Đi ngủ sớm hơn một chút có thể cải thiện sức khỏe lâu dài
Theo các chuyên gia của TODAY.com, thực hiện những lựa chọn lành mạnh hơn không có nghĩa là bạn phải thực hiện những thay đổi lớn và tốn thời gian trong cuộc sống. Các chuyên gia cho biết chỉ với vài phút mỗi ngày, bạn có thể cải thiện sức khỏe hiện tại và trong nhiều năm tới.
Chúng ta thường cho rằng việc thay đổi sức khỏe của mình đòi hỏi phải có sự cam kết rất lớn. Tuy nhiên, nó có thể đơn giản như việc sử dụng vài phút bạn dành để lướt điện thoại hoặc xem TV vào ban đêm để bắt đầu thói quen đi ngủ.
Lời khuyên trong ngày của chuyên gia: Đi ngủ sớm hơn một chút để có sức khỏe lâu dài tốt hơn.
Tiến sĩ Maha Alattar, Giám đốc y tế của Trung tâm Y tế về Giấc ngủ VCU ở Richmond, Virginia (Mỹ), chia sẻ với NBC News gần đây rằng chỉ cần ngủ thêm 30 phút mỗi đêm có thể mang lại lợi ích to lớn cho sức khỏe.
Thay vì yêu cầu bệnh nhân của mình tập trung vào việc ngủ đủ số giờ nhất định mỗi đêm, Alattar khuyến khích họ đặt mục tiêu ngủ thêm nửa giờ mỗi đêm.
Tại sao điều này lại quan trọng?
Nghiên cứu gần đây cho thấy những thay đổi nhỏ như thế này có thể cực kỳ có lợi về lâu dài.
Một nghiên cứu lớn được công bố trên eClinicalMedicine cho thấy những người có sức khỏe kém có thể tăng thêm một năm tuổi thọ chỉ bằng cách ngủ thêm 25 phút mỗi đêm. Họ có thể nhận thấy những lợi ích tương tự bằng cách chỉ tập thể dục thêm 2-3 phút mỗi ngày hoặc tăng chất lượng chế độ ăn uống.
Tác giả chính của nghiên cứu Nicholas Koemel, chuyên gia dinh dưỡng và nhà nghiên cứu tại Đại học Sydney (Australia), nói với NBC News: “Tất cả những hành vi nhỏ mà chúng ta thay đổi thực sự có thể có tác động rất có ý nghĩa và chúng cộng dồn theo thời gian để tạo ra sự khác biệt lớn về tuổi thọ”.
Khi nói đến giấc ngủ, những lợi ích cho sức khỏe của bạn sẽ được tích lũy, Alattar giải thích. Theo chuyên gia này, ngủ thêm một chút mỗi ngày có thể không nhiều, nhưng sau một tháng, nó sẽ cộng lại thành rất nhiều giờ. Điều đó có thể mang lại sức khỏe tốt hơn về lâu dài.
Theo The New York Post, người lớn được khuyến khích ngủ từ 7 đến 9 giờ để có sức khỏe tốt nhất, nhưng chỉ có 30% đến 45% người Mỹ tuân theo khuyến nghị này. Ngủ kém có thể làm tăng nguy cơ mắc chứng sa sút trí tuệ, bệnh tim, đái tháo đường tuýp 2, béo phì và thậm chí là một số bệnh ung thư.
Không những thế, một nghiên cứu mới từ Đại học Vanderbilt cũng cho thấy giấc ngủ kém có thể làm tăng nguy cơ tử vong sớm lên tới 29%.
Làm thế nào để bắt đầu?
Đi ngủ sớm hơn bắt đầu bằng việc xem xét thói quen hiện tại của bạn là gì và đặt ra mục tiêu mà bạn cảm thấy có thể thực hiện được.
Từ đó, các chuyên gia khuyên bạn nên tạo thói quen đi ngủ để rèn luyện cơ thể sẵn sàng cho giấc ngủ. Ví dụ, điều đó có thể bao gồm một tách trà thư giãn, thói quen chăm sóc da buổi tối và chuẩn bị hành lý đi làm cho ngày hôm sau. Dù thói quen của bạn như thế nào, hãy cố gắng duy trì nó hàng ngày – kể cả cuối tuần – để duy trì nhịp sinh học ổn định.
Tuy nhiên, các chuyên gia về giấc ngủ thường khuyên bạn nên tránh sử dụng màn hình trong một khoảng thời gian nhất định trước khi đi ngủ hoặc ít nhất là để điện thoại ở xa phòng ngủ.
Dù vậy, Koemel cho rằng đừng coi việc ngủ thêm 30 phút như một giải pháp duy nhất cho các vấn đề sức khỏe. Thay vào đó, hãy coi đây là bước đầu tiên để thực hiện những thay đổi bền vững, phù hợp với nhiều người.
Khi bạn đã có thói quen đi ngủ đều đặn, hãy nghĩ đến việc sắp xếp thói quen để bổ sung liền mạch một số thói quen lành mạnh khác vào cuộc sống.
Cần ngủ bao nhiêu giờ mỗi ngày?
Mỗi người có nhu cầu ngủ khác nhau trong các giai đoạn khác nhau của cuộc đời. Trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ cần ngủ nhiều hơn nhiều so với người lớn và người lớn tuổi. Ở những người cùng nhóm tuổi, nhu cầu ngủ bị ảnh hưởng bởi các yếu tố y tế, môi trường, hành vi.
Thời gian ngủ cần thiết cũng có thể thay đổi đôi chút tùy thuộc vào lối sống và mức độ hoạt động của bạn trong ngày.
Theo Viện Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ và CDC, nhu cầu ngủ được khuyến nghị cho từng nhóm tuổi (mỗi 24 giờ) là:
– Trẻ sơ sinh (4-12 tháng): 12-16 giờ, bao gồm cả ngủ trưa.
– Trẻ tập đi (1-2 tuổi): 11-14 giờ, bao gồm cả ngủ trưa.
– Trẻ nhỏ (3-5 tuổi): 10-13 giờ, bao gồm cả ngủ trưa.
– Trẻ em trong độ tuổi đi học (6-12 tuổi): 9-12 giờ.
– Thanh thiếu niên (13-18 tuổi): 8-10 giờ.
– Người lớn (18 tuổi trở lên): 7 giờ trở lên.
Nói chung, bạn biết mình đã ngủ đủ giấc nếu bạn thức dậy với cảm giác sảng khoái và có thể hoạt động bình thường trong suốt cả ngày mà không bị cảm giác buồn ngủ quá mức hoặc cần phải ngủ trưa.
Bác sĩ chuyên khoa 2 Châu Thị Anh, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết ngủ đủ về lượng (khoảng 8 tiếng) nhưng vẫn mệt mỏi thường là dấu hiệu cho thấy chất lượng giấc ngủ hoặc trạng thái chuyển hóa của cơ thể đang có vấn đề. Bạn nên xem xét các yếu tố sau đây:
Một giấc ngủ tiêu chuẩn gồm nhiều chu kỳ, mỗi chu kỳ khoảng 90 phút. Nếu bạn thức dậy đúng vào giai đoạn ngủ sâu (Deep Sleep), cơ thể sẽ rơi vào trạng thái "quán tính giấc ngủ", gây cảm giác lờ đờ, mệt mỏi kéo dài.
Vậy nguyên nhân của mệt mỏi có thể do bạn đang thiếu giai đoạn ngủ sâu hoặc ngủ mơ (REM) - 2 giai đoạn quan trọng nhất để phục hồi não bộ và cơ bắp.
Đây là khía cạnh liên quan mật thiết đến dinh dưỡng. Nếu bữa tối có chỉ số đường huyết (GI) quá cao, nồng độ insulin tăng vọt rồi hạ thấp đột ngột trong đêm.
Hạ đường huyết về đêm khiến cơ thể tiết ra các hormone căng thẳng (như cortisol) để nâng đường huyết lên, làm giấc ngủ bị chập chờn dù bạn không hề tỉnh giấc. Do đó nên kiểm soát kỹ các thực phẩm GI (chỉ số đường) cao vào buổi tối để giữ mức năng lượng ổn định suốt đêm.
Ngưng thở khi ngủ thường bị bỏ qua. Lúc này đường thở bị hẹp khiến nồng độ oxy trong máu giảm xuống, buộc não bộ phải "giật mình" tỉnh giấc để thở (dù bạn không nhớ gì vào sáng hôm sau). Sáng dậy thường kèm theo đau đầu, khô miệng hoặc đau họng. Về lâu dài, điều này gây áp lực rất lớn lên hệ tim mạch
Nếu hệ thống tĩnh mạch và tuần hoàn làm việc không hiệu quả, các sản phẩm phụ của quá trình chuyển hóa (axit lactic, các gốc tự do) không được đào thải tốt khỏi cơ bắp trong đêm.
Cảnh báo: Cảm giác nặng nề ở chân hoặc mỏi cơ ngay khi vừa ngủ dậy. Điều này đôi khi liên quan đến việc lưu thông máu ở các chi dưới bị cản trở
Đôi khi cơ thể không mệt, nhưng tâm trí bị quá tải bởi những lo âu chưa được giải quyết. Theo quan điểm của triết học thực hành, việc để tâm trí "lang thang" quá nhiều vào những điều không thể kiểm soát sẽ tiêu tốn năng lượng nhiều hơn cả việc vận động thể chất. Điều này cảnh báo bạn đang trải qua tình trạng kiệt sức về thần kinh (burnout).
"Nếu tình trạng ngủ đủ giấc nhưng vẫn mệt mỏi kéo dài hơn 2 tuần dù đã điều chỉnh chế độ ăn (GI thấp, đủ protein), thì bạn nên cân nhắc thực hiện một vài xét nghiệm cơ bản về máu và tầm soát tim mạch để xác định chính xác nguyên nhân", bác sĩ khuyến cáo.
Dùng laser khoan cắt mảng xơ vữa, cứu bệnh nhân nguy kịch
Ngày 1/4, Bệnh viện Thống Nhất (TPHCM) thông tin về 2 trường hợp được điều trị thành công với hệ thống khoan cắt mảng xơ vữa bằng laser (Auryon Atherectomy Catheter).
Đây cũng là đơn vị y tế đầu tiên ở Việt Nam triển khai kỹ thuật trên cho các bệnh nhân gặp phải tình trạng tắc hẹp động mạch chi dưới đa tầng.
Trường hợp thứ nhất là một cụ ông 89 tuổi, nhập viện vì đau dữ dội và nhiễm trùng, hoại tử chi nguy kịch. Theo bệnh sử, tình trạng đau chi của bệnh nhân khởi phát 1 tháng trước đó, đã điều trị thời gian dài nhưng không khỏi, gây ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống.
Tại Bệnh viện Thống Nhất, kết quả CT Scan cho thấy bệnh nhân hẹp đa tầng động mạch chi dưới, xơ vữa vôi hóa gây hẹp rải rác, nặng nhất là khu vực đoạn 1/3 dưới động mạch đùi (hẹp 80-90%); hẹp khít thân chày mác.
Trước tình huống trên, ê-kíp điều trị đã gây tê tại chỗ, sau đó đặt ống dẫn vào động mạch đùi và chụp DSA, siêu âm qua lòng mạch để đánh giá chính xác tổn thương của bệnh nhân.
Sau đó, vị trí bị tắc hẹp, xơ vữa được khoan cắt bằng laser, kết hợp nong bóng. Sau can thiệp, bệnh nhân tỉnh táo, phục hồi tốt, mạch máu chi dưới được tái thông hoàn toàn.
Trường hợp thứ hai là một nam bệnh nhân 71 tuổi, vào viện vì đau 2 chân cách hồi (đau, chuột rút, tê mỏi khi vận động). Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp, đái tháo đường type 2, hẹp động mạch cảnh.
Qua CT Scan, bệnh nhân được phát hiện hẹp đa tầng và xơ vữa động mạch chi dưới, có vị trí tắc hoàn toàn. Ông đã nằm một chỗ thời gian dài ở bệnh viện tuyến tỉnh.
Bệnh nhân cũng được điều trị bằng hệ thống Auryon và nong động mạch tắc hẹp bằng bóng phủ thuốc. Ngay trong chiều cùng ngày, bệnh nhân đã sinh hoạt bình thường.
Cơ hội mới cho bệnh nhân tắc hẹp động mạch chi
TS.BS Nguyễn Duy Tân, Trưởng khoa Ngoại Tim mạch - Lồng ngực chia sẻ, kỹ thuật khoan cắt mảng xơ vữa bằng laser từng được một số cơ sở áp dụng trong việc can thiệp mạch vành. Khoảng 1 năm trở lại đây, một số nước trên thế giới bắt đầu áp dụng phương pháp này xử trí tình trạng tắc hẹp động mạch chi dưới.
Bác sĩ Tân phân tích, động mạch chi rất dài và có nhiều tầng, nên khi bị tắc hẹp có thể khiến chất độc ứ đọng lại, từ đó gây nguy hiểm cho những khu vực khác của cơ thể.
Cách đây 10-20 năm, những bệnh nhân cao tuổi bị tắc hẹp và xơ vữa mạch máu sẽ được mổ bắc cầu điều trị, nhưng nhiều ca không thể thực hiện vì sức khỏe không cho phép. Sau này, phương pháp đặt stent được áp dụng, nhưng cũng chưa tối ưu vì việc can thiệp sẽ phức tạp hơn khi mạch máu tái hẹp.
Hệ thống Auryon vừa được Bệnh viện Thống Nhất ứng dụng là công nghệ can thiệp mạch tiên tiến, chỉ cần gây tê tại chỗ, thực hiện nhẹ nhàng nên rất ít xâm lấn. Qua da của bệnh nhân, bác sĩ sẽ đưa dụng cụ tinh vi có chứa tia laser thể rắn vào mạch máu để khoan cắt mảng xơ vữa.
PGS.TS.BS Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất cho biết, người cao tuổi có đặc thù sức khỏe yếu và nhiều bệnh nền, nên yêu cầu điều trị luôn là can thiệp tối thiểu nhưng phải đạt hiệu quả tối đa.
Trước thực tế trên, khoa Ngoại Tim mạch - Lồng ngực của bệnh viện đã tìm cách ứng dụng những kỹ thuật cao. Trong đó, kỹ thuật khoan cắt mảng xơ vữa bằng laser với những ưu điểm đã nêu giúp bệnh nhân hồi phục nhanh, rút ngắn thời gian chăm sóc, từ đó tránh được nguy cơ nhiễm trùng bệnh viện.
Bệnh viện ở TPHCM thực hiện thành công113 ca ghép gan
Tại chương trình “Nhìn lại những thành tựu ghép gan tại Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM”, diễn ra mới đây, TS.BS Trần Công Duy Long, Phó Trưởng khoa Ngoại Gan - Mật - Tụy của đơn vị chia sẻ, từ năm 2018, Bộ Y tế đã công nhận bệnh viện đủ điều kiện triển khai kỹ thuật ghép gan.
Đến nay, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM đã thực hiện thành công 113 ca ghép gan. Trong đó, có nhiều trường hợp phức tạp với tình trạng lâm sàng nặng; những ca ghép gan trẻ em với cân nặng rất thấp, suy dinh dưỡng, teo cơ, suy gan cấp và các bệnh lý hiếm.
Bệnh viện đã làm chủ nhiều kỹ thuật ghép gan tiên tiến, như tách gan ghép cho hai người nhận, chia đôi gan cho hai người trưởng thành và phẫu thuật nội soi lấy mảnh ghép ít xâm lấn, từng bước mở rộng và nâng cao hiệu quả điều trị.
PGS.TS.BS Nguyễn Hoàng Bắc, Giám đốc Bệnh viện nhấn mạnh, việc phát triển ghép tạng của đơn vị - trong đó có ghép gan - được xây dựng trên nền tảng phối hợp đa chuyên khoa, vận hành đồng bộ và lấy người bệnh làm trung tâm.
Bệnh viện không đặt nặng số lượng ca ghép mà chú trọng giá trị thực sự, với mục tiêu mang lại cơ hội và chất lượng sống tốt hơn cho người bệnh. Trong thời gian tới, đơn vị định hướng tiếp tục phát triển chương trình ghép tạng theo tiêu chuẩn quốc tế, đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và ứng dụng công nghệ trong quản lý, theo dõi người bệnh sau ghép.
Lô thuốc mang số đăng ký 893100060724, mã 10370725, sản xuất ngày 14/7/2025, hạn sử dụng đến 14/01/2028, hiện chưa rõ số lượng. Natri clorid 0,9% là thuốc muối nhỏ mắt mũi thông dụng, được bán tại nhiều nhà thuốc toàn quốc.
Cơ quan quản lý yêu cầu Pharmedic lập tức ngừng kinh doanh, trữ toàn bộ sản phẩm và hoàn tất quá trình thu hồi trong vòng 30 ngày. Doanh nghiệp này phải chịu toàn bộ chi phí xử lý, đồng thời báo cáo kết quả thu hồi cho ngành y tế.
Trước đó, Trung tâm Kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm, thực phẩm tỉnh Quảng Ngãi và Viện Kiểm nghiệm thuốc TP HCM đã lấy mẫu trên thị trường để đánh giá. Các đơn vị này phát hiện dung dịch không trong suốt do chứa cặn, hạt lơ lửng hoặc tạp chất có thể nhìn thấy bằng mắt thường.
Cơ quan chức năng xếp loại lỗi này vào nhóm vi phạm chất lượng mức độ 3. Ngành y tế đánh giá đây là mức vi phạm có nguy cơ thấp, không đe dọa trực tiếp tính mạng hay gây hậu quả nghiêm trọng tức thì. Tuy nhiên, do mắt vốn là cơ quan nhạy cảm, việc sử dụng dung dịch thiếu tinh khiết rất dễ gây kích ứng, tổn thương hoặc làm giảm hiệu quả điều trị.
Cục Quản lý Dược khuyến cáo người dân, các nhà thuốc và cơ sở y tế lập tức ngừng phân phối, sử dụng lô nước muối nêu trên và nhanh chóng hoàn trả cho đơn vị cung cấp.
