một chút thói quen, kỹ lưỡng hơn một chút trong cách làm, cách ăn chính là cách chúng ta giữ gìn văn hóa và tình nghĩa đồng bào mình.
Theo chuyên gia dinh dưỡng Caitlin Beale (Mỹ), tốc độ chuyển hóa caffeine phụ thuộc rất lớn vào cơ địa và gene của mỗi người. Nghiên cứu cho thấy caffeine có thể tồn tại trong cơ thể từ 2 đến 10 giờ. Do đó, một ly cà phê vào lúc 3 giờ chiều vẫn có thể là "thủ phạm" khiến bạn thao thức vào ban đêm.
Bên cạnh yếu tố di truyền, những người có cơ địa dễ mất ngủ, đang bị căng thẳng hoặc thiếu ngủ sẽ nhạy cảm hơn với caffeine. Trong trạng thái lo âu hoặc sau một đêm thức trắng, việc nạp caffeine có thể gây hồi hộp, đánh trống ngực, khiến cơ thể càng khó thư giãn hơn.
Chuyên gia Beale khuyên rằng, bạn nên cố gắng kết thúc ly cà phê cuối cùng vào khoảng đầu hoặc giữa buổi chiều. Nếu vẫn thấy khó ngủ hoặc hay tỉnh giấc, hãy đẩy thời điểm này lên sớm hơn nữa.
Nhiều người thắc mắc giữa Espresso, cà phê pha phin hay Cold Brew, loại nào dễ gây mất ngủ hơn? Thực tế, tổng lượng caffeine nạp vào mới là yếu tố quyết định.
Cà phê pha phin (Drip coffee): Một tách khoảng 237 ml chứa khoảng 95 mg caffeine.
Cold Brew (cà phê ủ lạnh): Do thời gian ủ lâu, lượng caffeine có thể cao hơn, đạt mức gần 100 mg cho mỗi 237 ml.
Cần lưu ý rằng kích thước ly cà phê thực tế tại các cửa hàng thường lớn hơn nhiều so với tiêu chuẩn, khiến lượng caffeine tích tụ nhanh chóng. Ngay cả cà phê tách caffeine (decaf) vẫn chứa một lượng nhỏ (dưới 5 mg), có thể gây ảnh hưởng với những người cực kỳ nhạy cảm.
Khuyến nghị từ chuyên gia:
Để duy trì thói quen uống cà phê mà vẫn bảo vệ giấc ngủ, bạn có thể áp dụng 4 quy tắc sau:
Đẩy sớm thời điểm uống ly cuối cùng
Nên kết thúc việc uống cà phê ít nhất 8 tiếng trước khi đi ngủ.
Chọn size nhỏ
Việc giảm kích cỡ ly giúp bạn vẫn tận hưởng được hương vị mà không làm quá tải lượng caffeine trong máu.
Không uống khi bụng đói
Kết hợp cà phê với bữa ăn chính hoặc đồ ăn nhẹ giúp giảm cảm giác bồn chồn, run rẩy hay cồn cào ruột gan.
Pha trộn decaf
Bạn có thể pha trộn cà phê thường với cà phê decaf. Cách này giúp giữ nguyên hương vị và "nghi thức" thưởng thức mà vẫn cắt giảm được đáng kể lượng caffeine.
Gan giữ vai trò thải độc, chuyển hóa dinh dưỡng, dự trữ năng lượng, hỗ trợ tiêu hóa cho cơ thể. Khi gan hoạt động kém, các quá trình này bị rối loạn. Những biểu hiện bất thường đôi khi xuất hiện rõ hơn vào ban đêm.
Ngứa dai dẳng
Bệnh gan đôi khi có thể biểu hiện qua tình trạng ngứa da, đặc biệt vào ban đêm. Một trong những nguyên nhân có thể liên quan đến sự tích tụ muối mật trong máu. Khi chức năng gan suy giảm, quá trình đào thải muối mật có thể bị ảnh hưởng, dẫn đến tích tụ trong cơ thể và gây cảm giác ngứa. Tình trạng này có thể kéo dài và không cải thiện nhiều khi dùng kem dưỡng da thông thường hoặc các biện pháp điều trị dị ứng.
Khác với ngứa thông thường, thường xuất hiện rồi giảm dần, ngứa liên quan đến bệnh gan có thể kéo dài và lan rộng. Triệu chứng này thường gặp hơn ở một số người mắc bệnh gan mạn tính như xơ gan.
Chuột rút ở chân và cứng cơ
Rối loạn giấc ngủ
Khi gan suy yếu, khả năng thải độc giảm khiến các chất như amoniac tích tụ trong máu, ảnh hưởng trực tiếp đến não, gây bồn chồn, khó ngủ. Gan tham gia điều hòa nhịp sinh học, nên khi chức năng của cơ quan này bị rối loạn, chu kỳ ngủ - thức bị đảo lộn, dẫn đến mất ngủ ban đêm, buồn ngủ ban ngày.
Sự mất cân bằng hormone, đặc biệt là melatonin - hormone gây buồn ngủ, khiến người bệnh khó đi vào giấc ngủ sâu. Các triệu chứng thường gặp như ngứa da, chuột rút, đầy bụng cũng làm giấc ngủ bị gián đoạn.