Các cơ quan y tế trên khắp châu Âu đã được đặt trong tình trạng “báo động đỏ” vào ngày 26/6 khi đợt nắng nóng gây chết người lan rộng khắp châu lục.
Từ Anh, Pháp đến Đức, Italy, Áo và Serbia, châu Âu đang phải hứng chịu thời tiết cực đoan khi nhiệt độ cao kỷ lục càn quét khu vực. Các nhà khoa học nhận định đây là đợt nắng nóng nghiêm trọng nhất từng được ghi nhận ở châu Âu, nơi khí hậu đang thay đổi nhanh hơn bất kỳ khu vực nào khác.
Nhiệt độ được cho là đã qua đỉnh điểm ở Pháp và Anh, nơi các kỷ lục về nhiệt độ trong tháng 6 đã bị phá vỡ. Nhưng ở Italy, dự kiến nắng nóng sẽ còn gay gắt hơn vào cuối tuần này, khiến mức nhiệt độ đầu tiên của mùa hè lần đầu tiên lên tới 40 độ C.
Ít nhất 55 trường hợp tử vong liên quan đến đợt nắng nóng đã được báo cáo ở Pháp, nơi nhiệt độ tại Paris đạt 40,9 độ C vào ngày 24/6. Mặc dù dự kiến nhiệt độ sẽ giảm bớt, nhưng chính quyền Pháp vẫn chuẩn bị cho khả năng sẽ có nhiều thương vong hơn nữa.
Trên khắp lục địa châu Âu, các địa danh văn hóa buộc phải đóng cửa, và ngành nông nghiệp bị ảnh hưởng nặng nề. Cảnh sát Paris đã yêu cầu các nhà tổ chức những sự kiện lớn, bao gồm lễ hội âm nhạc Solidays, hủy bỏ chương trình.
Nhiệt độ quá cao đã khiến mặt đường cao tốc A2 ở miền Đông Đức bị nứt vỡ và lún sâu trên nhiều làn đường vào tối 25/6, khiến 30 phương tiện bị hư hại, 2 người bị thương nhẹ và chính quyền buộc phải phong tỏa đường cao tốc.
Cơ quan Khí tượng Anh đã gia hạn cảnh báo “đỏ” về nắng nóng đến ngày 26/6 tại khu vực rộng lớn ở miền Nam Anh. Đây là lần đầu tiên cảnh báo như vậy được ban hành trong 3 ngày liên tiếp.
Một cảnh báo “đỏ” hiếm hoi về nắng nóng cực độ đã được ban hành cho gần như toàn bộ Hà Lan và nhiều trường học đã phải đóng cửa do nhiệt độ dự kiến lên tới 40 độ C.
Tại Serbia, chính quyền cũng ban hành cảnh báo về nắng nóng, với nhiệt độ dự kiến khoảng 36 độ C. Các nhà chức trách ở Belgrade khuyến cáo người dân nên uống nước và ở trong nhà trong những giờ nóng nhất.
Quạt đã trở thành mặt hàng bán chạy ở Anh, trong khi các nhà sản xuất máy điều hòa không khí châu Á báo cáo doanh số bán hàng bùng nổ ở châu Âu.
Tại Pháp, công ty điện lực nhà nước EDF cam kết chi 80 triệu euro (90 triệu USD) cho hệ thống làm mát cho trường học, nhà trẻ và trung tâm giữ trẻ.
Theo dữ liệu mới nhất từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) trực thuộc OECD, được công bố vào tháng 7/2025, tỷ lệ hộ gia đình sở hữu máy điều hòa không khí ở châu Âu vẫn còn tương đối thấp, khoảng 20%.
Đặc phái viên Mỹ tại Greenland Jeff Landry nói với AFP ngày 20/5 rằng Washington cần tái lập sự hiện diện tại vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch này.
Ở đỉnh điểm Chiến tranh Lạnh, Washington có 17 cơ sở quân sự tại Greenland, nhưng đã dần đóng cửa theo thời gian và hiện chỉ còn một căn cứ duy nhất, căn cứ Pituffik ở phía bắc hòn đảo.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần lập luận rằng Mỹ cần kiểm soát Greenland vì các lo ngại an ninh quốc gia trước các đối thủ của Washington.
Hòn đảo này được cho là có trữ lượng khoáng sản đất hiếm chưa được khai thác và có thể trở thành tài sản chiến lược quan trọng khi băng ở vùng cực tan chảy và các tuyến hàng hải mới xuất hiện.
“Tôi nghĩ đã đến lúc Mỹ đặt dấu ấn trở lại Greenland”, đặc phái viên Mỹ Jeff Landry nói với AFP khi kết thúc chuyến thăm đầu tiên tới hòn đảo kể từ khi được bổ nhiệm vào tháng 12/2025.
“Tôi nghĩ mọi người đang thấy Tổng thống nói về việc tăng cường các hoạt động an ninh quốc gia và tái triển khai lực lượng tại một số căn cứ ở Greenland”, ông nói.
Theo các thông tin truyền thông gần đây, Mỹ muốn mở 3 căn cứ mới ở phía nam vùng lãnh thổ này. Một hiệp ước quốc phòng năm 1951, được cập nhật vào năm 2004, đã cho phép Washington tăng cường triển khai binh sĩ và cơ sở quân sự trên đảo, miễn là thông báo trước cho Đan Mạch và Greenland.
Ông Trump đã rút lại các lời cảnh báo sẽ kiểm soát Greenland hồi tháng 1, và một nhóm công tác Mỹ - Đan Mạch - Greenland đã được thành lập để giải quyết các lo ngại mà phía Washington nêu ra.
Đặc phái viên Landry, đồng thời là thống đốc bang Louisiana thuộc đảng Cộng hòa, đã tới thủ phủ Nuuk của Greenland ngày 17/5. Tuy nhiên, ông không được mời chính thức trước đó.
Các quan chức Greenland và Đan Mạch nhiều lần khẳng định chỉ Greenland mới có quyền quyết định tương lai của mình.
Ông Landry đã gặp Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen và lãnh đạo cơ quan ngoại giao Greenland Mute Egede ngày 18/5. Ông Nielsen cho biết các cuộc thảo luận mang tính “xây dựng”, nhưng lưu ý rằng “không có dấu hiệu nào cho thấy lập trường của Mỹ đã thay đổi”.
Trong cuộc phỏng vấn đăng trên nhật báo Sermitsiaq của Greenland ngày 20/5, ông Landry đã nói về mong muốn độc lập của Greenland.
Dù các cuộc thăm dò cho thấy đa số người Greenland ủng hộ việc giành độc lập khỏi Đan Mạch vào một thời điểm nào đó, chính quyền hòn đảo hiện nay chưa có kế hoạch như vậy trong tương lai gần do còn nhiều vấn đề chưa được giải quyết, chủ yếu liên quan đến nền kinh tế của hòn đảo vốn phụ thuộc vào Đan Mạch.
“Tôi nghĩ có những cơ hội đáng kinh ngạc có thể thực sự giúp người Greenland chuyển từ phụ thuộc sang độc lập. Tôi nghĩ Tổng thống Mỹ muốn thấy hòn đảo này trở nên độc lập về kinh tế. Và tôi nghĩ điều đó có thể thực hiện được ở đây", ông Landry nói trong cuộc phỏng vấn.
Ngoài ra, ông Landry đã đi cùng một bác sĩ Mỹ, người nói với đài truyền hình Đan Mạch TV2 rằng ông có mặt tại đây “để đánh giá nhu cầu y tế” ở Greenland. Điều này đã gây ra phản ứng trái chiều ở Greenland.
Đan Mạch và Greenland hồi tháng 2 đã bác bỏ đề nghị của ông Trump về việc điều một tàu bệnh viện hải quân tới “chăm sóc nhiều người đang bị bệnh và không được chăm sóc đầy đủ ở đó”.
Theo The Guardian ngày 7.5, công tố viên Pháp Paul-Edouard Lallois cho biết ông Montaclair hiện bị điều tra về các tội danh làm giả tài liệu, mạo danh và lừa đảo.
Khởi nguồn của vụ việc là vào năm 2016, tại buổi lễ trao giải ở trụ sở quốc hội Pháp, trước sự chứng kiến của nhiều quan chức và học giả, bao gồm những người đoạt giải Nobel, ông Florent Montaclair đã lên bục nhận “Huy chương Vàng Ngữ văn” từ tổ chức học thuật mang tên “Hiệp hội Quốc tế về Ngữ văn”.
Thế nhưng, thực tế hiệp hội nói trên không hề tồn tại. Ngôi trường đại học ở Mỹ được cho là cơ quan chủ quản của hiệp hội này cũng là một trang web ảo.
Giải thưởng danh giá được ví tương tự “giải Nobel” mà ông Montaclair nhận năm 2016 thực chất do chính ông tự phong. Vị giáo sư đã bỏ 250 euro để mua một tấm huy chương tại tiệm kim hoàn ở Paris và "tự biên tự diễn" lễ trao giải cho chính mình.
Sau lần trót lọt ban đầu, ông Montaclair tiếp tục trao “giải thưởng ảo" này cho triết gia nổi tiếng người Mỹ Noam Chomsky vào năm 2017. Vị học giả này thậm chí đã lặn lội tới Paris để nhận giải. Sau đó, giải thưởng do ông Montaclair bịa ra được trao cho học giả người Romania Eugen Simion vào năm 2018.
Đó là lúc vụ việc vỡ lở khi các nhà báo Romania điều tra giải thưởng do đồng hương nhận được và phát hiện toàn bộ tổ chức học thuật đứng sau thực tế đều là các trang web do ông Montaclair lập ra.
Trọng tâm vụ điều tra hiện nay là làm rõ liệu vị giáo sư thuộc Đại học Marie và Louis Pasteur (Pháp) có dùng tấm huy chương "tự phong" và một "bằng tiến sĩ" giả mạo từ Mỹ để xin thăng chức và tăng lương vào năm 2018 hay không.
Công tố viên Lallois gọi đây là “trò lừa bịp khổng lồ có thể dựng thành phim".
Về phần mình, ông Montaclair thừa nhận đã đặt làm huy chương nhưng phủ nhận mọi hành vi lừa đảo. Luật sư của ông lập luận rằng việc tự tạo ra một giải thưởng quốc tế không phải là tội hình sự.
Nếu bị kết tội, ông Montaclair có thể đối mặt mức án lên đến 5 năm tù. Ông cũng đã nhận được thông báo đình chỉ công tác từ phía Đại học Marie và Louis Pasteur nhưng cho biết sẽ tiến hành kháng cáo.
Báo South China Morning Post dẫn các nguồn thạo tin cho hay, Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ thăm Trung Quốc vào ngày 20/5 tới. Chuyến thăm này là một phần trong các hoạt động giao thiệp thường kỳ của Moscow với Bắc Kinh.
Nếu được xác nhận, đây sẽ là lần đầu tiên Trung Quốc tiếp đón nhà lãnh đạo của 2 cường quốc trong cùng một tháng bên ngoài một khuôn khổ đa phương, phản ánh những nỗ lực của Bắc Kinh nhằm quản lý mối quan hệ với các bên và định vị mình như một cường quốc then chốt. Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa kết thúc chuyến thăm Trung Quốc từ ngày 13/5 đến 15/5.
Với chuyến thăm của ông Putin, Trung Quốc cũng sẽ là quốc gia đầu tiên tiếp đón tất cả 4 nhà lãnh đạo của các thành viên thường trực khác thuộc Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc chỉ trong vòng vài tháng. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã đến thăm Bắc Kinh vào tháng 12, tiếp theo là Thủ tướng Anh Keir Starmer vào tháng 1.
Bộ Ngoại giao Nga và Trung Quốc hiện chưa bình luận về thông tin của South China Morning Post. Tuy nhiên, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov hôm qua cho biết, Tổng thống Putin sẽ đến thăm Trung Quốc “trong tương lai rất gần”.
Ông Peskov cho biết, thời gian chính xác của chuyến thăm sẽ sớm được công bố và có sự phối hợp với phía Trung Quốc.
“Chúng tôi sẽ sớm công bố chúng. Chuyến thăm này đang được chuẩn bị. Có thể nói công tác chuẩn bị cơ bản đã hoàn tất, chỉ còn lại những khâu hoàn thiện cuối cùng. Chuyến đi sẽ diễn ra trong một tương lai rất gần”, ông nói.
Cuộc gặp gần nhất giữa ông Putin và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình diễn ra vào ngày 4/2 theo hình thức hội nghị trực tuyến. Trong cuộc gặp đó, 2 nhà lãnh đạo đã thảo luận về hợp tác song phương, an ninh toàn cầu và sự phối hợp trong các vấn đề quốc tế lớn, bao gồm các mối quan hệ kinh tế và sự ổn định chiến lược.
Khi được hỏi về các mối tiếp xúc có thể có giữa Nga và Trung Quốc sau chuyến thăm của Tổng thống Trump, ông Peskov cho biết ban lãnh đạo Nga kỳ vọng vào các cuộc tiếp xúc với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình mà không phụ thuộc vào chuyến thăm Bắc Kinh của ông Trump.
