Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ hôm nay cho biết, các cuộc đàm phán ban đầu giữa Mỹ và Iran vẫn dự kiến diễn ra tại khu nghỉ dưỡng trên núi Burgenstock của Thụy Sĩ vào ngày 19/6 sau khi hai bên đã ký kết trực tuyến Biên bản ghi nhớ hiểu biết (MOU) nhằm chấm dứt xung đột.
“Theo tình hình hiện tại, kế hoạch vẫn là Mỹ và Iran, cùng với các bên trung gian hòa giải là Pakistan và Qatar cùng các quốc gia liên quan khác, gặp nhau vào ngày mai tại Burgenstock cho các cuộc đàm phán ban đầu về việc thực thi thỏa thuận”, Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ cho hay.
Cơ quan này nói thêm: “Hiện tại không có thêm thông tin nào khác liên quan đến lịch trình và chi tiết của cuộc gặp”.
Theo trang tin WANA, khu nghỉ dưỡng Burgenstock thuộc bang Nidwalden, Thụy Sĩ đã được lựa chọn cho sự kiện mang tính lịch sử này theo đề xuất của các bên trung gian hòa giải Qatar và Pakistan, với sự đồng thuận của cả hai bên. Nơi này từng tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Hòa bình Ukraine quốc tế vào năm 2024.
Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 đều xác nhận Tổng thống của hai bên đã ký kết MOU theo hình thức trực tuyến và có hiệu lực ngay lập tức. Phía Iran cho biết, do ký kết đã hoàn tất, nên việc tổ chức lễ ký kết trực tiếp tại Geneva, Thụy Sĩ theo kế hoạch ban đầu có thể không cần thiết. Tuy nhiên, kế hoạch đàm phán vẫn giữ nguyên, hai bên sẽ tiếp tục thương thảo các vấn đề còn tồn đọng trong vòng 60 ngày.
Để chuẩn bị cho cuộc đàm phán này, Hội đồng Liên bang Thụy Sĩ đã phê duyệt một sứ mệnh hỗ trợ, cho phép triển khai tối đa 2.000 binh sĩ để tăng cường cho lực lượng cảnh sát địa phương và bảo vệ sự kiện tại Nidwalden. Các nhân viên quân sự sẽ được giao nhiệm vụ bảo vệ địa điểm, giám sát, trinh sát, vận tải và hỗ trợ hậu cần.
Để đảm bảo an ninh tối đa, vùng trời phía trên khu vực Burgenstock sẽ tạm thời bị đóng cửa trong vòng bán kính 46km, với việc Không quân Thụy Sĩ tích cực thực thi lệnh hạn chế này. Ông Gabriel Luchinger, Trưởng bộ phận Chính sách Hòa bình Quốc tế của Thụy Sĩ, đang đảm nhiệm vai trò điều phối viên trưởng cho hội nghị thượng đỉnh.
Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin nhấn mạnh, việc ký kết MOU giữa Mỹ và Iran chỉ là bước đi đầu tiên, lưu ý rằng các cuộc đàm phán bổ sung để giải quyết các chi tiết sâu hơn dự kiến sẽ tiếp tục trong tương lai.
MOU giữa Iran và Mỹ đã được hoàn thiện vào hôm 14/6, sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng do Pakistan làm trung gian, với sự hỗ trợ từ các quốc gia khu vực khác. Nhà Trắng ngày 17/6 cũng xác nhận hai bên đã ký kết văn bản theo hình thức trực tuyến.
Theo thỏa thuận, cuộc chiến và tất cả các hoạt động quân sự, bao gồm cả ở Lebanon, đã chấm dứt ngay lập tức, và lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ chống lại Iran đã được dỡ bỏ.
MOU cũng quy định việc mở cửa lại eo biển Hormuz cho hoạt động vận tải thương mại.
Một giai đoạn xác minh và đàm phán kéo dài 60 ngày sẽ diễn ra tiếp theo, trong đó các bên sẽ giải quyết các vấn đề còn tồn đọng, bao gồm việc dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt, hồ sơ hạt nhân, tái thiết và phát triển kinh tế, cùng một cơ chế giám sát thực thi.
Hãng tin Reuters cho biết Iran và bên trung gian Pakistan đã chuyển cho Mỹ đề xuất sửa đổi về chấm dứt chiến tranh và mở cửa eo biển Hormuz. Một nguồn tin nói rằng Washington sẽ phản hồi trong ngày 24-5 (giờ địa phương). Nếu Mỹ chấp nhận đề xuất, các cuộc đàm phán tiếp theo có thể diễn ra vào cuối tuần sau.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nói với trang Axios rằng ông dự kiến sẽ quyết định liệu có nối lại các cuộc tấn công vào Iran hay không trong ngày 24-5. "Hoặc chúng ta đạt được một thỏa thuận tốt, hoặc tôi sẽ cho họ bay xuống địa ngục", nhà lãnh đạo Mỹ nói.
Hai nguồn tin Pakistan tham gia đàm phán nói với Reuters rằng thỏa thuận đang được đàm phán là "khá toàn diện để chấm dứt chiến tranh". Theo đó, thỏa thuận khung mở ra ba giai đoạn: chấm dứt chiến tranh, giải quyết cuộc khủng hoảng ở eo biển Hormuz và thời gian 30 ngày để đàm phán về một thỏa thuận rộng hơn, có thể được gia hạn.
Ba quan chức cấp cao của Iran nói với tờ New York Times rằng thỏa thuận này sẽ chấm dứt giao tranh ở Iran và Lebanon, và có thể giải phóng 25 tỉ USD tài sản của Iran bị đóng băng ở nước ngoài, với một thỏa thuận hạt nhân sẽ được đàm phán trong vòng 30 - 60 ngày.
Trong cập nhật mới nhất ngày 23-5 (giờ Mỹ), ông Trump thông báo rằng đã đàm phán xong phần lớn thỏa thuận với Iran mặc dù "cần được hoàn thiện" thêm.
"Một thỏa thuận đã được đàm phán gần như hoàn tất, cần được hoàn thiện giữa Mỹ, Iran và nhiều quốc gia khác", ông Trump viết trên nền tảng Truth Social của mình, liệt kê một số nước Trung Đông như Saudi Arabia, UAE, Qatar, Ai Cập, Jordan, Bahrain, Thổ Nhĩ Kỳ và nước trung gian hòa giải Pakistan.
Trong thông báo này, nhà lãnh đạo Mỹ cũng cho biết eo biển Hormuz sẽ được mở cửa. Ông không đề cập đến vấn đề hạt nhân của Iran. "Các khía cạnh và chi tiết cuối cùng của thỏa thuận hiện đang được thảo luận và sẽ được công bố trong thời gian ngắn. Bên cạnh nhiều yếu tố khác của thỏa thuận, eo biển Hormuz sẽ được mở cửa", ông viết.
Tuy nhiên Hãng thông tấn Fars của Iran nói rằng tuyên bố của ông Trump là "xa rời thực tế" và eo biển Hormuz sẽ vẫn nằm dưới sự quản lý của Tehran.
"Dựa trên văn bản trao đổi mới nhất, nếu đạt được thỏa thuận, eo biển Hormuz vẫn sẽ nằm dưới sự quản lý của Iran. Mặc dù Iran đã đồng ý cho phép số lượng tàu thuyền đi qua trở lại mức trước chiến tranh, điều này hoàn toàn không có nghĩa là 'tự do đi lại' trở lại tình trạng trước chiến tranh", hãng tin này viết.
Theo đó, Iran sẽ hoàn toàn nắm quyền quản lý, xác định tuyến đường, thời gian, cách thức đi lại và cấp phép đi lại ở tuyến hàng hải chiến lược này.
Tờ Financial Times đưa tin các bên trung gian cho rằng Mỹ và Iran đang tiến gần tới một thỏa thuận gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày, đồng thời thiết lập khuôn khổ cho các cuộc đàm phán liên quan chương trình hạt nhân của Tehran.
Dẫn các nguồn thạo tin về tiến trình thương lượng, tờ này cho biết thỏa thuận tiềm năng có thể bao gồm việc từng bước mở lại hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz - tuyến vận tải năng lượng chiến lược của thế giới.
Ngoài ra, các bên cũng được cho là đang thảo luận về phương án pha loãng hoặc chuyển giao kho uranium làm giàu của Iran, một trong những vấn đề gây tranh cãi lớn nhất giữa Tehran và Washington hiện nay.
Theo bài báo, Mỹ có thể từng bước nới lỏng phong tỏa đối với các cảng của Iran cũng như giảm nhẹ một phần các biện pháp trừng phạt.
Theo dữ liệu mới nhất của Bộ Lao động Mỹ, tỷ lệ tham gia thị trường lao động với nam giới từ 20 tuổi trở lên đạt 69,5% vào tháng 5, giảm so với mức 76% vào tháng 5/2006. Điều này có nghĩa là ngày càng ít nam giới có việc làm, hoặc thuộc nhóm thất nghiệp nhưng vẫn tích cực tìm kiếm việc làm.
Tỷ lệ tham gia thị trường lao động của nam giới đạt đỉnh (86,4%) vào năm 1950, sau đó giảm xuống 79,7% vào năm 1970 và 76,4% vào năm 1990. Ngược lại, tỷ lệ này ở nữ giới tăng đều cho đến những năm 1990, đạt đỉnh vào năm 2000 và chỉ giảm nhẹ kể từ đó.
Nhiều giả thuyết đã được đưa ra nhằm lý giải điều này. Chẳng hạn, sau khi bong bóng nhà đất vỡ và gây ra cuộc Đại suy thoái, tình trạng mất việc đột ngột trong ngành xây dựng được cho là một phần nguyên nhân khiến nam giới rời bỏ lực lượng lao động.
Sự xuất hiện của các trò chơi điện tử ngày càng hiện đại từ đầu những năm 2000 thậm chí cũng được xem là một nguyên nhân khiến nam giới làm việc ít hơn. Meredith Whitney, người được mệnh danh là "nhà tiên tri Phố Wall" vì dự báo chính xác cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, từng nhận xét rằng những nam thanh niên độc thân sống cùng gia đình và dành nhiều thời gian chơi game là nguyên nhân đằng sau "cuộc khủng hoảng của nam giới Mỹ".
Năm ngoái, Cục Dự trữ Liên bang San Francisco cũng đưa ra một lý giải. Cơ quan này cho rằng nam giới rời thị trường lao động do học tập hoặc trách nhiệm chăm sóc người thân, đồng thời một bộ phận khác bị loại khỏi thị trường lao động vì không phù hợp về kỹ năng hoặc do khuyết tật.
Một nghiên cứu mới của hai nhà kinh tế học Remy Levin và Daniela Vidart thuộc Đại học Connecticut tiếp tục bổ sung các giải thích vào cuộc tranh luận này. Theo nghiên cứu, thái độ của nam giới đối với việc đi làm phụ thuộc lớn vào bối cảnh kinh tế mà họ chứng kiến trong suốt cuộc đời, đặc biệt là những trải nghiệm thời thơ ấu.
Các nhà kinh tế học giải thích rằng khi những bé trai lớn lên trong môi trường chứng kiến mức lương thấp và tỷ lệ thất nghiệp cao ở những người đàn ông xung quanh, chúng sẽ hình thành thái độ bi quan về triển vọng của chính mình trong tương lai, từ đó ít có khả năng tham gia thị trường lao động hơn.
"Nghiên cứu chỉ ra rằng tác động từ tâm lý và trải nghiệm có thể biến một giai đoạn thiếu hụt việc làm tạm thời thành sự sụt giảm lực lượng lao động mang tính dài hạn", hai tác giả viết. Hiện tượng này vẫn tồn tại ngay cả khi những người đàn ông chuyển đến sinh sống ở bang khác.
Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, những trải nghiệm thuở nhỏ mới là yếu tố quyết định tỷ lệ tham gia thị trường lao động. Nói cách khác, kỳ vọng của nam giới về thu nhập và cơ hội nghề nghiệp được định hình từ những bài học tích lũy trong quá khứ, thay vì các điều kiện kinh tế vĩ mô như lạm phát hay thất nghiệp trên phạm vi toàn quốc.
"Chính môi trường nơi nam giới lớn lên, chứ không phải những gì họ quan sát khi trưởng thành, định hình mức độ tham gia lao động sau này của họ", Levin và Vidart kết luận.
"Điều này cho thấy những năm tháng đầu đời là giai đoạn then chốt để hình thành niềm tin về giá trị của việc làm, đồng thời gợi mở cách thức các chính sách có thể thúc đẩy sự gắn bó lâu dài của nam giới với thị trường lao động", nghiên cứu chỉ ra.
Ngoài ra, các nghiên cứu riêng biệt cũng cho thấy đại dịch Covid-19 có thể đã khiến nhiều người đánh giá lại các ưu tiên trong cuộc sống, từ đó lựa chọn làm việc ít giờ hơn.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa hai giới vẫn rất rõ rệt. Tính đến năm 2022, nhóm nam thanh niên có từ bằng cử nhân trở lên đã cắt giảm trung bình 14 giờ làm việc mỗi năm so với năm 2019. Trong khi đó, mức giảm ở phụ nữ có cùng trình độ học vấn ít hơn nhiều, chỉ giảm 3 giờ.
Một nghiên cứu khác của Cục Dự trữ Liên bang Boston công bố năm 2022 cho biết, nam giới từ 25 đến 54 tuổi không có bằng đại học đang rời bỏ thị trường lao động với tỷ lệ cao kỷ lục. Nguyên nhân một phần đến từ áp lực tâm lý khi họ cảm thấy tự ti về địa vị xã hội của mình so với những người bạn đồng lứa có học vấn cao hơn.
Kể từ năm 1980, thu nhập hàng tuần của nam giới không có bằng cấp đã giảm 17% sau khi điều chỉnh theo lạm phát, trong khi thu nhập của nam giới có bằng đại học tăng 20%.
Theo Tân Hoa xã, ngày 3-4, công an Trung Quốc thông tin một nghi phạm người Trung Quốc đang bị truy nã liên quan đến tội phạm ma túy đã được Mỹ giao cho Trung Quốc.
Bộ Công an Trung Quốc cho biết đây là trường hợp đầu tiên trong những năm gần đây một nghi phạm liên quan đến ma túy bị Mỹ dẫn độ và bàn giao cho Trung Quốc, đánh dấu thành tựu mới trong hợp tác thực thi pháp luật chống ma túy giữa hai nước.
Nghi phạm họ Han, bị tình nghi liên quan đến các hành vi buôn lậu và buôn bán ma túy.
Theo Bộ Công an Trung Quốc, Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) đã bàn giao nghi phạm cho phía Trung Quốc thông qua các kênh hợp tác thực thi pháp luật về di trú, dựa trên các manh mối do cơ quan phòng chống ma túy của Trung Quốc cung cấp.
Bản tin không nêu rõ thời điểm việc bàn giao diễn ra cũng như không cung cấp thêm chi tiết về loại ma túy mà Han bị cáo buộc buôn lậu.
Hoạt động hợp tác nói trên diễn ra trước chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Ông Trump cho biết mình rất mong chờ chuyến đi này. Ban đầu ông dự định thăm Trung Quốc vào cuối tháng 3, nhưng do chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel ở Iran, ông Trump đã dời lịch thăm Bắc Kinh sang ngày 14 và 15-5.
Thời gian qua ông Trump đã sử dụng thuế quan để gây sức ép buộc Trung Quốc trấn áp các đối tượng buôn bán hóa chất dùng để sản xuất fentanyl - một loại opioid tổng hợp cực mạnh, dùng làm thuốc giảm đau nhưng cũng là ma túy nguy hiểm.
Ông Trump đã đồng ý giảm các mức thuế quan liên quan đến fentanyl sau cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hồi tháng 10 năm ngoái, đổi lại cam kết của Bắc Kinh sẽ trấn áp các mạng lưới fentanyl.
Tuy vậy, hai nước vẫn tiếp tục bất đồng về vấn đề này, khi Washington cáo buộc Bắc Kinh không ngăn chặn được việc buôn bán các tiền chất hóa học để sản xuất fentanyl. Phía Trung Quốc gọi cáo buộc này là sai sự thật và cho rằng Mỹ hành xử thiếu trách nhiệm.
Tháng trước, truyền thông Trung Quốc đưa tin nước này đã bắt giữ 7 người và áp dụng "các biện pháp cưỡng chế hình sự" đối với 12 người khác trong một chiến dịch nhằm vào các đối tượng buôn bán tiền chất fentanyl. Tuy nhiên, Mỹ nói rằng họ muốn thấy các vụ tịch thu và kết án, chứ không chỉ dừng lại ở các vụ bắt giữ.
