Từ đầu năm đến nay, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động mạnh. Phiên 4/2, lãi suất qua đêm vọt lên 17%, mức cao nhất trong khoảng một thập kỷ. Trong tháng 3, thị trường ghi nhận nhiều phiên lãi suất vượt 10% trước khi hạ nhiệt. Đến đầu tháng 4, lãi suất qua đêm vẫn duy trì quanh 9%.
Khác với lãi suất huy động từ dân cư, đây là lãi suất vay mượn giữa các tổ chức tín dụng, chủ yếu phục vụ nhu cầu bù đắp thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản đã bắt đầu gia tăng từ cuối năm ngoái. Sau giai đoạn tín dụng mở rộng nhanh, dư nợ cho vay tại nhiều ngân hàng đã vượt quy mô huy động. Tỷ lệ cho vay trên huy động tại nhiều nhà băng vượt 100% và có xu hướng tăng so với đầu năm 2025.
Điều này khiến một số ngân hàng phải tìm đến vay mượn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao hơn.
Theo đánh giá của nhóm phân tích Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ.
“Khi khả năng hấp thụ các cú sốc ngắn hạn suy giảm, các nhà băng này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất lên cao”, VCBS nhận định.
Bên cạnh đó, dòng tiền trong hệ thống chưa kịp dịch chuyển từ ngân hàng dư thừa sang ngân hàng thiếu hụt cũng khiến tình trạng “nghẽn cục bộ” kéo dài vài tháng, làm gia tăng nhu cầu vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll(“iframe[data-src]”)){iframe.removeAttribute(“sandbox”);iframe.setAttribute(“src”,iframe.getAttribute(“data-src”));}}catch(e){}}catch(e){console.log(“error_replace_script”,e);}
Ngoài yếu tố nội tại, chính sách điều hành tỷ giá cũng góp phần tác động tới thanh khoản hệ thống.
Gần đây, Ngân hàng Nhà nước triển khai bán USD kỳ hạn 180 ngày cho các tổ chức tín dụng với mức giá 26.850 đồng mỗi USD nhằm ổn định tỷ giá trong bối cảnh đồng bạc xanh mạnh lên do căng thẳng địa chính trị.
Theo ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan, biện pháp này giúp giảm áp lực tỷ giá nhưng đồng thời “giam” một lượng tiền đồng trong hệ thống, khiến thanh khoản co lại và góp phần đẩy lãi suất liên ngân hàng tăng.
Dù vậy, chuyên gia cho rằng lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh những biến động thanh khoản mang tính tức thời. Chỉ khi các biến động này kéo dài và hình thành xu hướng rõ rệt mới có thể đánh giá tác động dài hạn tới mặt bằng lãi suất thị trường.
“Lãi suất vay mượn giữa các ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản nhưng chưa chắc kéo lãi suất tiền gửi tăng theo”, ông Niên cho biết.
Thực tế, mối quan hệ giữa lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư tại Việt Nam không hoàn toàn tuân theo quy luật một chiều như lý thuyết kinh tế. Trong một số giai đoạn, lãi suất huy động có thể tăng trước rồi mới tác động ngược lại thị trường liên ngân hàng, ông Niên nhận định.
Đặc thù này xuất phát từ cấu trúc hệ thống ngân hàng trong nước, khi thu nhập lãi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 70-80%, cao hơn nhiều so với mức khoảng 30% ở các ngân hàng nước ngoài. Bên cạnh đó, sự can thiệp hành chính như áp trần lãi suất hay định hướng điều hành cũng khiến sự liên thông giữa hai thị trường trở nên phức tạp hơn.
Tác động lớn nhất của việc lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh như vừa qua, theo ông Niên, là gây áp lực lên biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng khi chi phí vốn tăng lên. Điều này buộc một số nhà băng sẽ tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, như đẩy mạnh cho vay tiêu dùng hoặc mở rộng các hoạt động đầu tư, dịch vụ.
Theo dự báo của chuyên gia chứng khoán Shinhan, lãi suất liên ngân hàng khó giảm sâu trong thời gian tới, có thể duy trì quanh mức 6,8-7% với kỳ hạn một tháng. Trong khi đó, lãi suất huy động trên thị trường dân cư được dự báo dao động khoảng 7-9% mỗi năm, tùy theo từng ngân hàng.
Trong bối cảnh thanh khoản nghẽn cục bộ và dư địa điều hành bị thu hẹp bởi áp lực tỷ giá, mặt bằng lãi suất được nhận định khó sớm quay lại mức thấp như trước.
Số liệu của Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat) vừa công bố cho biết GDP quý I của eurozone và toàn Liên minh châu Âu (EU) cùng tăng 0,1% so với quý cuối năm ngoái. Trong quý IV/2025, GDP tăng 0,2% ở cả hai khu vực.
Ông Peter Vanden Houte, chuyên gia kinh tế trưởng Bỉ, Luxembourg, eurozone tại ngân hàng đầu tư ING (Hà Lan) đánh giá đây là kết quả "gây thất vọng". AP cũng bình luận tương tự. So với cùng kỳ 2025, tăng trưởng của eurozone và EU lần lượt đạt 0,8% và 1%.
Ba tháng đầu năm so với cùng kỳ 2025, GDP Đức gây bất ngờ với tăng trưởng vượt kỳ vọng, đạt 0,3%. Kinh tế Tây Ban Nha vẫn duy trì tốc độ cao hàng đầu (0,6%) trong khi Pháp không tăng trưởng (0%).
Theo ông Peter Vanden Houte, kết quả GDP quý I chưa phản ánh tác động từ cú sốc năng lượng và nguồn cung từ xung đột Trung Đông. Trong khi, đã có một số tín hiệu cho thấy thách thức gia tăng thời gian tới.
Ủy ban châu Âu đã ghi nhận chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) và tâm lý kinh doanh yếu đi từ tháng 4. "Còn quá sớm để nói tình hình có dẫn đến tăng trưởng âm hay không nhưng tác động đến lạm phát đã rõ ràng", ông Peter Vanden Houte, nêu.
Theo Eurostat, lạm phát tại eurozone đạt 3% trong tháng 4, tăng từ mức 2,6% hồi tháng 3. Nguyên nhân là giá năng lượng tăng vọt 10,9%, do xung đột Trung Đông làm gián đoạn vận tải nhiên liệu và hàng hóa qua eo biển Hormuz.
Kết hợp tăng trưởng chậm và lạm phát cao - còn gọi là "lạm phát đình trệ (stagflation) trở thành bài toán khó với Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB). Dù lạm phát đã vượt mục tiêu 2%, ECB hôm 30/4 thông báo giữ nguyên lãi suất ở mức 2%.
"Cuộc chiến càng kéo dài và giá năng lượng càng duy trì ở mức cao thì tác động đến lạm phát nói chung và nền kinh tế càng mạnh", thông báo của ECB nhận định.
ING dự báo lạm phát ở châu Âu leo thang dần lên 4%, do đóng góp của giá năng lượng vào lạm phát chung còn tăng tiếp. Tình trạng thiếu phân bón có nguy cơ dẫn đến giá thực phẩm tăng vào cuối năm. "Chúng ta không thể loại trừ các tác động gián tiếp từ cú sốc năng lượng, vì kỳ vọng giá tăng đã xuất hiện trong tất cả lĩnh vực", ông Peter Vanden Houte, nói.
Cục Thuế vừa phát công văn về việc nâng cao giải pháp hỗ trợ người nộp thuế tiếp cận dịch vụ thuế điện tử và ứng dụng eTax Mobile.
eTax Mobile là ứng dụng thuế điện tử chính thức của Cục Thuế trên điện thoại thông minh, giúp cá nhân, hộ kinh doanh tra cứu, nộp thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ và quản lý các nghĩa vụ thuế…
Theo số liệu quản lý thuế năm 2026, toàn quốc có hơn 13,3 triệu người nộp thuế là hộ, cá nhân kinh doanh, cá nhân có phát sinh số thuế phi nông nghiệp, cá nhân đã được khấu trừ từ tiền lương tiền công.
Tuy nhiên, trong số đó mới có 4,2 triệu người nộp thuế đã cài đặt và sử dụng ứng dụng eTax Mobile, đạt tỉ lệ 32%. Trong đó nhóm hộ, cá nhân kinh doanh đạt tỉ lệ 78%, nhóm nộp thuế phi nông nghiệp đạt tỉ lệ 17%, còn nhóm cá nhân đã được khấu trừ từ tiền lương tiền công ở mức 32%.
Riêng đối với nhóm hộ, cá nhân kinh doanh, tính đến ngày 19-4, số hộ kinh doanh đã sử dụng ứng dụng eTax Mobile trên toàn quốc là 2,39 triệu hộ trên tổng số 3,08 hộ kinh doanh đã đăng ký thuế đang hoạt động, đạt tỉ lệ 78%.
Như vậy, hiện tại còn 9,1 triệu người, trong đó gần 700.000 hộ kinh doanh chưa cài đặt và sử dụng ứng dụng eTax Mobile.
Xét theo địa bàn, một số Thuế tỉnh, thành phố có tỉ lệ người nộp thuế sử dụng ứng dụng eTax Mobile đạt mức khá như Điện Biên (64%), Lai Châu (62%), Hà Nội (53%), Cao Bằng (42%), Sơn La (41%). Tại TP.HCM mới đạt tỉ lệ 40% người nộp thuế cài đặt ứng dụng eTax Mobile.
Có 19/34 Thuế tỉnh, TP có tỉ lệ hộ kinh doanh sử dụng eTax Mobile thấp hơn trung bình ngành là: Hà Tĩnh, Tuyên Quang, Lạng Sơn, An Giang, Lâm Đồng, Huế, Điện Biên, Ninh Bình, Cần Thơ, Vĩnh Long, Cà Mau, Tây Ninh, Đắk Lắk, Gia Lai, Phú Thọ, Nghệ An, Đồng Nai, Hưng Yên, Cao Bằng.
Cục Thuế yêu cầu cơ quan thuế các địa phương tập trung rà soát, chuẩn hóa dữ liệu người nộp thuế bao gồm các thông tin như định danh cá nhân, số điện thoại, email, địa chỉ cư trú, địa bàn kinh doanh, tài khoản ngân hàng và tình trạng hoạt động.
Song song đó là rà soát, đánh giá kết quả triển khai tại từng địa bàn, từng thuế cơ sở, nhất là các đơn vị có kết quả người nộp thuế cài đặt ứng dụng eTax Mobile dưới mặt bằng chung của toàn quốc hoặc thấp kéo dài ở các chỉ tiêu cài đặt và sử dụng.
Cơ quan thuế cũng phải phối hợp với UBND xã, phường, đơn vị chi trả thu nhập, ngân hàng thương mại… để nâng cao hiệu quả hỗ trợ người nộp thuế cài đặt, sử dụng ứng dụng.
Chuyển mạnh sang các giải pháp tuyên truyền theo nhóm đối tượng. Trên cơ sở danh sách nhóm người nộp thuế: như hộ kinh doanh, cá nhân nộp thuế phi nông nghiệp, cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công, cá nhân cho thuê bất động sản, cá nhân kinh doanh trên nền tảng số…
Khẩn trương rà soát, phân loại danh sách hộ, cá nhân kinh doanh thuộc diện phải khai, nộp thuế; xác định rõ các nhóm: đã nộp hồ sơ, chưa nộp hồ sơ, đã cài đặt nhưng chưa sử dụng eTax Mobile, chưa cài đặt eTax Mobile, gặp khó khăn về thiết bị, tài khoản ngân hàng, thông tin định danh hoặc vướng mắc về nghiệp vụ để tổ chức hỗ trợ phù hợp.
Kết phiên giao dịch ngày 21/4, VN-Index giảm 3,63 điểm, xuống còn 1.833,48 điểm. Thanh khoản trên sàn HoSE đạt 24.947 tỷ đồng, toàn sàn ghi nhận 227 mã giảm giá, áp đảo so với 99 mã tăng, phản ánh áp lực điều chỉnh chiếm ưu thế.
Diễn biến thị trường cho thấy xu hướng dòng tiền tập trung vào một số cổ phiếu trụ, đáng chú ý là VIC, STB, LPB, VHM và NVL. Trong đó, STB thu hút sự quan tâm khi Sacombank bất ngờ bãi bỏ tờ trình gia hạn Đề án tái cơ cấu sau sáp nhập.
Theo kế hoạch, Sacombank sẽ tổ chức Đại hội đồng cổ đông vào ngày mai, với nội dung đáng chú ý là bầu bổ sung thành viên Hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2022-2026.
Hiện tại ông Dương Công Minh giữ chức Chủ tịch HĐQT, còn ông Nguyễn Đức Thụy đảm nhiệm vai trò Quyền Tổng giám đốc từ ngày 23/12/2025, sau khi hoàn tất chuyển giao vị trí Chủ tịch HĐQT tại LPBank và chính thức trở thành Tổng giám đốc Sacombank từ ngày 3/3.
Quay trở lại diễn biến chung, các cổ phiếu gây áp lực lên thị trường gồm FPT, VPB, MWG, SSI và PNJ.
Về giao dịch khối ngoại, nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục bán ròng 677 tỷ đồng trên HoSE, tập trung tại các mã FPT, VCB, MSB, SSI và PNJ. Trong khi đó, lực mua ròng ghi nhận tại HPG, MSN, EIB và LPB.
