Hãng thông tấn Prensa Latina ngày 19.6 đưa tin các đại biểu Quốc hội Cuba vừa phê chuẩn chương trình cải cách gồm 176 đề xuất được chia thành 23 nhóm giải pháp, với mục tiêu vực dậy nền kinh tế của đất nước.
Đề xuất về chương trình cải cách được thông qua tại phiên họp bất thường lần thứ 3 của Quốc hội khóa X, diễn ra ngày 18.6 (theo giờ địa phương). Đây được xem là cuộc cải cách kinh tế thị trường mang tính lịch sử, tác động nhiều lĩnh vực như hình thức sở hữu, quản trị doanh nghiệp, đầu tư nước ngoài, thương mại quốc tế, du lịch, sản xuất và dịch vụ. Đây là những lĩnh vực then chốt để khôi phục, bảo vệ các thành quả xã hội của Cách mạng Cuba, đồng thời bảo đảm quyền tự quyết, chủ quyền và độc lập của đất nước.
Quốc hội đã thông qua các đề xuất được Thủ tướng Manuel Marrero trình bày, tập trung vào những cải cách nhằm giữ vững những giá trị cốt lõi, bảo tồn các thành tựu xã hội đã đạt được trên nền tảng tăng cường sức mạnh kinh tế quốc gia. Các biện pháp sẽ mở đường cho hoạt động phát triển bất động sản tư nhân ở Cuba, bao gồm việc cho thuê tài sản, cấp quyền sử dụng đất và tài sản theo hình thức có thu phí, nhượng quyền khai thác các khu vực có tài sản hoặc đang phát triển tại nhiều địa phương, cũng như việc mua bán bất động sản. Một nội dung đáng chú ý khác là mở rộng quyền tự chủ cho hệ thống doanh nghiệp nhà nước, đồng thời tăng cường sự tham gia của các mô hình quản lý kinh tế khác vào những hoạt động thiết yếu đối với sự phát triển của đất nước.
Theo giải thích của Reuters, các chính sách mới cho phép chuyển đổi các doanh nghiệp nhà nước thành công ty thương mại tư nhân có cổ phần và vốn góp, đồng thời cho phép các ngân hàng tư nhân tham gia vào lĩnh vực tài chính vốn lâu nay do nhà nước quản lý. Những quy định mới cũng cho phép khu vực tư nhân nhập khẩu và kinh doanh nhiên liệu, kể cả bán lẻ.
Trong thư gửi Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Cuba ngày 17.6 và được đọc trước Quốc hội hôm 18.6, cựu Chủ tịch Raul Castro ủng hộ gói cải cách và kêu gọi nhanh chóng triển khai.
Phát biểu tại phiên họp Quốc hội nêu trên, Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel nhấn mạnh rằng những cải cách được đề xuất không phải là sự nhượng bộ trước áp lực bên ngoài, mà là kết quả của quá trình thảo luận bắt đầu từ Đại hội lần thứ 6 của Đảng Cộng sản Cuba. Thủ tướng Marrero cho biết thêm rằng những đề xuất này đã trải qua một quá trình phân tích kỹ lưỡng tại Bộ Chính trị, Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Cuba và Quốc hội.
Hãng Prensa Latina dẫn lời ông Diaz-Canel nhấn mạnh rằng tầm quan trọng của việc sản xuất, tạo ra của cải, cũng như cung cấp các dịch vụ chất lượng, bao quát và toàn diện, nhằm bảo vệ công bằng xã hội. “Việc này phải được thực hiện, dù thế nào đi nữa”, ông Diaz-Canel tuyên bố, mô tả những cải cách này là hành động chủ quyền, chứ không phải là phản ứng trước áp lực từ Mỹ. Trong bài phát biểu của mình, Chủ tịch Diaz-Canel tái khẳng định rằng Cuba sẵn sàng tham gia đối thoại tôn trọng về mọi vấn đề với chính phủ Mỹ. Ông nhắc lại sự sẵn sàng thiết lập mối quan hệ văn minh và tôn trọng với Mỹ, vì lợi ích của cả 2 dân tộc.
Chủ tịch Diaz-Canel thừa nhận rằng các đề xuất không dễ thực hiện trong điều kiện hiện tại, nhưng khẳng định rằng “điều đầu tiên chúng ta cần làm là bắt tay vào làm việc, sản xuất và sáng tạo”.
"Chúng ta phải chuẩn bị tinh thần cho những thời điểm khó khăn phía trước", bà nói với các phóng viên bên lề cuộc họp của IMF và Ngân hàng Thế giới (WB) ở Mỹ. Cuộc họp nhằm tìm giải pháp hạn chế những hậu quả kinh tế từ cuộc xung đột.
Theo bà Georgieva, lạm phát có nguy cơ ảnh hưởng giả thực phẩm nếu việc cung cấp phân bón với giá hợp lý không sớm được nối lại. Dù vậy, bà khuyến nghị ngân hàng trung ương các nước cần chờ đợi thêm nếu có thể, trước khi điều chỉnh lãi suất.
Bên lề cuộc họp nêu trên, nhà kinh tế trưởng WB Indermit Gill cảnh báo xung đột Trung Đông có thể đẩy hàng triệu người vào cảnh đói nghèo, khi hậu quả kinh tế lan rộng toàn cầu. "Hiện có khoảng 300 triệu người đang phải chịu đựng tình trạng mất an ninh lương thực trầm trọng. Con số đó sẽ tăng thêm khoảng 20% rất nhanh chóng", ông cảnh báo về bối cảnh các tác động dây chuyền ngày càng gia tăng.
Giá phân bón tăng cao có thể khiến các quốc gia ngừng xuất khẩu lương thực và tích trữ nhiều hơn, từ đó đẩy giá lương thực lên cao hơn nữa. Ông Gill cho biết những lệnh cấm xuất khẩu như vậy gây ra nhiều lo ngại. Theo ông, hiện tình trạng thiếu xăng dầu và tác động kinh tế chủ yếu diễn ra ở châu Á, nhưng sẽ nhanh chóng lan trước hết sang châu Phi nếu khủng hoảng kéo dài.
Tại Mỹ, Cục Dự trữ liên bang (Fed) ngày 15.4 cho biết xung đột Trung Đông khiến nhiều doanh nghiệp rơi vào tình trạng "chờ đợi và quan sát", trong khi chi phí năng lượng và nhiên liệu tăng cao đang làm giảm lợi nhuận. Chi phí này đã tăng mạnh do xung đột, dẫn đến chi phí vận chuyển hàng hóa cao hơn, trong khi giá cả của nhựa, phân bón và các sản phẩm dầu mỏ khác cũng tăng cao.
Phát biểu tại một sự kiện ở thành phố Secunderabad ngày 10/5, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cho rằng người dân cần sát cánh cùng chính phủ ứng phó tác động kinh tế từ chiến sự tại Trung Đông, trong đó có nguy cơ giá nhiên liệu tăng mạnh và nguồn cung năng lượng bị gián đoạn, bằng cách thay đổi hành vi tiêu dùng và đi lại.
Cho rằng Ấn Độ cần đặc biệt chú trọng bảo vệ dự trữ ngoại hối trong giai đoạn hiện nay, ông kêu gọi người dân tránh các khoản chi tiêu không thiết yếu ở nước ngoài và hoãn mua vàng trong ít nhất một năm để giảm bớt nhu cầu nhập khẩu vàng. Ấn Độ là một trong những nước tiêu thụ vàng lớn nhất thế giới, với nhu cầu khoảng 800 tấn mỗi năm.
"Văn hóa tổ chức đám cưới ở nước ngoài, du lịch và nghỉ dưỡng ở nước ngoài đang xuất hiện trong tầng lớp trung lưu. Chúng ta cũng nên tạm gác lại du lịch nước ngoài ít nhất một năm", ông nói.
Ông Modi khuyến khích người dân ưu tiên du lịch nội địa, đồng thời tổ chức các lễ cưới và kỷ niệm trong nước. Ông nhấn mạnh rằng việc giảm nhu cầu đối với nhiên liệu và vàng nhập khẩu sẽ giúp nền kinh tế có thêm "tấm đệm" chống đỡ trước những biến động toàn cầu do cuộc xung đột tại Trung Đông gây ra.
Ông khuyến khích người dân hạn chế sử dụng xăng và dầu diesel. Ở những thành phố có hệ thống đường sắt đô thị, người dân nên ưu tiên đi tàu điện, đồng thời đi chung ôtô khi cần dùng phương tiện cá nhân. Ông đồng thời đề nghị khôi phục các hình thức làm việc từ xa từng được áp dụng trong đại dịch Covid-19 nhằm giảm nhu cầu đi lại và tiết kiệm nhiên liệu.
"Trong giai đoạn Covid-19, chúng ta đã phát triển nhiều hệ thống để làm việc tại nhà, họp trực tuyến và tổ chức hội nghị bằng video. Việc khởi động lại những hệ thống này sẽ rất hữu ích cho quốc gia", ông nói.
Ấn Độ, quốc gia có hơn 1,4 tỷ dân, được xem là một trong những nước chịu ảnh hưởng lớn khi eo biển Hormuz, huyết mạch năng lượng với thế giới, bị phong tỏa. Nước này phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu dầu và khí đốt từ Trung Đông. Trong giai đoạn chiến sự Iran căng thẳng, chính phủ Ấn Độ từng kích hoạt quyền khẩn cấp để chuyển nhiên liệu từ khu vực công nghiệp sang đảm bảo nguồn cung cho dân sinh.
Mỹ và Iran đang ngừng bắn, nhưng các cuộc đàm phán kết thúc cuộc chiến rơi vào bế tắc và eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa gần như hoàn toàn.
Thủ tướng Modi cảnh báo căng thẳng địa chính trị kéo dài sẽ tiếp tục gây khó khăn cho kinh tế toàn cầu bất chấp các biện pháp điều tiết thị trường trong nước. Ông nhấn mạnh lòng yêu nước không thể chỉ thể hiện qua khẩu hiệu mà còn thông qua trách nhiệm kinh tế và nghĩa vụ công dân trong thời kỳ khó khăn.
Bên cạnh đó, ông Modi cho biết chính phủ đang đầu tư mạnh vào hạ tầng năng lượng nhằm giảm phụ thuộc vào bên ngoài, như phát triển điện mặt trời, tăng tỷ lệ ethanol pha trong xăng, nhập khí đốt qua đường ống và mở rộng hệ thống giao thông sử dụng khí nén.
Vụ đấu súng xảy ra vào chiều 4.5 gần Đài tưởng niệm Washington khi các sĩ quan mặc thường phục phát hiện một đối tượng tình nghi có súng và gọi chi viện. Đối tượng đã nổ súng chống trả trong lúc bỏ chạy, theo tờ Politico.
Nghi phạm sau đó bị bắt và được đưa đến bệnh viện nhưng chưa rõ tình hình. Lực lượng an ninh thu hồi một khẩu súng từ người này. Một đứa trẻ tại khu vực bị thương nhưng không nguy hiểm đến tính mạng.
Phó giám đốc Mật vụ Mỹ Matthew Quinn cho biết đoàn xe của Phó tổng thống J.D. Vance đã đi qua khu vực này không lâu trước khi vụ nổ súng xảy ra. Ông nói rằng lực lượng chức năng chưa xác định động cơ của nghi phạm nhưng đang điều tra liệu đối tượng có nhắm vào tổng thống hay không.
Vụ việc xảy ra vào cuối buổi chiều gần khu National Mall và Đài tưởng niệm Washington, một khu vực an ninh thường đông đúc khách du lịch và nhân viên văn phòng.
Theo tờ The Washington Post, Nhà Trắng đã ra lệnh phong tỏa tạm thời khi vụ việc xảy ra. Mật vụ đã sơ tán một số thành viên đoàn báo chí từ khu vườn phía bắc Nhà Trắng đến phòng họp báo của tòa bạch ốc.
Vụ nổ súng diễn ra trong bối cảnh lo ngại gia tăng về bạo lực chính trị, khoảng một tuần sau khi một tay súng cố gắng vượt qua vòng vây an ninh tại bữa tiệc thường niên của các phóng viên Nhà Trắng ở Washington D.C, trong một nỗ lực được cho là nhằm ám sát Tổng thống Donald Trump.
Vụ nổ súng này cũng xảy ra chỉ vài tháng sau khi một tay súng nổ súng vào 2 thành viên Vệ binh Quốc gia cách Nhà Trắng vài dãy nhà, làm một người bị thương nặng và một người thiệt mạng.
Chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles đã triệu tập một cuộc họp vào tuần trước với nhóm điều hành Nhà Trắng, Cơ quan Mật vụ và lãnh đạo Bộ An ninh Nội địa để thảo luận về "nghi thức và thông lệ" cho các sự kiện lớn liên quan đến tổng thống sau vụ nổ súng tại bữa tiệc báo chí.
