Trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường hôm nay, Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị hai bên tiếp tục củng cố tin cậy chiến lược, tổ chức tốt các chương trình giao lưu, tiếp xúc cấp cao và cơ chế hợp tác hiện có, trong đó cơ chế Đối thoại chiến lược 3+3 Ngoại giao, Quốc phòng, Công an, theo Bộ Ngoại giao.
Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị đẩy mạnh kết nối hạ tầng, hình thành hệ thống vận tải đa phương thức, ưu tiên cho hợp tác đường sắt, đẩy mạnh kết nối với các nước, khu vực khác.
Thủ tướng đề nghị thúc đẩy thương mại song phương phát triển cân bằng, bền vững, sớm đưa vào hoạt động mô hình cửa khẩu thông minh, xây dựng những khu hợp tác kinh tế qua biên giới, tạo thuận lợi cho thương mại, đầu tư, hợp tác ngành nghề.
Ông cũng mong muốn hai bên mở rộng hơn nữa hợp tác khoa học công nghệ, giáo dục, đào tạo nhân lực chất lượng cao, y tế, nhất là y dược học cổ truyền.
Thủ tướng mong muốn Việt Nam – Trung Quốc đẩy mạnh hợp tác văn hóa, du lịch, triển khai tốt Năm hợp tác du lịch 2026-2027, tiếp tục phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác địa phương hiện có, nhất là giữa địa phương biên giới, mở rộng hợp tác giữa những địa phương giàu tiềm năng.
Thủ tướng Lý Cường khẳng định Trung Quốc luôn coi Việt Nam là phương hướng ưu tiên trong chính sách ngoại giao láng giềng. Trung Quốc sẽ cùng Việt Nam bám sát nhận thức chung cấp cao, đi sâu kết nối chiến lược phát triển, thúc đẩy hợp tác thực chất trên các lĩnh vực.
Thủ tướng Lý Cường cho biết Trung Quốc sẵn sàng đẩy mạnh hợp tác đường sắt giữa hai nước và tăng cường kết nối với các nước, khu vực khác, cũng như thúc đẩy kết nối ngành nghề, thương mại nông sản, hợp tác kiểm nghiệm, kiểm dịch.
Thủ tướng Trung Quốc khuyến khích các doanh nghiệp có uy tín, thực lực mở rộng đầu tư chất lượng cao, nhất là trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo; tăng cường hợp tác bảo đảm năng lượng, kết nối điện; triển khai tốt Năm hợp tác du lịch Trung Quốc – Việt Nam 2026-2027; tăng cường giao lưu hữu nghị nhân dân và triển khai tốt các dự án hợp tác về an sinh xã hội.
Hai lãnh đạo cũng trao đổi về các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm, khẳng định phối hợp chặt chẽ bảo đảm thành công các Năm APEC 2026, 2027 tổ chức tại Trung Quốc và Việt Nam. Hai bên cũng nhất trí cùng kiểm soát và xử lý tốt hơn bất đồng, duy trì hòa bình, ổn định trên biển, củng cố môi trường thuận lợi cho sự phát triển của mỗi nước.
Tổng thống Aleksandar Vucic ngày 5/4 cho biết quân đội và cảnh sát Serbia đã tìm thấy hai ba lô chứa "những gói chất nổ lớn kèm kíp nổ" gần đường ống khí đốt thuộc dự án Dòng chảy Balkan tại khu vực Kanjiza, miền bắc đất nước.
Giới chức Serbia chưa công bố kết luận về động cơ âm mưu đánh bom đường ống khí đốt Dòng chảy Balkan. Tổng thống Vucic cho biết lực lượng chức năng đã thu thập được "một số dấu vết" nhưng chưa thể tiết lộ. Ông cảnh báo nếu vụ nổ xảy ra có thể gây nguy hiểm cho nhiều người và gây thiệt hại lớn cho đường ống.
Dòng chảy Balkan là phần mở rộng của tuyến đường ống Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ, vận chuyển khí đốt từ Nga tới Serbia và Hungary, được coi là hạ tầng năng lượng quan trọng đối với quốc gia Đông Âu.
Ông Vucic cho biết đã thông báo sự việc cho Thủ tướng Hungary Viktor Orban. Lãnh đạo Hungary coi đây là "âm mưu nhắm vào hạ tầng khí đốt then chốt của đất nước" và đã lập tức triệu tập cuộc họp khẩn của Hội đồng Quốc phòng Quốc gia.
Tuy nhiên, lãnh đạo đối lập Hungary Peter Magyar bày tỏ hoài nghi, cho rằng đây có thể là sự việc được dàn dựng nhằm tác động lên kế hoạch tổ chức tổng tuyển cử. "Trong nhiều tuần qua, chúng tôi đã nhận được cảnh báo từ nhiều nguồn rằng có thể sẽ xảy ra một sự cố 'tình cờ' tại Serbia, liên quan đến đường ống khí đốt, vào dịp lễ Phục sinh", ông viết trên mạng xã hội.
Cử tri Hungary sẽ đi bỏ phiếu vào ngày 12/4 trong cuộc bầu cử được xem là quan trọng nhất ở châu Âu trong năm nay.
Các kết quả thăm dò cho thấy phe đối lập đạt khoảng 50% số phiếu trên toàn quốc, đảng Fidesz của Thủ tướng Orban ở mức 39%. Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo những khảo sát toàn quốc không phản ánh đầy đủ sự phức tạp của khu vực bầu cử.
Serbia, quốc gia đang trong tiến trình gia nhập Liên minh châu Âu (EU), phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung khí đốt Nga, với lượng nhập khẩu khoảng 6 triệu m3 mỗi ngày ở mức giá ưu đãi. Hungary cũng phụ thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu từ Nga.
Thủ tướng Orban gần đây cáo buộc Kiev cố tình trì hoãn sửa chữa một tuyến đường ống khác đi qua lãnh thổ Ukraine, làm gián đoạn dòng chảy dầu tới Hungary và Slovakia. Tranh cãi về năng lượng đã khiến Hungary chặn kế hoạch của EU về khoản vay hơn 100 tỷ USD cho Ukraine.
Theo Hãng tin AFP ngày 13-5, lượng nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ Nga vào Liên minh châu Âu (EU) trong quý I năm nay đã đạt mức cao nhất kể từ khi xung đột Nga - Ukraine diễn ra vào năm 2022.
Đà tăng này diễn ra trong bối cảnh nhiều quốc gia trên thế giới đang gấp rút tìm kiếm nguồn cung năng lượng thay thế cho các tuyến vận chuyển bị gián đoạn bởi cuộc chiến tại Trung Đông.
Theo Viện Kinh tế Năng lượng và Phân tích Tài chính (IEEFA), trong khi các dòng khí đốt qua đường ống từ Nga sang EU gần như đã ngừng hoàn toàn, nhiều quốc gia vẫn duy trì nhập LNG bằng đường biển, trong đó Pháp, Tây Ban Nha và Bỉ là những bên mua chính.
EU trước đó từng cam kết chấm dứt hoàn toàn việc nhập khẩu dầu khí từ Nga vào cuối năm 2027, do ảnh hưởng từ cuộc xung đột tại Ukraine.
Báo cáo cho thấy EU đã nhập khẩu 6,9 tỉ m³ khí đốt từ Nga trong ba tháng đầu năm 2026, tăng 16% so với cùng kỳ năm 2025 và là mức cao nhất kể từ năm 2022.
Đại diện IEEFA thông tin xu hướng này tiếp tục kéo dài sang tháng 4, với mức tăng 17% so với cùng kỳ năm trước.
Hiện Nga vẫn giữ vị trí là nhà cung cấp LNG lớn thứ hai cho khối, chiếm khoảng 14% tổng lượng nhập khẩu.
Trước áp lực cắt giảm phụ thuộc vào Nga, các quốc gia EU đã chuyển hướng mạnh sang Mỹ. Lượng LNG nhập từ Mỹ tăng hơn ba lần trong giai đoạn 2021-2025, riêng quý I năm nay tiếp tục tăng thêm 27%.
"Mỹ sẽ trở thành nhà cung cấp khí đốt lớn nhất của EU vào năm 2026 và có thể chiếm tới 80% lượng LNG nhập khẩu vào năm 2028", IEEFA nhận định, đồng thời lưu ý khí đốt từ Mỹ hiện là nguồn cung đắt đỏ đối với người mua châu Âu.
Chuyên gia phân tích năng lượng khu vực châu Âu Ana Maria Jaller-Makarewicz của IEEFA nhận xét: "Việc châu Âu chuyển từ khí đốt đường ống sang LNG nhằm đảm bảo an ninh nguồn cung và đa dạng hóa thị trường.
Tuy nhiên, những gián đoạn do xung đột tại Trung Đông cùng sự phụ thuộc lớn vào LNG từ Mỹ cho thấy kế hoạch này của châu Âu đã không đạt được cả hai mục tiêu", bà nói.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 30-4, quân đội Trung Quốc thông báo vừa tổ chức tuần tra chiến đấu trên biển và trên không tại khu vực gần bãi cạn Scarborough ở Biển Đông.
Thông cáo của Bộ Tư lệnh Chiến khu Nam bộ của Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) khẳng định các hoạt động này là "biện pháp đối phó hiệu quả với mọi hành vi xâm phạm chủ quyền và khiêu khích". Đồng thời "kiên quyết bảo vệ chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc và duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông".
Cuối ngày 30-4, lực lượng Hải cảnh Trung Quốc cũng phát thông cáo riêng cho biết đã tiến hành các đợt "tuần tra thực thi pháp luật" gần bãi cạn Scarborough.
Hoạt động tuần tra được thực hiện giữa lúc Philippines và Mỹ đang tiến hành cuộc tập trận chung thường niên Balikatan, kéo dài từ ngày 20-4 đến 8-5. Cuộc tập trận này quy tụ lực lượng từ 7 nước gồm Úc, New Zealand, Philippines, Mỹ, Nhật Bản, Canada và Pháp.
Giới chức Mỹ và Philippines cho biết Balikatan 2026 có số nước tham gia đông đảo nhất từ trước đến nay, với mục tiêu phô diễn năng lực vũ khí tiên tiến và khả năng sẵn sàng tác chiến.
Phản hồi tuyên bố của PLA, Lực lượng vũ trang Philippines khẳng định các hệ thống giám sát của họ "không ghi nhận bất kỳ hoạt động quân sự bất thường hay quy mô lớn nào trong khu vực" trùng khớp với tuyên bố của Bắc Kinh.
Trên cơ sở đó, người phát ngôn Hải quân Philippines phụ trách vấn đề Biển Đông Roy Vincent Trinidad khẳng định tuyên bố của Trung Quốc thực chất là động thái tác chiến thông tin "nhằm tạo ra ảo giác về sự kiểm soát trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines".
Trung Quốc chưa bình luận về tuyên bố này của Philippines.
Bãi cạn Scarborough nằm cách đảo Luzon của Philippines khoảng 230km và cách bờ biển đông nam Trung Quốc khoảng 1.000km.
Cả Trung Quốc và Philippines đều tuyên bố chủ quyền đối với bãi cạn Scarborough. Năm 2012, Trung Quốc giành quyền kiểm soát bãi cạn Scarborough từ tay Philippines.
Trong vài năm gần đây, bãi cạn này trở thành một trong những điểm nóng tranh chấp chủ quyền đáng chú ý giữa Bắc Kinh và Manila trên Biển Đông.
