Nếu bước vào một quầy bar tại Milan hay Florence lúc 15h chiều, du khách dễ dàng bắt gặp hình ảnh người dân địa phương uống nhanh một ly espresso đậm đặc, hiếm ai gọi cappuccino. Cappuccino là một loại cà phê truyền thống nổi tiếng của Italy, được tạo thành từ ba phần gồm cà phê espresso, sữa nóng và lớp bọt sữa dày.
Với số đông khách du lịch, việc thưởng thức một ly cà phê nhiều sữa vào cuối ngày là trải nghiệm bình thường. Tại Italy, uống cappuccino vào buổi chiều được coi là “lỗi vị giác”. Quy tắc không dùng cappuccino sau giờ trưa xuất phát từ quan niệm của người Italy về sữa.
Bà Elizabeth Minchilli, nhà nghiên cứu văn hóa ẩm thực sống tại Rome, chia sẻ với tờ HuffPost, theo quan niệm của người bản địa, sữa không phải thức uống giải khát mà là một món ăn độc lập, chứa năng lượng và có kết cấu đặc.
Theo Viện Quốc gia Espresso Italy (INEI), một ly cappuccino tiêu chuẩn gồm 25 ml espresso kết hợp với 100 ml sữa. Lượng sữa này chứa hàm lượng chất béo, protein và đường lactose lớn, tương đương một bữa ăn nhẹ. Do đó, người dân chỉ uống cappuccino vào đầu ngày, kèm một chiếc bánh ngọt như cornetto (bánh sừng bò kiểu Italy) cho bữa sáng hoàn chỉnh.
Sau 11h, thời điểm cho bữa trưa, việc nạp một lượng sữa lớn vào cơ thể bị coi là hành động làm no bụng không cần thiết, làm hỏng trải nghiệm vị giác của bữa ăn chính tiếp theo.
Người Italy vận hành việc ăn uống theo quy tắc phân tách hương vị rõ rệt giữa các thời điểm trong ngày. Bữa trưa và bữa tối của người bản địa là không gian dành cho các món mặn, tinh bột và đạm như mì pasta, thịt, cá hoặc phô mai. Đối với người Italy, mục đích của việc kết thúc bữa ăn là làm sạch vòm họng và giữ lại hậu vị của món chính. Một ly espresso nguyên chất (không sữa) với vị đắng đậm và axit tự nhiên thực hiện nhiệm vụ này, tạo ra sự tương phản để tôn lên hương vị của bữa ăn vừa kết thúc. Ngược lại, việc uống cappuccino sau bữa chính sẽ phủ một lớp bọt sữa lên niêm mạc lưỡi, làm mất dư vị của món ăn trước đó.
Để trải nghiệm đúng văn hóa bản địa, du khách có thể căn cứ theo bảng phân loại thời gian sử dụng cà phê của người Italy. Trước 11h sáng, có thể thưởng thức cappuccino, latte, kết hợp với bánh ngọt. Sau 11h nên uống espresso, macchiato (espresso thêm lớp bọt sữa nhỏ trên bề mặt).
Du khách vẫn có thể gọi cappuccino vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày tại hầu hết quán cà phê và nhà hàng ở Italy. Tại các thành phố đón lượng lớn khách quốc tế như Rome, Florence hay Venice, việc phục vụ cappuccino vào buổi chiều hoặc buổi tối là điều bình thường. Tuy nhiên, đa số người Italy vẫn duy trì thói quen chỉ uống cappuccino vào buổi sáng. Sau bữa trưa hoặc bữa tối, espresso thường là lựa chọn phổ biến hơn.
Bà Anna Possi, 101 tuổi, chủ quán Bar Centrale tại làng Nebbiuno, miền Bắc Italy, là barista già nhất quốc gia và đã đứng sau quầy pha chế từ năm 1958. Bà vẫn phục vụ cappuccino cho khách du lịch vào buổi chiều, thậm chí lúc nửa đêm, bất chấp luật ngầm của người bản xứ.
“Tôi là ai mà có quyền quyết định khách nên uống loại cà phê họ thích khi nào”, bà Possi nói, đồng thời cho rằng du khách hoàn toàn có quyền làm theo sở thích cá nhân.
Bà Possi cho hay điều quan trọng là thực khách đã ăn gì trước khi uống cà phê. Nữ bartender 100 tuổi không khuyến khích kết hợp cà phê với nước cam hay uống ngay sau bữa trưa vì dạ dày sẽ khó tiêu hóa.
Khách không mặc bikini, tắm nắng không được để ngực trần
Hãng du thuyền Carnival Cruise Line đã phải phát đi cảnh báo tới hành khách trước khi cập bến đảo Lifou (một hòn đảo nằm ở Nam Thái Bình Dương) cần tuân thủ quy định ăn mặc nghiêm ngặt nhằm tôn trọng văn hóa địa phương.
Theo CruiseHive, hành khách trên tàu Carnival Splendor đã nhận được thư từ thuyền trưởng Eduardo Ferrone trước khi con tàu ghé thăm Lifou vốn là một trong những điểm đến nổi tiếng.
Trong thư gửi hành khách, thuyền trưởng Ferrone nhấn mạnh việc tuân thủ quy tắc ăn mặc là điều bắt buộc khi đặt chân lên đảo.
Cụ thể, hành khách chỉ mặc đồ bơi ở bãi biển hoặc khu vực hồ bơi và phải kín đáo. Các loại đồ bơi như quần lọt khe, monokini (áo tắm một mảnh với đường cắt xẻ táo bạo), mankini (đồ bơi siêu nhỏ dành cho nam giới) cũng không được phép sử dụng kể cả tại bãi biển của đảo.
Việc tắm nắng để ngực trần cũng bị cấm trong mọi trường hợp. Ngoài ra, khi tham quan đảo, du khách được yêu cầu mặc trang phục thường ngày kín đáo thay vì chỉ mặc đồ bơi.
"Là khách đến thăm hòn đảo, xin hãy tôn trọng mong muốn của người dân địa phương", thuyền trưởng Ferrone nhấn mạnh.
Ông cũng cảnh báo việc không tuân thủ các quy định có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến hành trình du lịch của du thuyền Carnival trong tương lai. Những hành khách vi phạm quy định có thể bị yêu cầu quay trở lại tàu.
Trong trường hợp tái diễn nhiều lần, các chuyến ghé thăm hòn đảo này thậm chí có thể bị hủy bỏ trong tương lai.
Hòn đảo với văn hóa tín ngưỡng lâu đời
Lifou là hòn đảo lớn nhất trong quần đảo Loyalty thuộc New Caledonia, nổi tiếng với những bãi biển cát trắng, vách đá vôi hùng vĩ và nền văn hóa Melanesia đặc sắc.
Đây là một trong những điểm dừng chân được yêu thích nhất trên các hành trình du thuyền Nam Thái Bình Dương, cách thủ phủ Nouméa khoảng 40 phút di chuyển bằng máy bay.
Hòn đảo Lifou là nơi sinh sống của người Kanak bản địa với truyền thống văn hóa lâu đời, được quản lý bởi các hệ thống tù trưởng cổ xưa cùng những quy tắc xã hội nghiêm ngặt.
Nhiều cư dân trên đảo theo tôn giáo và đề cao các giá trị truyền thống. Vì vậy, khách du lịch được yêu cầu mặc trang phục kín đáo, che vai và đầu gối khi di chuyển bên ngoài khu vực bãi biển.
Hòn đảo bộ tộc vốn là nơi sinh sống của những cộng đồng bản địa tự hào về văn hóa dựa trên sự tôn trọng và trong nhiều trường hợp mang đậm yếu tố tôn giáo. Bởi vậy người dân địa phương mong muốn du khách mặc đồ bơi liền thân hoặc kín đáo.
Tuy nhiên, bất chấp những cảnh báo liên tục từ hãng du thuyền, không phải du khách nào cũng tuân thủ yêu cầu. Một số hành khách cho biết, họ vẫn thấy có người mặc đồ bơi hở hang khi lên đảo tham quan.
"Họ không chịu che chắn cơ thể. Điều đó rất thô lỗ và thiếu tôn trọng. Hãng tàu không nên cho phép họ rời du thuyền trong tình trạng ăn mặc như vậy. Nếu mọi người không tôn trọng văn hóa địa phương, điều này có thể làm ảnh hưởng đến tất cả du khách khác trong tương lai", người này nói.
Ngoài ra, một số du khách cho rằng hãng du thuyền cần thông báo quy định sớm hơn trước khi khách khởi hành.
Hiện vụ việc nhanh chóng tạo ra nhiều tranh luận trên các diễn đàn du lịch. Một số người cho rằng, du khách nên được tự do lựa chọn trang phục.
"Mặc gì là quyền của tôi", một tài khoản bình luận trên Reddit.
Tuy nhiên, nhiều ý kiến khác khẳng định việc tôn trọng văn hóa bản địa là điều cần thiết.
"Một khi đã rời khỏi tàu, bạn không còn ở trong môi trường du thuyền nữa. Hãy tôn trọng phong tục địa phương và ăn mặc phù hợp", một người viết.
Được biết, đây không phải là lần đầu hãng du thuyền Carnival Cruise Line đưa ra cảnh báo về trang phục với hành khách.
Trước đó, hãng từng nhắc nhở du khách tới Jamaica không mặc quần áo họa tiết ngụy trang khi rời tàu. Bởi pháp luật nước này chỉ cho phép quân đội và lực lượng cảnh sát dùng loại trang phục này.
Trào lưu "city bus" (du lịch thành phố bằng xe buýt) đang phát triển mạnh tại miền nam Trung Quốc. Đây được xem là bước tiến mới từ cơn sốt "city walk" (đi bộ khám phá thành phố), khi những chiếc xe công cộng vốn khô khan được cải tạo thành điểm hẹn văn hóa lưu động.
Tại tỉnh Quảng Đông, giới trẻ hưởng ứng cách khám phá địa phương này để cảm nhận nhịp sống thường nhật. Trong khi hầu hết thành phố ở đại lục cấm ăn uống trên phương tiện công cộng, hành khách trên chiếc xe buýt hai tầng đỏ rực mang tên "Yuetao" ở Quảng Châu lại có thể thoải mái dùng bữa với tôm viên, sườn hấp.
Dịch vụ này được ra mắt năm 2022 qua sự hợp tác giữa Tập đoàn xe buýt Quảng Châu và một nhà hàng địa phương. Không gian nội thất lấy cảm hứng từ kiến trúc Quảng Đông xưa, phục vụ thực đơn khoảng 8 món dim sum.
Tầng hai của xe có thiết kế mái kính toàn cảnh giúp du khách ngắm nhìn thành phố. Hành trình kéo dài 90 phút, giá vé từ 99 đến 128 tệ (14-19 USD), đi qua các biểu tượng như Tháp Quảng Châu và Bảo tàng Nghệ thuật Quảng Đông.
"Trong 'tiệm trà di động' này, điều quan trọng không chỉ là đồ ăn, mà là lối sống thong thả của thành phố. Chuyến đi giúp tôi khám phá lại một Quảng Châu rất khác", một du khách chia sẻ trên mạng xã hội.
Không dừng lại ở ẩm thực, năm 2024, Thâm Quyến giới thiệu dịch vụ xe buýt ăn sáng. Hành khách đặt trước một ngày có thể nhận sữa đậu nành và đồ ăn sáng với giá 8 tệ (1,15 USD). Thành phố này cũng triển khai xe buýt thân thiện với thú cưng vào cuối tuần, cho phép hành khách mang theo "bạn bốn chân" lên xe với giá vé 20 tệ (3 USD).
Khi đêm xuống, những chiếc xe buýt "Dangdang" tại Quảng Châu lại trở nên rực rỡ với ánh đèn neon và tiếng nhạc. Du khách có thể xem phim, thưởng thức hát kịch Quảng Đông, xem ảo thuật hoặc hát karaoke. Chuyến đi kéo dài 75 phút có giá 40 tệ (gần 6 USD) mỗi người.
Theo tờ Đông Quan Nhật Báo, tại Đông Quan, xe buýt còn biến thành tiệm cắt tóc lưu động phục vụ người già và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.
Tháng 7/2025, một hành khách đã trả 1.314 tệ (190 USD) để thuê xe buýt số 520 trong một ngày để đón dâu. Trong tiếng Trung Quốc, 520 được phát âm gần giống "Anh yêu em".
Dữ liệu từ mạng xã hội cho thấy các chủ đề liên quan đến xe buýt trải nghiệm thu hút hàng triệu lượt xem. "Du lịch là cơ hội hiếm hoi để tạm dừng lại. Những chiếc xe buýt thú vị này giúp tôi ngắm nhìn thành phố một cách thư giãn hơn là chạy đua qua các điểm check in chỉ để chụp ảnh", He, du khách 24 tuổi, cho biết.
Charlotte, sống tại Thâm Quyến và làm việc tại Hong Kong, chia sẻ rằng việc di chuyển liên tỉnh thường xuyên khiến cô thấy kiệt sức. "Xe buýt ẩm thực và âm nhạc nhắc tôi rằng phương tiện giao thông không chỉ gắn liền với những chuyến đi làm mệt mỏi, nó cũng có thể là một chuyến phiêu lưu nhỏ", cô nói.
Việc thay đổi diện mạo xe buýt diễn ra trong bối cảnh các nhà vận tải truyền thống đối mặt với áp lực lớn từ xe đạp công cộng và ứng dụng gọi xe, khiến lượng khách giảm hơn 2 tỷ lượt mỗi năm.
Ngành du lịch Quảng Đông cũng đặt mục tiêu đón 950 triệu lượt khách mỗi năm và đạt doanh thu 1.300 tỷ tệ (188 tỷ USD) vào năm 2027.
"Người trẻ không từ bỏ xe buýt, họ chỉ từ bỏ quan niệm xe buýt chỉ là phương tiện đi từ A đến B. Khi biến hành trình thành một trải nghiệm, nó sẽ trở nên hấp dẫn hơn nhiều", một độc giả bình luận.
Theo Cục Hàng không, lở mồm long móng (LMLM) là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, lây lan nhanh trên nhiều loài gia súc như trâu, bò, lợn, dê, cừu. Virus gây bệnh có 7 tuýp huyết thanh (serotype) gồm A, O, C, Asia1, SAT1, SAT2, SAT3. Tại Việt Nam, các serotype từng xuất hiện là O, A và Asia1, trong đó serotype O lưu hành phổ biến nhất.
Đáng chú ý, virus LMLM serotype SAT1 - trước đây chủ yếu lưu hành tại khu vực châu Phi - hiện có xu hướng lan rộng sang nhiều khu vực khác. Từ tháng 3.2025, chủng vi rút này đã được ghi nhận tại Iraq và tiếp tục xuất hiện tại một số quốc gia Trung Đông, Tây Á. Đặc biệt, đầu tháng 4 vừa qua, Trung Quốc lần đầu tiên thông báo phát hiện 219 ca bệnh trên bò tại 2 tỉnh Cam Túc và Tân Cương.
Theo nhận định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, mặc dù Việt Nam chưa ghi nhận sự xuất hiện của serotype SAT1, song nguy cơ xâm nhập là rất lớn, nhất là thông qua hoạt động vận chuyển, buôn bán động vật trái phép qua biên giới.
Trong khi đó, các loại vắc xin LMLM đang được cấp phép lưu hành trong nước chỉ có tác dụng phòng các chủng virus LMLM thuộc serotype O, A và Asia1, không có khả năng bảo hộ đối với serotype SAT1. Nếu xâm nhập, dịch bệnh có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngành chăn nuôi, đặc biệt là đàn trâu, bò.
Để ngăn chặn LMLM xâm nhập vào Việt Nam qua đường hàng không, Cục Hàng không Việt Nam yêu cầu các cơ quan, đơn vị khẩn tăng cường kiểm tra, kiểm soát, siết chặt kỷ cương trong công tác phòng chống bệnh LMLM tại các cảng hàng không, sân bay.
Đồng thời tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng của các bộ, ngành và cơ quan địa phương có liên quan để kịp thời kiểm tra, phát hiện các trường hợp buôn bán, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật trái phép, không rõ nguồn gốc xuất xứ, chưa qua kiểm dịch trên thị trường nhằm ngăn chặn bệnh LMLM và các dịch bệnh động vật khác qua đường hàng không.
