Trả lời truyền thông Ukraine, ông Zelensky thừa nhận các quan chức nước này đã nhiều lần cố gắng giải quyết tranh cãi và giải thích lập trường của Kiev với phía Ba Lan.
Ông Zelensky cho biết ngay sau khi Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki tuyên bố ý định tước huân chương Đại bàng Trắng, nhóm của ông đã lập tức tiến hành các cuộc tiếp xúc để giải thích quan điểm của Ukraine, nhưng điều đó không làm thay đổi lập trường của ông Nawrocki.
“Tôi có Chánh Văn phòng Tổng thống, Phó Chánh Văn phòng thứ nhất, Budanov và Kyslytsya nói rằng họ muốn sang Ba Lan giải quyết vấn đề với phía Ba Lan. Tôi nói với họ rằng, theo tôi, các anh sẽ không giải quyết được đâu, bởi tôi cho rằng đây hoàn toàn là một quá trình liên quan tới cuộc bầu cử (ở Ba Lan)”, ông Zelensky kể lại, ám chỉ động thái của ông Nawrocki có mục tiêu chính trị.
Ông Zelensky cho biết các cộng sự vẫn sang Ba Lan, gặp gỡ tất cả các bên, từ Văn phòng Tổng thống, nhóm của Thủ tướng cho tới nhóm của Chủ tịch Quốc hội và “đã cố gắng làm mọi thứ có thể”, nhưng cuối cùng trở về với nhận định rằng phía Ba Lan vẫn sẽ tước huân chương.
“Tôi đã đề nghị Tổng thống Ba Lan gặp mặt. Tôi nói rằng hãy tổ chức một cuộc họp báo chung. Sau đó Tổng thống Ba Lan lại tiến thêm một bước nữa, nói rằng Ukraine không có chỗ trong châu Âu vì điều đó gây bất lợi cho nông dân Ba Lan. Ông ấy nói như vậy để sau đó gây áp lực lên ông Tusk nhằm ngăn chặn việc mở cụm đàm phán gia nhập Liên minh châu Âu của Ukraine. Những việc này đều có liên hệ với nhau”, ông Zelensky nêu nghi ngờ, đề cập tới Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk.
Hai ông Tusk và Nawrocki là đối thủ chính trị của nhau. Ông Tusk là lãnh đạo liên minh cầm quyền trung dung, thân Liên minh châu Âu. Ông Nawrocki được đảng đối lập bảo thủ Luật pháp và Công lý (PiS) ủng hộ trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2025. Hai ông có khác biệt trong quan điểm về nhiều vấn đề, từ quan hệ với Liên minh châu Âu, cải cách tư pháp cho đến chính sách đối với Ukraine trong bối cảnh cuộc bầu cử ở Ba Lan dự kiến diễn ra vào năm tới.
Ông Zelensky nhắc lại rằng dưới thời cựu Tổng thống Andrzej Duda, quan hệ hợp tác giữa Ukraine và Ba Lan rất tốt đẹp. Hai nhà lãnh đạo khi đó có “mối quan hệ đặc biệt” khi Ba Lan dành sự hỗ trợ rất lớn cho Ukraine. “Nhưng chúng tôi sống từ cuộc tấn công này đến cuộc tấn công khác. Chúng tôi không sống từ lời cảm ơn này đến lời cảm ơn khác”, ông nói, ám chỉ những chỉ trích cho rằng Ukraine không bày tỏ đủ sự biết ơn đối với sự hỗ trợ của Ba Lan.
Tối 19/6, ông Nawrocki quyết định thu lại Huân chương Đại bàng Trắng cao quý nhất của Ba Lan từ ông Zelensky, sau khi Ukraine đặt tên một đơn vị quân đội theo những người được gọi là “Anh hùng của Quân đội khởi nghĩa Ukraine” (UPA).
UPA là đơn vị gây tranh cãi trong lịch sử 2 nước vì bị cáo buộc đứng sau cuộc diệt chủng vào thời kỳ Thế chiến II khiến 100.000 người Ba Lan thiệt mạng. Hàng nghìn người Ukraine cũng thiệt mạng trong các cuộc tấn công trả đũa sau đó. Ba Lan đã nhiều lần cảnh báo Kiev thu hồi lại quyết định này, trong khi Ukraine coi UPA là lực lượng đã chiến đấu vì nền độc lập của nước này. Ukraine cũng khẳng định không có ý xúc phạm phía Ba Lan.
Sau động thái của Warsaw, một số quan chức đương nhiệm và cựu quan chức Ukraine tuyên bố sẽ trả lại các huân chương của Ba Lan mà họ từng được trao. Ngày 20/6, ông Zelensky cho biết ông đã gửi trả huân chương cho Tổng thống Nawrocki qua đường bưu điện, động thái khiến căng thẳng giữa Ukraine và đồng minh thân thiết tiếp tục nóng lên.
Truyền thông Mỹ những ngày gần đây đặt câu hỏi cho Nhà Trắng về những trường hợp mất tích hoặc chết bí ẩn của các nhà khoa học hạt nhân, tướng quân đội.
Tiêu biểu trong số đó là tướng không quân về hưu William McCasland (68 tuổi), từng giám sát một số chương trình nghiên cứu tối mật và tiên tiến nhất của quân đội Mỹ, theo Fox News ngày 16.4. Ông McCasland rời khỏi nhà vào một ngày tháng 2 và đến nay chưa được tìm thấy.
Cảnh sát cho biết ví và một khẩu súng lục ổ xoay của ông McCasland cũng không còn ở nhà. Vị tướng từng nói bị tình trạng "sương mù tâm thần" nhưng cơ quan chức năng nhấn mạnh không có dấu hiệu ông McCasland bị mất phương hướng vào thời điểm mất tích.
Tương tự, vào tháng 8.2025, ông Steven Garcia (48 tuổi), nhân viên hợp đồng của chính phủ Mỹ có quyền tiếp cận thông tin mật tại một cơ sở hạt nhân quan trọng, bị mất tích. Ông được thông báo rời khỏi nhà ở bang New Mexico cùng một khẩu súng, để lại điện thoại, ví và chìa khóa, theo News Nation.
Đó là 2 trong 10 trường hợp mất tích hoặc qua đời của các nhà khoa học liên quan tới việc nghiên cứu của quân đội và chính phủ Mỹ trong khoảng 33 tháng qua.
Ngày 16.4, các phóng viên tại Nhà Trắng đã đặt câu hỏi cho Tổng thống Donald Trump rằng liệu những trường hợp này, đều là những nhà khoa học có quyền tiếp cận thông tin mật, có liên quan với nhau hay chỉ là ngẫu nhiên.
Tổng thống Mỹ trả lời: "Tôi hy vọng đó chỉ là ngẫu nhiên, nhưng chúng ta sẽ biết trong khoảng một tuần rưỡi nữa. Tôi vừa rời khỏi cuộc họp về chủ đề đó, khá nghiêm trọng". Tổng thống Trump bổ sung rằng một vài người trong số đó là nhân vật rất quan trọng và khẳng định Nhà Trắng sẽ xem xét.
Trước đó một ngày, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cũng nhận được câu hỏi về những trường hợp này. "Tôi chưa nói chuyện với các cơ quan liên quan về việc đó. Chắc chắn tôi sẽ làm vậy và chúng tôi sẽ trả lời các bạn. Nếu đúng là thật, đương nhiên đó là điều chính quyền hiện tại cho là đáng để điều tra", bà Leavitt nói với một phóng viên.
"Tôi nhấn mạnh rằng đề xuất của chúng tôi, mà Tổng thống Nga đã nhiều lần đề cập - về việc vận chuyển vật liệu này đến Nga theo một chuỗi các bước được các bên chấp nhận, để cuối cùng vật liệu này có thể được sử dụng để sản xuất nhiên liệu cho các lò phản ứng của Iran - vẫn đang được xem xét, và chúng tôi không rút lại đề xuất đó”, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Sergey Ryabkov nói với các phóng viên hôm 27/5.
“Nhưng chúng tôi không áp đặt bất cứ điều gì lên bất cứ ai. Chúng tôi chỉ đơn giản coi ý tưởng của mình là khá hợp lý. Điều đó xuất phát từ kinh nghiệm mà chúng tôi đã có khi Kế hoạch Hành động Toàn diện chung (JCPOA) có hiệu lực," nhà ngoại giao Nga cho biết, đề cập đến thỏa thuận hạt nhân Iran.
Trả lời câu hỏi về số phận có thể xảy ra đối với uranium làm giàu cao của Iran, ông Ryabkov nhấn mạnh Nga biết rằng các cuộc thảo luận đang diễn ra, cũng như "nhiều suy đoán và ý tưởng do các bên khác nhau đưa ra”.
"Tóm lại, chúng tôi xuất phát từ giả định rằng nếu đạt được thỏa thuận đang được thảo luận, kế hoạch hành động về uranium được làm giàu cao ở Iran sẽ được xây dựng chi tiết hơn trong tương lai”, ông Ryabkov nói thêm.
Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với đài PBS rằng Washington không có kế hoạch nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Iran nếu Tehran từ bỏ kho uranium làm giàu của nước này.
Khi được hỏi liệu một thỏa thuận đạt được có đồng nghĩa với việc Iran sẽ từ bỏ uranium làm giàu ở cấp độ cao để đổi lấy việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt hay không, ông nói: "Không, hoàn toàn không. Không phải để dỡ bỏ lệnh trừng phạt”.
"Họ sẽ từ bỏ uranium làm giàu cao của họ không phải để được dỡ bỏ lệnh trừng phạt", ông Trump nói thêm.
Trước đó, Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố Nga vẫn để ngỏ đề xuất chuyển giao uranium làm giàu của Iran sang Nga, và Moscow vẫn coi đây là một lựa chọn khả thi để giảm leo thang căng thẳng.
Theo Tổng thống Putin, Moscow sẵn sàng lưu trữ uranium làm giàu của Iran, tương tự thỏa thuận năm 2015 - một mô hình ban đầu được tất cả các bên chấp nhận trước khi Mỹ thay đổi lập trường.
Theo Tổng thống Putin, Mỹ, Iran và Israel ban đầu đã đồng ý với ý tưởng này. Tuy nhiên, cả Washington và Tehran sau đó đều đưa ra lập trường cứng rắn hơn. Mỹ yêu cầu uranium của Iran chỉ được đưa đến lãnh thổ nước này, trong khi Tehran đề xuất thành lập một liên danh Nga - Iran trên lãnh thổ của mình để pha loãng uranium. Cuối cùng, tình hình đã rơi vào bế tắc.
Một trong những điều kiện mà Mỹ đưa ra nhằm chấm dứt cuộc xung đột với Iran là Iran phải từ bỏ quyền kiểm soát đối với uranium làm giàu cao. Washington lo ngại Tehran có thể sử dụng số uranium làm giàu này để chế tạo vũ khí hạt nhân - một ngưỡng mà Mỹ coi là “lằn ranh đỏ”.
Iran hiện nắm giữ hơn 400kg uranium được làm giàu đến 60%, theo ước tính của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế. Mức uranium dùng để chế tạo vũ khí hạt nhân thường yêu cầu độ làm giàu từ 90% trở lên.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã viện dẫn năng lực hạt nhân của Iran là một trong những lý do chính để phát động chiến dịch quân sự chống lại Tehran.
Tổng thống Trump đã vạch ra kế hoạch tiêu hủy uranium làm giàu của Iran, nói rằng số vật liệu này sẽ được vận chuyển đến Mỹ, xử lý tại chỗ hoặc đưa đến một địa điểm khác.
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nói với các nghị sĩ rằng Iran đang “tiến rất gần” đến việc chế tạo vũ khí hạt nhân, khẳng định Tehran chỉ cần “vài tuần” là có thể làm giàu một tấn uranium lên cấp độ vũ khí.
Iran đã nhiều lần bác bỏ cáo buộc từ Mỹ rằng họ đang phát triển vũ khí hạt nhân. Tehran khẳng định họ có quyền phát triển chương trình nguyên tử vì mục đích hòa bình.
Bộ Bản sắc và Văn hóa Canada ngày 10/6 trình dự luật về an toàn số, theo đó cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội, trừ các nền tảng đáp ứng một số tiêu chuẩn an toàn nhất định.
Dự luật cũng nhằm tăng mức độ an toàn của các chatbot AI thông qua việc thành lập một cơ quan quản lý kỹ thuật số để xây dựng các tiêu chuẩn an toàn. Các công ty vi phạm có thể bị phạt 3% doanh thu toàn cầu hoặc tối đa 10 triệu đôla Canada (7,2 triệu USD), tùy mức nào cao hơn.
"Các nền tảng mạng xã hội và chatbot AI được thiết kế để thu hút sự chú ý. Chúng không hỗ trợ sự phát triển lành mạnh của trẻ em và đã trở thành nguồn cơn gây lo âu, cô lập, trầm cảm cùng nhiều vấn đề sức khỏe tâm thần khác đối với nhiều thanh thiếu niên Canada", Bộ trưởng Bản sắc và Văn hóa Canada Marc Miller nói.
Theo ông Miller, luật này sẽ tạo ra một môi trường an toàn hơn cho thanh thiếu niên Canada, giúp các em tăng cường kết nối trực tiếp, xây dựng tình bạn, tập trung học tập và rèn luyện các kỹ năng thực tế.
Dự luật được trình lên quốc hội chỉ vài tuần sau khi gia đình các nạn nhân của một trong những vụ xả súng hàng loạt nghiêm trọng nhất Canada kiện OpenAI, cáo buộc công ty biết nghi phạm đang lên kế hoạch tấn công trên ChatGPT nhưng không cảnh báo cảnh sát.
OpenAI chưa phản hồi yêu cầu bình luận.
Chính phủ Canada giới thiệu dự luật vài tháng sau khi Australia ban hành lệnh cấm mạng xã hội đầu tiên trên thế giới đối với người dưới 16 tuổi. Một tháng sau khi luật này có hiệu lực, các công ty mạng xã hội đã đồng loạt vô hiệu hóa tài khoản của gần 5 triệu thiếu niên Australia.
Các quan chức chính phủ Canada cho biết dự luật có thể mất một năm để được thông qua và cần thêm 18 tháng để thành lập cơ quan quản lý kỹ thuật số sau đó.
Người phát ngôn của Google, công ty sở hữu YouTube, cho biết doanh nghiệp cam kết phối hợp với chính phủ liên bang để xây dựng các tiêu chuẩn an toàn cao hơn cho mọi nền tảng, qua đó giúp phụ huynh có thêm niềm tin và quyền kiểm soát khi lựa chọn những trải nghiệm trực tuyến tốt hơn, an toàn hơn cho con em mình.
Người phát ngôn của Meta, công ty sở hữu Facebook và Instagram, nói: "Giống như các nhà lập pháp, chúng tôi mong muốn người trẻ có những trải nghiệm trực tuyến an toàn, tích cực và đang đánh giá các chi tiết của Đạo luật An toàn số".
Mạng xã hội X của Elon Musk và Snapchat chưa phản hồi yêu cầu bình luận.
Pháp, Đan Mạch và Ba Lan cũng đang cân nhắc siết chặt quy định sử dụng mạng xã hội đối với trẻ em, trong khi Hy Lạp hồi tháng 4 thông báo sẽ cấm người dưới 15 tuổi truy cập các nền tảng từ tháng 1/2027.
